ಅವಿವೇಕಾನುಸನ್ಧಾನಾಚ್ ಚಿತ್ತಮ್ ಆಪದಮ್ ಈದೃಶೀಮ್ । ಅನನ್ತತರದುಃಖಾಯ ಪರಿಗೃಹ್ಣಾತಿ ಲೀಲಯಾ
ವಿವೇಕವಿಲ್ಲದೆ ಹೋದ ಮನಸ್ಸು ತನ್ನ ಆಟದಿಂದಲೇ ಇಂತಹ ಸಂಕಟವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಅನಂತ ದುಃಖಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
ಕ್ವ ಕಿಲಾಮರವಿಧ್ವಂಸಿಶಮ್ಬರಾನೀಕನಾಥತಾ । ಕ್ವ ತಾಪತಪ್ತಜಮ್ಬಾಲಜಲಜರ್ಜರಮೀನತಾ
ಒಮ್ಮೆ ದೇವರು ಮತ್ತು ದೈತ್ಯರ ಸೇನೆಯನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದ ಆಧಿಪತ್ಯ ಎಲ್ಲಿದೆ? ಈಗ ಬಿಸಿಲು ಮತ್ತು ಕೆಟ್ಟ ನೀರಿನಿಂದ ಹಾಳಾದ ಮೀನು ಸ್ಥಿತಿ ಎಲ್ಲಿದೆ?
ಕ್ವ ಧೈರ್ಯಮ್ ಅಮರಾನೀಕವಿದ್ರಾವಣಕರಂ ಮಹತ್ । ಕ್ವ ಕಿರಾತಮಹೀಪಾಲಕ್ಷುದ್ರಕಿಙ್ಕರರೂಪತಾ
ದೇವತೆಗಳ ಸೇನೆಯನ್ನು ಓಡಿಸಿದ ಧೈರ್ಯ ಎಲ್ಲಿದೆ? ಈಗ ಕಿರಾತ ಅಥವಾ ಸಣ್ಣ ರಾಜನ ಸೇವಕನ ಸ್ಥಿತಿ ಎಲ್ಲಿದೆ?
ಕ್ವ ನಾಮ ನಿರಹಙ್ಕಾರಚಿತ್ಸತ್ತ್ವೋದಾರಧೀರತಾ । ಕ್ವ ಮಿಥ್ಯಾವಾಸನಾವೇಶಾದ್ ಅಹಙ್ಕಾರಕುಕಲ್ಪನಾ
ಅಹಂಕಾರವಿಲ್ಲದ ಶುದ್ಧ ಚಿತ್ತದ ಉನ್ನತ ಸ್ಥೈರ್ಯ ಎಲ್ಲಿದೆ, ಮತ್ತು ಮೋಹದ ವಾಸನೆಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಅಹಂಕಾರದ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆ ಎಲ್ಲಿದೆ? ಇವು ಎರಡೂ ಎಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಸೇರಬಹುದು?
ಶಾಖಾಪ್ರತಾನಗಹನಾ ಸಂಸಾರವಿಷಮಞ್ಜರೀ । ಅಹಙ್ಕಾರಾಙ್ಕುರಾದ್ ಏವ ಸಮುದೇತೀಯಮ್ ಆತತಾ
ಈ ಸಂಸಾರದ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಬೆಲ್ಲದ ಹಕ್ಕುಗಳು, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡಿರುವ ಶಾಖೆಗಳಂತಿವೆ; ಅವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಅಹಂಕಾರದ ಮೊಳೆಯಿಂದಲೇ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆ.
ಅಹಙ್ಕಾರಮ್ ಅತೋ ರಾಮ ಮಾರ್ಜಯಾನ್ತಃ ಪ್ರಯತ್ನತಃ । ಅಹಂ ನ ಕಶ್ಚಿದ್ ಏವೇತಿ ಮಾರ್ಜಯಿತ್ವಾ ಸುಖೀ ಭವ
ಆದ್ದರಿಂದ ರಾಮಾ, ನೀನು ಮನಸ್ಸಿನೊಳಗಿನ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಶ್ರಮಪಟ್ಟು ತೊಳೆದುಹಾಕು; 'ನಾನು ಯಾರಾದರೂ' ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಹೋಗಿಸಿ, ನಿಜವಾದ ಸಂತೋಷವನ್ನು ಅನುಭವಿಸು.
ಅಹಙ್ಕಾರಾಮ್ಬುದಚ್ಛನ್ನಂ ಪರಮಾರ್ಥೇನ್ದುಮಣ್ಡಲಮ್ । ರಸಾಯನಮಯಂ ಶೀತಮ್ ಅದೃಶ್ಯತ್ವಮ್ ಉಪಾಗತಮ್
ಪರಮಾರ್ಥದ ಚಂದ್ರಮಂಡಲವು, ಅಮೃತದಿಂದ ತುಂಬಿ, ತಂಪಾಗಿದ್ದು, ಅಹಂಕಾರದ ಮೋಡದಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಅದರಿಂದ ಅದು ಕಾಣದಂತಾಗಿದೆ.
ಅಹಙ್ಕಾರಪಿಶಾಚಾತ್ತಾ ದಾಮವ್ಯಾಲಕಟಾಸ್ ತ್ರಯಃ । ಗತಾಸ್ ಸತ್ತಾಮ್ ಅಸನ್ತೋ ಽಪಿ ಮಾಯಾಮಾಹಾತ್ಮ್ಯದಾನವಾಃ
ಅಹಂಕಾರದ ಭೂತದಿಂದ ನುಂಗಲ್ಪಟ್ಟ ಲೋಭ, ಕ್ರೋಧ ಮತ್ತು ಮೋಹ ಎಂಬ ಮೂವರು ದೆವ್ವಗಳು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಮಾಯೆಯ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಇದ್ದಂತಾಗಿವೆ.
ಕಶ್ಮೀರೇಷು ಮಹಾಪದ್ಮಸರಸೀತೀರಪಲ್ವಲೇ । ಅದ್ಯ ಮತ್ಸ್ಯಾಸ್ ಸ್ಥಿತಾ ರಾಮ ಶೇವಾಲಲವಲಾಲಸಾಃ
ಕಶ್ಮೀರದ ಮಹಾ ಪದ್ಮ ಸರೋವರದ ಕೆಸರಿನ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿ ಇವತ್ತು ಮೀನುಗಳು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಹಸಿರು ಮೊಗ್ಗುಗಳನ್ನು ಆಸೆಯಿಂದ ತಿಂದು ಸಂತೋಷದಿಂದಿವೆ ರಾಮಾ.
ನಾಸತೋ ವಿದ್ಯತೇ ಭಾವೋ ನಾಭಾವೋ ವಿದ್ಯತೇ ಸತಃ । ತೇ ಹ್ಯ್ ಅಸನ್ತಃ ಕಥಂ ಸನ್ತಸ್ ಸಮ್ಪನ್ನಾ ಇತಿ ಮೇ ವದ
ಅಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಅಸ್ತಿತ್ವವಿಲ್ಲ, ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಎಂದಿಗೂ ನಾಶವಿಲ್ಲ; ಹೇಳು, ಅಸತ್ಯವಾದವುಗಳು ಹೇಗೆ ನಿಜವಾಗಿ ಉಂಟಾಗಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು.
ಏವಮ್ ಏತನ್ ಮಹಾಬಾಹೋ ನಾಸದ್ ಭವತಿ ಹಿ ಕ್ವಚಿತ್ । ಕದಾಚಿತ್ ಕಿಞ್ಚಿದ್ ಅಪ್ಯ್ ಏತದ್ ಬೃಹದ್ ಭವತಿ ವಾ ತನು
ಹೌದು ಮಹಾಬಾಹು, ಅಸತ್ಯ ಯಾವಾಗಲೂ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅದು ದೊಡ್ಡದಾಗಿಯೂ, ಸಣ್ಣದಾಗಿಯೂ ಕಾಣಿಸಬಹುದು, ಆದರೆ ನಿಜವಾಗಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರಲ್ಲ.
ಕಿಮ್ ಅಸತ್ ಸತ್ ಸ್ಥಿತಂ ಬ್ರೂಹಿ ಕಿಂ ತತ್ ಸದ್ ವಾಪ್ಯ್ ಅಸತ್ ಸ್ಥಿತಮ್ । ನಿದರ್ಶನೇನಾನೇನೈವ ಕರಿಷ್ಯೇ ತ್ವದ್ವಿಬೋಧನಮ್
ಯಾವುದು ನಿಜವಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ನಿಜವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ? ಯಾವುದು ನಿಜವಾಗಿದ್ದರೂ ನಿಜವಲ್ಲದಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ? ಈ ಉದಾಹರಣೆಯ ಮೂಲಕ ನಿನಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತೇನೆ.
ಸನ್ತ ಏವ ಸ್ಥಿತಾಸ್ ಸನ್ತೋ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ವಯಮ್ ಇಮೇ ಕಿಲ । ದಾಮಾದಯಸ್ ತ್ವ್ ಅಸನ್ತೋ ಽಪಿ ವಕ್ಷಿ ಸನ್ತಸ್ ಸ್ಥಿತಾ ಇತಿ
ಬ್ರಹ್ಮಣೇ, ನಿಜವಾಗಿರುವವುಗಳು ಮಾತ್ರ ನಿಜವಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ. ನಾವು ಕೂಡ ಅಂತಹವರೇ. ಆದರೆ ಹಗ್ಗ ಮತ್ತು ಇತರವುಗಳು ನಿಜವಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ನೀನು ಅವುಗಳನ್ನು ನಿಜವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತೀಯೆ.
ಯಥಾ ದಾಮಾದಯೋ ರಾಮ ಸ್ಥಿತಾ ಮಾಯಾಮಯಾ ಇಹ । ಅಸತ್ಯಾ ಏವ ಸತ್ಯಾಭಾ ಮೃಗತೃಷ್ಣಾಮ್ಬುಪೂರವತ್
ರಾಮಾ, ಹಗ್ಗ ಮತ್ತು ಇತರವುಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಮಾಯೆಯಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಅವು ನಿಜವಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ನಿಜವಂತೆ ತೋರುತ್ತವೆ, ಮೃಗತೃಷ್ಣೆಯ ನೀರಿನಂತೆ.
ತಥೈವೇಮೇ ವಯಮ್ ಅಪಿ ಸಸುರಾಸುರದಾನವಾಃ । ಅಸತ್ಯಾ ಏವ ವಲ್ಗಾಮೋ ಯಾಮ ಆಯಾಮ ಏವ ಚ
ಹಾಗೆಯೇ ನಾವು ದೇವತೆಗಳು, ದಾನವರು ಮತ್ತು ಇತರರೂ ನಿಜವಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ನಿಜವಿರುವವರಂತೆ ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ನಾವು ನಡೆಯುತ್ತೇವೆ, ಕ್ರಿಯೆಗೈಯುತ್ತೇವೆ, ಆದರೆ ಇದು ಎಲ್ಲವೂ ಕೇವಲ ತೋರುವಿಕೆಯಷ್ಟೇ.
ಅಲೀಕಮ್ ಏವ ತ್ವದ್ಭಾವೋ ಮದ್ಭಾವೋ ಽಲೀಕ ಏವ ಚ । ಅನುಭೂತೋ ಽಪ್ಯ್ ಅಸದ್ರೂಪಸ್ ಸ್ವಪ್ನೇ ಸ್ವಮರಣಂ ಯಥಾ
ನಿನ್ನ ಸ್ವಭಾವವೂ ಕಲ್ಪಿತವಷ್ಟೆ, ನನ್ನ ಸ್ವಭಾವವೂ ಕಲ್ಪನೆಯೇ. ಅನುಭವವಾದರೂ ಅದು ನಿಜವಲ್ಲ, ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಸತ್ತಂತಾಗುವುದು ಹೇಗೋ ಹಾಗೆ.
ಮೃತೋ ಬನ್ಧುರ್ ಯಥಾ ಸ್ವಪ್ನೇ ಽಪ್ಯ್ ಅನುಭೂತೋ ಽಪ್ಯ್ ಅಸನ್ಮಯಃ । ಮೃತೋ ಽಯಮ್ ಇತಿ ಚ ಜ್ಞಪ್ತಿರ್ ಭವೇದ್ ಏವಮ್ ಇದಂ ಜಗತ್
ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ನೇಹಿತನು ಸತ್ತನು ಎಂದರೆ, ಅದು ಅನುಭವವಾದರೂ ನಿಜವಲ್ಲ, 'ಅವನು ಸತ್ತನು' ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಈ ಜಗತ್ತು ಕೂಡ ಹೀಗೇ.
ಏಷಾ ಹಿ ಮೂಢವಿಷಯಾ ಉಕ್ತಿರ್ ಏವ ನ ರಾಜತೇ । ಅಭ್ಯಾಸೇನ ವಿನೋದೇತಿ ನಾನುಭೂತೇರ್ ಅಪಹ್ನವಃ
ಇಂತಹ ಮಾತುಗಳು ಮೂರ್ಖರಿಗೇ ಸೇರಿವೆ, ಅವು ಬೆಳಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದ ಅವು ದೂರವಾಗುತ್ತವೆ, ನಿಜವಾದ ಅನುಭವವನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗದು.
ನಿಶ್ಚಯೋ ಽನ್ತಃ ಪ್ರರೂಢೋ ಯಸ್ ಸ ಯತ್ನಾಭ್ಯಸನಂ ವಿನಾ । ನಾಶಮ್ ಆಯಾತಿ ಲೋಕೇ ಽಸ್ಮಿನ್ ನ ಕದಾಚನ ಕಸ್ಯಚಿತ್
ಯಾವ ನಿರ್ಧಾರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಬೇರೂರಿದೆಯೋ, ಅದು ಪ್ರಯತ್ನವಿಲ್ಲದೆ ಅಥವಾ ಪುನಃಪುನಃ ಅಭ್ಯಾಸವಿಲ್ಲದೆ, ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೂ ಯಾವಾಗಲೂ ನಾಶವಾಗದು.
ಇದಂ ಜಗದ್ ಅಸದ್ ಬ್ರಹ್ಮ ಸತ್ಯಮ್ ಇತ್ಯ್ ಏವ ವಕ್ತಿ ಯಃ । ತಮ್ ಉನ್ಮತ್ತಮ್ ಇವೋನ್ಮತ್ತಾ ವಿಮೂಢಾ ವಿಹಸನ್ತ್ಯ್ ಅಲಮ್
ಈ ಲೋಕವು ಸತ್ಯವಲ್ಲ, ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಸತ್ಯ ಎಂದು ಹೇಳುವವನನ್ನು, ಮೂರ್ಖರು ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಹುಚ್ಚನನ್ನು ನೋಡಿ ನಗುವಂತೆ, ತಿಳಿವಳಿಕೆಯಾಗದವರು ಹಾಸ್ಯಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಅಕ್ಷೀವಕ್ಷೀವಯೋರ್ ಐಕ್ಯಂ ಕ್ವ ಕಿಲೇಹಾಜ್ಞತಜ್ಜ್ಞಯೋಃ । ಅನ್ಧಪ್ರಕಾಶಯೋರ್ ಬೋಧೇ ಸ್ಯಾಚ್ ಛಾಯಾತಪಯೋರ್ ಇವ
ತಿಳಿದವನು ಮತ್ತು ಅಜ್ಞಾನಿಯ ನಡುವೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಒಗ್ಗಟ್ಟು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಹೇಗೆಂದರೆ, ಕುರುಡನು ಮತ್ತು ಬೆಳಕು ಕಾಣುವವನು, ಅಥವಾ ನೆರಳು ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯಪ್ರಕಾಶದಂತೆ ಅವುಗಳ ನಡುವೆ ಕೂಡ ಒಗ್ಗಟ್ಟು ಇರಲಾರದು.
ಯತ್ನೇನಾಪ್ಯ್ ಅನುಭೂತೇ ಽರ್ಥೇ ಸತ್ಯೇ ಕರ್ತುಮ್ ಅಪಹ್ನವಮ್ । ತಜ್ಜ್ಞೋ ಽಜ್ಞಶ್ ಚ ನ ಶಕ್ನೋತಿ ಶವ ಆಕ್ರಮಣಂ ಯಥಾ
ಯಾವುದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸಿದ್ದೋ ಅದನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಲು ತಿಳಿದವನಿಗೂ ಅಜ್ಞಾನಿಗೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಇದು ಶವವನ್ನು ನಡೆಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದಂತೆ.
ಬ್ರಹ್ಮ ಸರ್ವಂ ಜಗದ್ ಇತಿ ವಕ್ತುಂ ತಜ್ಜ್ಞಸ್ಯ ಯುಜ್ಯತೇ । ಯತೋ ಽವಿದ್ಯಾನನುಭವೇ ಸ ತದ್ ಏವಾನುಭೂತವಾನ್
ಈ ಸೃಷ್ಟಿಯೆಲ್ಲವೂ ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ತಿಳಿದವನಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ; ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ಮೀರಿ, ಆ ಸತ್ಯವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸಿದ್ದಾನೆ.
ಪ್ರಬುದ್ಧವಿಷಯೇ ಹ್ಯ್ ಏಷಾ ರಾಮ ವಾಕ್ ಪ್ರವಿರಾಜತೇ । ಬುದ್ಧಸ್ಯಾಸ್ಮೀತಿ ರೂಪೇಣ ಕಿಲ ನಾಸ್ತ್ಯ್ ಏವ ಕಿಞ್ಚನ
ರಾಮಾ, ಈ ಮಾತು ಜಾಗೃತರಾದವರ ಲೋಕದಲ್ಲೇ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ, 'ನಾನು ಇದುವೇ' ಎಂದು ಹೇಳುವಂತಹ ಯಾವುದೂ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ.
ಬ್ರಹ್ಮೈವೇದಂ ಪರಂ ಶಾನ್ತಮ್ ಇತ್ಯ್ ಏವಾನುಭವನ್ ಸುಧೀಃ । ಅಪಹ್ನವಸ್ ಸ್ವಾನುಭೂತೇಃ ಕರ್ತುಂ ತಸ್ಯ ಕ್ವ ಯುಜ್ಯತೇ
ಯಾರು 'ಇದು ಪರಮ ಶಾಂತ ಬ್ರಹ್ಮವೇ' ಎಂದು ನೇರ ಅನುಭವಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಆ ಜ್ಞಾನಿ ತನ್ನ ಅನುಭವವನ್ನು ಹೇಗೆ ತಿರಸ್ಕರಿಸಬಹುದು?
ಪರಸ್ಮಾದ್ ವ್ಯತಿರೇಕೇಣ ನಾಹಮ್ ಆತ್ಮನಿ ಕಿಞ್ಚನ । ಹೇಮನೀವೋರ್ಮಿಕಾದಿತ್ವಂ ನ ಮಯ್ಯ್ ಅಸ್ತಿ ವಸಿಷ್ಠತಾ
ಪರಮಾತ್ಮನ ಹೊರತು ನನ್ನೊಳಗೆ ಬೇರೆ ಯಾವುದು ಇಲ್ಲ. ಹೇಗೆ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನಕಾರನ ಗುಣವೂ, ಆಭರಣದ ಸ್ವರೂಪವೂ ಇಲ್ಲವೋ, ಹಾಗೆಯೇ ನನ್ನಲ್ಲಿ ವಸಿಷ್ಠತ್ವವೂ ಇಲ್ಲ.
ಭೂತತ್ವವ್ಯತಿರೇಕೇಣ ಮೂಢೋ ನಾತ್ಮನಿ ಕಿಞ್ಚನ । ಊರ್ಮ್ಯಾದಿಬುದ್ಧೌ ಹೇಮೇವ ನಾಜ್ಞೇ ಽಸ್ತಿ ಪರಮಾರ್ಥತಾ
ಪಂಚಭೂತಗಳ ಹೊರತು ಮೂಢನೊಳಗೆ ಬೇರೆ ಯಾವುದು ಇಲ್ಲ. ಹೇಗೆ ಚಿನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಲೆಗಳ ಕಲ್ಪನೆ ನಿಜವಲ್ಲವೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಅಜ್ಞಾನಿಗೆ ಪರಮಾರ್ಥವೂ ಇಲ್ಲ.
ಮಿಥ್ಯಾಹನ್ತಾಮಯೋ ಮೂಢಸ್ ಸತ್ಯೈಕಾತ್ಮಮಯಸ್ ಸುಧೀಃ । ಯುಜ್ಯತೇ ನ ಕ್ವಚಿನ್ ನಾಮ ಸ್ವಭಾವಾಪಹ್ನವೋ ಽನಯೋಃ
ತಪ್ಪು ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಮೂಢನು ರೂಪಗೊಂಡಿದ್ದಾನೆ, ಜ್ಞಾನಿಯು ಒಂದೇ ನಿಜವಾದ ಆತ್ಮದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದಾನೆ. ಇವರಿಬ್ಬರಲ್ಲಿಯೂ ತಮ್ಮ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ತಿರಸ್ಕರಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಯೋ ಯನ್ಮಯಸ್ ತಸ್ಯ ತಸ್ಮಿನ್ ಯುಜ್ಯತೇ ಽಪಹ್ನವಃ ಕಥಮ್ । ಪುರುಷಸ್ಯ ಘಟೋ ಽಸ್ಮೀತಿ ವಾಕ್ಯಮ್ ಉನ್ಮತ್ತತೈವ ಹಿ
ಯಾರು ಯಾವ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಇದ್ದಾರೋ, ಅವರಲ್ಲಿ ಆ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುವುದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ? ಒಬ್ಬನು 'ನಾನು ಮಡಕೆ' ಎಂದು ಹೇಳುವುದು ಪೂರ್ತಿ ಹುಚ್ಚುತನವೇ.
ತಸ್ಮಾನ್ ನೇಮೇ ವಯಂ ಸತ್ಯಾ ನ ಚ ದಾಮಾದಯಃ ಕ್ವಚಿತ್ । ಅಸತ್ಯಾಸ್ ತೇ ವಯಂ ಚೇಮೇ ನಾಸ್ತಿ ನಃ ಖಲು ಸಮ್ಭವಃ
ಆದುದರಿಂದ ನಾವು ನಿಜವಲ್ಲ, ಈ ಕಯಿಗಳು ಮತ್ತಿತರವುಗಳೂ ಎಲ್ಲಿಯೂ ನಿಜವಲ್ಲ. ಇವುಗಳೂ ನಾವುಗಳೂ ಅಸತ್ಯವೇ; ನಮಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಹುಟ್ಟುವ ಮೂಲವೇ ಇಲ್ಲ.