ಆಸ್ಥಾಮ್ ಅಸ್ಮಾತ್ ಪರಿತ್ಯಜ್ಯ ದೃಶ್ಯಾದ್ ದರ್ಶನಲಾಲಸ । ಮೈತದ್ ಗೃಹಾಣ ಮಾ ಮುಞ್ಚ ಶುದ್ಧಯಾ ವಿಹರೇಚ್ಛಯಾ
ಇದರಿಂದ ಮತ್ತು ಕಾಣುವ ವಸ್ತುಗಳ ಆಸೆಯಿಂದ ಉಂಟಾದ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ನನ್ನದು ಎಂಬುದನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೋ. ಅದನ್ನು ಬಿಡಬೇಡ, ಶುದ್ಧತೆಯ ಆಸೆಯಿಂದ ಜೀವನ ನಡೆಸು.
ಇದಂ ದೃಶ್ಯಮ್ ಅಸತ್ ಸದ್ ವಾಪ್ಯ್ ಉದೇತ್ವ್ ಅಸ್ತಮ್ ಉಪೈತು ವಾ । ಸಾಧೋ ವಿವಶತಾಂ ಗಚ್ಛ ಮೈತದೀಯೈರ್ ಗುಣಾಗುಣೈಃ
ಈ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಜಗತ್ತು ನಿಜವಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಅಸತ್ಯವಾಗಿರಲಿ, ಉದಯವಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಅಸ್ತವಾಗಲಿ, ಮಹಾನ್ ಆತ್ಮನೇ, ಇದರ ಗುಣಗಳಿಗೂ ದೋಷಗಳಿಗೂ ನೀನು ಮನಸ್ಸು ಕೊಡುವದನ್ನು ಬಿಡು.
ಮನಾಗ್ ಅಪಿ ನ ಸಮ್ಬನ್ಧಸ್ ತವ ದೃಶ್ಯೇನ ವಸ್ತುನಾ । ಅವಿದ್ಯಮಾನರೂಪೇಣ ಸಮ್ಬನ್ಧಃ ಕಿಲ ಕೀದೃಶಃ
ನೀನು ನೋಡುವ ವಸ್ತುಗಳೊಡನೆ ನಿನಗೆ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ. ಇರುವುದೇ ಇಲ್ಲದ ರೂಪದೊಡನೆ ಸಂಬಂಧವೆಂದರೆ ಅದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ?
ಅಸತ್ ತ್ವಮ್ ಏತಚ್ ಚ ನ ಸದ್ ದ್ವಯೋರ್ ಏವಾಸತೋಸ್ ಸತೋಃ । ಸಮ್ಬನ್ಧ ಇತಿ ಚಿತ್ರೇಯಮ್ ಅಪೂರ್ವೈವಾಕ್ಷರಾವಲೀ
ನೀನು ಅಸತ್ಯನೂ ಅಲ್ಲ, ಇದು ಸತ್ಯವೂ ಅಲ್ಲ. ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಅಸತ್ಯದ ನಡುವೆ ಸಂಬಂಧವಿದೆ ಎನ್ನುವುದು ವಿಚಿತ್ರವಾದ, ಯಾರೂ ಕೇಳದ ಮಾತು.
ಅಸದ್ ಏತದ್ ಭವತ್ ಸಚ್ ಚೇತ್ ತಥಾಪಿ ಕಿಲ ಸುನ್ದರ । ಸಙ್ಗಸ್ ಸದಸತೋಃ ಕೀದೃಗ್ ವದ ತ್ವಂ ಮೃತಜೀವತೋಃ
ಇದು ಅಸತ್ಯ, ನೀನು ಸತ್ಯ ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರೂ ಸಹ, ಸುಂದರನೇ, ಜೀವಂತವನಿಗೂ ಸತ್ತವನಿಗೂ ಹೇಗೆ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲವೋ, ಹೀಗೇ ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಅಸತ್ಯದ ನಡುವೆ ಯಾವ ಸಂಬಂಧವೂ ಇರದು ಎಂದು ಹೇಳು.
ಚಿತ್ತ ತ್ವಮ್ ಅಥ ದೃಶ್ಯಂ ಚ ದ್ವೇ ಏವ ಯದಿ ಸನ್ಮಯೇ । ಸದಾ ಸ್ಥಿತೇ ತತ್ ಪ್ರಸರಃ ಕುತೋ ಹರ್ಷವಿಷಾದಯೋಃ
ನೀನು ಮತ್ತು ನೋಡುವ ವಸ್ತು ಎರಡೂ ಸತ್ಯಸ್ವರೂಪವಾಗಿದ್ದು ಸದಾ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ ಇರುವುದಾದರೆ, ಸಂತೋಷ ಅಥವಾ ದುಃಖದಂತಹ ಯಾವುದೇ ಚಲನೆ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು?
ತಸ್ಮಾನ್ ಮಾ ಭವ ಮೂಢಂ ತ್ವಂ ಮಾ ಸಮುಲ್ಲಾಸಮ್ ಆಹರ । ಅಕ್ಷುಬ್ಧಾಂ ಬುದ್ಧಿಮ್ ಆತಿಷ್ಠ ಭವ್ಯ ತ್ಯಜ ಭವಸ್ಥಿತಿಮ್
ಆದುದರಿಂದ ನೀನು ಮೂಢನಾಗಬೇಡ, ಅತಿಯಾದ ಉಲ್ಲಾಸದಲ್ಲಿರಬೇಡ; ಶಾಂತವಾದ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸ್ಥಿರಪಡಿಸು, ಮಹಾನೇ, ಮತ್ತು ಈ ಲೋಕದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡು.
ತಿನ್ದುಕಾಲಾತವದ್ ವ್ಯರ್ಥಮ್ ಆತ್ಮನ್ಯ್ ಏವ ಪರಿಜ್ವಲತ್ । ಮಾ ಮೋಹಮಲಮ್ ಆಸಾದ್ಯ ಮನ್ದತಾಂ ಗಚ್ಛ ದುರ್ಮತೇ
ತಿಂಡುಕ ಹಣ್ಣಿನಂತೆ, ನೀನು ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿ ನಿನ್ನೊಳಗೆ ಮೋಹದ ಕಳಂಕವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿ ಸುಡುವಂತಾಗಬೇಡ, ಅಜ್ಞಾನಿಯೇ; ಆಳವಾದ ಜಡತೆಗೆ ಬೀಳಬೇಡ.
ನ ತದ್ ಇಹಾಸ್ತಿ ಸಮುನ್ನತಮ್ ಉತ್ತಮಂ ವ್ರಜಸಿ ಯೇನ ಪರಾಂ ಪರಿಪೂರ್ಣತಾಮ್ । ತದ್ ಅವಲಮ್ಬ್ಯ ಬಲಾದ್ ಅತಿಧೀರತಾಂ ಜಹಿಹಿ ಚಞ್ಚಲತಾಂ ಶಠ ರೇ ಮನಃ
ಇಲ್ಲಿ ಯಾವುದೂ ಇಷ್ಟು ಶ್ರೇಷ್ಠವಿಲ್ಲ, ಅದನ್ನು ಪಡೆದು ನೀನು ಪರಿಪೂರ್ಣತೆಯನ್ನು ತಲುಪುತ್ತೀಯೆಂಬುದಿಲ್ಲ; ಆ ಭಾವನೆಗೆ ಅವಲಂಬಿಸು, ದೃಢಚಿತ್ತದಿಂದ ಚಂಚಲತೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಧೈರ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದು, ಮೋಸಗೊಳಿಸುವ ಮನವೇ.
ಏವಂ ವಿಚಾರಯಂಸ್ ತತ್ರ ಸ್ವರಾಜ್ಯೇ ಜನಕೋ ನೃಪಃ । ಚಕಾರಾಖಿಲಕಾರ್ಯಾಣಿ ನ ಮುಮೋಹ ಚ ಧೀರಧೀಃ
ಹೀಗೆ ತನ್ನ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಜನಕ ಮಹಾರಾಜನು, ಎಲ್ಲ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾ, ಸದಾ ಸ್ಥಿರಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಯಾವಾಗಲೂ ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡಾಗಲಿಲ್ಲ.
ನ ಮನಃ ಪ್ರೋಲ್ಲಲಾಸಾಸ್ಯ ಕ್ವಚಿದ್ ಆನನ್ದವೃತ್ತಿಷು । ಕೇವಲಂ ಸುಸಮಂ ಸ್ವಚ್ಛಂ ಸ ಸದೈವ ವ್ಯತಿಷ್ಠತ
ಅವನ ಮನಸ್ಸು ಯಾವಾಗಲೂ ಆನಂದದ ಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಲೆಯದೆಯೇ, ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿಯೂ ಉಳಿಯುತ್ತಿತ್ತು.
ತತಃ ಪ್ರಭೃತ್ಯ್ ಅಸೌ ದೃಶ್ಯಂ ನಾಜಹಾರ ನ ಚಾತ್ಯಜತ್ । ಕೇವಲಂ ವಿಗತಾಶಙ್ಕಂ ವರ್ತಮಾನೇ ವ್ಯವಸ್ಥಿತಃ
ಆ ಸಮಯದಿಂದ ಅವನು ಕಾಣುವದನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲಿಲ್ಲವೂ ಅಲ್ಲ, ಅತಿಯಾಗಿ ಹಿಡಿಯಲಿಲ್ಲವೂ ಅಲ್ಲ; ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ನೆಲೆಸಿದ್ದನು.
ಅನಾರತವಿವೇಕೇನ ತೇನ ತನ್ಮನಸಾ ತತಃ । ಪುನಃ ಕಲಙ್ಕಂ ನೈವಾತ್ತಮ್ ಅಮ್ಬರೇಣೇವ ರಾಜಸಮ್
ಅವನ ಮನಸ್ಸು ನಿರಂತರವಾದ ವಿವೇಕದಿಂದ, ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಯಾವುದೇ ದೋಷವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ; ರಾಜಾಕಾಶದಂತೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಮಡಿಲಿಲ್ಲದಂತೆ ಉಳಿಯಿತು.
ಸ್ವವಿವೇಕಾನುಸನ್ಧಾನಾದ್ ಇತಿ ತಸ್ಯ ಮಹೀಪತೇಃ । ಸಮ್ಯಗ್ಜ್ಞಾನಮ್ ಅನನ್ತಾಭಂ ಮನೋ ನಿರ್ಮಲತಾಂ ಯಯೌ
ಆ ರಾಜನು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ವಿವೇಕದಿಂದ ವಿಚಾರಮಾಡಿ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಪವಿತ್ರವಾಗಿಸಿ, ಅಪಾರವಾದ ಸತ್ಯಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡನು.
ಅನಾಮೃಷ್ಟವಿಕಲ್ಪಾಂಶಶ್ ಚಿದಾತ್ಮಾ ವಿಗತಾಮಯಃ । ಉದಿಯಾಯ ಹೃದಾಕಾಶೇ ತಸ್ಯ ವ್ಯೋಮ್ನೀವ ಭಾಸ್ಕರಃ
ಅವನ ಚೇತನವು ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಗಳೂ ರೋಗಗಳೂ ಇಲ್ಲದೆ, ಹೃದಯದ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಉದಯಿಸುವಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದವು.
ಸ ದದರ್ಶಾಖಿಲಾನ್ ಭಾವಾಂಶ್ ಚಿತ್ತನ್ತೌ ಮಣಿವತ್ ತತಾನ್ । ಆತ್ಮಭೂತಾನ್ ಅನನ್ತಾತ್ಮಾ ಸರ್ವಭೂತಾತ್ಮಕೋವಿದಃ
ಅವನು ಎಲ್ಲ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನೊಳಗೆ ಹಬ್ಬಿರುವ ಮಣಿಗಳಂತೆ ನೋಡಿದನು; ಅವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ತನ್ನ ಆತ್ಮವೇ ಎಂದು ಅರಿತು, ಅನಂತ ಆತ್ಮನಾಗಿ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಅಂತರಂಗವನ್ನು ತಿಳಿದನು.
ಪ್ರಹೃಷ್ಟೋ ನ ಬಭೂವಾಸೌ ಕದಾಚಿನ್ ನ ಚ ದುಃಖಿತಃ । ಪ್ರಕೃತವ್ಯವಹಾರಿತ್ವಾತ್ ಸದೈವ ಸಮಮಾನಸಃ
ಅವನು ಯಾವಾಗಲೂ ಸಂತೋಷವಾಗಿಯೂ ದುಃಖವಾಗಿಯೂ ಇರಲಿಲ್ಲ; ಸದಾ ಸಹಜವಾಗಿ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿ ಸಮಚಿತ್ತನಾಗಿದ್ದನು.
ಜೀವನ್ಮುಕ್ತೋ ಬಭೂವಾಸೌ ತತಃ ಪ್ರಭೃತಿ ಮಾನದ । ಜನಕೋ ಜರಢಜ್ಞಾನೋ ಜ್ಞಾತಲೋಕಪರಾವರಃ
ಆ ಕ್ಷಣದಿಂದ, ಮಾನ್ಯನೇ, ಜನಕನು ಜೀವಂತವಾಗಿಯೇ ಮುಕ್ತನಾದನು. ಅವನಿಗೆ ಪರಿಪಕ್ವವಾದ ಜ್ಞಾನವೂ, ಜನರ ಒಳಹೊರಗಿನ ಸ್ವಭಾವವನ್ನೂ ಅರಿಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವೂ ಉಂಟಾಯಿತು.
ರಾಜ್ಯಂ ಕುರ್ವನ್ ವಿದೇಹಾನಾಂ ಜನಕೋ ಜನಜೀವಿತಮ್ । ನೈವ ಹರ್ಷವಿಷಾದಾಭ್ಯಾಂ ಸೋ ಽವಶಃ ಪರ್ಯತಪ್ಯತ
ಜನಕನು ವಿದೇಹ ದೇಶವನ್ನು ಆಳುತ್ತಾ, ತನ್ನ ಪ್ರಜೆಯ ಜೀವನವನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅವನು ಎಂದಿಗೂ ಸಂತೋಷ ಅಥವಾ ದುಃಖದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತನಾಗಲಿಲ್ಲ, ಯಾವಾಗಲೂ ಸ್ಥಿರವಾಗಿಯೇ ಇದ್ದನು.
ನಾಸ್ತಮ್ ಏತಿ ನ ಚೋದೇತಿ ಗುಣದೋಷವಿವರ್ಜಿತಃ । ಅರ್ಥಾನರ್ಥೈಸ್ ಸ್ವರಾಜ್ಯೋತ್ಥೈರ್ ನ ಗ್ಲಾಯತಿ ನ ಹೃಷ್ಯತಿ
ಅವನಿಗೆ ಯಾವ ಗುಣ ಅಥವಾ ದೋಷವೂ ಇಲ್ಲ. ಅವನು neither ಮುಳುಗುತ್ತಾನೆ nor ಉದಯವಾಗುತ್ತಾನೆ. ತನ್ನ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಲಾಭ ಅಥವಾ ನಷ್ಟವಾದರೂ ಅವನು ಬೇಸರಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ, ಸಂತೋಷಪಡುವುದೂ ಇಲ್ಲ.
ಕುರ್ವನ್ನ್ ಅಪಿ ಕರೋತ್ಯ್ ಏಷ ನ ಕಿಞ್ಚಿದ್ ಅಪಿ ಕುತ್ರಚಿತ್ । ಸನ್ತಿಷ್ಠತ್ಯ್ ಏವ ಸತತಂ ಜೀವನ್ಮುಕ್ತವಪುರ್ ಯತಃ
ಅವನು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಎಲ್ಲಿಯೂ ಏನನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತಿಲ್ಲ. ಯಾವಾಗಲೂ ಜೀವಂತ ಮುಕ್ತನಾಗಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿಯೇ ಇರುತ್ತಾನೆ.
ಸುಷುಪ್ತಾವಸ್ಥಿತಸ್ಯೇವ ಜನಕಸ್ಯ ಮಹೀಪತೇಃ । ಭಾವನಾಸ್ ಸರ್ವಭಾವೇಭ್ಯಸ್ ಸರ್ವಥೈವಾಸ್ತಮ್ ಆಗತಾಃ
ಹಗುರ ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿರುವ ರಾಜನಿಗೆ ಎಲ್ಲ ವಿಷಯಗಳ ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಹೇಗೆ ಶಾಂತವಾಗುತ್ತವೆಯೋ, ಅದೇ ರೀತಿ ಜನಕನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಭಾವನೆಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಶಮನವಾಗಿವೆ.
ಭವಿಷ್ಯನ್ ನಾನುಸನ್ಧತ್ತೇ ನಾತೀತಂ ಚಿನ್ತಯತ್ಯ್ ಅಸೌ । ವರ್ತಮಾನಂ ನಿಮೇಷಂ ತು ಹಸನ್ನ್ ಏವಾವತಿಷ್ಠತೇ
ಅವನಿಗೆ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಯೋಚಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಹಳೆಯದನ್ನು ಚಿಂತಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಅವನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ನಗುತ್ತಾ ಇದ್ದಾನೆ.
ಸ್ವವಿಚಾರವಶೇನೈವ ತೇನ ತಾಮರಸೇಕ್ಷಣ । ಪ್ರಾಪ್ತಂ ಪ್ರಾಪ್ಯಮ್ ಅಶೇಷೇಣ ರಾಮ ನೇತರಯೇಚ್ಛಯಾ
ಕಮಲದ ಕಣ್ಣುಗಳಿರುವ ರಾಮಾ, ಅವನು ತಾನೇ ವಿಚಾರಮಾಡಿ ಬೇಕಾದ್ದನ್ನೆಲ್ಲ ಸಾಧಿಸಿದ್ದಾನೆ, ಬೇರೆ ಯಾವ ಆಸೆಯಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ.
ತಾವತ್ ತಾವತ್ ಸ್ವಕೇನೈವ ಚೇತಸಾ ಪ್ರವಿಚಾರ್ಯತೇ । ಯಾವದ್ ಯಾವದ್ ವಿಚಾರಾಣಾಂ ಸೀಮಾನ್ತಸ್ ಸಮವಾಪ್ಯತೇ
ತನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಯಾಕೆಂದರೆ ಯಾಕೆಂದರೆ ಎಂದು ವಿಚಾರಿಸುವುದು, ವಿಚಾರಗಳ ಗಡಿ ತಲುಪುವವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ.
ನ ತದ್ ಗುರೋರ್ ನ ಶಾಸ್ತ್ರಾರ್ಥಾನ್ ನ ಪುಣ್ಯಾತ್ ಪ್ರಾಪ್ಯತೇ ಪದಮ್ । ಯತ್ ಸತ್ಪ್ರಸಙ್ಗಾದ್ ಉದಿತವಿಚಾರವಿಶದಾದ್ ಧೃದಃ
ಆ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಗುರುನಿಂದಲೂ, ಶಾಸ್ತ್ರದ ಅರ್ಥಗಳಿಂದಲೂ, ಪುಣ್ಯದಿಂದಲೂ ಪಡೆಯಲಾಗದು; ಅದು ಸದ್ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸಂಗದಿಂದ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ವಿಚಾರದಿಂದ ಉದಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಸ್ನಿಗ್ಧಯಾ ನಿಜಯಾ ಋಜ್ವ್ಯಾ ಪ್ರಜ್ಞಯೈವ ವಯಸ್ಯಯಾ । ಪದಮ್ ಆಸಾದ್ಯತೇ ರಾಮ ನ ನಾಮ ಕ್ರಿಯಯಾನ್ಯಯಾ
ರಾಮಾ, ಆ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ, ಸರಳ ಮತ್ತು ಹೃದಯಪೂರ್ವಕ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಮಾತ್ರ ಪಡೆಯಬಹುದು; ಬೇರೆ ಯಾವ ನಾಮದಿಂದಲೂ ಅಥವಾ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ.
ಯಸ್ಯ ಜ್ವಲತಿ ತೀಕ್ಷ್ಣಾಗ್ರಾ ಪೂರ್ವಾಪರವಿಚಾರಿಣೀ । ಪ್ರಜ್ಞಾದೀಪಶಿಖಾ ಜಾತು ತಮ್ ಆನ್ಧ್ಯಂ ನಾನುಧಾವತಿ
ಯಾರ ಜ್ಞಾನದ ದೀಪದ ಜ್ವಾಲೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹೊತ್ತಿರುವುದೋ, ಹಳೆಯದನ್ನೂ ಹೊಸದನ್ನೂ ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದೋ, ಅವನನ್ನು ಅಜ್ಞಾನ ಎಂಬ ಅಂಧಕಾರ ಎಂದಿಗೂ ಹಿಂಬಾಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ದುರುತ್ತರಾ ಯಾ ವಿಪದೋ ದುಃಖಕಲ್ಲೋಲಸಙ್ಕುಲಾಃ । ತೀರ್ಯತೇ ಪ್ರಜ್ಞಯಾ ತಾಭ್ಯೋ ನಾವೇವಾದ್ಭ್ಯೋ ಮಹಾಮತೇ
ಮಹಾಮತಿಯಾದವನೇ, ದುಃಖದ ಅಲೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿರುವ, ದಾಟಲು ಕಷ್ಟವಾದ ಆ ವಿಪತ್ತುಗಳನ್ನು ಜ್ಞಾನದಿಂದ, ಹಡಗಿನಂತೆ ನೀರನ್ನು ದಾಟುವಂತೆ, ದಾಟಬಹುದು.
ಪ್ರಜ್ಞಾವಿರಹಿತಂ ಮೂಢಮ್ ಆಪದ್ ಅಲ್ಪೈವ ಬಾಧತೇ । ಪೇಲವೈವಾನಿಲಕಲಾ ಸಾರಹೀನಮ್ ಇವೋಲಪಮ್
ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದ ಮೂರ್ಖನಿಗೆ ಸಣ್ಣದುಷ್ಟಾನೇ ದೊಡ್ಡ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ, ಹೋಲುವಂತೆ ಬಲಹೀನವಾದ ಗಾಳಿ ಒಂದು ಬೋಳು ಕಬ್ಬಿನ ಕಡ್ಡಿಯನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಅಲುಗಿಸುತ್ತದೆ.