യതഃ പ്രഭൃതി ബോധേന യുക്തമ് ആത്യന്തികം മനഃ । തദ് ആരഭ്യ സമാധാനമ് അവ്യുച്ഛിന്നം മഹാത്മനഃ
യഥാർത്ഥ ജ്ഞാനത്തിൽ മനസ്സു ചേർന്ന നിമിഷം മുതൽ, മഹാത്മാക്കളുടെ സമാധാനം ഒരിക്കലും മുറിയാതെ തുടരും.
ന ഹി പ്രബുദ്ധമനസോ ഭൂത്വാ വിച്ഛിദ്യതേ പുനഃ । സമാധിര് ദൂരമ് ആകൃഷ്ടോ ബിസതന്തുശ് ശിശോര് ഇവ
യഥാർത്ഥത്തിൽ ഉണർന്ന മനസ്സുള്ളവന് സമാധി ഒരിക്കലും തകർന്നുപോകുന്നില്ല; കുട്ടി താമരയുടെ നാരു വലിച്ചുനീക്കുന്നതുപോലെ, അതു ദൂരത്തേക്ക് മാത്രം വലിച്ചുപോകാം.
സമഗ്രം ദിനമ് ആലോകാദ് വിരമത്യ് അക്ഷി നോ യഥാ । ആജീവിതാന്തം മേ പ്രജ്ഞാ തഥാ തത്ത്വാവലോകനാത്
എങ്ങനെയോ കണ്ണ് ഒരു ദിവസം മുഴുവൻ കാണുന്നതിൽ നിന്നു നിർത്താറില്ല, അതുപോലെ തന്നെ ഞാൻ യഥാർത്ഥം കണ്ടറിഞ്ഞതുകൊണ്ട് എന്റെ ജ്ഞാനം ജീവൻ അവസാനിക്കുന്നവരെ ഒരിക്കലും നിർത്തുന്നില്ല.
അജസ്രമ് അമ്ബു വഹനാദ് യഥാ നദ്യാ ന രുധ്യതേ । തഥാ വിജ്ഞാനദൃഗ് ബോധാത് ക്ഷണമാത്രം ന രുധ്യതേ
നദി എപ്പോഴും വെള്ളം ഒഴുക്കുന്നതുപോലെ അതിനെ തടയാൻ കഴിയില്ല, അതുപോലെ തന്നെ അറിവിന്റെ ദൃഷ്ടി ഉണർന്നാൽ ഒരു നിമിഷം പോലും അതിന് തടസ്സമുണ്ടാവില്ല.
ന വിസ്മരത്യ് അവിരതം യഥാ കാലകലാ ഗതിമ് । ന വിസ്മരത്യ് അവിരതം സ്വാത്മാനം പ്രാജ്ഞധീസ് തഥാ
കാലത്തിന്റെ ഒഴുക്കു എപ്പോഴും ഓർമ്മയിൽ നിന്ന് അകലാറില്ലാത്തതുപോലെ, ജ്ഞാനമുള്ള മനസ്സ് സ്വയം തന്നെ ഒരിക്കലും മറക്കാറില്ല.
ന വിസ്മരതി സര്വത്ര യഥാ സതതഗോ ഗതിമ് । ന വിസ്മരതി നിശ്ചേത്യം ചിന്മാത്രം പ്രാജ്ഞധീസ് തഥാ
എപ്പോഴും സഞ്ചരിക്കുന്നവന് എവിടെയും ആ സഞ്ചാരം മറക്കാനാവില്ലല്ലോ, അതുപോലെ ജ്ഞാനമുള്ള മനസ്സിന് അറിയേണ്ട ശുദ്ധമായ ചൈതന്യം ഒരിക്കലും മറക്കാനാവില്ല.
ഗതിം കാലകലാ യദ്വച് ചിന്വാനാ സമവസ്ഥിതാ । ചിച് ചിരം ചേത്യരഹിതം ചിന്വാനാങ്ഗം തഥാ സ്ഥിതാ
കാലത്തിന്റെ വിഭജനം അന്വേഷിക്കുന്നവന് അതിന്റെ സഞ്ചാരത്തില് ദീര്ഘകാലം ഉറച്ചിരിക്കുംപോലെ, ശുദ്ധമായ ചൈതന്യത്തെ അന്വേഷിക്കുന്നവന് ദീര്ഘകാലം ആവിഷ്കാരമില്ലാത്ത അവസ്ഥയില് ഉറച്ചിരിക്കും.
യഥാ സത്താവിഹീനാത്മാ പദാര്ഥോ നോപലഭ്യതേ । തഥാത്മജ്ഞാനഹീനാത്മാ കാലോ ജ്ഞസ്യ ന ലഭ്യതേ
ഉള്ളതില്ലാത്ത വസ്തു കാണാനാവില്ലല്ലോ, അതുപോലെ ആത്മജ്ഞാനം ഇല്ലാതെ ജ്ഞാനിക്ക് കാലം ലഭിക്കില്ല.
ന സമ്ഭവതി സംസാരേ ഗുണഹീനോ ഗുണീ യഥാ । ന സമ്ഭവത്യ് ആത്മസംവിദ്വര്ജിതോ ഹ്യ് ആത്മവാംസ് തഥാ
ലോകത്ത് ഗുണങ്ങളില്ലാത്തവന് ഗുണമുള്ളവനായി നിലനില്ക്കാനാവില്ലല്ലോ, അതുപോലെ ആത്മാവുള്ളവന് ആത്മബോധം ഇല്ലാതെ നിലനില്ക്കാനാവില്ല.
സര്വദൈവാസ്മി സമ്ബുദ്ധസ് സര്വദൈവാസ്മി നിര്മലഃ । സര്വദൈവാസ്മി ശാന്താത്മാ സര്വദാസ്മി സമാഹിതഃ
എനിക്ക് എല്ലായ്പ്പോഴും ഉണര്ച്ചയുണ്ട്, എല്ലായ്പ്പോഴും ഞാൻ വിശുദ്ധനാണ്, എല്ലായ്പ്പോഴും എന്റെ മനസ്സ് സമാധാനപൂർവമാണ്, എല്ലായ്പ്പോഴും ഞാൻ ഏകാഗ്രനാണ്.
ഭേദഃ കേന സമാധേര് മേ ജന്യതേ കഥമ് ഏവ വാ । ആത്മനോ വ്യതിരിക്തേന നിത്യമ് ഏവാസദാത്മനാ
എന്റെ ഏകാഗ്രതയിൽ ഭേദം ഉണ്ടാകാൻ എന്താണ് കാരണമാകുന്നത്, എങ്ങനെയാണ് അതുണ്ടാകുന്നത്? ആത്മാവിന് പുറമെ എല്ലാം എല്ലായ്പ്പോഴും അസത്യമായതിനാൽ.
തസ്മാത് കദാചിദ് അപി മേ ന സമാധിമയം മനഃ । ന ചാസമാഹിതം നിത്യമ് ആത്മതത്ത്വൈകസമ്ഭവാത്
അതിനാൽ, എന്റെ മനസ്സ് ഒരിക്കലും ധ്യാനത്തിൽ ലയിച്ചിട്ടില്ല, അതുപോലെ ഒരിക്കലും അശാന്തവുമല്ല, കാരണം അത് എല്ലായ്പ്പോഴും ആത്മാവിന്റെ സാരത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നു.
സര്വഗസ് സര്വദൈവാത്മാ സര്വമ് ഏവ ച സര്വഥാ । അസമാധിര് ഹി കോ ഽസൌ സ്യാത് സമാധിര് അപി കസ് സ്മൃതഃ
ആത്മാവ് എല്ലായിടത്തും, എല്ലായ്പ്പോഴും, എല്ലാകാര്യങ്ങളിലും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; അപ്പോൾ അസമാധി എന്നത് എന്താണ്, സമാധി എന്ന് ഓർക്കുന്നത് എന്താണ്?
നിത്യം സമാഹിതധിയസ് സുശമാ മഹാന്തസ് തിഷ്ഠന്തി കാര്യപരിണാമവിഭാഗമുക്താഃ । തേനാസമാഹിതസമാഹിതഭേദഭങ്ഗ്യാ മിഥ്യോദിതം ന തു മദുത്തമവാക്പ്രപഞ്ചഃ
എപ്പോഴും മനസ്സിൽ സമാധാനത്തോടെ, പൂർണ്ണമായ ശാന്തിയോടെ, മഹാന്മാർ പ്രവർത്തിയുടെ ഫലഭേദങ്ങളിൽ നിന്ന് സ്വതന്ത്രരായി നിലകൊള്ളുന്നു. അതിനാൽ, സമാധാനമുള്ളവനും ഇല്ലാത്തവനും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം മനസ്സിൽ മാത്രം ഉണ്ടാകുന്ന ഒരു ഭ്രമം മാത്രമാണ്; ഞാൻ ഉന്നതമായ ഉപദേശത്തിൽ അങ്ങനെ ഒന്നും പറഞ്ഞിട്ടില്ല.
രാജന് നൂനം പ്രബുദ്ധോ ഽസി പ്രാപ്തവാന് അസി തത് പദമ് । സംശീതലാന്തഃകരണഃ പൂര്ണേന്ദുര് ഇവ രാജസേ
രാജാവേ, നീ ഉറപ്പായും ഉണർന്നവനാണ്, ആ നിലയിലേക്കു നീ എത്തിച്ചേർന്നിരിക്കുന്നു. നിന്റെ ഉള്ളിൽ തണുപ്പും സമാധാനവും നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു; പൂർണ്ണചന്ദ്രനെപ്പോലെ നീ പ്രകാശിക്കുന്നു.
ആനന്ദമധുസമ്പൂര്ണോ ലക്ഷ്മ്യാ ച പരയാ ശ്രിതഃ । ശീതലസ്നിഗ്ധമധുരോ രാജീവമ് ഇവ രാജസേ
ആനന്ദത്തിന്റെ മധുരം നിറഞ്ഞു, പരമമായ ഭാഗ്യത്തിന്റെ ആലിംഗനത്തിൽ, നീ തണുത്തതും സ്നേഹപൂർവ്വവുമായതും മധുരമുള്ളതുമായ താമരപൂവിനെപ്പോലെ പ്രകാശിക്കുന്നു.
നിര്മലോ വിതതഃ പൂര്ണോ ഗമ്ഭീരഃ പ്രകടാശയഃ । വേലാനിലബലോല്ലാസമുക്തോ ഽബ്ധിര് ഇവ രാജസേ
നിർമ്മലനും വിശാലനും പൂർണ്ണനുമായും ആഴമുള്ളതും തുറന്ന മനസ്സുള്ളവനുമായും, കടലിനെപ്പോലെ കാറ്റിന്റെയും തിരകളുടെയും കലഹത്തിൽ നിന്ന് സ്വതന്ത്രനായി നീ പ്രകാശിക്കുന്നു.
സ്വച്ഛസ് സ്വാനന്ദസമ്പൂര്ണോ ഗതാഹങ്കാരവാരിദഃ । സ്ഫുടം വിസ്തീര്ണഗമ്ഭീരശ് ശരത്ഖമ് ഇവ രാജസേ
നീ സുതാരമായ മനസ്സോടെ, സ്വാന്തസുഖം നിറഞ്ഞവനായി, അഹങ്കാരമെന്ന മേഘങ്ങൾ മാറിപ്പോയതോടെ, ശരദ്കാലത്തിലെ ആകാശംപോലെ വിശാലവും ആഴവുമുള്ളവനായി പ്രകാശിക്കുന്നു.
സര്വത്ര ലക്ഷ്യസേ സ്വസ്ഥസ് സര്വത്ര പരിതുഷ്യസി । സര്വത്ര വീതരാഗോ ഽസി രാജന് സര്വത്ര രാജസേ
നീ എവിടെയും സ്വസ്ഥനായി കാണപ്പെടുന്നു, എല്ലായിടത്തും പൂർണ്ണമായ സന്തോഷം അനുഭവിക്കുന്നു, എല്ലായിടത്തും അസക്തനാണ് രാജാവേ, എല്ലായിടത്തും നീ പ്രകാശിക്കുന്നു.
സാരാസാരപരിച്ഛേദപാരഗസ് ത്വം മഹാധിയാ । ജാനാസി സര്വമ് ഏവേദം യഥാസ്ഥിതമ് അഖണ്ഡിതമ്
നീ മഹത്തായ വിവേകത്തോടെ സാരവും അസാരവും തിരിച്ചറിയുന്നതിൽ പാരമ്യത്തിലെത്തിയവനാണ്; ഈ എല്ലാം നീ അതുപോലെയായി, വിഭജിക്കപ്പെടാതെ, യഥാർത്ഥത്തിൽ അറിയുന്നു.
ഭാവാഭാവപരിച്ഛേദതത്ത്വജ്ഞ മുദിതാശയ । സമാസമദശാലൌല്യമുക്തം തവ വപുസ് സ്ഥിതമ്
ഉണ്ടെന്നതും ഇല്ലെന്നതുമായ വസ്തുതകൾ നീ ശരിക്കും അറിഞ്ഞവനാണ്; മനസ്സിൽ ആനന്ദം നിറഞ്ഞിരിക്കുന്നു. സുഖലോഭം, മദം എന്നിവയിലേക്കുള്ള ആകാംക്ഷകളിൽ നിന്നു നീ പൂര്ണമായും വിമുക്തനാണ്.
വസ്തുനാവസ്തുനൈവാന്തര് അമൃതേനേവ സാഗരഃ । അപുനഃപ്രക്ഷയായൈവ പരിതൃപ്തോ ഽസി സുന്ദര
സത്യവും അസത്യവും ഉള്ളിൽ ചേർന്നതുപോലെ, സമുദ്രം അമൃതംകൊണ്ട് തൃപ്തിയായതുപോലെ, നീ പൂർണ്ണമായി തൃപ്തനാണ്, സുന്ദരനേ, ഇനി ഒരിക്കലും ക്ഷയിക്കേണ്ടതില്ല.
ന തദ് അസ്തി മുനേ വസ്തു യത്രോപാദേയതാസ്തി നഃ । യാവത് കിഞ്ചിദ് ഇദം ദൃശ്യം താവദ് ഏവ ന കിഞ്ചന
മഹർഷേ, നമുക്ക് സ്വന്തമാക്കേണ്ട ഒന്നുമില്ല. ഈ ദൃശ്യപ്രപഞ്ചം നിലനിൽക്കുന്നിടത്തോളം, യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ഒന്നും ഇല്ല.
ഉപാദേയസ്യ ചാഭാവാദ് ധേയമ് അപ്യ് അസ്തി കിം കില । പ്രതിയോഗിവ്യവച്ഛേദം വിനാ ഹേയം കിമ് ഉച്യതേ
സ്വന്തമാക്കാനുള്ളത് ഒന്നുമില്ലെങ്കിൽ, ലക്ഷ്യമിടേണ്ടത് എന്താണ്? എതിര്ഭാവം ഇല്ലാതെ ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടതെന്ന് പറയാൻ എന്തുണ്ട്?
തുച്ഛത്വാത് സര്വഭാവാനാമ് അതുച്ഛത്വാച് ച കാലതഃ । ചിരം മമ പരിക്ഷീണേ തുച്ഛാതുച്ഛമനസ്സ്ഥിതീ
എല്ലാ വസ്തുക്കളും ശൂന്യമായതിനാലും, കാലം ശൂന്യമല്ലാത്തതിനാലും, ദീർഘകാലമായി എന്റെ മനസ്സ് ശൂന്യവും അശൂന്യവും അതിജീവിച്ച അവസ്ഥയിൽ വിശ്രമിക്കുന്നു.
ദേശകാലവശാദ് ദൃഷ്ട്വാ തുച്ഛസ്യാതുച്ഛതാമ് ഇഹ । അതുച്ഛസ്യ തു തുച്ഛത്വം വര്ജ്യേ നിന്ദാസ്തുതീ ബുധൈഃ
സ്ഥലവും സമയവും അനുസരിച്ച്, ചിലപ്പോള് മൂല്യമില്ലാത്തത് മൂല്യമുള്ളതുപോലെ തോന്നാം, മൂല്യമുള്ളത് മൂല്യമില്ലാത്തതുപോലും തോന്നാം. അതുകൊണ്ട്, ബുദ്ധിമാന്മാര് ഇത്തരം കാര്യങ്ങളില് പ്രശംസയെയും നിന്ദയെയും ഒഴിവാക്കുന്നു.
രാഗാന് നിന്ദാസ്തുതീ ലോകേ രാഗശ് ച പരിവാഞ്ഛനാത് । വാഞ്ഛ്യതേ ച മഹോദാരം വസ്തു ശോഭനബുദ്ധിനാ
ലോകത്ത് പ്രശംസയും നിന്ദയും ഉരുത്തിരിയുന്നത് ആസക്തിയാലാണ്. ആ ആസക്തി ഉരുത്തിരിയുന്നത് ആഗ്രഹത്തില് നിന്നാണ്. വലിയതായുള്ളതും വിലപ്പെട്ടതും ആഗ്രഹിക്കുന്നവരുടെ മനസ്സില് അതിന് മഹത്തായ മൂല്യമാണെന്ന് തോന്നുമ്പോള് അവര് അതിനെ തേടുന്നു.
ത്രിലോക്യാം ച സ്ത്രിയശ് ശൈലാസ് സമുദ്രാ വനരാജയഃ । ഭൂതാനി ച സുശൂന്യാനി സാരോ നാസ്ത്യ് ഉത്തമസ് തതഃ
മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും സ്ത്രീകളും പര്വ്വതങ്ങളും സമുദ്രങ്ങളും കാടുകളും, എല്ലാ ജീവികളും, യാഥാര്ത്ഥ്യത്തില് ശൂന്യമാണ്. അതിനാല് അവയില് പരമമായ സാരം ഒന്നുമില്ല.
മാംസാര്ബുദാഭമൃദ്വര്തിമയേ ജഗതി ജര്ജരേ । വാഞ്ഛനീയവിഹീനേ ഽസ്മിഞ് ശൂന്യേ കിമ് ഇവ വാഞ്ഛ്യതേ
മാംസം, അസ്ഥി, മൃദുലമായ വസ്തുക്കള് എന്നിവകൊണ്ടുള്ള ഈ ക്ഷയിച്ച ലോകത്തില്, ആഗ്രഹിക്കേണ്ടതൊന്നുമില്ലാത്ത ഈ ശൂന്യത്തില്, എന്തിനെയാണ് ആഗ്രഹിക്കാനാവുക?
വാഞ്ഛായാം വിനിവൃത്തായാം സങ്ക്ഷയോ ദ്വേഷരാഗയോഃ । ദിനലക്ഷ്മ്യാം വ്യതീതായാമ് ആലോകാതപയോര് ഇവ
ആഗ്രഹം മാറിയാൽ, ദ്വേഷവും ആസക്തിയും കുറയുന്നു. അതുപോലെ, പകൽവെളിച്ചം കടന്നുപോയാൽ പ്രകാശവും ചൂടും ഇല്ലാതാകുന്നതുപോലെയാണ്.