ത്വാമ് ഇഹാഭ്യാഗതം ദൃഷ്ട്വാ പ്രതിപൂജ്യ പ്രണമ്യ ച । ആത്മന്യ് ഏവ നമാമ്യ് അന്തര് ദൃഷ്ടേന്ദുര് ജലധിര് യഥാ
നിന്നെ ഇവിടെ വന്നെത്തുന്നത് കണ്ടപ്പോൾ ആദരപൂർവ്വം വന്ദിച്ച്, വീണ്ടും എന്റെ മനസ്സിൽ തന്നെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു. സമുദ്രം അതിൽ പ്രതിഫലിക്കുന്ന ചന്ദ്രനെ പോലെ.
യത് കാര്യം യേന ചാര്ഥേന പ്രാപ്തോ ഽസി മുനിപുങ്ഗവ । കൃതമ് ഇത്യ് ഏവ തദ് വിദ്ധി മാന്യോ ഽസി ഹി ഭൃശം മമ
മഹർഷികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ നീ ഇവിടെ വന്നതിന് എന്ത് കാരണമായാലും, അതെല്ലാം പൂർത്തിയായതായി നീ കരുതണം. കാരണം, നീ എന്റെ അത്യന്തം ആദരാർഹനാണ്.
സ്വകാര്യേണ വിമര്ശം ത്വം കര്തുമ് അര്ഹസി കൌശിക । ഭഗവന് നാസ്ത്യ് അദേയം ഹി ത്വയി യത് പ്രതിപദ്യതേ
കൗശികാ, നീ നിന്റെ കർത്തവ്യത്തെക്കുറിച്ച് ആലോചിക്കേണ്ടതാണ്. ഭഗവൻ, നീ ചെയ്യാൻ തീരുമാനിക്കുന്നതിൽ ഒന്നും നിനക്ക് പ്രാപിക്കാനാവാത്തത് ഇല്ല.
കാര്യസ്യ ച വിചാരം ത്വം കര്തുമ് അര്ഹസി ധര്മതഃ । കര്താ ചാഹമ് അശേഷം തേ ദൈവതം പരമം ഭവാന്
നീ ഈ കാര്യത്തെ ധർമ്മാനുസൃതമായി ആലോചിക്കണം. ഞാൻ മുഴുവനായും നിന്റെ സേവകനാണ്; നീ പരമദൈവമാണ്.
ഇദമ് അതിമധുരം നിശമ്യ വാക്യം ശ്രുതിസുഖമ് അര്ഥവിദാ വിനീതമ് ഉക്തമ് । പ്രഥിതഗുണവശാദ് ഗുണൈര് വിശിഷ്ടം മുനിവൃഷഭഃ പരമം ജഗാമ ഹര്ഷമ്
ഇത്രയും മധുരവും ശ്രവണമധുരവുമായ, അർത്ഥബോധത്തോടെയും വിനയത്തോടെയും പറഞ്ഞ ഈ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ, പ്രശസ്തഗുണങ്ങൾ കൊണ്ടും ഗുണസമ്പന്നമായ മഹർഷി അത്യന്തം ആനന്ദം അനുഭവിച്ചു.
തച് ഛ്രുത്വാ രാജസിംഹസ്യ വാക്യമ് അദ്ഭുതവിസ്തരമ് । ഹൃഷ്ടരോമാ മഹാതേജാ വിശ്വാമിത്രോ ഽഭ്യഭാഷത
രാജസിംഹന്റെ അത്ഭുതവും വിശാലവുമായ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ, മഹാതേജസ്സുള്ള വിശ്വാമിത്രൻ ആനന്ദത്തിൽ രോമാഞ്ചിതനായി സംസാരിച്ചു.
സദൃശം രാജശാര്ദൂല തവൈവൈതന് മഹീതലേ । മഹാവംശപ്രസൂതസ്യ വസിഷ്ഠവശവര്തിനഃ
രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായോനു, മഹത്തായ വംശത്തിൽ ജനിച്ചവനും വസിഷ്ഠന്റെ ഉപദേശങ്ങൾ അനുസരിക്കുന്നവനും, ഭൂമിയിൽ ഇതുപോലെയുള്ള കാര്യങ്ങൾ യുക്തമായതാണല്ലോ.
യത് തു മേ ഹൃദ്ഗതം വാക്യം തസ്യ കാര്യവിനിര്ണയമ് । കുരു ത്വം രാജശാര്ദൂല ധര്മം സമനുപാലയ
എന്നെ സംബന്ധിച്ചുള്ള ഒരു കാര്യം എന്റെ ഹൃദയത്തിൽ ഉണ്ട്. അതിന്റെ ശരിയായ വഴി നിശ്ചയിക്കേണ്ടത് നീയാണു, രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനേ. നീ ധർമ്മം പാലിക്കണം.
അഹം നിയമമ് ആതിഷ്ഠേ സിദ്ധ്യര്ഥം പുരുഷര്ഷഭ । തസ്യ വിഘ്നകരാ ഘോരാ രാക്ഷസാ മമ സംസ്ഥിതാഃ
പുരുഷന്മാരിൽ ഏറ്റവും ഉത്തമനേ, ഞാൻ ഒരു പ്രതിജ്ഞ എടുത്തിരിക്കുന്നു വിജയത്തിനായി. എന്നാൽ അതിന് തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കാൻ ഭയങ്കരമായ രാക്ഷസന്മാർ എനിക്കെതിരെ നിലകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
യദാ യദാ തു യജ്ഞേന യജേ ഽഹം വിബുധവ്രജമ് । തദാ തദാ മേ യജ്ഞം തം വിനിഘ്നന്തി നിശാചരാഃ
ദേവതകളുടെ കൂട്ടത്തിനായി ഞാൻ യജ്ഞം നടത്തുമ്പോഴെല്ലാം, അപ്പോഴെല്ലാം ആ രാത്രിയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്ന രാക്ഷസന്മാർ എന്റെ യജ്ഞം നശിപ്പിക്കുന്നു.
ബഹുശോ വിഹിതേ തസ്മിന് മമ രാക്ഷസനായകാഃ । അകിരംസ് തേ മഹീം യാഗേ മാംസേന രുധിരേണ ച
അവിടെ പലതവണ, എന്റെ രാക്ഷസനായകരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ, യജ്ഞസമയത്ത് അവർ ഭൂമിയിൽ മാംസവും രക്തവും ചിതറിച്ചു.
അവധൂതേ തഥാഭൂതേ തസ്മിന് യാഗകദമ്ബകേ । കൃതശ്രമോ നിരുത്സാഹസ് തസ്മാദ് ദേശാദ് അപാഗമമ്
അങ്ങനെയൊരു യജ്ഞസമൂഹം അശുദ്ധമായപ്പോൾ, ഞാൻ വളരെ ക്ഷീണിച്ചും നിരുത്സാഹത്തോടെയും ആ ദേശം വിട്ടുപോയി.
ന ച മേ ക്രോധമ് ഉത്സ്രഷ്ടും ബുദ്ധിര് ഭവതി പാര്ഥിവ । തഥാഭൂതം ഹി തത് കര്മ ന ശാപസ് തസ്യ വിദ്യതേ
രാജാവേ, എന്റെ മനസ്സ് കോപത്തിലേക്ക് തിരിയുന്നില്ല; അത്തരം ചെയ്തിക്ക് ശാപം കൊടുക്കുന്നത് ഉചിതമല്ല.
ഈദൃശീ ച ക്ഷമാ രാജന് മമ തസ്മിന് മഹാക്രതൌ । ത്വത്പ്രസാദാദ് അവിഘ്നേന പ്രാപയേയം മഹാഫലമ്
രാജാവേ, ആ മഹായാഗത്തോടു ബന്ധപ്പെട്ട് എനിക്ക് ഇങ്ങനെയുള്ള ക്ഷമയുണ്ട്; നിങ്ങളുടെ അനുഗ്രഹത്തോടെ, തടസ്സമില്ലാതെ ആ മഹാഫലം നേടാൻ കഴിയട്ടെ.
ത്രാതുമ് അര്ഹസി മാമ് ആര്തം ശരണാര്ഥിനമ് ആഗതമ് । അര്ഥിനാം യന് നിരാശത്വം സതാമ് അഭിഭവോ ഹി സഃ
ദുഃഖിതനായ് അഭയം തേടിയെത്തിയ എന്നെ നിങ്ങൾ രക്ഷിക്കണം; സഹായം തേടുന്നവരെ ഉപേക്ഷിക്കുന്നത് സത്പുരുഷന്മാരിൽ അപമാനമാണ്.
തവാസ്തി തനയശ് ശ്രീമാന് ദൃപ്തശാര്ദൂലവിക്രമഃ । മഹേന്ദ്രസദൃശോ വീരോ രാമോ രക്ഷോവിദാരണഃ
നിങ്ങൾക്ക് ഒരു പുത്രൻ ഉണ്ട്, മഹത്വം നിറഞ്ഞ, ഗർവ്വമുള്ള സിംഹത്തിന്റെ വീര്യവും, ഇന്ദ്രനോടു സമമായ ധൈര്യവും, ദുഷ്ടരായ രാക്ഷസന്മാരെ സംഹരിക്കുന്ന രാമൻ.
തം പുത്രം രാജശാര്ദൂല രാമം സത്യപരാക്രമമ് । കാകപക്ഷധരം ശൂരം ജ്യേഷ്ഠം മേ ദാതുമ് അര്ഹസി
രാജാവേ, സത്യത്തിലും ധൈര്യത്തിലും ഉറച്ച, കറുത്ത മുടിയുള്ള, വീരനായ, ജ്യേഷ്ഠനായ ആ രാമനെ നിങ്ങൾ എനിക്ക് നൽകേണ്ടതാണ്.
ശക്തോ ഹ്യ് ഏഷ മയാ ഗുപ്തോ ദിവ്യേന സ്വേന തേജസാ । രാക്ഷസാ യേ ഽപകര്താരസ് തേഷാം മൂര്ധവിനിഗ്രഹേ
അവൻ എന്റെ സംരക്ഷണത്തിലും, തന്റെ ദൈവിക തേജസ്സിലും, ദുഷ്ടരായ രാക്ഷസന്മാരെ കീഴടക്കാൻ കഴിവുള്ളവനാണ്.
ശ്രേയശ് ചാസ്മൈ കരിഷ്യാമി ബഹുരൂപമ് അനന്തകമ് । ത്രയാണാമ് അപി ലോകാനാം യേന പൂജ്യോ ഭവിഷ്യതി
ഞാൻ അവനു അനേകം രൂപങ്ങളിലായി ഒടുങ്ങാത്ത ഒരു അനുഗ്രഹം നൽകും. അതിനാൽ അവൻ മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും ആദരിക്കപ്പെടും.
ന ച തേന സമാസാദ്യ സ്ഥാതും ശക്താ നിശാചരാഃ । ക്രുദ്ധം കേസരിണം ദൃഷ്ട്വാ രണേ വന ഇവൈണകാഃ
അവനെ നേരിടുമ്പോൾ, രാത്രിയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവർക്കു അവനെ നേരിടാൻ കഴിയില്ല; കാട്ടിൽ കോപിതനായ സിംഹത്തെ കണ്ടു മാൻമാർ പേടിച്ച് ഓടുന്നതുപോലെ.
തേഷാം നാന്യശ് ച കാകുത്സ്ഥാദ് യോദ്ധുമ് ഉത്സഹതേ പുമാന് । ഋതേ കേസരിണഃ ക്രുദ്ധാന് മത്താനാം കരിണാമ് ഇവ
കാകുത്സ്ഥനെ ഒഴിവാക്കിയാൽ, ആ ക്രൂരന്മാരെ നേരിടാൻ മറ്റാരും കഴിയില്ല; കോപം നിറഞ്ഞ മദ്യപാനികളായ ആനകളെ നേരിടാൻ സിംഹം മാത്രമേ കഴിയൂവെന്നതുപോലെ.
വീര്യോത്സിക്താ ഹി തേ പാപാഃ കാലകൂടോപമാ രണേ । ഖരദൂഷണയോര് ഭൃത്യാഃ കൃതാന്താഃ കുപിതാ ഇവ
അവരിൽ പാപികൾ ശക്തിയിൽ ഉന്മാദിതരായി, യുദ്ധത്തിൽ കാളകൂട്ടംപോലെയാണ്; ഖരനും ദൂഷണനും സേവകരായി, യമനെപ്പോലെ കോപത്തോടെ.
രാമസ്യ രാജശാര്ദൂല സഹിഷ്യന്തേ ന സായകാന് । അനാരതാഗതാ ധാരാ ജലദസ്യേവ പാംസവഃ
രാജശാർദൂല, രാമന്റെ അമ്പുകൾ അവർക്കു സഹിക്കാൻ കഴിയില്ല; മേഘത്തിൽ നിന്നു തുടർച്ചയായി വരുന്ന മഴത്തുള്ളികൾക്ക് പൊടിക്കാറ്റ് എങ്ങനെ താങ്ങാനാവും.
ന ച പുത്രഗതം സ്നേഹം കര്തുമ് അര്ഹസി പാര്ഥിവ । ന തദ് അസ്തി ജഗത്യ് അസ്മിന് യന് ന ദേയം മഹാത്മനഃ
രാജാവേ, മകനോടുള്ള സ്നേഹം കൊണ്ടു നീ മനസ്സു മാറ്റേണ്ട; മഹാത്മാവിന് നൽകാൻ ഈ ലോകത്ത് ഒന്നുമില്ലാത്തതല്ല.
ഹന്ത നൂനം വിജാനാമി ഹതാംസ് താന് വിദ്ധി രാക്ഷസാന് । ന ഹ്യ് അസ്മദാദയഃ പ്രാജ്ഞാസ് സന്ദിഗ്ധേ സമ്പ്രവൃത്തയഃ
നിസ്സംശയം, ആ രാക്ഷസന്മാരെ കൊല്ലപ്പെട്ടവരായി തന്നെ കണക്കാക്കാം. കാരണം, ഞങ്ങളെന്നപോലെ വിവേകമുള്ളവർക്ക് ചെയ്യേണ്ട കാര്യത്തിൽ സംശയം ഉണ്ടാകാറില്ല.
അഹം വേദ്മി മഹാത്മാനം രാമം രാജീവലോചനമ് । വസിഷ്ഠശ് ച മഹാതേജാ യേ ചാന്യേ ദീര്ഘദര്ശിനഃ
ഞാൻ ആ മഹാത്മാവായ, താമരപ്പൂവുപോലെയുള്ള കണ്ണുകളുള്ള രാമനെ അറിയുന്നു. അതുപോലെ മഹാശക്തിയുള്ള വസിഷ്ഠനും, ദീർഘദർശികളായ മറ്റു മഹാന്മാരും അറിയുന്നു.
യദി ധര്മോ മഹത്ത്വം ച യശസ് തേ മനസി സ്ഥിതമ് । തന് മഹ്യം സ്വമ് അഭിപ്രേതമ് ആത്മജം ദാതുമ് അര്ഹസി
നിന്റെ മനസ്സിൽ ധർമ്മവും മഹത്വവും പ്രശസ്തിയും ഉറപ്പുള്ളതാണെങ്കിൽ, എനിക്ക് ആഗ്രഹമുള്ള നിന്റെ സ്വന്തം മകനെ നീ നൽകേണ്ടതാണ്.
ദശരാത്രശ് ച മേ യജ്ഞോ യസ്മിന് രാമേണ രാക്ഷസാഃ । ഹന്തവ്യാ വിഘ്നകര്താരോ മമ യജ്ഞസ്യ വൈരിണഃ
എനിക്ക് പത്തു രാത്രികൾ നീളുന്ന ഒരു യജ്ഞം ഉണ്ട്. അതിനിടെ, എന്റെ യജ്ഞത്തിന് ശത്രുക്കളായ രാക്ഷസന്മാരെ രാമൻ കൊല്ലണം.
അത്രാഭ്യനുജ്ഞാം കാകുത്സ്ഥ ദദതാം തവ മന്ത്രിണഃ । വസിഷ്ഠപ്രമുഖാസ് സര്വേ തേന രാമം വിസര്ജയ
ഇവിടെ വസിഷ്ഠൻ മുന്നിൽ നിന്റെ മന്ത്രിമാർ അനുമതി നൽകട്ടെ. അതിനുശേഷം നീ രാമനെ വിട്ടയക്കുക.
നാത്യേതി കാലഃ കാലജ്ഞ യഥായം മമ രാഘവ । തഥാ കുരുഷ്വ ഭദ്രം തേ മാ ച ശോകേ മനഃ കൃഥാഃ
കാലത്തെ അറിയുന്നവനേ, സമയം അതിന്റെ പരിധി കടക്കാറില്ല, എനിക്ക് എങ്ങനെ ആണോ അതുപോലെ തന്നെയാണ്. അതിനാൽ നിന്റെ ക്ഷേമത്തിനായി അങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കൂ, ദുഃഖത്തിൽ മനസ്സു വെക്കേണ്ടതില്ല.