ഭക്ഷ്യഭോജ്യാന്നപാനേന നാനാവിഭവശാലിനാ । ശയനാസനയാനേന യഥാപ്തേനാര്ചയേച് ചിതിമ്
വിഭവസമൃദ്ധമായ ഭക്ഷ്യവും പാനീയവും, വിശ്രമം, ഇരിപ്പിടം, ലഭ്യമായ എല്ലാ സുഖസൗകര്യങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച് മനസ്സിനെ ആദരിക്കണം.
കാന്താന്നപാനസമ്ഭോഗസംരമ്ഭാദിവിലാസിനാ । സുഖേന സര്വരൂപേണ സമ്ബുധ്യാത്മാനമ് അര്ചയേത്
സ്വാദിഷ്ടമായ ഭക്ഷണവും പാനീയവും, പ്രിയപ്പെട്ടവരോടുള്ള സുഖാനുഭവങ്ങളും, ഉല്ലാസകരമായ വിനോദങ്ങളും ഉൾപ്പെടെ എല്ലാ സുഖങ്ങളോടും ചേർന്ന് ഉണർന്നിരിക്കുന്ന ആത്മാവിനെ ആരാധിക്കണം.
ആധിവ്യാധിപരീതേന മോഹസംരമ്ഭശാലിനാ । സര്വോപദ്രവദുഃഖേന പ്രാപ്തേനാത്മാനമ് അര്ചയേത്
വ്യാധികളും രോഗങ്ങളും മനസ്സിലെ ഭ്രമവും ഉന്മാദവും, എല്ലാത്തരം ദുരിതങ്ങളും കഷ്ടപ്പാടുകളും വന്നാലും, അതിനിടയിൽ തന്നെ ആത്മാവിനെ ആദരിക്കണം.
സീമാന്തൈസ് സമ്പദാം ചൈവ ചേഷ്ടാനാം ജഗതസ് സ്ഥിതേഃ । മൃതജീവിതസത്ത്വൈശ് ച പ്രാപ്തൈര് ആത്മാനമ് അര്ചയേത്
സമ്പത്തിന്റെ അതിരുകളും പ്രവർത്തികളുടെ പരിധികളും ലോകത്തിന്റെ നിലനില്പിന്റെയും, മരിച്ചവരും ജീവനുള്ളവരും ബോധമുള്ളവരും ഉൾപ്പെടെ ലഭിക്കുന്നതെല്ലാം കൊണ്ടും ആത്മാവിനെ ആദരിക്കണം.
ദാരിദ്ര്യേണാഥ രാജ്യേന വാ പ്രവാഹാഗതാത്മനാ । വിചിത്രചേഷ്ടാപുഷ്പേണ ബുദ്ധ്വാത്മാനം സമര്ചയേത്
ദാരിദ്ര്യത്തിലൂടെയോ രാജത്വത്തിലൂടെയോ ജീവിതം ഒഴുകിക്കൊണ്ടുപോകുമ്പോഴും, വിവിധമായ പ്രവർത്തികളുടെ പുഷ്പങ്ങളാൽ ആത്മാവിനെ തിരിച്ചറിഞ്ഞ് അതിനെ ആരാധിക്കണം.
നാനാകലഹകല്ലോലവലനോല്ലാസശാലിനാ । രാഗദ്വേഷവിലാസേന സോമ്യമ് ആത്മാനമ് അര്ചയേത്
നാനാഭേദങ്ങളുടെയും കലഹങ്ങളുടെയും തിരമാലകളും, ആസക്തിയും വെറുപ്പും നിറഞ്ഞ കളികളും ഉള്ളപ്പോഴും, സ്നിഗ്ധമായ ആത്മാവിനെ ആരാധിക്കണം.
സതാം ഹൃദയഹാരിണ്യാ രൂഢയാ ശശിശീതയാ । മൈത്ര്യാ മാധുര്യധര്മിണ്യാ ഹൃത്സ്ഥമ് ആത്മാനമ് അര്ചയേത്
സത്യസന്ധരായവരുടെ ഹൃദയം ആകർഷിക്കുന്നതും, ചന്ദ്രന്റെ തണുപ്പുപോലെയുള്ള മധുരമായ സൗഹൃദം ഹൃദയത്തിൽ ഉറപ്പിച്ചവൻ, ഹൃദയത്തിൽ പാർക്കുന്ന ആത്മാവിനെ ആരാധിക്കണം.
ഭോഗാനാമ് അവിരുദ്ധാനാം നിഷിദ്ധാനാം ച സര്വദാ । ത്യാഗേന വാഥ രാഗേണ സ്വാത്മാനം ബുദ്ധമ് അര്ചയേത്
അനുവദിച്ചതോ നിരോധിച്ചതോ ആയ എല്ലാ ഭോഗങ്ങളെയും ഉപേക്ഷിച്ചോ അതിനോട് ആസക്തിയോടെ ആയാലും, ബോധം ലഭിച്ച ആത്മാവിനെ ആരാധിക്കണം.
ഈഹിതാനീഹിതൌഘേന യുക്തായുക്തമയാത്മനാ । ത്യക്തേനാര്തേന വാര്ഥ്യേന പ്രാപ്തേനാത്മാനമ് അര്ചയേത്
ഉദ്ദേശ്യപൂർവമായോ അന്യഥാ സംഭവിച്ചോ, യോഗ്യമായോ അയോഗ്യമായോ പ്രവർത്തികളിലൂടെ, ഉപേക്ഷിച്ചതോ പ്രയത്നത്തോടെ നേടിയതോ ലഭിച്ചതോ കൊണ്ടും ആത്മാവിനെ ആരാധിക്കണം.
നഷ്ടം നഷ്ടമ് ഉപേക്ഷേത പ്രാപ്തം പ്രാപ്തമ് ഉപാഹരേത് । നിര്വികാരതയൈതദ് ധി പരമാര്ചനമ് ആത്മനഃ
നഷ്ടമായത് നഷ്ടമായതായിട്ടു ഉപേക്ഷിക്കണം, ലഭിച്ചത് ലഭിച്ചതായിട്ടു സ്വീകരിക്കണം; ഇങ്ങനെ മാറ്റമില്ലാതെ ഇരിക്കുന്നത് തന്നെയാണ് ആത്മാവിന്റെ പരമമായ ആരാധന.
സര്വദൈവ സമഗ്രാസു ചേഷ്ടാനിഷ്ടാസു ദൃഷ്ടിഷു । പരമം സാമ്യമ് ആദായ നിത്യാത്മാര്ചാവ്രതം ചരേത്
എല്ലാ സമയങ്ങളിലും, അനുകൂലമായതിലും പ്രതികൂലമായതിലും, മനസ്സിൽ സമതാഭാവം നിലനിർത്തി, ആത്മാവിനെ സദാ ആരാധിക്കുന്നതിൽ സ്ഥിരത പുലർത്തണം.
സര്വം വിന്ദേത സുശുഭം സര്വം വിന്ദ്യാച് ച വാശുഭമ് । സര്വമ് ആത്മമയം കുര്യാന് നിത്യാത്മാര്ചാപരോ നരഃ
ഏതെങ്കിലും നല്ലത് ലഭിച്ചാലും, മോശം സംഭവിച്ചാലും, ആത്മാരാധനയിൽ സ്ഥിരനായവൻ എല്ലാം ആത്മാവാൽ നിറഞ്ഞതാണെന്ന് കാണണം.
ആപാതരമണീയം യദ് യച് ചാപാതസുദുസ്സഹമ് । തത് സര്വം സുസമം ബുദ്ധ്വാ നിത്യാത്മാര്ചാവ്രതം ചരേത്
ആദ്യം കാണുമ്പോൾ ആകർഷകമായതോ അത്യന്തം സഹിക്കാൻ വയ്യാത്തതോ ആയ കാര്യങ്ങൾ, എല്ലാം ഒരുപോലെയെന്ന് മനസ്സിലാക്കി, ആത്മാരാധനയിൽ സ്ഥിരത പുലർത്തണം.
അയം സോ ഽഹമ് അയം നാഹം വിഭാഗമ് ഇതി സന്ത്യജേത് । സര്വം ബ്രഹ്മേതി നിശ്ചിത്യ നിത്യാത്മാര്ചാവ്രതം ചരേത്
‘ഇത് ഞാൻ, ഇത് ഞാൻ അല്ല’ എന്ന ഭേദം ഉപേക്ഷിച്ച്, എല്ലാം ബ്രഹ്മമാണെന്ന് ഉറപ്പാക്കി, ആത്മാരാധനയിൽ സ്ഥിരത പുലർത്തണം.
സര്വദാ സര്വരൂപേണ സര്വാകാരവികാരിണാ । സര്വാസര്വപ്രകാരേണ പ്രാപ്തേനാത്മാനമ് അര്ചയേത്
എല്ലാ സമയത്തും, എല്ലാ രൂപങ്ങളിലും, എല്ലാ വിധം മാറുന്ന സാഹചര്യങ്ങളിലും, എല്ലാത്തരത്തിലും ലഭിച്ച ആത്മാവിനെ ആരാധിക്കണം.
ന വാഞ്ഛതാ ന ത്യജതാ ജ്ഞേന പ്രാപ്താസ് സ്വഭാവതഃ । സരിതസ് സാഗരേണേവ ഭോക്തവ്യാ ഭോഗഭൂമയഃ
ആഗ്രഹിക്കാതെയും ഉപേക്ഷിക്കാതെയും അറിയുന്നവന് അനുഭവങ്ങൾ സ്വാഭാവികമായി ലഭിക്കും, നദികൾ സമുദ്രത്തിൽ ചേരുന്നതുപോലെ.
ഉദ്വേഗോ നാനുഗന്തവ്യസ് തുച്ഛാതുച്ഛാസു ദൃഷ്ടിഷു । വ്യോമ്നാ ചിത്രപദാര്ഥേഷു പതിതോത്പതിതേഷ്വ് ഇവ
നിസ്സാരമായതിലോ അപ്രധാനമായതിലോ മനസ്സിൽ കലഹം വരുത്തരുത്; ആകാശം പലതരം വസ്തുക്കളുടെ വരവിലും പോകലിലും അപ്രഭാവിതമായിരിക്കുന്നതുപോലെ.
ദേശകാലക്രിയായോഗാദ് യദ് ഉദേതി ശുഭാശുഭമ് । അവികാരം ഗൃഹീതേന തേനൈവാത്മാനമ് അര്ചയേത്
സ്ഥലം, സമയം, പ്രവർത്തി എന്നിവയാൽ ഉണ്ടാകുന്ന നല്ലതോ ചീത്തയോ എന്തും മാറ്റമില്ലാതെ സ്വീകരിച്ച് ആത്മാവിനെ സമതയോടെ ആരാധിക്കണം.
ആത്മാര്ചനവിധാനേ ഽസ്മിന് പ്രോക്താ ദ്രവ്യശ്രിയസ് തു യാഃ । ഏകേനൈവ ശമേനൈതാ രസേന പരിഭാവിതാഃ
സ്വയംആരാധനയുടെ ഈ രീതിയിൽ പറയുന്ന എല്ലാ സമ്പത്തും വസ്തുക്കളും ഒരൊറ്റ ശാന്തിയുടെ സാരത്താൽ മുഴുവൻ നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
നാമ്ബ്ലാ ന കട്വ്യോ നോ തിക്താ ന കഷായാശ് ച കാശ്ചന । ചിത്രൈര് അപി രസൈര് ദിഗ്ധാ മധുരാ ഏവ താശ് ചിതഃ
അവയിൽ ഉപ്പും കായും കയ്പും കശായവും ഒന്നുമില്ല; എത്രയോ രുചികൾ ചേർത്താലും മനസ്സിൽ അവ എല്ലാം മധുരമായതായാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്.
സമതാമധുരാ രമ്യാ രസശക്തിര് മുനീന്ദ്ര യാ । തയാ യദ് ഭാവിതം ചേത്യമ് അമൃതം തത് ക്ഷണാദ് ഭവേത്
മഹാമുനിയേ, സമതയുടെ മധുരവും ആനന്ദവും നിറഞ്ഞ രുചിയുടെ ശക്തി ഏതൊന്നിനെ സ്പർശിച്ചാലും അതു ഉടൻ അമൃതംപോലെ മാറും.
സമതാമൃതപൂരേണ യദ് യന് നാമ വിഭാവ്യതേ । തത് തദ് ആയാതി മാധുര്യം പരമ് ഇന്ദോര് ഇവ ച്യുതമ്
സമതയുടെ അമൃതംപോലുള്ള പൂർണതയിൽ എന്ത് ചിന്തിച്ചാലും അതിന് പരമമായ മാധുര്യം ലഭിക്കും, അതെ, ചന്ദ്രനിൽ നിന്നു ഒഴുകിയതുപോലെ.
സമമ് ആകാശവദ് ഭൂത്വാ യദ് അഹൃല്ലേഖമ് ആസനമ് । അവികാരമ് അനായാസം തദ് ദേവാര്ചനമ് ഉച്യതേ
ആകാശംപോലെ സമമായ മനസ്സോടെ, ഹൃദയത്തിലെ അടയാളങ്ങളൊന്നുമില്ലാത്ത, മാറ്റമോ പ്രയാസമോ ഇല്ലാത്ത ഇരിപ്പാണ് ദൈവാരാധനയെന്ന് പറയുന്നു.
പൂര്ണേന്ദുനേവ പൂര്ണേന ഭാവ്യം ശമസമത്വിഷാ । സ്വച്ഛേന ചിദ്ഘനൈകേന ജ്ഞേനാപ്യ് ഉപലരൂപിണാ
പൂർണ്ണചന്ദ്രനെപ്പോലെ പൂർണ്ണതയോടെ, സമാധാനവും സമത്വവും നിറഞ്ഞ പ്രകാശത്തോടെ, ശുദ്ധമായ മനസ്സോടെ, അറിവ് കല്ലുപോലെയെങ്കിലും, അതിനെ ഒറ്റ ചൈതന്യമായ് ധ്യാനിക്കണം.
അന്തര് ആകാശവിശദോ ബഹിഃ പ്രകൃതകാര്യകൃത് । രഞ്ജനാമിഹികാമുക്തസ് സമ്പൂര്ണോ ജ്ഞ ഉപാസകഃ
അകത്താൽ ആകാശംപോലെ തെളിഞ്ഞ മനസ്സും, പുറത്തു സാധാരണ കാര്യങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കയും, ആസക്തിയുടെ മൂടൽവെളിച്ചം വിട്ടുമാറിയവനും, പൂർണ്ണമായ അറിവുള്ളവനാണ് യഥാർത്ഥ ഭക്തൻ.
സ്വപ്നേ ഽപ്യ് അദൃശ്യഹൃല്ലേഖമ് അജ്ഞാനാഭ്രപരിക്ഷയേ । ശാന്താഹന്താദിമിഹികം ജ്ഞശരദ്വ്യോമ രാജതേ
സ്വപ്നത്തിൽ പോലും, ഹൃദയത്തിലെ അടയാളങ്ങൾ കാണപ്പെടാതെയും, അജ്ഞാനത്തിന്റെ മേഘം മാറിയതും, അഹങ്കാരത്തിന്റെ അശാന്തി മായ്ച്ചതും, അത്തരം ജ്ഞാനി ശരദ്കാലത്തിലെ ആകാശംപോലെ പ്രകാശിക്കുന്നു.
സാമാന്യമ് അസ്തമിതമാനസമാതൃമേയം സദ്യഃപ്രസൂതശിശുവേദനവദ്വിതാനമ് । സമ്യക്പ്രശാന്തമതിചേതനചിത്തജീവം ജീവഞ് ജ്ഞ ഉത്തമപദസ്ഥിത ഏവ തിഷ്ഠ
മനസ്സും അളവും അതിന്റെ വിഷയങ്ങളും ഒരുപോലെ ശാന്തമായ്, പുതുതായി ജനിച്ച ശിശുവിന്റെ നേരിട്ടുള്ള അനുഭവംപോലെ ഉണര്ച്ചയുള്ളവനായി, മനസ്സും ബോധവും ജീവനും പൂർണ്ണമായ് ശാന്തമായ്, പരമാവസ്ഥയിൽ നിലകൊള്ളുന്ന ജ്ഞാനിയായി നീ ഇരിക്കണം.
ദേശകാലകലനക്രമോദിതൈസ് സര്വവസ്തുസുഖദുഃഖവിഭ്രമൈഃ । നിത്യമ് അര്ചിതശരീരനായകസ് തിഷ്ഠ ശാന്തസകലേഹയാ ധിയാ
ദേശവും കാലവും അതിന്റെ കണക്കുകളും കൊണ്ടു ഉണ്ടാകുന്ന എല്ലാ വസ്തുക്കളുടെയും സന്തോഷവും ദുഃഖവും എന്നിങ്ങനെയുള്ള ഭ്രമങ്ങൾ മനസ്സിനെ ബാധിക്കാതെ, ശരീരത്തിന്റെ അധിപതിയെ എപ്പോഴും ആരാധിച്ച്, പൂർണ്ണമായ് ശാന്തമായ മനസ്സോടെ നീ നിലകൊള്ളണം.
യഥാകാമം യഥാരമ്ഭം ന കരോഷി കരോഷി യത് । ചിന്മാത്രസ്യ ശിവസ്യാന്തസ് തദ് ദേവാര്ചനമ് ആത്മനഃ
നീ ഇഷ്ടാനുസരണം ചെയ്യുന്ന കാര്യങ്ങളോ ചെയ്യാത്ത കാര്യങ്ങളോ എല്ലാം, അതു ശുദ്ധമായ ബോധവും മംഗളവും ആയ ആത്മാവിന്റെ അകത്തുള്ള ആരാധന തന്നെയാണ്.
തേനൈവാഹ്ലാദമ് ആയാതി യാതി പ്രകടതാം തഥാ । തഥാസ്ഥിതേന രൂപേണ സ്വേനൈവ സ്വയമ് ഈശ്വരഃ
അത് കൊണ്ടുതന്നെ ആനന്ദവും പ്രകടതയും ഉണ്ടാകുന്നു; അങ്ങനെ സ്വയം തന്റെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ നിലകൊള്ളുമ്പോൾ, ഒരുവൻ തന്നെ ഈശ്വരനാണ്.