യഥാ കഥഞ്ചിദ് അങ്ഗാരം നിഘൃഷ്യ ക്ഷാലയഞ് ശിശുഃ । കരനൈര്മല്യമ് ആപ്നോതി കാര്ഷ്ണ്യാങ്ഗാരക്ഷയേ യഥാ
ഒരു കുഞ്ഞ് എങ്ങനെയെങ്കിലും ഒരു കറുത്ത കല്ല് ഉരിച്ച് കഴുകുമ്പോൾ, ആ കല്ലിന്റെ കറുപ്പ് മാറിയാൽ അവന്റെ കൈകൾ ശുദ്ധമാകുന്നതുപോലെ,
യഥാ കഥഞ്ചിച് ഛാസ്ത്രാഢ്യൈര് ഭാഗൈര് ഭാഗം വിചാരയന് । സാത്ത്വികൈസ് താമസം നാശാദ് ദ്വയോര് ആത്മോദയസ് തഥാ
അങ്ങനെ തന്നെ, ശുദ്ധമായ ശാസ്ത്രജ്ഞാനത്തിന്റെ ഭാഗങ്ങൾ കൊണ്ടു അശുദ്ധമായ ഭാഗങ്ങളെ എങ്ങനെയെങ്കിലും ആലോചിച്ചാൽ, ശുദ്ധിയും അശുദ്ധിയും ഇല്ലാതാകുമ്പോൾ ആത്മാവിന്റെ പ്രകാശം ഉദിക്കുന്നു.
പശ്യത്യ് ആത്മാനമ് ആത്മൈവ വിചാരയതി ചാത്മനാ । ആത്മൈവാസ്തീഹ നാവിദ്യാവിദ്യാവിദ്യാക്ഷയം വിദുഃ
ആത്മാവു തന്നെ കാണുന്നു, ആത്മാവു തന്നെ അന്വേഷിക്കുന്നു; ഇവിടെ ആത്മാവു മാത്രമേയുള്ളൂ — അജ്ഞാനം ഇല്ല. ജ്ഞാനികൾക്ക് അജ്ഞാനത്തിന്റെ നാശം അജ്ഞാനമായതായാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.
യാവത് കിഞ്ചിദ് ഇദം വസ്തു നാനേവാത്മാവഗമ്യതേ । ക്രമാ ഗുരൂപദേശാദ്യാ നാത്മജ്ഞാനസ്യ കാരണമ്
ഇവിടെ ഏതെങ്കിലും ഒരു വസ്തു ഉണ്ടെങ്കിൽ, ആത്മാവിനെ അദ്വൈതമായി തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയില്ല. ഗുരുവിന്റെ ഉപദേശം പോലുള്ള ക്രമപദ്ധതികൾ ആത്മജ്ഞാനത്തിന് കാരണം അല്ല.
ഗുരുര് ഹീന്ദ്രിയവൃന്ദാത്മാ ബ്രഹ്മ സര്വേന്ദ്രിയക്ഷയാത് । യദ് വസ്തു യത്ക്ഷയപ്രാപ്യം തത് തസ്മിന് സതി നാപ്യതേ
ഗുരു എന്നത് ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ ആന്തരികം, ബ്രഹ്മം തന്നെയാണ്. എല്ലായിനം ഇന്ദ്രിയങ്ങളും ലയിച്ചാൽ, അവയുടെ ലയത്തിലൂടെ ലഭിക്കുന്നതെന്തെങ്കിലും, അതിന്റെ സാന്നിധ്യത്തിൽ നിലനിൽക്കാറില്ല.
അകാരണാ അപി പ്രാപ്താ ഭൃശം കാരണതാം ദ്വിജ । ക്രമാ ഗുരൂപദേശാദ്യാ ആത്മജ്ഞാനസ്യ സിദ്ധയേ
ഹേതുവില്ലാതെയും ലഭിച്ച ജ്ഞാനം, ദ്വിജൻ, ശക്തമായ ഒരു കാരണംപോലെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ഗുരുവിന്റെ ഉപദേശവും മറ്റു മാർഗ്ഗങ്ങളും ക്രമമായി അനുഭവിച്ചാൽ, ആത്മജ്ഞാനം സിദ്ധിയിലേക്കെത്തുന്നു.
ക്രമേ ഗുരൂപദേശാനാം പ്രവൃത്തേ ശിഷ്യബോധതഃ । അനിര്ദേശ്യോ ഽപ്യ് അദൃശ്യോ ഽപി സ്വയമ് ആത്മാ പ്രസീദതി
ഗുരുവിന്റെ ഉപദേശങ്ങൾ ക്രമമായി മുന്നോട്ട് പോകുമ്പോൾ, ശിഷ്യൻ മനസ്സിലാക്കുമ്പോൾ, നിർവചിക്കാനോ കാണാനോ കഴിയാത്ത ആത്മാവ് തന്നെ സ്വയം വെളിപ്പെടുത്തുന്നു.
ശാസ്ത്രാര്ഥൈര് ബുധ്യതേ നാത്മാ ഗുരോര് വാചാ ന ചാനഘ । ബുധ്യതേ സ്വയമ് ഏവൈഷ സ്വബോധവശതസ് സ്വതഃ
ശാസ്ത്രത്തിന്റെ അർത്ഥങ്ങൾ കൊണ്ടോ ഗുരുവിന്റെ വാക്കുകൾ കൊണ്ടോ ആത്മാവ് മനസ്സിലാകുന്നില്ല, പാപരഹിതനേ. അതു സ്വയം, സ്വന്തം ബോധത്തിന്റെ ശക്തിയാൽ മാത്രം, മനസ്സിലാക്കപ്പെടുന്നു.
ഗുരൂപദേശശാസ്ത്രാര്ഥൈര് വിനാ ചാത്മാ ന ബുധ്യതേ । ഏതത്സംയോഗസത്തൈവ സ്വാത്മജ്ഞാനപ്രകാശിനീ
ഗുരുവിന്റെ ഉപദേശവും ശാസ്ത്രത്തിന്റെ അർത്ഥവും ഇല്ലാതെ ആത്മാവിനെ മനസ്സിലാക്കാൻ കഴിയില്ല; ഈ രണ്ടിന്റെയും ഐക്യം ഉണ്ടാകുമ്പോഴാണ് സ്വാത്മജ്ഞാനം തെളിഞ്ഞ് കാണുന്നത്.
ഗുരുശാസ്ത്രാര്ഥശിഷ്യാണാം ചിരസംയോഗസത്തയാ । അഹനീവ ജനാചാര ആത്മജ്ഞാനം പ്രവര്തതേ
ഗുരു, ശാസ്ത്രം, ശിഷ്യൻ എന്നിവരുടെ ദീർഘകാല ഐക്യത്തിൽപോലെയാണ്, ദിവസവും മനുഷ്യരുടെ ജീവിതത്തിൽ ആത്മജ്ഞാനം ഉദയിക്കുന്നത്, പകലെത്തുന്നതുപോലെ.
കര്മബുദ്ധീന്ദ്രിയാദ്യന്തസുഖദുഃഖാദിസങ്ക്ഷയഃ । ശിവ ആത്മേതി കഥിതസ് തത് സദ് ഇത്യാദിനാമഭിഃ
കർമ്മം, ബുദ്ധി, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ, ആനന്ദം, ദുഃഖം എന്നിവയുടെ അവസാനമാണ് ശിവൻ, അത്മാവ് എന്ന് പറയുന്നത്; അതിനെ 'സത്' എന്നതുപോലുള്ള പേരുകളിലും വിളിക്കുന്നു.
യത്രേദമ് അഖിലം നാസ്തി തദ്രൂപേണൈവ ചാസ്തി വാ । തദ് ആകാശാദ് അച്ഛതരമ് അനന്തം സദ് ഇഹാസ്തി ഹി
എല്ലാം ഇല്ലാതായിടത്തോ അതത് രൂപത്തിൽ മാത്രം നിലനിൽക്കുന്നിടത്തോ, ആകാശത്തേക്കാൾ ശുദ്ധവും അനന്തവും യഥാർത്ഥവുമായത് ഇവിടെ സത്യമായും ഉണ്ട്.
അവിശ്രാന്തതയാ തത്ര തന്വവിദ്യൈര് മുമുക്ഷുഭിഃ । വിചിത്രശുദ്ധമനനകലങ്കകലിതാത്മഭിഃ
അവിടെ മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നവർ, സൂക്ഷ്മമായ ജ്ഞാനം ഉള്ളവർ, ക്ഷീണം അറിയാതെ പരിശ്രമിച്ച്, മനസ്സു പാവനവും മങ്ങലില്ലാത്തതുമാക്കി ദൃഢമായി ശ്രമിക്കുന്നു.
അദൂര ഏവ തിഷ്ഠദ്ഭിര് ജീവന്മുക്തപദസ്യ തൈഃ । മോക്ഷോപായകബോധായ ശാസ്ത്രാര്ഥരചനായ ച
ജീവൻപോലും മോക്ഷാവസ്ഥയ്ക്ക് അടുത്ത് നിലകൊള്ളുന്ന അവർ, മോക്ഷത്തിലേക്കുള്ള മാർഗ്ഗങ്ങൾ വെളിപ്പെടുത്താനും ശാസ്ത്രാർത്ഥങ്ങൾ എഴുതാനും ശ്രമിക്കുന്നു.
ബ്രഹ്മേന്ദ്രരുദ്രപ്രമുഖൈര് ലോകപാലൈസ് സപണ്ഡിതൈഃ । പുരാണവേദസിദ്ധാന്തസിദ്ധയേ ഭാവിതാത്മഭിഃ
ബ്രഹ്മാവ്, ഇന്ദ്രൻ, രുദ്രൻ എന്നിവരെ മുൻനിർത്തി ലോകപാലകർ, പണ്ഡിതന്മാരോടൊപ്പം, സത്യം മനസ്സിൽ ആലോചിച്ച്, പുരാണവും വേദവും സംബന്ധിച്ച സിദ്ധാന്തങ്ങൾ സ്ഥാപിക്കുന്നു.
ചിദ് ബ്രഹ്മ ശിവ ആത്മേശപരമാത്മേശ്വരാദികാഃ । ഏകസ്മിന് കല്പിതാസ് സഞ്ജ്ഞാ നിസ്സഞ്ജ്ഞേ പൃഥഗ് ഈശ്വരേ
ചൈതന്യം, ബ്രഹ്മം, ശിവൻ, ആത്മാവ്, ഈശ്വരൻ, പരമാത്മാവ് തുടങ്ങിയ പേരുകൾ എല്ലാം ഒരേ സത്യത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ മനുഷ്യർ ചിന്തിച്ചവയാണ്; യഥാർത്ഥത്തിൽ ഈശ്വരൻ എല്ലാ പേരുകളും വ്യത്യാസങ്ങളും അതീതനാണ്.
ഏവമ് ഏതജ് ജഗത്തത്ത്വം സ്വം തത്ത്വം ശിവനാമകമ് । സര്വഥാ സര്വദാ സര്വേണാര്ചയന് സുഖമ് ആസ്സ്വ ഭോഃ
ഇതാണല്ലോ ഈ ലോകത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ സ്വഭാവം—നിന്റെ തന്നെ സാരമായ ശിവസ്വരൂപം. എല്ലായ്പ്പോഴും, എല്ലാ വിധത്തിലും, മുഴുവൻ മനസ്സോടെ അതിനെ ആരാധിച്ചാൽ നീ സന്തോഷത്തോടെ ജീവിക്കാം, സഖാവേ.
ശിവ ആത്മാ പരം ബ്രഹ്മേത്യാദിശബ്ദേ ഽസ്തി ഭിന്നതാ । സവാസനൈര് വിരചിതാ ജ്ഞസ്യ ഭേദോ ന വസ്തുനി
ശിവൻ, ആത്മാവ്, പരബ്രഹ്മം എന്നിങ്ങനെയുള്ള പേരുകൾ വ്യത്യസ്തമായി തോന്നുന്നത് മനസ്സിലുള്ള പഴയ സ്വഭാവങ്ങൾ കൊണ്ടു മാത്രമാണ്; സത്യത്തെ spരിചയിച്ചവർക്കു യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഒരു ഭേദവും ഇല്ല.
ഏവം ദേവാര്ചനം കുര്വഞ് ജ്ഞോ നിത്യം മുനിനായക । യത്രാസ്മദാദയോ ഭൃത്യാസ് തത് പ്രയാതി പരം പദമ്
ഇങ്ങനെ ദൈവാരാധന തുടർച്ചയായി ചെയ്യുന്ന ജ്ഞാനി, മഹർഷികളിൽ പ്രധാനനായവനേ, നമ്മളെപ്പോലുള്ളവർ പോലും ഭൃത്യന്മാരായിരിക്കുന്ന പരമാവസ്ഥയിൽ എത്തുന്നു.
അവിദ്യമാനമ് ഏവേദം വിദ്യമാനമ് ഇവ സ്ഥിതമ് । യഥാ തന് മേ സമാസേന ഭഗവന് വക്തുമ് അര്ഹസി
ഇത് യാഥാർത്ഥത്തിൽ ഇല്ലാത്തതാണെങ്കിലും ഉണ്ടെന്നപോലെ തോന്നുന്നു; ഭഗവനേ, ഇത് എങ്ങനെ എന്നാണ് ദയവായി സംക്ഷിപ്തമായി എനിക്ക് വിശദീകരിക്കേണ്ടത്.
യോ ഽസൌ ബ്രഹ്മാദിശബ്ദാര്ഥസ് സംവിദം വിദ്ധി കേവലമ് । സ്വച്ഛമ് ആകാശമ് അപ്യ് അസ്യാസ് സ്ഥൂലം മേരുര് അണോര് ഇവ
ബ്രഹ്മം മുതലായ വാക്കുകൾ കൊണ്ട് സൂചിപ്പിക്കപ്പെടുന്നത് ശുദ്ധമായ ചൈതന്യമാണ് എന്നു മനസ്സിലാക്കണം. അതിനൊപ്പം പോലും, വെടിപ്പുള്ള ആകാശം പോലും അതിനേക്കാൾ ഭൗതികമാണ്; അതുപോലെ തന്നെ, മേരുപർവ്വതം ഒരു പരമാണുവിനോടു താരതമ്യപ്പെടുത്തുന്നതുപോലെ.
സാ വേദ്യമ് അവഗച്ഛന്തീ യാതി ചിന്നാമയോഗ്യതാമ് । അപ്യ് അവേദ്യവതീ നൂനമ് ഉന്മനാന്തപദസ്ഥിതാ
അത് എന്തെങ്കിലും അറിഞ്ഞിരിക്കുമ്പോൾ, മനസ്സിന്റെ സ്വഭാവം സ്വീകരിക്കുന്നു; എന്നാൽ അറിവിന് ഒന്നുമില്ലാത്തപ്പോൾ പോലും, അതു നിർവികാരമായ അവസ്ഥയിൽ ഉറപ്പായി നിലകൊള്ളുന്നു.
ക്ഷണാദ് ഭാവിതവേദ്യത്വാദ് അഹന്താമ് അനുഗച്ഛതി । പുരുഷത്വാത് പുമാന് സ്വപ്നേ നവവാരണതാമ് ഇവ
ക്ഷണികമായി അറിവിന്റെ വസ്തുക്കളിൽ ലയിക്കുന്നതുകൊണ്ട്, അതിന് 'ഞാൻ' എന്ന ഭാവം ഉണ്ടാകുന്നു; സ്വപ്നത്തിൽ ഒരാൾ ഒമ്പതു ദന്തമുള്ളാനയാവുന്നതുപോലെ.
അസ്യാ അഹന്താം യാതായാ ദേശതാകാലതാഖതാഃ । സമ്പദ്യന്തേ സ്വയം ശൂന്യരൂപിണ്യസ് സഖ്യ ഏവ താഃ
ഇത് 'ഞാൻ' എന്ന ഭാവം സ്വീകരിച്ചപ്പോൾ, ദേശം, കാലം, പരിധി എന്നിവ സ്വയം ശൂന്യമായ രൂപത്തിൽ, കൂട്ടുകാരെപ്പോലെ, ഉദയം ചെയ്യുന്നു.
താഭിസ് സംവലിതാ സാഥ സത്താ ജീവാഭിധാനകാ । ഭവതി സ്പന്ദവിജ്ഞാതാ പവനസ്യേവ ലേഖികാ
ഇവയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട ആ സത്ത, 'ജീവൻ' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. അതിന്റെ അലയൊലികൾ കാറ്റ് വരച്ച രേഖപോലെ കാണപ്പെടുന്നു.
ജീവശക്തിസ് തഥാഭൂതാ നിശ്ചയൈകവിലാസിനീ । ബുദ്ധിതാമ് അനുയാതാ സാ ഭവത്യ് അജ്ഞപദാസ്ഥിതാ
ഇങ്ങനെയായ ജീവശക്തി ഉറപ്പിൽ മാത്രം ആസ്വദിക്കുന്നു; ബുദ്ധിയെ പിന്തുടർന്ന് അവൾ അജ്ഞതയുടെ നിലയിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു.
ശബ്ദശക്ത്യാ ക്രിയാശക്ത്യാ ജ്ഞാനശക്ത്യാനുഗമ്യതേ । പ്രത്യേകം പ്രസ്ഫുരത്യ് അന്തര് അപ്രദര്ശിതരൂപയാ
വാക്കിന്റെ ശക്തിയും, പ്രവർത്തിയുടെ ശക്തിയും, അറിവിന്റെ ശക്തിയും ഇതിനെ അനുഗമിക്കുന്നു; ഓരോന്നും അകത്തുതന്നെ തെളിഞ്ഞ് കത്തുന്നു, പുറത്തു രൂപം കാണിക്കാതെ.
മിലിത്വൈഷ ഗണഃ ക്ഷിപ്രം ശ്രുതിം സമനുകല്പയന് । മനോ ഭവതി ശൂന്യാത്മബീജം സങ്കല്പശാഖിനഃ
ഈ കൂട്ടം വേഗത്തിൽ ഒന്നിച്ച് ചേരുമ്പോൾ, കേൾവിയുടെ പ്രവർത്തി അനുകരിച്ച്, മനസായി മാറുന്നു — ശൂന്യതയാണ് അതിന്റെ സ്വഭാവം, ചിന്തയുടെ വൃക്ഷത്തിന് വിത്ത്.
ആതിവാഹികദേഹോക്തിഭാജനം തദ് വിദുര് ബുധാഃ । അന്തസ്സ്ഥയാ ബ്രഹ്മശക്ത്യാ ജ്ഞരൂപം സ്വാത്മനാത്മദൃക്
പണ്ഡിതന്മാർ അറിയുന്നത്, അതിവാഹികശരീരം എന്നത് ഒരു പാത്രം മാത്രമാണെന്ന്. അതിന്റെ ഉള്ളിൽ ബ്രഹ്മശക്തി നിലകൊള്ളുന്നു; അതിലൂടെ ആത്മാവിനെ കാണുന്ന ജ്ഞാനസ്വരൂപൻ അവിടെ വസിക്കുന്നു.
സമ്പദ്യമാന ഏവാസ്മിംശ് ചേതസീമാ ഹി ശക്തയഃ । പശ്ചാദ് ഇവ സഹൈവാസ്യ പ്രോദ്യന്ത്യ് അനുദിതാ അപി
ഇത് ഉദയം ചെയ്യുമ്പോൾ തന്നെ മനസ്സിന്റെ ശക്തികൾ അതിനൊപ്പം ഉടൻ തന്നെ പ്രകടമാകുന്നു, മുമ്പ് കാണാത്തവയാണെങ്കിലും പിന്നെത്തുന്നവ പോലെ.