ഭോഗാന് പ്രതി വിരക്തോ ഽസ്മി മഹാസമ്മോഹദായിനഃ । തത്ത്വം വിജ്ഞാതുമ് ഇച്ഛാമി മഹാസമ്മോഹഹാരി യത്
ഭോഗങ്ങളിൽ എനിക്ക് ആസക്തിയില്ല, അവ വലിയ മായയെ only ഉണർത്തുന്നു. ഈ വലിയ മായയെ അകറ്റുന്ന സത്യം അറിയാൻ ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
കിമ് ഇഹാസ്തി കിയന്മാത്രമ് ഇദം കിമ്മയമ് ഏവ വാ । കോ ഽഹം കസ് ത്വം കിമ് ഏതേ വാ ലോകാ ഇതി വദാശു മേ
ഇവിടെ എന്താണ് ഉള്ളത്? ഇതിന്റെ അളവ് എത്ര? ഇത് എന്തുകൊണ്ടാണ് ഉണ്ടായത്? ഞാൻ ആരാണ്? നിങ്ങൾ ആരാണ്? ഈ ലോകങ്ങൾ എന്താണ്? ദയവായി എനിക്ക് വേഗം പറയൂ.
ബഹുനാത്ര കിമ് ഉക്തേന ഖം ഗന്തും യത്നവാന് അഹമ് । സര്വം ദാനവരാജേന്ദ്ര സാരം സങ്ക്ഷേപതശ് ശൃണു
ഇവിടെ കൂടുതൽ പറയേണ്ടതെന്താണ്? ഞാൻ ആകാശത്തെ തേടുകയാണ്. ദാനവരാജാവേ, എല്ലാം ചുരുക്കത്തിൽ പറയുന്ന സാരം കേൾക്കൂ.
ചിദ് ഇഹാസ്തി ഹി ചിന്മാത്രമ് ഇദം ചിന്മയമ് ഏവ ച । ചിത് ത്വം ചിദ് അഹമ് ഏതേ ച ലോകാശ് ചിദ് ഇതി സങ്ഗ്രഹഃ
ഇവിടെ ഉള്ളത് ശുദ്ധമായ ചൈതന്യമാണ്. ഈ ലോകം മുഴുവൻ ചൈതന്യത്താൽ നിറഞ്ഞതാണ്. നീയും ഞാനും ഈ ലോകങ്ങളൊക്കെയും ചൈതന്യമാണ്—ഇതാണ് സാരാംശം.
ചിതം നിശ്ചയമ് ആദായ വിലോകയ ധിയേദ്ധയാ । സ്വയമ് ഏവാത്മനാത്മാനമ് അനന്തം പദമ് ആപ്സ്യസി
ഈ ഉറപ്പുള്ള അറിവ് മനസ്സിൽ ഉറപ്പാക്കി, ബുദ്ധിയോടെ ശ്രദ്ധിക്കണം. അങ്ങനെ നീ സ്വയം തന്നെ അനന്തമായ അവസ്ഥയിലേക്കെത്തും.
ഭവ്യോ ഽസി ചേത് തദ് ഏതസ്മാത് സര്വമ് ആപ്നോഷി നിശ്ചയാത് । നോ ചേത് തദ് ബഹ്വ് അപി പ്രോക്തം ത്വയി ഭസ്മനി ഹൂയതേ
നിനക്ക് ഈ സത്യം സ്വീകരിക്കാൻ മനസ്സുണ്ടെങ്കിൽ, അതിലൂടെ നീ എല്ലാം നേടും. ഇല്ലെങ്കിൽ എത്ര പറഞ്ഞാലും, അതെല്ലാം ചിതയിൽ ഇട്ടുപോകുന്നതുപോലെയാണ്.
ചിച്ചേത്യകലനാ ബന്ധസ് തന്മുക്തിര് മുക്തിര് ഉച്യതേ । ചിദ് അചേത്യാ കിലാത്മേതി സര്വസിദ്ധാന്തസങ്ഗ്രഹഃ
വിഷയം-വിഷയി എന്ന ഭാവനയാണ് ബന്ധനം; അതില്ലായ്മയാണ് മോക്ഷം. ചൈതന്യത്തിന് പുറമെ മറ്റൊന്നുമില്ലെന്നു മനസ്സിലാക്കുക—ഇതാണ് എല്ലാ ഉപദേശങ്ങളുടെയും സാരം.
ഏതം നിശ്ചയമ് ആദായ വിലോകയ ധിയേദ്ധയാ । സ്വയമ് ഏവാത്മനാത്മാനമ് അനന്തം പദമ് ആപ്സ്യസി
ഈ ഉറച്ച വിശ്വാസം മനസ്സിൽ സ്വീകരിച്ച്, മനസ്സിന്റെ ശുദ്ധിയോടെ ശ്രദ്ധിക്കൂ. നീ തന്നെ, നിന്റെ ആത്മാവിലൂടെ, അതിമഹത്തായ അവസ്ഥയിലേക്കെത്തും.
ഖം വ്രജാമ്യ് അഹമ് അത്രൈതേ മുനയസ് സപ്ത സങ്ഗതാഃ । കേനാപി സുരകാര്യേണ വര്തവ്യം തത്ര ഖേ മയാ
ഞാൻ ആകാശത്തിലേക്ക് പോകുന്നു; ഇവിടെ ഈ ഏഴു മുനികളും ഒന്നിച്ചു കൂടിയിരിക്കുന്നു. ദൈവികമായ ഒരു കാര്യം നിമിത്തമായി, ആകാശത്തിൽ തന്നെ ഞാൻ ഇരിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
രാജന് യാവദ് അയം ദേഹസ് താവന് മുക്തധിയാമ് അപി । യഥാപ്രാപ്താര്ഥസന്ത്യാഗോ രോചതേ ന സ്വഭാവതഃ
രാജാവേ, ഈ ശരീരം നിലനിൽക്കുന്നത്രയും, മോക്ഷം നേടിയവർക്കും ലഭിച്ച വസ്തുക്കൾ ഉപേക്ഷിക്കുന്നത് സ്വാഭാവികമല്ല, ലഭിച്ചപോലെ ഉപേക്ഷിക്കുമ്പോഴാണ് അതിന് ഇഷ്ടം.
ഇതി കഥിതവതാഥ ഭാര്ഗവേണ സ്ഫുടജലരാശിപഥേ മഹാജവേന । പ്ലുതമ് അലിശബലേ നഭോഽന്തരാലേ തരലതരങ്ഗവദ് ആകുലേ ഗ്രഹൌഘൈഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ഭാർഗവൻ വേഗത്തിൽ സുതാരമായ ജലപഥം കടന്ന്, തേനീച്ചകളുടെ കൂട്ടത്തിൽ, ആകാശത്തിനുള്ളിൽ, ഗ്രഹങ്ങളുടെ കൂട്ടം തിരയുന്ന തരംഗങ്ങൾപോലെ അലയുന്ന ആകാശത്തിലേക്ക് ചാടി.
സുരാസുരസഭാപൂജ്യേ തസ്മിന് ഭൃഗുസുതേ ഗതേ । മനസാ ചിന്തയാമ് ആസ ബഡിര് ബലവതാം വരഃ
ദേവന്മാരുടെയും അസുരന്മാരുടെയും സഭകളിൽ ആദരിക്കപ്പെടുന്ന ഭൃഗുപുതൻ അവിടെ നിന്ന് പുറപ്പെട്ടു. അതിനുശേഷം ശക്തന്മാരിൽ പ്രധാനം ആയ ബഡിഃ മനസ്സിൽ ആലോചിച്ചു.
യുക്തമ് ഉക്തം ഭഗവതാ ചിദ് ഏവേദം ജഗത്ത്രയമ് । ചിദ് അഹം ചിദ് ഇമേ ലോകാശ് ചിദ് ആശാ ചിദ് ഇയം ക്രിയാ
ഭഗവാൻ പറഞ്ഞത് ശരിയാണെന്ന് ഞാൻ മനസ്സിലാക്കി: ഈ മൂന്നു ലോകവും ശരിക്കും ചൈതന്യമാണ്; ഞാൻ ചൈതന്യമാണ്, ഈ ലോകങ്ങൾ ചൈതന്യമാണ്, ആകാശം ചൈതന്യമാണ്, ഈ പ്രവർത്തിയും ചൈതന്യമാണ്.
സബാഹ്യാഭ്യന്തരം സര്വം ചിദ് ഏവ പരമാര്ഥതഃ । അസ്തി ചിദ്വ്യതിരേകേണ നേഹ കിഞ്ചന കുത്രചിത്
പുറത്തും അകത്തും എല്ലാം യാഥാർത്ഥ്യത്തിൽ ചൈതന്യമാണ് മാത്രം; ചൈതന്യത്തിന് പുറമെ ഇവിടെ എവിടെയും ഒന്നും ഇല്ല.
അയമ് ആദിത്യ ഇത്യ് അര്കോ ന ചിതാ ചേത്യതേ യദി । തദ് അര്കതമസോര് ഭേദഃ ക ഇവേഹോപലഭ്യതേ
'ഇതാണ് സൂര്യൻ' എന്ന് പറയുമ്പോൾ സൂര്യനെ ചൈതന്യമായി തിരിച്ചറിയുന്നില്ലെങ്കിൽ, സൂര്യനും ഇരുണ്ടതും തമ്മിലുള്ള വ്യത്യാസം ഇവിടെ എങ്ങനെ അറിയാൻ കഴിയും?
ഇയം ഭൂര് ഇതി ഭൂര് ഏഷാ ചിതാ യദി ന ചേത്യതേ । ഭൂമേഃ കിം നാമ ഭൂമിത്വം തദ് ഭവേദ് ഭവ്യതാം ഗതമ്
ഇത് ഭൂമി എന്നാണ് പറയുമ്പോൾ, അതിനെ ചൈതന്യമായി തിരിച്ചറിയുന്നില്ലെങ്കിൽ, ഭൂമിയുടെ ഭൂമിത്വം എന്താണ്? അങ്ങനെ ആകുമ്പോൾ അതിന്റെ സാരവും അസ്തിത്വവും ഇല്ലാതാകും.
ഇമാ ദിശോ ദിശ ഇതി ചേത്യന്തേ ന ചിതാ യദി । തത് കിം നാമ ദിശാം ദിക്ത്വം ശൈലാനാം വാപി കാദ്രിതാ
ഇവയാണ് ദിക്കുകൾ എന്ന് പറയുമ്പോൾ, അതിനെ ചൈതന്യമായി തിരിച്ചറിയുന്നില്ലെങ്കിൽ, ദിക്കുകളുടെ ദിക്കായ്മ എന്താണ്? പർവതങ്ങളുടെ പർവതമായതിന്റെ അർത്ഥം എന്താകും?
ഇദം ജഗദ് ഇതി ജഗച് ചിതാ യദി ന ചേത്യതേ । തത് കിം ജഗത്ത്വം ജഗതോ നഭസ്ത്വം നഭസോ ഽഥ കിമ്
ഇത് ലോകം എന്നാണ് പറയുമ്പോൾ, അതിനെ ചൈതന്യമായി തിരിച്ചറിയുന്നില്ലെങ്കിൽ, ലോകത്തിന്റെ ലോകത്വം എന്താണ്? ആകാശത്തിന്റെ ആകാശത്വം എന്താണ്?
കായോ ഽയം പര്വതാകാരശ് ചിതാ യദി ന ചേത്യതേ । തത് കിം നാമ ശരീരത്വം ശരീരസ്യ ശരീരിണാമ്
ഈ ശരീരം പർവതത്തിന്റെ രൂപം കൊണ്ടതാണെന്ന് പറയുമ്പോൾ, അതിനെ ചൈതന്യമായി തിരിച്ചറിയുന്നില്ലെങ്കിൽ, ശരീരത്തിന്റെ ശരീരത്വം എന്താണ്? ജീവികളുടെ ശരീരമായതിന്റെ അർത്ഥം എന്താണ്?
ചിദ് ഇന്ദ്രിയാണി ചിത് കായശ് ചിന് മനശ് ചിത് തദേഷണാ । ചിദ് അന്തശ് ചിദ് ബഹിശ് ചിത് ഖം ചിദ് ഭാവശ് ചിദ് ഭവസ്ഥിതിഃ
ബോധം തന്നെയാണ് ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ, ബോധം തന്നെയാണ് ശരീരം, ബോധം തന്നെയാണ് മനസ്സ്, അതിന്റെ ആഗ്രഹവും ബോധം തന്നെയാണ്. ബോധം ഉള്ളിലും ബോധം പുറത്തും, ബോധം ആകാശവും, ബോധം സത്തയും, ബോധം നിലനില്പും തന്നെയാണ്.
ചിദ് ഏവൈകമ് അഹം സര്വം സ്പര്ശനൈഷണപൂര്വകമ് । കരോമി മാത്രാസംസ്പര്ശം ശരീരേണ ന കിഞ്ചന
ഞാനാണ് ഈ ഒറ്റ ബോധം, എല്ലാം ഞാൻ തന്നെയാണ്, സ്പർശവും ആഗ്രഹവുംകൊണ്ടു പ്രവർത്തിക്കുന്നതുപോലും. എന്നാൽ ശരീരത്തിലൂടെ ഞാൻ ഒന്നും ചെയ്യുന്നില്ല, കാരണം ഒരു സ്പർശം പോലും എന്നെ തൊടുന്നില്ല.
കിമ് അനേന ശരീരേണ കാഷ്ഠലോഷ്ടസമേന മേ । അശേഷജഗദേകാത്മാ ചിദ് അഹം ചേതനാത്മകഃ
ഈ ശരീരത്തിന് എനിക്ക് എന്ത് പ്രയോജനം? ഇത് മരച്ചില്ലയോ മണ്ണ് കഷണമോ പോലെയാണ്. ഞാൻ ബോധം തന്നെയാണ്, ഈ മുഴുവൻ ലോകത്തിന് ഒരേ ആത്മാവ്, ജ്ഞാനത്തോടെ നിറഞ്ഞത്.
അഹം ചിദ് അമ്ബരേ ഭാനാവ് അഹം ചിദ് ഭൂതപഞ്ജരേ । സുരാസുരേഷു ചിദ് അഹം സ്ഥാവരേഷു ചരേഷു ച
ആകാശത്തിലും ഞാൻ ബോധം തന്നെയാണ്, സൂര്യനിലും ഞാൻ ബോധം തന്നെയാണ്, ഭൂതങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തിനുള്ളിലും ഞാൻ ബോധം തന്നെയാണ്. ദേവന്മാരിലും അസുരന്മാരിലും, ചലനമില്ലാത്തവയിലും ചലിക്കുന്നവയിലും ഞാൻ ബോധം തന്നെയാണ്.
ചിദ് അസ്തീഹ ദ്വിതീയാ ഹി കല്പനൈവ ന വിദ്യതേ । ദ്വിത്വസ്യാസമ്ഭവാല് ലോകേ കശ് ശത്രുഃ കശ് ച വാ സുഹൃത്
ഇവിടെ ബോധം മാത്രമേ യഥാർത്ഥത്തിൽ ഉണ്ടാകൂ; രണ്ടാമത്തേതെന്നു തോന്നുന്നത് മനസ്സിന്റെ കെട്ടുകഥ മാത്രമാണ്. ഈ ലോകത്ത് ഇരട്ടത്വം അസാധ്യമായതിനാൽ, ആരാണ് ശത്രുവെന്നും ആരാണ് സ്നേഹിതനെന്നും പറയാൻ കഴിയില്ല.
ബഡിനാമ്നശ് ശരീരസ്യ ച്ഛിന്നേ ശിരസി ഭാസുരേ । ചിതസ് തത് കിം ഭവേച് ഛിന്നം സര്വലോകാവപൂരണാത്
ബഡിനാമമുള്ള ശരീരത്തിന്റെ തല വെട്ടിയാലും അതു പ്രകാശിച്ചാലും, ബോധത്തിന് എന്തു സംഭവിക്കും? എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്ന ബോധത്തെ വെട്ടിക്കളയാൻ കഴിയുമോ?
ചിതാ സഞ്ചേതിതോ ദ്വേഷോ ദ്വേഷോ ഭവതി നാന്യഥാ । തസ്മാദ് ദ്വേഷാദയസ് സര്വേ ഭാവാഭാവാശ് ചിദാത്മകാഃ
ബോധം ഒരുപാട് ചിന്തിച്ചാൽ മാത്രം വൈരാഗ്യം ഉണ്ടാകും; അതില്ലാതെ വൈരാഗ്യം ഉണ്ടാകില്ല. അതുകൊണ്ട് വൈരാഗ്യവും അതിന്റെ അഭാവവും എല്ലാം ബോധത്തിന്റെ സ്വഭാവമാണ്.
ന ചിതോ വ്യതിരേകേണ പ്രവിചാര്യാപി കിഞ്ചന । അന്യദ് ആസാദ്യതേ സ്ഫാരാദ് അസ്മാത് ത്രിഭുവനോദരാത്
ബോധത്തിന് പുറമെ, എത്ര തിരഞ്ഞാലും മറ്റൊന്നും കണ്ടെത്താൻ കഴിയില്ല; ഈ വിശാലമായ മൂന്നു ലോകങ്ങളിലൊന്നും ബോധം ഒഴികെ ഒന്നും ഉണ്ടാകുന്നില്ല.
ന ദ്വേഷോ ഽസ്തി ന രാഗോ ഽസ്തി ന മനോ നാസ്യ വൃത്തയഃ । ചിന്മാത്രസ്യാതിശുദ്ധസ്യ വികല്പകലനാ കുതഃ
ഇവിടെ ദ്വേഷവും ആസക്തിയും മനസ്സും അതിന്റെ പ്രവൃത്തികളും ഒന്നുമില്ല; അത്യന്തം വിശുദ്ധമായ ചൈതന്യത്തിന് എങ്ങനെയാണ് ഭാവനകളോ കൃത്രിമങ്ങളോ ഉണ്ടാകാൻ കഴിയുക?
ചിദ് അഹം സര്വഗോ വ്യാപീ നിത്യാനന്ദമയാത്മകഃ । വികല്പകലനാതീതോ വികല്പാംശവിവര്ജിതഃ
ഞാൻ ചൈതന്യമാണ്, എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നതും ശാശ്വതമായ ആനന്ദസ്വഭാവമുള്ളതുമാണ്; എല്ലാ ഭാവനകളും കൃത്രിമങ്ങളും അതിജീവിച്ചവൻ, ഭാവനയുടെ അംശങ്ങൾ ഒന്നുമില്ലാത്തവൻ.
ചിതശ് ചിദ് ഇതി യന് നാമ നിര്നാമായാ ന നാമ തത് । ശബ്ദാത്മികൈഷാ ചിച്ഛക്തിഃ പരിസ്ഫുരതി സര്വഗാ
'ചിത്തം', 'ചൈതന്യം' എന്ന പേരുകൾ നാമരഹിതമായ അതിന് യഥാർത്ഥത്തിൽ പേരല്ല; ശബ്ദരൂപിയായ ഈ ചൈതന്യശക്തി എല്ലായിടത്തും തെളിഞ്ഞു നില്ക്കുന്നു.