ಪರಿವಾರವಿಲಾಸಿನ್ಯೋ ದೇವ್ಯ ಆಹೃತ್ಯ ಮೂರ್ಧಜೈಃ । ಆಕ್ರನ್ದನ್ತ್ಯೋ ಬಲಾನ್ ನೀತಾಃ ಕುರರ್ಯ ಇವ ಧೀವರೈಃ
ನಮ್ಮ ಮನೆಯ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಮಹಿಳೆಯರು, ಕೂದಲು ಗೊಂದಲಗೊಂಡು, ಶತ್ರುಸೈನಿಕರಿಂದ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು, ಅಳುತ್ತಾ ಎಳೆದೊಯ್ಯಲ್ಪಟ್ಟರು. ಇದು ಮೀನುಗಾರರು ಕೊಕ್ಕರೆಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಹೋಗುವಂತೆ ಆಗಿದೆ.
ಇತಿ ನೋ ಯೇಯಮ್ ಆಯಾತಾ ಶಾಖಾ ಪ್ರಸರಶಾಲಿನೀ । ಆಪತ್ ತಾಮ್ ಅಲಮ್ ಉದ್ಧರ್ತುಂ ದೇವಸ್ಯೈವಾಸ್ತಿ ಶಕ್ತಿತಾ
ಈ ವಿಪತ್ತು, ತನ್ನ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹರಡಿಕೊಂಡು ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಬಂದುಬಿಟ್ಟಿದೆ. ಇಂತಹ ಸಂಕಷ್ಟದಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಶಕ್ತಿ ದೇವರಿಗಷ್ಟೆ ಇದೆ.
ಇತ್ಯ್ ಆಕರ್ಣ್ಯಾವಲೋಕ್ಯಾಸೌ ದೇವ್ಯೌ ಯುದ್ಧಾಯ ಯಾಮ್ಯ್ ಅಹಮ್ । ಕ್ಷಮ್ಯತಾಂ ಮಮ ಭಾರ್ಯೇಯಂ ಯುಷ್ಮತ್ಪಾದಾಬ್ಜಷಟ್ಪದೀ
ಇದು ಕೇಳಿ ನೋಡಿಯೂ, ದೇವಿಯೇ, ನಾನು ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಹೊರಡುತ್ತೇನೆ. ದಯವಿಟ್ಟು ಕ್ಷಮಿಸಿ, ಈ ನನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ನಿಮ್ಮ ಪಾದಕಮಲಗಳ ಬಳಿ ತೇಲಾಡುವ ಜೇನುಹುಳುವಿನಂತೆ ಇದ್ದಾಳೆ.
ಇತ್ಯ್ ಉಕ್ತ್ವಾ ನಿರ್ಯಯೌ ರಾಜಾ ಕೋಪಾಕುಲಿತಚೇತನಃ । ಮತ್ತೇಭನಿರ್ಭಿನ್ನವನಃ ಕನ್ದರಾದ್ ಇವ ಕೇಶರೀ
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ರಾಜನು ಕೋಪದಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಗದ್ದಲಗೊಂಡು, ಹುಚ್ಚಾನೆಯೊಂದು ಕಾಡನ್ನು ಒಡೆದುಹೋದಂತೆ, ಗುಹೆಯಿಂದ ಹೊರಬರುವ ಸಿಂಹದಂತೆ ಹೊರಟನು.
ಲೀಲಾ ಲೀಲಾಂ ದದರ್ಶಾಥ ಸ್ವಾಕಾರಸದೃಶಾಕೃತಿಮ್ । ಪ್ರತಿಬಿಮ್ಬಮ್ ಇವಾಯಾತಾಮ್ ಆದರ್ಶೇ ಚಾರುದರ್ಶನಾಮ್
ಆಗ ಲೀಲಾ ತನ್ನಂತೆಯೇ ರೂಪವಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಲೀಲಾವನ್ನು, ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಸುಂದರ ಪ್ರತಿಬಿಂಬದಂತೆ, ತನ್ನೆದುರಿಗೆ ಬರುತ್ತಿರುವಂತೆ ನೋಡಿದಳು.
ಕಿಮ್ ಇದಂ ದೇವಿ ಮೇ ಬ್ರೂಹಿ ಕಸ್ಮಾದ್ ಇಯಮ್ ಅಹಂ ಸ್ಥಿತಾ । ಯಾ ಸಾಭವಮ್ ಅಹಂ ಪೂರ್ವಂ ಕಥಂ ಸೇಯಮ್ ಇಹ ಸ್ಥಿತಾ
ಇದು ಏನು ದೇವಿಯೇ, ನನಗೆ ಹೇಳಿ. ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಏಕೆ ನಿಂತಿದ್ದೇನೆ? ನಾನು ಮೊದಲು ಇದ್ದೆವು ಬೇರೆ, ಈಗ ಹೀಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ನಿಂತಿದ್ದೇನೆ?
ಮನ್ತ್ರಿಪ್ರಭೃತಯಃ ಪೌರಾ ಯೋಧಾಸ್ ಸಬಲವಾಹನಾಃ । ಸರ್ವ ಏವ ತ ಏವೇಮೇ ಸ್ಥಿತಾಸ್ ತತ್ರ ತಥೈವ ಯೇ
ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಸಚಿವರು, ನಾಗರಿಕರು, ಯೋಧರು ಮತ್ತು ಅವರ ಸೇನೆಗಳು, ರಥಗಳು — ಎಲ್ಲರೂ ಕೂಡ ಇದೇ ಜನರು, ಅಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಇದ್ದವರು ಅಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಇದ್ದಾರೆ.
ತತ್ರಾಪೀದಮ್ ಅಯಂ ದೇವಿ ಸರ್ವೇ ಕಥಮ್ ಇಹ ಸ್ಥಿತಾಃ । ಬಹಿರ್ ಅನ್ತಶ್ ಚ ಮಕುರ ಇವೈತೇ ಕಿಂ ಪ್ರಚೇತನಾಃ
ದೇವಿ, ಇಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಈ ಎಲ್ಲ ಜನರು ಹೇಗೆ ಇದ್ದಾರೆ? ಅವರು ಒಳಗೂ ಹೊರಗೂ, ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಗಳಂತೆ, ಜಾಗೃತರಾಗಿದ್ದಾರೆಯೆ?
ಯಥಾ ಜ್ಞಪ್ತಿರ್ ಉದೇತ್ಯ್ ಅನ್ತಸ್ ತಥಾನುಭವತಿ ಕ್ಷಣಾತ್ । ಚಿತಿಶ್ ಚೇತ್ಯಾರ್ಥತಾಮ್ ಏತಿ ಚಿತ್ತಂ ಚಿತ್ತಾರ್ಥತಾಮ್ ಇವ
ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಒಳಗಿಂದ ಅರಿವು ಉದಯಿಸುತ್ತದೆ, ಅದೇ ರೀತಿ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ; ಚೇತನೆಯು ಯಾವ ವಿಷಯವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುತ್ತದೆ, ಅದನ್ನು ತಾನೇ ಆ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ, ಹೇಗೆ ಮನಸ್ಸು ತನ್ನಲ್ಲಿರುವ ವಿಷಯದ ರೂಪವನ್ನು ತಾಳುತ್ತದೆ.
ಯಾದೃಗ್ಭಾವನ ಏವಾನ್ತಶ್ಚೇತನಸ್ ತನುತೇ ಸ್ಮೃತಿಮ್ । ತಾದೃಗರ್ಥಜಗದ್ರೂಪಸ್ ತತ್ರೈವೋದೇತಿ ತತ್ಕ್ಷಣಾತ್
ಯಾವ ಕಲ್ಪನೆ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉದಯವಾಗುತ್ತದೋ, ಆ ಚೇತನೆಯೇ ನೆನಪನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ; ಅದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ, ಆ ಕಲ್ಪನೆಯಂತೆ ಒಂದು ಜಗತ್ತು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ನ ದೇಶಕಾಲದೀರ್ಘತ್ವಂ ನ ವೈಚಿತ್ರ್ಯಂ ಪದಾರ್ಥಜಮ್ । ಬಾಹ್ಯಮ್ ಅಸ್ತ್ಯ್ ಅನ್ತರಂ ಭಾತಿ ಸ್ವಪ್ನಾರ್ಥೋ ಽತ್ರ ನಿದರ್ಶನಮ್
ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳ, ಕಾಲ ಇವುಗಳು ಹೊರಗಿನಿಂದ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದಿಲ್ಲ, ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಬರುವ ವೈವಿಧ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ. ಹೊರಗೆ ಕಾಣುವದು ನಿಜವಾಗಿ ಒಳಗೇ ಇದೆ — ಇದಕ್ಕೆ ಕನಸಿನ ವಸ್ತುಗಳು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿವೆ.
ಯದ್ ಅನ್ತಸ್ ಸ್ವಪ್ನಸಙ್ಕಲ್ಪಪುರವತ್ ಕಚನಂ ಚಿತೇಃ । ತದ್ ಏತದ್ ಬಾಹ್ಯನಾಮ್ನೈವ ಸ್ವಾಭ್ಯಾಸಾತ್ ಸುಸ್ಫುಟಂ ಸ್ಥಿತಮ್
ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಊಹಿಸಿದ ನಗರವಂತೆ, ಒಳಗೆ ನಿರ್ಮಿತವಾದದ್ದೇ ಪುನಃ ಪುನಃ ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದ 'ಹೊರಗಿನದು' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಯಾದೃಗ್ಭಾವೋ ಮೃತೋ ಭರ್ತಾ ತವ ತಸ್ಮಿಂಸ್ ತದಾ ಪುರೇ । ತಾದೃಗ್ಭಾವಸ್ ತಮ್ ಏವಾರ್ಥಂ ತತ್ರೈವ ಸಮುಪಾಗತಃ
ಆ ನಗರದಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಗಂಡನು ಸಾಯುವಾಗ ಅವನ ಸ್ಥಿತಿ ಹೇಗಿತ್ತೋ, ಆ ಸ್ಥಿತಿಯೇ ಅದೇ ವಸ್ತುವಿಗೆ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಬಂದಿದೆ.
ಅನ್ಯ ಏವ ಹ್ಯ್ ಅಮೀ ಭೃತ್ಯಾಸ್ ತೇಭ್ಯಸ್ ತತ್ಸದೃಶಾ ಅಪಿ । ಸದ್ರೂಪಾ ಏವ ಚೈತಸ್ಯ ಸ್ವಪ್ನಸಙ್ಕಲ್ಪಸೈನ್ಯವತ್
ಈ ಸೇವಕರು ಅವರುಗಳಿಗಿಂತ ಬೇರೆ, ಹೋಲಿಕೆಯಾಗಿದ್ದರೂ ಸಹ. ಇವರು ಈ ಮನಸ್ಸಿನ ರೂಪಗಳು ಮಾತ್ರ, ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಊಹಿಸಿದ ಸೇನೆಯಂತಿವೆ.
ಅವಿಸಂವಾದಿ ಸರ್ವಾರ್ಥರೂಪಂ ಯದ್ ಅನುಭೂಯತೇ । ತಸ್ಯ ತಾವದ್ ವದ ಕಥಂ ಕೀದೃಶೀ ವಾಪ್ಯ್ ಅಸತ್ಯತಾ
ಯಾವುದು ಯಾವಾಗಲೂ ತಪ್ಪದೆ ಎಲ್ಲವೂ ಆಗಿ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೋ, ಅದರಲ್ಲಿ ಅಸತ್ಯತೆ ಎಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ, ಅಥವಾ ಯಾವ ರೀತಿಯ ಅಸತ್ಯತೆ ಇರಬಹುದು ಎಂದು ಹೇಳು.
ಅಥವೋತ್ತರಕಾಲೇ ತು ಭಙ್ಗುರತ್ವಾನ್ ನ ವಸ್ತುಸತ್ । ತದ್ ಈದೃಕ್ ಸರ್ವಮ್ ಏವೇದಂ ತತ್ರ ಕಾ ನಾಸ್ತಿಕಾಧಿಕಾ
ಅಥವಾ, ನಂತರದ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅದು ನಾಶವಾಗುವದರಿಂದ ನಿಜವಾದ ವಸ್ತುವಲ್ಲ; ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಎಲ್ಲವೂ ಹಾಗೆಯೇ ಇದೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ನಿರಾಕರಣೆಗೆ ಯಾವ ಅವಕಾಶವಿದೆ?
ಸ್ವಪ್ನೋ ಜಾಗ್ರತ್ಯ್ ಅಸದ್ರೂಪಸ್ ಸ್ವಪ್ನೇ ಜಾಗ್ರದ್ ಅಸದ್ವಪುಃ । ಮೃತಿರ್ ಜನ್ಮನ್ಯ್ ಅಸದ್ರೂಪಾ ಮೃತೌ ಜನ್ಮಾಪ್ಯ್ ಅಸನ್ಮಯಮ್
ಕನಸು ಜಾಗೃತಿಯಲ್ಲಿ ಅಸತ್ಯ, ಜಾಗೃತಿ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಅಸತ್ಯ; ಮರಣವು ಹುಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಅಸತ್ಯ, ಹುಟ್ಟು ಮರಣದಲ್ಲಿ ಅಸತ್ಯ.
ವಿಚಾರವಿಶರಾರುತ್ವಾದ್ ಅನುಭೂತೇಶ್ ಚ ಸುನ್ದರಿ । ಏವಂ ನ ಸನ್ ನಾಸದ್ ಇದಂ ಭ್ರಾನ್ತಿಮಾತ್ರಂ ವಿಭಾಸತೇ
ಚಿಂತನೆಯ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆ ಮತ್ತು ಅನುಭವದ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ, ಸುಂದರಿ, ಇದು ಇರುವುದೂ ಅಲ್ಲ, ಇಲ್ಲದೂ ಅಲ್ಲ—ಇದು ಕೇವಲ ಭ್ರಮೆಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಮಹಾಕಲ್ಪಾನ್ತಸಮ್ಪತ್ತಾವ್ ಅಪ್ಯ್ ಅದ್ಯಾನ್ಯಯುಗೇ ಽಥವಾ । ನ ಕದಾಚನ ಯನ್ ನಾಶಿ ತದ್ ಬ್ರಹ್ಮೈವಾಸ್ತಿ ತಜ್ ಜಗತ್
ಮಹಾಕಲ್ಪದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಆಗಲಿ, ಇಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ಆಗಲಿ, ಬೇರೆ ಯುಗದಲ್ಲಿಯೂ ಆಗಲಿ, ಯಾವುದು ಎಂದಿಗೂ ನಾಶವಾಗದುವುದೋ, ಅದೇ ಬ್ರಹ್ಮ; ಅದೇ ಈ ಜಗತ್ತು.
ತಸ್ಮಿನ್ ಮಧ್ಯೇ ಕಚನ್ತೀಮಾ ಭ್ರಾನ್ತಯಸ್ ಸೃಷ್ಟಿನಾಮಿಕಾಃ । ವ್ಯೋಮ್ನಿ ಕೇಶೋಣ್ಡುಕಾನೀವ ನ ಕಚನ್ತಿ ತು ವಸ್ತುತಃ
ಆ ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಸೃಷ್ಟಿ ಎಂಬ ಭ್ರಮೆಗಳು, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಕೂದಲುಗಳು ಅಥವಾ ಚಂಡುಗಳು ತೇಲಿದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ; ಆದರೆ ನಿಜವಾಗಿ ಅವು ಏನೂ ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
ಯಥಾ ತರಙ್ಗಾ ಜಲಧೌ ತಥೇಮಾಸ್ ಸೃಷ್ಟಯಃ ಪರೇ । ಉತ್ಪತ್ಯೋತ್ಪತ್ಯ ಲೀಯನ್ತೇ ರಜಾಂಸೀವ ಮಹಾನಿಲೇ
ಹೆಗ್ಗಣದ ಮೇಲೆ ಅಲೆಗಳು ಉದಯಿಸಿ ಲೀನವಾಗುವಂತೆ, ಈ ಸೃಷ್ಟಿಗಳು ಪರಬ್ರಹ್ಮನಲ್ಲಿ ಉದಯಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಅಲ್ಲಿ ಕರಗುತ್ತವೆ; ದೊಡ್ಡ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಧೂಳು ಹೋದಂತೆ.
ತಸ್ಮಾದ್ ಭ್ರಾನ್ತಿಮಯಾಭಾಸೇ ಮಿಥ್ಯಾತ್ವಮ್ ಅಹಮಾತ್ಮಕೇ । ಮೃಗತೃಷ್ಣಾಜಲರಯೇ ಕೇವಾಸ್ಥಾ ಸರ್ಗಭಸ್ಮನಿ
ಆದುದರಿಂದ, ಭ್ರಮೆಯಿಂದ ಕಾಣುವ ಈ ರೂಪದಲ್ಲಿ, 'ನಾನು' ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಸುಳ್ಳಾಗಿದೆ; ಮೃಗತೃಷ್ಣೆಯ ನೀರಿನಲ್ಲೋ, ಸೃಷ್ಟಿಯ ಬೂದಿಯಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆ ಇಡುವುದೇನು?
ಭ್ರಾನ್ತಯಶ್ ಚ ನ ತತ್ರಾನ್ಯಾಸ್ ತಾಸ್ ತಾ ಏವ ಪರಂ ಪದಮ್ । ಘನೇ ತಮಸಿ ಯಕ್ಷಾಭಾ ತಮ ಏವ ನ ಯಕ್ಷಕಾಃ
ಅಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಯಾವ ಭ್ರಮೆಗಳೂ ಇಲ್ಲ; ಅವುಗಳೇ ಪರಮ ಸ್ಥಿತಿ. ಗಾಢವಾದ ಕತ್ತಲಿಯಲ್ಲಿ ಯಕ್ಷರಂತೆ ಕಾಣುವ ರೂಪಗಳು ಇದ್ದರೂ, ನಿಜವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಕತ್ತಲೆಯೇ ಇದೆ, ಯಕ್ಷಗಳು ಅಲ್ಲ.
ತಸ್ಮಾಜ್ ಜನ್ಮ ಮೃತಿರ್ ಮೋಹೋ ವ್ಯೋಮಾಹಂ ತ್ವಮ್ ಇದಂ ತತಮ್ । ಸರ್ವಂ ತಚ್ ಚ ಮಹಾಕಲ್ಪಶಾನ್ತೌ ಯದ್ ಅವಶಿಷ್ಯತೇ
ಆದರಿಂದ, ಹುಟ್ಟು, ಸಾವು, ಭ್ರಮೆ, ಆಕಾಶ, ನಾನು, ನೀನು ಮತ್ತು ಈ ಎಲ್ಲವೂ—ಮಹಾ ಯುಗದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವುದೆಲ್ಲವೂ ಇದುವೇ.
ನಾತಸ್ ಸತ್ಯಮ್ ಇದಂ ದೃಷ್ಟಂ ನ ಚಾಸತ್ಯಂ ಕದಾಚನ । ದ್ವಯಮ್ ಏವೈತದ್ ಅಥ ವಾ ಬ್ರಹ್ಮ ತತ್ರೈವ ಸಮ್ಭವತ್
ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ಕಾಣುವದು ನಿಜವಲ್ಲ, ಆದರೆ ಎಂದಿಗೂ ಅಸತ್ಯವೂ ಅಲ್ಲ; ಇದು ಎರಡೂ ಆಗಿರಬಹುದು, ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಇದಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಆಕಾಶಪರಮಾಣ್ವನ್ತರ್ ದ್ರವ್ಯಾದೇರ್ ಅಣುಕೇ ಽಪಿ ವಾ । ಜೀವಾಣುರ್ ಯತ್ರ ತತ್ರೇದಂ ಜಗದ್ ವೇತ್ತಿ ನಿಜಂ ವಪುಃ
ಆಕಾಶದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಅಣುವಲ್ಲಿಯೂ ಅಥವಾ ವಸ್ತುವಿನ ಅಣುವಲ್ಲಿಯೂ ಜೀವಾತ್ಮನು ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ತನ್ನದೇ ರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ.
ಅಗ್ನಿರ್ ಔಷ್ಣ್ಯಂ ಯಥಾ ವೇತ್ತಿ ನಿಜಭಾವಕ್ರಮೋದಿತಮ್ । ಪಶ್ಯತೀದಂ ತಥೈವಾತ್ಮಾ ಸ್ವಾತ್ಮಭೂತಂ ವಿಶುದ್ಧಚಿತ್
ಹಾಗೆನೆ, ಬೆಂಕಿಯು ತನ್ನ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಬರುವ ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೋ, ಶುದ್ಧ ಚಿತ್ತವೂ ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ತನ್ನದೇ ರೂಪವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಯಥಾ ಸೂರ್ಯಾತಪೇ ಗೇಹೇ ಭ್ರಮನ್ತಿ ತ್ರಸರೇಣವಃ । ತಥೇಮೇ ಪರಮಾಕಾಶೇ ಬ್ರಹ್ಮಾಣ್ಡತ್ರಸರೇಣವಃ
ಹಾಗೆನೆ, ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಮನೆಯೊಳಗೆ ಧೂಳಿನ ಕಣಗಳು ತಿರುಗಾಡುವಂತೆ, ಈ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಗಳೂ ಪರಾಕಾಶದಲ್ಲಿ ಧೂಳಿನ ಕಣಗಳಂತೆ ಇರುತ್ತವೆ.
ಯಥಾ ವಾಯೌ ಸ್ಥಿತಸ್ ಸ್ಪನ್ದ ಆಮೋದಶ್ ಶೈತ್ಯಮ್ ಅಮ್ಬರೇ । ಪಿಣ್ಡಗ್ರಹವಿನಿರ್ಮುಕ್ತಂ ತಥಾ ವಿಶ್ವಂ ಸ್ಥಿತಮ್ ಪರೇ
ಹಾಗೆ, ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಪನ, ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಸುಗಂಧ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ತಂಪು ಇರುವಂತೆ, ರೂಪಗಳ ಬಂಧನದಿಂದ ಮುಕ್ತವಾದ ಈ ವಿಶ್ವವೂ ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದೆ.
ಭಾವಾಭಾವಗ್ರಹೋತ್ಸರ್ಗಸ್ಥೂಲಸೂಕ್ಷ್ಮಚರಾಚರಾಃ । ವಿವರ್ಜಿತಸ್ಯಾವಯವೈರ್ ಭಾವಾ ಬ್ರಹ್ಮಣ ಈದೃಶೈಃ
ಇರುವಿಕೆ-ಇಲ್ಲದಿಕೆ, ಹಿಡಿಯುವುದು-ಬಿಡುವುದು, ಸ್ಥೂಲ-ಸೂಕ್ಷ್ಮ, ಚಲಿಸುವುದು-ನಿಲ್ಲುವುದು ಇವೆಲ್ಲವೂ ಭಾಗಗಳಿಲ್ಲದ ಬ್ರಹ್ಮನ ಸ್ವಭಾವದಲ್ಲಿಯೇ ಉಂಟು.