സമസ് സമസമാഭാസോ ഭാസ്വദ്വപുര് ഉദാരധീഃ । തിഷ്ഠാത്മാചാരതോ നിത്യം പരിപൂര്ണ ഇവാര്ണവഃ
ശാന്തനും സമത്വം നിറഞ്ഞ രൂപവുമുള്ളവനും പ്രകാശമുള്ള ദേഹവും ഉന്നതമായ ബുദ്ധിയും ഉള്ളവനും ആത്മാവിൽ സ്ഥിരതയോടെ നിലകൊള്ളുന്നവനും സമുദ്രം പോലെ എല്ലായ്പ്പോഴും പൂർണ്ണനായി നിലകൊള്ളുന്നു.
ഏതത് ത്വം ശ്രുതവാന് സര്വം സ്ഥിതസ് ത്വം പരിപൂര്ണധീഃ । യദീച്ഛസീതരത് പ്രഷ്ടും തത് പൃച്ഛ രഘുനന്ദന
ഇവയെല്ലാം നീ കേട്ടു, ഇപ്പോൾ നിന്റെ മനസ്സ് പൂർണ്ണതയിൽ നിലകൊള്ളുന്നു; ഇതിൽകൂടി എന്തെങ്കിലും ചോദിക്കാൻ ആഗ്രഹമുണ്ടെങ്കിൽ, രഘുവംശത്തിലെ ആനന്ദമേ, ചോദിക്കൂ.
ബ്രഹ്മണോ ഽനന്തരൂപസ്യ കുതോ മലമ് ഇതി ത്വയാ । യത് പൃഷ്ടം പ്രഥമേ കല്പേ തദ് അദ്യ പരിചോദയ
ബ്രഹ്മന്റെ അനന്തരൂപങ്ങളിൽ എങ്ങനെ അശുദ്ധി ഉണ്ടാകുന്നു എന്ന് നീ ആദിയിൽ ചോദിച്ചിരുന്ന ചോദ്യം ഇപ്പോൾ വീണ്ടും ഉന്നയിക്കൂ.
ഇദാനീം സംശയോ ബ്രഹ്മന് വിനിവൃത്തോ വിശേഷതഃ । ജ്ഞാതം ജ്ഞാതവ്യമ് അഖിലം ജാതാ തൃപ്തിര് അകൃത്രിമാ
ഇപ്പോൾ, ബ്രഹ്മനേ, സംശയങ്ങൾ എല്ലാം പ്രത്യേകമായി നീങ്ങിയിരിക്കുന്നു; അറിയേണ്ടതെല്ലാം അറിയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു, സ്വാഭാവികമായ ഒരു തൃപ്തി ജനിച്ചിരിക്കുന്നു.
നാത്മനോ ഽസ്തി മലം ദ്വിത്വം ന ചൈക്യം ന ച കല്പനാ । തദാ മമാഭൂദ് അജ്ഞാനം പ്രശാന്തമ് അധുനാ തു തത്
ആത്മാവിന് അഴുക്കോ, ഇരട്ടത്വമോ, ഏകത്വമോ, കற்பനയോ ഒന്നുമില്ല. അപ്പോഴെനിക്ക് അജ്ഞാനം ഉണ്ടായിരുന്നു, ഇപ്പോൾ അതു ശാന്തമായിരിക്കുന്നു.
കലങ്ക ആത്മനോ ഽസ്തീതി മമാജ്ഞാനവശേന യാ । ആസീദ് ഭ്രാന്തിര് ഇദാനീം സാ നിവൃത്താ ത്വത്പ്രസാദതഃ
ആത്മാവിൽ അഴുക്ക് ഉണ്ടെന്നുള്ള എന്റെ അജ്ഞാനത്തിൽ നിന്നുള്ള ഭ്രമം, ഇപ്പോൾ നിന്റെ കൃപയാൽ മാറിപ്പോയിരിക്കുന്നു.
ന ജായതേ ന മ്രിയതേ ന ചൈവാത്മാ കലങ്കിതഃ । സര്വം ച ബ്രഹ്മമയമ് ഇത്യ് ഉദിതഃ ഖലു ചാസ്മ്യ് അഹമ്
ആത്മാവ് ജനിക്കുകയോ മരിക്കുകയോ അഴുക്കുപറ്റുകയോ ഇല്ല. എല്ലാം ബ്രഹ്മസ്വഭാവമാണെന്ന് ഞാൻ വ്യക്തമാക്കിയിരിക്കുന്നു.
പ്രശ്നേഭ്യസ് സംശയേഭ്യശ് ച വാഞ്ഛിതേഭ്യശ് ച സര്വതഃ । ശുദ്ധം മേ നിര്ഗതം ചേതസ് ത്വഷ്ടാ യന്ത്രഭ്രമാദ് ഇവ
എന്റെ മനസിൽ എല്ലാ ചോദ്യങ്ങളും സംശയങ്ങളും ആഗ്രഹങ്ങളും ഇല്ലാതായി ശുദ്ധമായിരിക്കുന്നു, ഒരു ശില്പിയുടെ ചക്രം നിർത്തിയതുപോലെ.
സര്വസാരോപദേശേഷു പ്രായഃ പ്രോക്തേഷു സാധുഭിഃ । നിരാകാങ്ക്ഷസ് സ്ഥിതോ ഽസ്മ്യ് അന്തസ് സുമേരുഃ കനകേഷ്വ് ഇവ
സത്യസാരമായ ഉപദേശങ്ങൾ മഹാന്മാർ പലപ്പോഴും പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടല്ലോ, അവയെക്കുറിച്ച് ഞാൻ അകത്തുനിന്ന് ഒരു ആഗ്രഹവും ഇല്ലാതെ നിലകൊള്ളുന്നു; അതുപോലെ തന്നെ, സുമേരു പർവ്വതം പൊന്നിന്റെ കൂമ്പാരങ്ങൾക്കിടയിൽ എങ്ങനെ അചഞ്ചലമായി നിൽക്കുന്നു അതുപോലെയാണ്.
ന തദ് അസ്ത്യ് അസ്തി യത്രാശാ ന തദ് അസ്തി യദ് ഈപ്സിതമ് । ന തദ് അസ്തി യദ് ആദേയം ഹേയം മധ്യം ച വാ മമ
എനിക്ക് ആശയുള്ളതൊന്നുമില്ല, ആഗ്രഹിക്കപ്പെടുന്നതൊന്നുമില്ല, സ്വീകരിക്കേണ്ടതോ തള്ളിക്കളയേണ്ടതോ ഇടതരമോ എന്നൊന്നുമില്ല.
ഇദം ഹേയമ് ഉപാദേയമ് ഇദം സദ് ഇദമ് അപ്യ് അസത് । ഇതി ചിന്താഭ്രമശ് ശാന്തോ നിപുണം പരമോ മുനേ
‘ഇത് തള്ളിക്കളയണം, ഇത് സ്വീകരിക്കണം, ഇത് സത്യമാണു്, ഇത് അസത്യമാണു്’ എന്നിങ്ങനെ ചിന്തകളുടെ അലയ് പൂർണ്ണമായും ശാന്തമായിരിക്കുന്നു, മഹാമുനിയേ, അത്യന്തം സൂക്ഷ്മമായി.
ന സ്വര്ഗമ് അഭിവാഞ്ഛാമി ദ്വേഷ്മി വാ ന ച രൌരവമ് । ആത്മന്യ് ഏവ ഹി തിഷ്ഠാമി മന്ദരാദ്രിര് ഇവാഭ്രമഃ
സ്വർഗം എനിക്കു് ആഗ്രഹമില്ല, നരകത്തെ ഞാൻ വെറുക്കുന്നുമില്ല; ഞാൻ എന്റെ ആത്മാവിൽ തന്നെ നിലകൊള്ളുന്നു, മന്ദരപർവ്വതത്തിൽ മേഘം വിശ്രമിക്കുന്നതുപോലെ.
കണശഃകീര്ണത്രിജഗത്ക്ഷീരസാഗരസന്തതിഃ । വിശ്രാന്തശ് ചിരസമ്ഭ്രാന്തോ നിര്ഭ്രമോ രാമമന്ദരഃ
മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും തുള്ളികളായി ചിതറുന്ന പാൽക്കടലിന്, ദീർഘകാലം കലക്കപ്പെട്ട ശേഷം, ആശ്വാസം ലഭിച്ചു; ഇനി ആശയക്കുഴപ്പമില്ലാതെ, രാമന്റെ മന്ദരപർവ്വതംപോലെ ശാന്തമായി നിലകൊള്ളുന്നു.
അവസ്ത്വ് ഇദമ് ഇദം വസ്തു യസ്യേതി കലനാമലമ് । ഹൃദി തസ്യ കുസന്ദേഹജാലികാ ജ്വലിതാധികമ്
ഇത് യാഥാർത്ഥ്യമല്ല, ഇത് യാഥാർത്ഥ്യമാണ്, ഇത് എനിക്ക് സ്വന്തമാണെന്ന് നിരന്തരം കണക്കുകൂട്ടുന്നവന്റെ മനസ്സിൽ സംശയങ്ങളുടെ കനത്ത വല കൂടുതൽ കത്തുന്ന തീപോലെ ഹൃദയത്തിൽ പടരുന്നു.
ഇദമ് ഇത്ഥം ജഗദ് ഇതി ജ്ഞാതം യേന മുനീശ്വര । സ യത്ര യാതി കാര്പണ്യം ജഗതസ് തന് ന ലഭ്യതേ
ഈ ലോകം ഇങ്ങനെ തന്നെയാണെന്ന് യഥാർത്ഥത്തിൽ അറിയുന്നവനോട്, മഹാമുനീവരാ, അവൻ എവിടെയെത്തിയാലും ലോകത്തിലെ ദു:ഖം അവനെ ബാധിക്കില്ല.
വിചിത്രാകുലകല്ലോലാജ് ജഡാവൃത്തിവിവര്തിതാത് । ത്വത്പ്രസാദേന ഭഗവംസ് തീര്ണാസ് സ്മോ ഭവസാഗരാത്
കൂടാരമായ കലഹങ്ങളുടെയും മന്ദമായ ഭ്രമങ്ങളുടെയും തിരമാലകളാൽ നിറഞ്ഞ ഭവസമുദ്രം, ഭഗവൻ, നിങ്ങളുടെ കൃപയാൽ ഞങ്ങൾ കടന്നുപോയിരിക്കുന്നു.
സമ്പദാമ് അവധിര് ജ്ഞാതോ ദൃഷ്ടസ് സീമാന്ത ആപദാമ് । സര്വസാരേഷ്വ് അദീനാസ് സ്മഃ പൂര്ണാസ് സ്മഃ പരമേശ്വരാഃ
സമ്പത്തിന്റെ അതിരും ദുർഘടങ്ങളുടെ അതിരും നാം മനസ്സിലാക്കി. എല്ലാറ്റിന്റെയും സാരത്തിൽ നാം കുറവോ അപൂർണ്ണതയോ ഇല്ലാത്തവർ, പൂർണ്ണരും പരമാധിപതികളും ആണു.
പരാമ് അഭേദ്യാമ് അപരൈര് ദലിതാശാമതങ്ഗജാമ് । സംസാരസമരേ സമ്യഗ് ധീരതാമ് ആഗതം മനഃ
മറ്റുള്ളവരുടെ പ്രഹരങ്ങൾക്കൊന്നും ഭയപ്പെടാത്ത ആനപോലെ, ലോകജീവിതത്തിന്റെ യുദ്ധത്തിൽ അജയ്യമായ ധൈര്യവും ഉന്നതമായ മനസ്സും നമുക്ക് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.
പരിഗലിതവികല്പതാമ് ഉപേതം പ്രഗലിതവാഞ്ഛമ് അദീനസാരസത്ത്വമ് । ത്രിജഗതി ജയതി പ്രസിദ്ധരൂപം പ്രമുദിതമ് അന്തര് അനുത്തരം മനോ മേ
എന്റെ മനസ്സ് എല്ലാ സംശയങ്ങളും ആഗ്രഹങ്ങളും വിട്ട്, അചഞ്ചലമായ സാരത്വം കൈവരിച്ച്, മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലും പ്രശസ്തവും വിജയിയും ആയി, അതുല്യമായ ആന്തരിക ആനന്ദത്തിൽ തുളുമ്പുന്നു.
കേവലേനേന്ദ്രിയൈസ് സാര്ധം വര്തമാനാര്ഥവര്തിനാ । അസങ്ഗമേന മനസാ യത് കരോഷി ന തത് കൃതമ്
ഇന്ദ്രിയങ്ങളോടും ബാഹ്യവിഷയങ്ങളോടും ചേർന്ന്, എന്നാൽ അസക്തിയോടെ ചെയ്യുന്നതൊന്നും യഥാർത്ഥത്തിൽ ചെയ്തതല്ല.
യഥാ പ്രാപ്തിക്ഷണേ വസ്തു പ്രഥമം തുഷ്ടയേ തഥാ । ന പ്രാപ്ത്യേകക്ഷണാദ് ഊര്ധ്വമ് ഇതി കോ നാനുഭൂതവാന്
ഏതെങ്കിലും വസ്തു ലഭിക്കുന്ന സമയത്താണ് ആദ്യം സന്തോഷം അനുഭവപ്പെടുന്നത്. അതിനുശേഷം, ആ ലഭ്യമായ ഒരു നിമിഷത്തിനു പുറത്തു, ആരെങ്കിലും സ്ഥിരമായ സന്തോഷം അനുഭവിച്ചിട്ടുണ്ടോ?
വാഞ്ഛാകാലേ യഥാ വസ്തു തുഷ്ടയേ നാന്യദാ തഥാ । തസ്മാത് ക്ഷണസുഖേ തുഷ്ടിം ബാലോ ബധ്നാതി നേതരഃ
ആഗ്രഹം നിറവേറുന്ന സമയത്താണ് സന്തോഷം ഉണ്ടാകുന്നത്, വേറെ സമയങ്ങളിൽ അല്ല. അതുകൊണ്ട്, ഈ ക്ഷണികമായ സന്തോഷത്തിൽ കുട്ടിയാണ് കുടുങ്ങുന്നത്, ജ്ഞാനികൾ അല്ല.
വാഞ്ഛാക്ഷണേ തുഷ്ടയേ യത് തത്ര വാഞ്ഛൈവ കാരണമ് । തുഷ്ടിസ് ത്വ് അതുഷ്ടിപര്യന്താ തസ്മാദ് വാഞ്ഛാം പരിത്യജ
ആഗ്രഹം ഉണരുന്ന സമയത്താണ് സന്തോഷം ഉണ്ടാകുന്നത്; അതിന് കാരണം ആഗ്രഹം തന്നെയാണ്. സന്തോഷം, അസന്തോഷം വരുന്നതുവരെ മാത്രം നിലനിൽക്കും. അതിനാൽ, ആഗ്രഹം ഉപേക്ഷിക്കണം.
യദി തത് പദമ് ആപ്നോഷി കദാചിത് കാലപര്യയാത് । തദ് അഹമ്ഭാവനാരൂപേ ന മങ്ക്തവ്യം ത്വയാ പുനഃ
നീ ഒരിക്കലെങ്കിലും ആ നിലയിലേക്കു കാലക്രമത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നുവെങ്കിൽ, അതിനെ വീണ്ടും അഹംഭാവമായിട്ടു തേടേണ്ടതില്ല.
ആത്മജ്ഞാനാചലസ്യാഗ്രേ രാമ വിശ്രാന്തവാന് അസി । അഹമ്ഭാവമഹാശ്വഭ്രേ ന പുനഃ പാതമ് അര്ഹസി
ആത്മജ്ഞാനത്തിന്റെ പർവ്വതശിഖരത്തിൽ വിശ്രമം കണ്ടെത്തിയിരിക്കുന്നു, രാമാ. ഇനി ആഹംഭാവത്തിന്റെ ആഴത്തിലുള്ള കുഴിയിലേക്ക് വീഴേണ്ട ആവശ്യമില്ല.
പ്രസൃതാനന്തസദ്ദൃഷ്ടേര് ജ്ഞത്വമേരുശിരസ്സ്ഥിതേഃ । പുനര് ഗര്ഭാന്ധകാരാന്തഃപാതാലപതനം കുതഃ
അനന്തമായ സത്യം നീ കാണുന്നു, ജ്ഞാനത്തിന്റെ മേരു പർവ്വതത്തിൻ മുകളിൽ നിന്നാണ് നിന്റെ ബോധം നിലകൊള്ളുന്നത്. അങ്ങനെ ഇരിക്കുമ്പോൾ, വീണ്ടും ഗർഭത്തിന്റെ ഇരുണ്ടതയിലേക്കോ താഴേക്ക് വീഴുമോ എന്നത് ചിന്തിക്കേണ്ടതില്ല.
ദൃശ്യതേ തേ സ്വഭാവോ ഽയം സമതാസത്യതാമയഃ । മന്യേ ക്ഷീണവികല്പോ ഽസി ജാതോ ഽസി ഗതകാലികഃ
നിന്റെ സ്വഭാവം സമതയും സത്യവുമാണ് എന്ന് കാണുന്നു. ഞാൻ വിശ്വസിക്കുന്നു, നിന്റെ സംശയങ്ങൾ എല്ലാം അവസാനിച്ചു, നീ പുതുതായി ജനിച്ചു, പഴയതൊന്നും ഇനി ഇല്ല.
സ്വഭാവോ ഽയം സ്ഥിരോ രാമ ഇത്യ് ആവേദയതീവ മേ । സോമ്യ പൂര്ണാര്ണവപ്രഖ്യാ സമതാ നിര്മലാ തവ
നിന്റെ ഈ സ്വഭാവം, രാമാ, ഉറപ്പുള്ളതാണെന്ന് എനിക്ക് തോന്നുന്നു. സമുദ്രംപോലെ സമതയും നിർമ്മലവുമായ നിന്റെ മനസ്സ് വളരെ ശാന്തമാണ്.
ആശാ യാതു നിരാശത്വമ് അഭാവം യാതു ഭാവനാ । അമനസ്ത്വം മനോ യാതു തവാസങ്ഗേന ജീവതഃ
ആശകൾ നിരാശയാകട്ടെ, ഭാവനകൾ ഇല്ലാതാകട്ടെ, മനസ്സ് മനസ്സില്ലായ്മയിലാകട്ടെ — നീ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോൾ അകപ്പെടാതെ ഇരിക്കുന്നതിന്റെ ഫലമായാണ് ഇതൊക്കെ സംഭവിക്കുന്നത്.
യാം യാം വസ്തുദൃശം യാസി തസ്യാം തസ്യാമ് അവസ്ഥിതമ് । സത്താസാമാന്യരൂപേണ ബ്രഹ്മ ബൃംഹിതചിദ്ഘനമ്
നീ ഏത് വസ്തുവിനെയും കാണുമ്പോഴും, അവിടെയൊക്കെയും ഒരേ നിലയിൽ, സത്തയുടെ പൊതുരൂപത്തിൽ, വിശാലവും ബുദ്ധിയാൽ നിറഞ്ഞതുമായ ബ്രഹ്മം നിലകൊള്ളുന്നുവെന്ന് അറിയണം.