യഥാ നഭസി ശൂന്യത്വം തഥേദം ബ്രഹ്മണി സ്ഥിതമ് । സദസദ്വസ്തുരൂപേണ ന വാ രൂപേണ കേനചിത്
ആകാശത്തിൽ ശൂന്യത എങ്ങനെ നിലകൊള്ളുന്നുവോ, അതുപോലെ ഈ ലോകം ബ്രഹ്മത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നു; അതു സത്യമോ അസത്യമോ അല്ല, യാതൊരു രൂപത്തിലും ഇല്ല.
ഏവംരൂപം ജഗദ് ഇദം സമ്യഗ്ജ്ഞാനാച് ഛിവം ഭവേത് । സമ്യഗ്ജ്ഞാനപ്രഭാവേണ വിഷമ് അപ്യ് അമൃതം ഭവേത്
ലോകത്തെ ഇങ്ങനെ ശരിയായ അറിവോടെ കാണുമ്പോൾ അതു ശിവസ്വരൂപമായിത്തീരും; ശരിയായ അറിവിന്റെ ശക്തിയാൽ വിഷവും അമൃതമാകാം.
അസമ്യഗ്ജ്ഞാനമ് അഖിലം ജഗദ് ദുഃഖപ്രദം പരമ് । വിഷബുദ്ധ്യാമൃതമ് അപി ഭുക്തം വിഷരസായതേ
അപര്യാപ്തമായ അറിവാണ് ഈ ലോകം മുഴുവൻ ദുഃഖത്തിന്റേതായി മാറ്റുന്നത്. വിഷം എന്ന് കരുതി അമൃതം പോലും കഴിച്ചാൽ അതും വിഷംപോലെയാകും.
ഈശ്വരത്വാദ് യഥാ വേത്തി യദ് യദ് ഏഷ ചിദീശ്വരഃ । തത് തഥൈവാശു ഭവതി താദൃഗ്രൂപതയാ ശിവമ്
ചൈതന്യത്തിന്റെ അധിപനായ ഈശ്വരൻ തന്റെ സ്വാതന്ത്ര്യത്തോടെ എന്തെല്ലാം അറിയുന്നു, അതെല്ലാം അതേ രൂപത്തിൽ തന്നെ ഉടൻ സത്യമായി പ്രകടമാകും.
യഥാ ജ്വാലാഭ്രമാലാ വാ വിചിത്രാകാരവിഭ്രമൈഃ । തിഷ്ഠത്യ് അനന്യരൂപൈവ ബ്രഹ്മസത്താ തഥൈവ ഹി
ജ്വാലകളോ മേഘങ്ങളോ വിവിധ ആകൃതികളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുമ്പോഴും അവയുടെ സ്വഭാവം ഒന്നുതന്നെ ആണല്ലോ, അതുപോലെയാണ് ബ്രഹ്മത്തിന്റെ സത്തയും.
യത് പരം ചിത്സ്വരൂപേണ സ്ഥിതമ് ആത്മനി മന്ഥരമ് । തത് തേനേദമ് അഹന്താദി ജഗദാദ്യ് ഏവ ലക്ഷ്യതേ
പരമമായ ചൈതന്യസ്വരൂപം ആത്മാവിൽ ശാന്തമായി നിലകൊള്ളുമ്പോഴും, അതാണ് 'ഞാൻ' എന്ന ബോധം മുതൽ ഈ ലോകം മുഴുവൻ ആയി കാണപ്പെടുന്നത്.
കേവലം പരമ് ഏവേത്ഥം പരമം ഭാസതേ ശിവമ് । കുതോ ജഗദഹന്താദി പ്രശ്ന ഏവേഹ നോചിതഃ
ഇവിടെ പരമമായത് മാത്രം, അതായത് ഉത്തമമായ ശിവസ്വരൂപം മാത്രം പ്രകാശിക്കുന്നു. അതിനാൽ ലോകത്തേക്കുറിച്ചോ 'ഞാൻ' എന്ന ഭാവത്തേക്കുറിച്ചോ ചോദിക്കുന്നത് യുക്തിയില്ല.
യദ് വസ്തു വിദ്യമാനം സത് പ്രശ്നസ് തത്ര വിരാജതേ । പ്രേക്ഷിതം യത് തു നാസ്ത്യ് ഏവ പ്രേക്ഷാപ്രശ്നേന തത്ര കിമ്
ഏത് വസ്തു യഥാർത്ഥത്തിൽ ഉണ്ടോ, അതിനെക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യം പ്രസക്തമാണ്. എന്നാൽ കാണപ്പെടാത്തതിനെക്കുറിച്ച് അന്വേഷിച്ചാൽ അതിന് അർത്ഥമില്ല.
സന്നിവേശം വിനാ സത്താ യഥാ ഹേമ്നോ ന വിദ്യതേ । തഥാ ജഗദഹമ്ഭാവം വിനാ നേശസ്യ സംസ്ഥിതിഃ
പൊന്നിന് രൂപം ഇല്ലാതെ അതിന്റെ നിലയില്ലാത്തതുപോലെ, ലോകവും 'ഞാൻ' എന്ന ഭാവവും ഇല്ലാതെ ഈശ്വരന്റെ നിലയും ഇല്ല.
അകാരണത്വാന് നാസ്തീദം ബ്രഹ്മൈവേത്ഥം വിജൃമ്ഭതേ । അജൃമ്ഭമാണമ് ഏവാഹംജഗത്ത്വേനേഹ സംസ്ഥിതമ്
കാരണമില്ലാത്തതിനാൽ ഇതെല്ലാം ബ്രഹ്മം പോലെ തന്നെ പ്രത്യക്ഷമാകുന്നു. പ്രത്യക്ഷമാകാത്തപ്പോൾ ഞാൻ ലോകവും 'ഞാൻ' എന്ന ഭാവവും ആയി ഇവിടെ നിലകൊള്ളുന്നു.
യന്മയാ ഏവ തേനൈവ മിഥസ് സമ്പ്രേരിതാശയമ് । ചമത്കുര്വന്ത്യ് അമീ ഭാവാഃ പഞ്ചേഷു മിഥുനൌഘവത്
എനിക്ക് മാത്രമേ ഈ നിലകള് തമ്മില് സ്വയം പ്രേരിപ്പിച്ച് പരസ്പരം ഇടപഴകുന്നുള്ളൂ. ഇവ പരസ്പരം അത്ഭുതപ്പെടുന്നു, അഞ്ചു ഭൂതങ്ങളില് ദമ്പതികള് കൂട്ടമായി കളിക്കുന്നതുപോലെ.
ചിന്മാത്ര ഏവ ചിന്മാത്രം ചിന്മാത്രേണൈവ ചീയതേ । നാനാത്മനേവാനാനൈവ സ്വാത്മനാത്മാപ്യ് അനാത്മവത്
ശുദ്ധമായ ചൈതന്യം മാത്രം ശുദ്ധമായ ചൈതന്യത്തെ അറിയുന്നു, അതിനെ അറിയുന്നതും അതു തന്നെ. പലതായിരിക്കും എന്നു തോന്നുന്നുവെങ്കിലും, സ്വന്തം ആത്മാവിലൂടെ ആത്മാവ് അന്യമായതുപോലെ കാണപ്പെടുന്നു.
പൂര്ണാത് പൂര്ണമ് ഉദ്ധരന്തി പൂര്ണാത് പൂര്ണാനി ചക്രിരേ । ഭവന്തി പൂര്ണാത് പൂര്ണാനി പൂര്ണമ് ഏവാവതിഷ്ഠതേ
പൂര്ണതയില് നിന്നാണ് പൂര്ണതയെ എടുത്തെടുക്കുന്നത്; പൂര്ണതയില് നിന്നാണ് പൂര്ണമായവയെ സൃഷ്ടിക്കുന്നത്; പൂര്ണതയില് നിന്നാണ് പൂര്ണമായവ ഉണ്ടാകുന്നത്, ഒടുവില് പൂര്ണത മാത്രം ശേഷിക്കുന്നു.
ചിന്മാത്രമ് ഏവ കചതി യച് ചിന്മാത്രതയാത്മനി । അകചത് ത്വ് ഏവ തന് നാമ കചിതം സര്ഗവേദനമ്
ശുദ്ധമായ ചൈതന്യം മാത്രമാണ് പ്രവര്ത്തിക്കുന്നത്, പ്രവര്ത്തിക്കുന്നതെല്ലാം ആത്മാവിനുള്ളിലെ ചൈതന്യസ്വഭാവം കൊണ്ടാണ്. എന്നാല് യാഥാര്ത്ഥ്യത്തില് അതൊന്നും ചെയ്യുന്നില്ല; ചെയ്യല് എന്നത് സൃഷ്ടിയുടെ അനുഭവം മാത്രം.
അഹം ചിതാ ചിദ് ഏവാസൌ ഭവതീവ സ്വയം സ്വതഃ । അഭവന്ത്യ് ഏവ രൂപം സ്വമ് അത്യജന്തീ നിരാമയമ്
ഞാൻ തന്നെ ബോധമാണ്, അതും ബോധം തന്നെയാണ്; അതു സ്വയം തന്നെ സ്വരൂപമായി തോന്നുന്നു; അതിന്റെ രൂപം ഉപേക്ഷിച്ച്, രോഗമില്ലാതെ, അതു ഇല്ലാതാകുന്നു.
ചിതോ രൂപമ് അനാദ്യന്തം മനോരൂപമ് അനന്തകമ് । സമ്രാട്ഛരീരമ് ആഭാസി ഭവതീവ സ്വയമ്ഭുവഃ
ബോധത്തിന്റെ രൂപം ആരംഭവും അവസാനവും ഇല്ലാത്തതും, മനസ്സിന്റെ രൂപം അപ്പുറവും അളവില്ലാത്തതുമാണ്; സ്വയം ജനിച്ചവനെന്നപോലെ, രാജാവിന്റെ ശരീരം പ്രകാശിക്കുന്നു.
പശ്യത്യ് അഥാസദ് ഏവേദം സ്വരൂപത്വാത് സദ് ഏവ വാ । ഭാവനാദ് ഘനതാമ് ഏതി ദൃശ്യം ഭവതി ച ക്രമാത്
ഇത് സ്വഭാവം കൊണ്ടു തന്നെ ഈ ലോകം അസത്യമായോ സത്യമായോ കാണുന്നു; ധ്യാനത്തിലൂടെ അതു ദൃഢമാകുന്നു, പിന്നെ ക്രമമായി കാണപ്പെടുന്ന ഒന്നായി മാറുന്നു.
ശാന്തം ജഗത്പ്രസരരൂപതയാ സ്വഭാവശബ്ദാര്ഥമുക്തമ് ഇദമ് അവ്യപദേശ്യമ് ഏകമ് । വസ്തുസ്ഥിതം നിജചമത്കരണാവലോകരൂപം ജഗത്ത്വരഹിതാനുഭവാത്മതത്ത്വമ്
ശാന്തമായതും, ലോകവ്യാപനത്തിന്റെ സ്വഭാവം എന്നർത്ഥത്തിൽ പറയപ്പെട്ടതും, ഒരൊറ്റതും, വിവരണത്തിന് അതീതവുമാണ് ഇത്; യഥാർത്ഥത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്ന, സ്വന്തം അത്ഭുതാനുഭവത്തിന്റെ രൂപമായ, ലോകമില്ലാത്ത അനുഭവത്തിന്റെ ആത്മസത്യമാണിത്.
ന വിജ്ഞാനമയോ ഽര്ഥോ ഽസ്തി ന ബാഹ്യോ നാപി ശൂന്യതാ । വേദനാമാത്രസാരത്വാദ് യഥാവിത് സോ ഽര്ഥ ഉച്യതേ
ബോധംകൊണ്ടുണ്ടായ വസ്തുവോ, പുറത്തുള്ളതോ, ശൂന്യമായതോ ഇല്ല; അനുഭവം മാത്രമാണ് എല്ലാറ്റിന്റെയും സാരം. അതിനാൽ അറിയപ്പെടുന്നതെന്തും വസ്തുവെന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
ദ്രവത്വം സലിലസ്യേവ വിദോ വിത്ത്വമ് അകാരണമ് । ഖാത്മ നിത്യമ് അനന്തം തദ് യഥാസ്ഥിതമ് അവസ്ഥിതമ്
ജലംപോലെ ദ്രവത്വം ജലത്തിനുള്ളതുപോലെയാണ്, അറിവ് അറിയുന്നവനിൽ സ്വാഭാവികമായി നിലകൊള്ളുന്നു. ആകാശസങ്കല്പം എന്നത് ശാശ്വതവും അനന്തവുമാണ്, അതിന്റെ സ്വഭാവത്തിൽ തന്നെ നിലകൊള്ളുന്നു.
പ്രതിയോഗിവ്യവച്ഛേദാഭാവതസ് സ്വത്വഭാവയോഃ । അസത്താ തേന ന പരേ സത്ത്വഭാവവ്യവസ്ഥിതിഃ
സ്വത്വത്തിലും പരത്വത്തിലും പരസ്പരവിരുദ്ധതയില്ലാത്തതിനാൽ, മറ്റുള്ളതിന്റെ സത്ത ഇല്ല; അതിനാൽ സത്തയുടെ നിലയുള്ളതായുള്ള ഉറപ്പില്ല.
യദി കാരണതാപത്തിയോഗ്യം ശാന്തം പരം ഭവേത് । അനിങ്ഗനമ് അനാഭാസമ് അപ്രതര്ക്യം കഥം ഭവേത്
ശാന്തവും പരമവുമായത് കാരണമാകാൻ യോഗ്യമായാൽ, അതെങ്ങനെ ഗുണങ്ങളില്ലാത്തതും, പ്രത്യക്ഷമാകാത്തതും, ചിന്തിക്കാനാവാത്തതുമായിരിക്കും?
അതോ ന കാരണം നൈവ ബീജം ബ്രഹ്മ കദാചന । കാര്യസ്യ കസ്യചിന് നാമ തേന സര്ഗോ ന വിദ്യതേ
അതിനാൽ ബ്രഹ്മം ഒരിക്കലും യാതൊരു ഫലത്തിനും കാരണം അല്ല, വിത്തും അല്ല. യാതൊരു ഫലവും ഇല്ലെങ്കിൽ സൃഷ്ടിയും ഇല്ല.
ന ചാന്യഥോപപത്തിര് ഹി സര്ഗസ്യാസ്യോപപദ്യതേ । ചിന്മാത്രകാദ് ഋതേ തസ്മാജ് ജഡസ് സര്ഗോ ന വിദ്യതേ
സൃഷ്ടിക്ക് വേറേതെങ്കിലും വിശദീകരണം സാധ്യമല്ല. ശുദ്ധമായ ചൈതന്യത്തെ ഒഴിവാക്കിയാൽ ജഡമായ സൃഷ്ടി ഇല്ല.
യദ് ഇദം ദൃശ്യതേ കിഞ്ചിത് തച് ചിദ്ഘനമ് അവേധിതമ് । അസമ്ഭവജ്ജഗച്ഛബ്ദശബ്ദാര്ഥരസരഞ്ജനമ്
ഇവിടെ കാണുന്ന എല്ലാം ചൈതന്യത്താൽ നിറഞ്ഞതും വിഭജിക്കപ്പെടാത്തതുമാണ്. 'ലോകം' എന്ന വാക്കും അതിന്റെ അർത്ഥവും വെറും കற்பന മാത്രമാണ്, യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ അസാധ്യമാണ്.
കാര്യം ന കാരണാഭാവാത് പദാര്ഥ ഉപപദ്യതേ । ദ്വിത്വൈക്യാദ്യാത്മകം വ്യോമപുഷ്പവത് സ്വാനുഭൂതിതഃ
കാരണം ഇല്ലാതെ ഫലം ഉണ്ടാവില്ല. വസ്തു ഇരട്ടത്വം അല്ലെങ്കിൽ ഏകത്വം പോലെ തോന്നുന്നത് ആസ്വദിക്കുന്നവന്റെ അനുഭവത്തിൽ മാത്രം, ആകാശത്തിൽ പൂവ് കാണുന്നതുപോലെ.
വസ്തു നാശൈകനിഷ്ഠത്വാന് ന ചാജമ് ഉപപദ്യതേ । ഉപലമ്ഭേ ധ്രുവോ നാശോ ജന്മ നഷ്ടസ്യ ച ധ്രുവമ്
ഏതു വസ്തുവിനും നാശം മാത്രമാണ് അന്ത്യം, അതിനാൽ അതിന് ജനനം ഇല്ലാതിരിക്കാൻ കഴിയില്ല. നമ്മൾ അതിനെ കാണുമ്പോൾ അതിന്റെ നാശം ഉറപ്പാണ്; നശിച്ചതിന്റെ ജനനവും അതുപോലെ അനിവാര്യമാണ്.
അഥ വൈനം സദാ സന്തം നിത്യം നഷ്ടം ച വേത്സി വാ । പദാര്ഥൌഘം തദ് ഏഷോ ഽര്ഥ ഏകരൂപോ ഽത്ര കിം വ്യഥാ
അല്ലെങ്കിൽ നീ ഈ വസ്തുക്കൾ എല്ലാം എപ്പോഴും ഉണ്ടെന്നോ, എപ്പോഴും നശിച്ചതാണെന്നോ, എങ്ങനെ വേണമെങ്കിലും കരുതിയാലും, അതിന്റെ അർത്ഥം ഒന്ന് തന്നെയാണ് — പിന്നെ എന്തിനാണ് മനസ്സിൽ വേദന?
ഉപലമ്ഭസ് തു യശ് ചായം സാ ചിത്തത്ത്വചമത്കൃതിഃ । ചിത്തത്ത്വമാത്രസത്താസ്തി ദ്വിത്വമ് ഐക്യം ച നാസ്ത്യ് അലമ്
നമ്മൾ അനുഭവിക്കുന്ന ഈ ബോധം തന്നെ മനസ്സിന്റെ അത്ഭുതം ആണ്; മനസ്സിന്റെ സത്ത മാത്രമേ യാഥാർത്ഥ്യമായുള്ളൂ, രണ്ടായിരിപ്പോഴും ഒന്നായിരിപ്പോഴും ഇല്ല.
അതഃ പദാര്ഥസത്തായാ അഭാവേ സതി ഭൂപതേ । അസമ്ഭവേ ഭാവനസ്യ നാഹന്താഭാവനാസ്തി തേ
അതിനാൽ, രാജാവേ, വസ്തുക്കളുടെ സത്ത ഇല്ലാതാകുമ്പോഴും, മനസ്സിൽ സങ്കല്പം ഉണ്ടാക്കാൻ കഴിയാത്തപ്പോൾ, നിനക്ക് 'ഞാൻ' എന്ന ഭാവന തന്നെ ഉണ്ടാകില്ല.