നാപാനോ ഽഭ്യുദിതോ യത്ര പ്രാണശ് ചാസ്തമ് ഉപാഗതഃ । നാസാഗ്രഗഗനാവര്തം തച് ചിത്തത്ത്വമ് ഉപാസ്മഹേ
നാമെന്താണെന്നാൽ, കിഴക്കോട്ടു പോകുന്ന ശ്വാസവും മുകളിലേക്കു പോകുന്ന ശ്വാസവും ഇല്ലാത്ത, മൂക്കിന്റെ അഗ്രത്തിൽ ആകാശംപോലെയുള്ള ആ ആന്തരികാവസ്ഥയെ — അതാണ് മനസ്സിന്റെ സാരഭാവം — നാം ഭാവന ചെയ്യുന്നു.
പ്രാണാപാനോദ്ഭവസ്ഥാനേ ബാഹ്യാഭ്യന്തരസംസ്ഥിതേ । യേ ദ്വേ യോഗിപദാധാരം തച് ചിത്തത്ത്വമ് ഉപാസ്മഹേ
മുകളിലേക്കും താഴേക്കും പോകുന്ന ശ്വാസങ്ങൾ ഉദ്ഭവിക്കുകയും പുറത്തും ഉള്ളിലും നിലകൊള്ളുകയും ചെയ്യുന്ന ആ രണ്ടു യോഗാവസ്ഥകൾക്ക് ആധാരമായ മനസ്സിന്റെ സാരഭാവത്തെ നാം ഭാവന ചെയ്യുന്നു.
പ്രാണാപാനരഥാരൂഢമ് അപ്രാണാപാനമ് ആതതമ് । യച് ഛക്തിരൂപം ശക്തീനാം തച് ചിത്തത്ത്വമ് ഉപാസ്മഹേ
മുകളിലേക്കും താഴേക്കും പോകുന്ന ശ്വാസങ്ങൾ എന്ന രഥത്തിൽ ഇരുന്നിട്ടും അതിനപ്പുറത്തുള്ള, എല്ലാ ശക്തികളിലും ഏറ്റവും പ്രധാനമായ ആ ശക്തിയായ മനസ്സിന്റെ സാരഭാവത്തെ നാം ഭാവന ചെയ്യുന്നു.
ഹൃത്പ്രാണകുമ്ഭകം ദേവം ബഹിശ് ചാപാനകുമ്ഭകമ് । പൂരകാംശവിമൃഷ്ടം യത് തച് ചിത്തത്ത്വമ് ഉപാസ്മഹേ
ഹൃദയത്തിൽ ശ്വാസം നിർത്തുന്ന ദൈവീകാവസ്ഥയും പുറത്തു താഴേക്കു പോകുന്ന ശ്വാസം നിർത്തുന്നതും, പൂരകശ്വാസത്തിന്റെ അളവിൽ സ്പർശിക്കപ്പെട്ടതുമായ ആ മനസ്സിന്റെ സാരഭാവത്തെ നാം ഭാവന ചെയ്യുന്നു.
പ്രാണാപാനപരാമര്ശസത്താരൂപാവബോധകമ് । യത് പ്രാപ്യം പ്രാണമനനാത് തച് ചിത്തത്ത്വമ് ഉപാസ്മഹേ
മുകളിലേക്കും താഴേക്കുമുള്ള ശ്വാസങ്ങളുടെ സ്പർശം മനസ്സിലാക്കി, അതിലൂടെ സത്തയുടെ യാഥാർത്ഥ്യം വെളിപ്പെടുത്തുന്ന മനസ്സിന്റെ സാരമായ അതിനെ, ശ്വാസവും മനസ്സും ചേർന്ന് പ്രാപിക്കുന്നതിനെ, ഞങ്ങൾ ഭാവന ചെയ്യുന്നു.
യത് പ്രാണപവനസ്പന്ദോ യത് സ്പന്ദാനന്ദകാരണമ് । കാരണം കാരണാനാം യത് തച് ചിത്തത്ത്വമ് ഉപാസ്മഹേ
പ്രാണവായുവിന്റെ സ്പന്ദനമാണ്, ആ സ്പന്ദനത്തിൽ നിന്നുള്ള ആനന്ദത്തിന് കാരണവും, എല്ലാകാര്യങ്ങൾക്കും കാരണം കൂടിയായ മനസ്സിന്റെ സാരമായ അതിനെ ഞങ്ങൾ ഭാവന ചെയ്യുന്നു.
യദ് അഖിലകലനാകലങ്കഹീനം പരിവലിതം ച സദാ കലാഗണേന । അനുഭവവിഭവം പദം തദ് അഗ്ര്യം സകലസുരാവനതം പരം പ്രപദ്യേ
എല്ലാ ചിന്തകളും കൽപ്പനകളും ഇല്ലാതെയും, എല്ലാകലകളും ചുറ്റിപ്പറ്റിയുമുള്ള, അനുഭവ സമ്പത്തായ അത്യുത്തമമായ അവസ്ഥയിൽ, എല്ലാ ദേവതകളും വണങ്ങുന്ന പരമാവസ്ഥയിൽ ഞാൻ ശരണം പ്രാപിക്കുന്നു.
ഏഷാ ഹി ചിതി വിശ്രാന്തിര് മയാ പ്രാണസമാധിനാ । ക്രമേണാനേന സമ്പ്രാപ്താ സ്വയമ് ആത്മനി നിര്മലേ
ശ്വാസസമാധിയിലൂടെ ക്രമമായി ഞാൻ സ്വന്തമായി പ്രാപിച്ച എന്റെ നിർമ്മലമായ ആത്മാവിലുള്ള ഈ ചൈതന്യവിശ്രാന്തിയാണ് സത്യത്തിൽ.
ഏതാം ദൃഷ്ടിമ് അവഷ്ടഭ്യ സംസ്ഥിതോ ഽസ്മി മഹാമുനേ । ന ചലാമി നിമേഷാംശമ് അപി മേരുര് ഇവാചലഃ
ഈ ദർശനം ആശ്രയിച്ച് ഞാൻ ഉറച്ചുനിൽക്കുന്നു, മഹാമുനീവരേ, ഒരു നിമിഷം പോലും ഞാൻ ചലിക്കുന്നില്ല, അചലമായ മേറു പർവ്വതംപോലെ.
ഗച്ഛതസ് തിഷ്ഠതോ വാപി ജാഗ്രതസ് സ്വപതോ ഽപി വാ । സ്വപ്നേ ഽപി ന ചലത്യ് ഏഷ സുസമാധിര് മമാത്മനി
നടക്കുമ്പോഴും നിൽക്കുമ്പോഴും ഉണർന്നിരിക്കുമ്പോഴും ഉറങ്ങുമ്പോഴും സ്വപ്നത്തിൽപോലും, എന്റെ ആത്മാവിൽ ഈ ഗാഢമായ ലയനം ഒരിക്കലും വിട്ടുപോകുന്നില്ല.
നിത്യാനിത്യാസു ലോലാസു ജഗത്സ്ഥിതിഷു സംസ്ഥിതഃ । അന്തര്മുഖോ ഽസ്മി തിഷ്ഠാമി സ്വയമ് ഏവാത്മനാത്മനി
നിത്യവും അനിത്യവുമായ ഈ ലോകാവസ്ഥകളിൽ എത്രയോ മാറ്റങ്ങൾ വന്നാലും, ഞാൻ ഉള്ളിലേക്ക് തിരിഞ്ഞ്, സ്വയം ആത്മാവിൽ തന്നെ ഉറച്ചുനിൽക്കുന്നു.
അപി സംരുധ്യതേ വായുര് അപി വാ സലിലം ഗതേഃ । നൈതസ്മാത് സുസമാധാനാന് നിരുദ്ധം സംസ്മരാമ്യ് അഹമ്
കാറ്റ് തടയപ്പെട്ടാലും വെള്ളം ഒഴുകുന്നത് അറ്റകഴിഞ്ഞാലും, ഈ ഗാഢമായ ലയനം ഒരിക്കലും തടസ്സപ്പെട്ടതായി ഞാൻ ഓർക്കുന്നില്ല.
പ്രാണാപാനാനുസരണാത് പരമാത്മാവലോകനാത് । അശോകമ് അനുയാതോ ഽസ്മി പദമ് ആദ്യം മഹാതപഃ
ശ്വാസം വരികയും പോകികയും ചെയ്യുന്ന പ്രവാഹം ശ്രദ്ധിച്ച് പരമാത്മാവിനെ കാണുമ്പോൾ, മഹത്തായ വ്രതശീലനായവനേ, ഞാൻ ദു:ഖമില്ലാത്ത ആദി അവസ്ഥയെ എത്തിച്ചേർന്നിരിക്കുന്നു.
ആ മഹാപ്രലയാദ് ബ്രഹ്മന്ന് ഉന്മജ്ജനനിമജ്ജനേ । അയമ് അദ്യാപി ഭൂതാനാം പശ്യഞ് ജീവാമി ധീരധീഃ
ബ്രഹ്മണേ, മഹാപ്രളയം വരുന്നതുവരെ, സകല ജീവികളും ഉദയം ചെയ്യുന്നതും അസ്തമിക്കുന്നതും ഞാൻ കാണുമ്പോൾ, ഇപ്പോഴും മനസ്സിന്റെ സ്ഥിരതയോടെ ഞാൻ ജീവിക്കുന്നു.
ന ഭൂതം ന ഭവിഷ്യച് ച ചിന്തയാമി കദാചന । ദൃഷ്ടിമ് ആലമ്ബ്യ തിഷ്ഠാമി വര്തമാനാമ് ഇഹാത്മനഃ
പഴയതോ ഭാവിയിലേതോ ഞാൻ ഒരിക്കലും ചിന്തിക്കുന്നില്ല; ഈ ദർശനത്തിൽ ആശ്രയിച്ച്, ഇപ്പോൾ ഈ സ്വയം ഉള്ളിൽ ഞാൻ നിലകൊള്ളുന്നു.
യഥാപ്രാപ്തേഷു കാര്യേഷു പരിത്യക്തഫലൈഷണഃ । സുഷുപ്തസമയാ ബുദ്ധ്യാ പരിതിഷ്ഠാമി കേവലമ്
എന്ത് കാര്യങ്ങൾ വരികയോ അതിൽ ഫലലോഭം വിട്ട്, ആഴമുള്ള ഉറക്കത്തിലെ ബോധം പോലെ ഞാൻ വെറും സാക്ഷിയായി നിലകൊള്ളുന്നു.
ഭാവാഭാവമയീം ചിന്താമ് ഈഹിതാനീഹിതാന്വിതാമ് । വിമുച്യാത്മനി തിഷ്ഠാമി ചിരം ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
ഉണ്ടാവുന്നതും ഇല്ലാതാവുന്നതുമായ ചിന്തകളും, ഇഷ്ടവും അനിഷ്ടവും നിറഞ്ഞ ആലോചനകളും വിട്ടുവിട്ട്, ഞാൻ ആത്മാവിൽ തനിച്ചിരിക്കുന്നു; ദീർഘകാലം രോഗമില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നു.
പ്രാണാപാനസമായോഗസമയം സമനുസ്മരന് । സ്വയമ് ആത്മനി തുഷ്യാമി തേനാസ്മി ചിരജീവിതഃ
ശ്വാസവും വിശ്വാസവും ഒന്നായി ചേരുന്ന അവസ്ഥയെ എപ്പോഴും ഓർത്ത്, ഞാൻ ആത്മാവിൽ തൃപ്തനായി ഇരിക്കുന്നു; അതിനാൽ ദീർഘായുസ്സോടെ ജീവിക്കുന്നു.
ഇദമ് അദ്യ മയാ ലബ്ധമ് ഇദം ലപ്സ്യാമി സുന്ദരമ് । ഇതി ചിന്താ ന മേ തേന ചിരം ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
ഇന്ന് ഞാൻ ഇതു നേടി, അല്ലെങ്കിൽ ഞാൻ അതു മനോഹരമായി നേടും എന്നിങ്ങനെയുള്ള ചിന്തകൾ എനിക്ക് വരാറില്ല; അതിനാൽ ഞാൻ ദീർഘകാലം രോഗമില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നു.
ന സ്തൌമി ന ച നിന്ദാമി ക്വചിത് കിഞ്ചിത് കദാചന । ആത്മനോ ഽന്യസ്യ വാ സാധോ തേന ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
എപ്പോൾ എവിടെയും, എങ്കിലും, എനിക്ക് അല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊരാള്ക്ക്, ഞാൻ ആരെയും പ്രശംസിക്കുകയോ കുറ്റം പറയുകയോ ചെയ്യുന്നില്ല; അതിനാൽ ഞാൻ രോഗമില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നു.
ന തുഷ്യതി ശുഭപ്രാപ്തൌ നാശുഭേഷ്വ് അപി ഖിദ്യതേ । മനോ മമ സമം നിത്യം തേന ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
എന്റെ മനസ്സ് എപ്പോഴും സമതയോടെ ഇരിക്കുന്നു; നല്ലത് സംഭവിച്ചാലും അതിൽ സന്തോഷം ഉണ്ടാകുന്നില്ല, ദുർഭാഗ്യം വന്നാലും വിഷമം തോന്നുന്നില്ല. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ രോഗമില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നത്.
പരമം ത്യാഗമ് ആലമ്ബ്യ സര്വമ് ഏവ സദൈവ ഹി । ജീവിതാദി മയാ ത്യക്തം തേന ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
പരമമായ ഉപേക്ഷയിൽ ആശ്രയിച്ച് ഞാൻ എല്ലാം, ജീവൻപോലും, എല്ലായ്പ്പോഴും വിട്ടുകളഞ്ഞിരിക്കുന്നു. അതിനാലാണ് ഞാൻ രോഗമില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നത്.
പ്രശാന്തചാപലം വീതശോകമ് അസ്തസമീഹിതമ് । മനോ മമ മുനേ ശാന്തം തേന ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
മഹർഷേ, എന്റെ മനസ്സ് ശാന്തമാണ്; അതിൽ ചഞ്ചലതയോ ദുഃഖമോ ആഗ്രഹങ്ങളോ ഇല്ല. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ രോഗമില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നത്.
കാഷ്ഠം വിലാസിനീം ശൈലം തൃണമ് അഗ്നിം ഹിമം നഭഃ । സമം സര്വത്ര പശ്യാമി തേന ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
കട്ടവൃക്ഷം, സ്ത്രീ, പർവതം, പുല്ല്, അഗ്നി, ഹിമം, ആകാശം — എല്ലാം എനിക്ക് ഒരുപോലെയാണ് തോന്നുന്നത്. അതിനാലാണ് ഞാൻ രോഗമില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നത്.
കിമ് അദ്യ മമ സമ്പ്രാപ്തം പ്രാതര് വാ ഭവിതാ പുനഃ । ഇതി ചിന്താജ്വരോ നാസ്തി തേന ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
എന്നെ ഇന്ന് എന്താണ് സംഭവിച്ചത്? നാളെ എന്ത് സംഭവിക്കും? എന്നിങ്ങനെയുള്ള ഉത്കണ്ഠയോ ആശങ്കയോ എനിക്ക് ഇല്ല. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ രോഗമില്ലാതെ സന്തോഷത്തോടെ ജീവിക്കുന്നത്.
ജരാമരണദുഃഖേഷു രാജ്യലാഭസുഖേഷു ച । ന ബിഭേമി ന ഹൃഷ്യാമി തേന ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
വയസ്സും മരണവും കൊണ്ടുള്ള ദു:ഖങ്ങൾ എനിക്ക് ഭയമില്ല. രാജ്യം നേടുന്നതിന്റെ ആനന്ദം കൊണ്ടും ഞാൻ അതിയായി സന്തോഷിക്കുന്നില്ല. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ രോഗമില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നത്.
അയം ബന്ധുഃ പരശ് ചായം മമായമ് അയമ് അന്യതഃ । ഇതി ബ്രഹ്മന് ന ജാനാമി തേന ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
ഇവൻ എന്റെ ബന്ധുവാണ്, അവൻ അന്യനാണ്, ഇത് എന്റെതാണ്, അതു മറ്റൊരാളുടേതാണ് എന്നിങ്ങനെയുള്ള ഭാവന എനിക്ക് ഇല്ല, ബ്രഹ്മനേ. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ രോഗമില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നത്.
ആഹരന് വിഹരംസ് തിഷ്ഠന്ന് ഉത്തിഷ്ഠന്ന് ഉച്ഛ്വസന് സ്വപന് । ദേഹോ ഽഹമ് ഇതി നോ വേദ്മി തേന ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
ഭക്ഷണം കഴിക്കുമ്പോഴും നടക്കുമ്പോഴും നിൽക്കുമ്പോഴും എഴുന്നേൽക്കുമ്പോഴും ശ്വസിക്കുമ്പോഴും ഉറങ്ങുമ്പോഴും ഞാൻ എന്റെ ശരീരമാണെന്ന് ഒരിക്കലും അനുഭവപ്പെടുന്നില്ല. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ രോഗമില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നത്.
ഇമം സംസാരമ് ആരമ്ഭം സുഷുപ്തവദ് അവസ്ഥിതഃ । അസന്തമ് ഇവ പശ്യാമി തേന ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
ഈ ജന്മചക്രത്തിന്റെ ആരംഭത്തിൽ ഞാൻ ആഴമായ ഉറക്കത്തിൽ ഇരിക്കുന്നതുപോലെ നില്ക്കുന്നു; അതിനെ ഞാൻ യാഥാർത്ഥ്യമല്ലാത്തതുപോലെ കാണുന്നു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ വേദനകളില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നത്.
യഥാകാലമ് ഉപായാതാവ് അര്ഥാനര്ഥൌ സമൌ മമ । ഹസ്താവ് ഇവ ശരീരസ്ഥൌ തേന ജീവാമ്യ് അനാമയഃ
ലാഭവും നഷ്ടവും സമയമെത്തുമ്പോൾ എന്റെ അടുത്ത് ഒരുപോലെ വരുന്നു, ശരീരത്തിൽ രണ്ട് കൈകളെപ്പോലെ. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ വേദനകളില്ലാതെ ജീവിക്കുന്നത്.