ನಿತ್ಯಂ ಕೃಷೀವಲೈẖ ಕೃಷ್ಟಂ ವೀಜಿತಂ ಶಿಶಿರಾನಿಲೈಃ । ತಾಪಿತಂ ತಪನೈಸ್ ತಪ್ತೈರ್ ಉಕ್ಷಿತಂ ಪ್ರಾವೃಡಮ್ಬುಭಿಃ
ಈ ಭೂಮಿ ಯಾವಾಗಲೂ ರೈತರಿಂದ ಹದಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಬೀಜ ಬಿತ್ತಲಾಗುತ್ತದೆ, ಚಳಿಗಾಲದ ಗಾಳಿಯಿಂದ ತಂಪಾಗುತ್ತದೆ, ಬಿಸಿಲಿನಿಂದ ಸುಡುವಾಗುತ್ತದೆ, ಮಳೆಯಿಂದ ಒದ್ದೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಪುಲಾಗ್ರಸ್ಥಲೋರಸ್ಕಂ ಪದ್ಮಾಕರಶತೇಕ್ಷಣಮ್ । ಸಿತಾಸಿತಘನೋಷ್ಣೀಷಂ ದಶಾಶೋದರಮನ್ದಿರಮ್
ಇದು ವಿಶಾಲವಾದ ಎದೆ, ನೂರಾರು ಕಮಲದ ಕೆರೆಗಳಂತಿರುವ ಕಣ್ಣುಗಳು, ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು ಪಾಗಡಿಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದೆ, ಹತ್ತು ದಿಕ್ಕುಗಳಿಗೂ ಮನೆವಾಗಿದೆ.
ಲೋಕಾಲೋಕಮಹಾಖಾತವಲಯೋಗ್ರಾಸ್ಯಭೀಷಣಮ್ । ಅನನ್ತಭೂತಸಙ್ಘಾತಪರಿಸ್ಪನ್ದೈಕಚೇತನಮ್
ಲೋಕಾಲೋಕ ಪರ್ವತದ ಭಯಾನಕ ಬಿರುಕುಗಳಿಂದ ಭಯಂಕರವಾಗಿದೆ, ಅನೇಕ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪನ್ನು ಚಲಿಸುವ ಒಂದೇ ಚೇತನದಿಂದ ಇದು ಜೀವಂತವಾಗಿದೆ.
ವ್ಯಾಪ್ತಮ್ ಅನ್ತರ್ ಬಹಿಶ್ ಚೈವ ನಾನಾಭೂತಗಣೈḫ ಪೃಥಕ್ । ದೇವದಾನವಗನ್ಧರ್ವೈರ್ ಬಹಿರ್ ಅನ್ತಸ್ ತು ಕೀಟಕೈಃ
ಇದು ಒಳಗೂ ಹೊರಗೂ ವಿವಿಧ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪಿನಿಂದ ತುಂಬಿದೆ; ಹೊರಗೆ ದೇವತೆಗಳು, ದಾನವರು, ಗಂಧರ್ವರು ಇದ್ದಾರೆ, ಒಳಗೆ ಕೀಟಗಳು ತುಂಬಿವೆ.
ಪಾತಾಲೇನ್ದ್ರಿಯರನ್ಧ್ರೇಷು ನಾಗಾಸುರಕ್ರಿಮಿವ್ರಜೈಃ । ಸಪ್ತಸ್ವ್ ಅರ್ಣವಕೋಶೇಷು ನಾನಾಜಾತಿಜಲೇಚರೈಃ
ಪಾತಾಳದೊಳಗಿನ ಬಿಲಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ರಂಧ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಹಾವುಗಳು, ರಾಕ್ಷಸರು ಮತ್ತು ಹುಳುಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ವಾಸಿಸುತ್ತಿವೆ; ಏಳು ಸಮುದ್ರಗಳೊಳಗಿನ ಪದರಗಳಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಜಾತಿಯ ಜಲಚರ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತುಂಬಿವೆ.
ವ್ಯಾಪ್ತಂ ನದೀವನಸಮುದ್ರದಿಗನ್ತಶೈಲದ್ವೀಪಾಬ್ದಜನ್ತುವಿಜಯಸ್ಥಲಜಙ್ಗಲೌಘೈಃ । ನಾನಾವನಾವಲಿತಮಣ್ಡಲಕೋಟ್ಟಷಣ್ಡವಲ್ಲೀಸರಸ್ಸರಿದರಾತಿರಣಾಬ್ಜಷಣ್ಡೈಃ
ಈ ಭೂಮಿ ನದಿಗಳು, ಕಾಡುಗಳು, ಸಮುದ್ರಗಳು, ದಿಕ್ಕುಗಳು, ಬೆಟ್ಟಗಳು, ದ್ವೀಪಗಳು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಜೀವಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ; ವಿವಿಧ ಕಾಡುಗಳ ವಲಯಗಳು, ಗುಡ್ಡಗಳ ಗುಂಪುಗಳು, ಬೆಳೆಗಳು, ಕೆರೆಗಳು, ಹರಿವ ನೀರುಗಳು, ಮರಳುಗಾಡುಗಳು ಮತ್ತು ಹೂವಿನ ಗುಂಪುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ.
ಭೂಪೀಠೇನ ಸತಾ ತತ್ರ ಮಯಾ ತದನು ಮಾನದ । ಅನುಭೂತಂ ನದನದೀನಾದಿನೇದಂ ದಿನೇ ದಿನೇ
ಭೂಮಿಯನ್ನು ಆಸನವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು, ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನವೂ ನದಿಗಳ ಮತ್ತು ಹರಿವ ನೀರಿನ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು, ಲೋಕದ ವಿವಿಧ ಧ್ವನಿಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದೆನು, ಓ ದಯಾಳು.
ಕ್ವಚಿನ್ ಮರಣಸಾಕ್ರನ್ದನಾರೀಕರುಣವೇದನಮ್ । ಕ್ವಚಿದ್ ಉತ್ತಾಣ್ಡವಸ್ತ್ರೈಣಮಹೋತ್ಸವಮಹಾಸುಖಮ್
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸತ್ತವರಿಗಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಅಳುವ ದುಃಖದ ಕೂಗು ಕೇಳುತ್ತಿತ್ತು; ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಉತ್ಸವಗಳ ಸಂತೋಷ, ಪ್ರೇಮಿಗಳ ಆನಂದ ತುಂಬಿತ್ತು.
ಕ್ವಚಿದ್ ದುರ್ವಾರದುರ್ಭಿಕ್ಷದುರಾಕ್ರನ್ದದುರೀಹಿತಮ್ । ಕ್ವಚಿತ್ ಸಕಲಸಸ್ಯೌಘಸಮ್ಪನ್ನಘನಸೌಹೃದಮ್
ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ತಡೆಯಲಾಗದ ಹಸಿವಿನಿಂದ, ಅಳಿಕೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ದುಃಖದಿಂದ ಜನರು ಬಳಲುತ್ತಾರೆ; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಧಾನ್ಯಸಂಪತ್ತು ತುಂಬಿದ್ದು, ಜನರು ಪರಸ್ಪರ ಸ್ನೇಹದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಕ್ವಚಿದ್ ಅಗ್ನಿಮಹಾದಾಹದಗ್ಧದೇಶೋಗ್ರರೋದನಮ್ । ಕ್ವಚಿಜ್ ಜಲಪ್ಲವಾಲೂನಪುರಪತ್ತನಖಣ್ಡಕಮ್
ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಭೂಮಿ ಸುಟ್ಟುಹೋಗಿ ಜನರು ಭಯದಿಂದ ಅಳುತ್ತಾರೆ; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಜಲಪ್ರವಾಹದಿಂದ ಊರುಗಳು ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣಗಳು ನಾಶವಾಗಿವೆ.
ಕ್ವಚಿಚ್ ಚಪಲಸಾಮನ್ತಕೃತಲುಣ್ಠನಮಣ್ಡಲಮ್ । ಕ್ವಚಿದ್ ಉದ್ದಾಮದೌರಾತ್ಮ್ಯರಕ್ಷḫಪೈಶಾಚಮಣ್ಡಲಮ್
ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಚಂಚಲವಾದ ನಾಯಕರು ದಾಳಿ ಮಾಡಿ ಆ ಭಾಗವನ್ನು ಲೂಟಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರೂರ ಮತ್ತು ದುಷ್ಟ ರಾಕ್ಷಸರು ಹಾಗೂ ಪಿಶಾಚಿಗಳು ಆ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಕ್ವಚಿಜ್ ಜಲಾಶಯೋಲ್ಲಾಸವೇಲ್ಲನೋತ್ಪುಲಕಾಙ್ಗಕಮ್ । ಕನ್ದರೋದರನಿಷ್ಕ್ರಾನ್ತವಾತವೇಲ್ಲಿತವಾರಿದಮ್
ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸರೋವರಗಳು ತುಂಬಿ ಹರಿದು ಜೀವಿಗಳ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಆನಂದದ ರೋಮಾಂಚನ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಪರ್ವತ ಗುಹೆಗಳಿಂದ ಬರುವ ಗಾಳಿಯಿಂದ ಮೋಡಗಳು ಅಲೆಯುತ್ತಿವೆ.
ಸಂವಿದ್ಬೋಧೋನ್ನಮತ್ಸ್ವಾಙ್ಗಕೋಶೋತ್ಥಾಙ್ಕುರಲೋಮಕಮ್ । ವಾರಿವಾರಣವಿಕ್ಷೋಭನತೋನ್ನತಲಸತ್ತಲಮ್
ಅಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಜ್ಞಾನದಿಂದ ಮೂಡಿದ ದೇಹದ ರೋಮಗಳು ಎದ್ದು ನಿಂತಿವೆ; ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಆನೆಗಳು ಚಲಿಸುವುದರಿಂದ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲ್ಮೈ ಕೂಡ ಎತ್ತಳವಾಗಿದೆ.
ಸಶೃಙ್ಗಭೈರವಶ್ವಭ್ರಪುರಾದ್ರಿವನಝಮ್ಪನಮ್ । ಸನ್ಧಿಮಣ್ಡಲಸಞ್ಚಾಲಲೇಖಾಙ್ಕಮೃದುಕಮ್ಪನಮ್
ಅಲ್ಲಿ ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ, ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ, ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಡುಕೋಣಗಳು, ನರಿ, ತೋಳಗಳು ಜಿಗಿಯುತ್ತಿವೆ; ಭೂಭಾಗಗಳ ಸಂಧಿಗಳಲ್ಲಿ ರೇಖೆಗಳು ಸರಿಯುತ್ತಾ ಭೂಮಿ ಸೌಮ್ಯವಾಗಿ ಕಂಪಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಕ್ವಚಿತ್ ಸಾಮನ್ತಸಙ್ಕ್ಷುಬ್ಧಸೈನ್ಯಸಂಹರಣಂ ರಣೇ । ಕ್ವಚಿತ್ ಸೋಮ್ಯಸುಖಾಸೀನಸರ್ವಸಾಮನ್ತಮಣ್ಡಲಮ್
ಕೆಲವಡೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೈನ್ಯಗಳು ಪರಾಭವಗೊಂಡಿವೆ; ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಎಲ್ಲ ಸಾಮಂತರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಅರಣ್ಯಂ ಕ್ವಚಿದ್ ಆಶೂನ್ಯಮ್ ಉಲ್ಲಸದ್ವಾತಭಾಙ್ಕೃತಿ । ಜಙ್ಗಲಂ ಕ್ವಚಿದ್ ಆಲೂನವ್ಯುಪ್ತಸಮ್ಪನ್ನಸಸ್ಯಕಮ್
ಕೆಲವಡೆ ಕಾಡು ಖಾಲಿಯಾಗಿಲ್ಲ, ಚುರುಕು ಗಾಳಿಯಿಂದ ಅದರ ಆಕಾರ ಉಂಟಾಗಿದೆ; ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಬಣಜು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೀರು ತುಂಬಿ, ಹಸಿರು ಬೆಳೆ ಸಮೃದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ.
ಹಂಸಕಾರಣ್ಡವಾಕೀರ್ಣಸರḫ ಫುಲ್ಲಾಮ್ಬುಜಂ ಕ್ವಚಿತ್ । ಕ್ವಚಿನ್ ಮರುಸ್ಥಲಂ ಸ್ಥೂಲಸ್ತಮ್ಭಾಭಾರ್ಜುನಮಾರುತಮ್
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹಂಸಗಳು ಮತ್ತು ನೀರುಪಕ್ಷಿಗಳು ತುಂಬಿರುವ ಸರೋವರಗಳು, ಹೂವಿರುವ ಕಮಲಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ; ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ, ಬಲವಾದ ಗಾಳಿಯು ಬೀಸುವ ಮರಳುಗಾಡುಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ.
ಕ್ವಚಿದ್ ಧ್ರದನದೀವಾಹಹೇಲಾನಿಕಷಘರ್ಘರಮ್ । ಕ್ವಚಿದ್ ಅಙ್ಕುರಕಾರ್ಯಙ್ಗಸಿಕ್ತಬೀಜಾಸ್ಯಜೃಮ್ಭಣಮ್
ಕೆಲವಡೆ, ಪರ್ವತಶೃಂಗಗಳು ಮೋಡಗಳನ್ನು ಒತ್ತಾಡಿಸುವಾಗ ಉಂಟಾಗುವ ಘರ್ಜನೆಯ ಶಬ್ದ ಕೇಳಿಸುತ್ತದೆ; ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಬೀಜಗಳು ಹನಿಯಿಂದ ನೆನೆದು ಮೊಳಕೆಯಾಗಿ ಹೊರಬರುತ್ತಿರುವುದು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಕ್ವಚಿದ್ ಅನ್ತಸ್ಸ್ಥಕೀಟಾಸ್ಯಮೃದುಸ್ಪನ್ದನವೇದನಮ್ । ಮಾಂ ತ್ವಮ್ ಏವಾಶು ಬುದ್ಧ್ವೇಹ ತ್ರಾಯಸ್ವೇತೀವ ಬೋಧನಮ್
ಕೆಲವಡೆ, ಒಳಗೆ ಇರುವ ಕೀಟಗಳ ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ನಡುಕು ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ; ಹಾಗೆಯೇ, "ಇಲ್ಲಿ ನನನ್ನು ಬೇಗ ಗುರುತಿಸಿ ರಕ್ಷಿಸು" ಎಂಬಂತೆ ಏಕಾಏಕಿ ಜಾಗೃತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ಶಾಖಾಪರಿಕರಾಭೋಗಮೃದ್ಭಾಗಾಙ್ಗನಿಪೀಡನೈಃ । ಮೂಲಜಾಲಮ್ ಅವಷ್ಟಭ್ಯ ಕ್ವಚಿದ್ ವಿಟಪಿಧಾರಣಮ್
ಕೊಂಬೆಗಳ ಒತ್ತಡದಿಂದ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಗುಚ್ಚಗಳ ಭಾರದಿಂದ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬೇರುಗಳು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಹಿಡಿದು, ಮರದ ಶಾಖೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸುತ್ತವೆ.
ಅನ್ಯೋಽನ್ಯಮ್ ಅಲಮ್ ಆಕ್ರಮ್ಯ ದಿಕ್ತಟಾಙ್ಗನಿಪೀಡನೈಃ । ಕ್ವಚಿದ್ ಅದ್ರ್ಯಸ್ಥಿನಿಬಿಡೈರ್ ಅರ್ಣವೋಲ್ಲಾಸವೇಲ್ಲಿತಮ್
ಒಂದು ಕಡೆ ಮರಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಒತ್ತಿಕೊಂಡು, ದಟ್ಟವಾದ ಕೊಂಬೆಗಳಿಂದ ಒತ್ತಡ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ; ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆ, ಪರ್ವತಗಳ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಎಲುಬುಗಳು ಸಮುದ್ರದ ಅಲೆಗಳಿಂದ ಎತ್ತಿ ಎಸೆದಂತೆ ತೋರುತ್ತವೆ.
ಶುಷ್ಕಪಲ್ಲವಸಙ್ಕೋಚನಿಬಿಡಾಙ್ಗನಿಪೀಡನಮ್ । ಅಮರ್ಷಣೈẖ ಕರೈರ್ ಆರ್ಕೈಸ್ ಸ್ವರಸಾಕರ್ಷಣಂ ಕ್ವಚಿತ್
ಓಡೆದು ಹೋದ ಎಲೆಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕುಗ್ಗಿ, ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಒತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಕಾಣುತ್ತದೆ; ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ, ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳು ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಕೈಗಳಿಂದ ರಸವನ್ನು ಎಳೆದು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಶೃಙ್ಗಮನ್ದಿರಮಾತಙ್ಗಪ್ರಹಾರಾಶನಿಭೂರುಹಾಮ್ । ನಿಬಿಡಾಙ್ಗೋತ್ಕಟಸ್ಥೈರ್ಯಪರುಷಂ ಪತನಂ ಕ್ವಚಿತ್
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಪರ್ವತಗಳೊಳಗಿನ ಆನೆಗಳ ಹೊಡೆತದಿಂದ ಮರಗಳು ಭಾರಿಯಾಗಿ ಬಿದ್ದು, ಅವರ ದಟ್ಟವಾದ ದೇಹಗಳು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ, ಕಠಿಣವಾಗಿ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬೀಳುತ್ತವೆ.
ನಿಮೀಲಿತೇಕ್ಷಣಾಮನ್ದತನೂನ್ನಾಮಸಮಕ್ರಮಮ್ । ಕ್ವಚಿತ್ ಸೂಕ್ಷ್ಮರಸೋಲ್ಲೇಖಮ್ ಅಙ್ಕುರೋಲ್ಲಸನಂ ನವಮ್
ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆ, ಕಣ್ಣುಗಳು ಮೆಲ್ಲಗೆ ಮುಚ್ಚಿದಂತೆ, ದೇಹವೂ ನಿಧಾನವಾಗಿ ವಾಲಿದಂತೆ ಮೃದುವಾದ ಚಲನೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ; ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ, ಹೊಸ ಮೊಗ್ಗುಗಳು ಹೊಳೆಯುತ್ತಾ, ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ಹೊಸ ಪ್ರಕಾಶವು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಮಕ್ಷಿಕಾಯೌಕಮಷಕನಿಕಾಷಸದೃಶಂ ಕ್ವಚಿತ್ । ಕುದ್ದಾಲಶಙ್ಕುತುಙ್ಗಾರಿಹಲಹೇಲಾನಿಕರ್ಷಣಮ್
ಕೆಲವಡೆ ಅದು ಈಗ, ಜೇನುಹುಳು, ಸೊಳ್ಳೆಗಳ ಉಳಿದ ಅವಶೇಷದಂತಿರುತ್ತದೆ; ಇನ್ನೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಗದ್ದಲ, ಉರುಳು, ಹರಕೆ, ಇತ್ಯಾದಿ ಉಪಕರಣಗಳಿಂದ ಆಟವಾಡುತ್ತಾ ಉದುರಿಸಿ ಎಳೆದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಶೀತಂ ಶೀತವಿಶೀರ್ಣಾಙ್ಗಜರ್ಜರತ್ವಗ್ವಿಕೀರ್ಣಮೃತ್ । ಪಾಷಾಣೀಭೂತಸಲಿಲಂ ಕ್ವಚಿತ್ ಪರುಷಮಾರುತಮ್
ಕೆಲವಡೆ ಅದು ತುಂಬಾ ತಂಪಾಗಿರುತ್ತದೆ, ತಂಪಿನಿಂದ ಅಂಗಗಳು ಮುರಿದು, ಚರ್ಮವು ಚೂರುಚೂರು ಆಗಿ ಹರಿದುಹೋಗಿರುತ್ತದೆ; ನೀರು ಕಲ್ಲಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಗಾಳಿ ಬಹಳ ಕಠಿಣವಾಗಿ ಬೀಸುತ್ತದೆ.
ಉದ್ಗಾಲೀಭೂತಮೃದ್ವಙ್ಗಮಜ್ಜದನ್ತẖಕ್ರಿಮಿವ್ರಜಮ್ । ಕ್ವಚಿದ್ ಉದ್ಭವದಬ್ಜಾದಿಮೂಲಂ ಜಲನಿಮಜ್ಜನಮ್
ಮತ್ತೆ ಕೆಲವಡೆ ಭೂಮಿ ಮೃದುವಾಗಿಯೂ ಕೆಸರು ತುಂಬಿದಂತೆಯೂ ಇರುತ್ತದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಹುಳುಹುಚ್ಚುಗಳು ತುಂಬಿರುತ್ತವೆ; ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ನೀರಿನಿಂದ ಕಮಲದ ಬೇರುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಜಲಸಸ್ಯಗಳ ಬೇರುಗಳು ಹೊರಬರುತ್ತವೆ.
ಶನೈರ್ ಅನ್ತರ್ನಿಲೀನಾಮ್ಬುಕೃತಾಹ್ಲಾದಂ ಬಹಿẖಖರಮ್ । ಸೋನ್ನಾಮಾಙ್ಕುರರೋಮೌಘಂ ಕ್ವಚಿದ್ ಧರ್ಷವಿಜೃಮ್ಭಿತಮ್
ಕೆಲವಡೆ ನೀರು ಒಳಗೆ ನಿಶ್ಶಬ್ದವಾಗಿ ಮರೆತು ತಂಪನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ, ಹೊರಗೆ ಅದು ಕರಕಸವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಇನ್ನೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಧೈರ್ಯವಾಗಿ ಹೊಸ ಮೊಗ್ಗುಗಳ ಗುಚ್ಚಗಳಂತೆ ಮೊಳೆದು ಹರಡಿರುತ್ತದೆ.
ತನುತರಪವನವಿಕಮ್ಪಿತಕೋಮಲನಲಿನೀದಲಾಸ್ತರಣೈಃ । ವಿರಹಿಣ ಇವ ಮೇ ವಿಹಿತಂ ಸರೋಭಿರ್ ಅಙ್ಗೇಷು ನಿರ್ವಾಣಮ್
ಸೌಮ್ಯವಾದ ಹಸಿರು ಕಮಲದ ಎಲೆಗಳು ಮೃದುವಾಗಿ, ಹಗುರವಾದ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ತೂಗಾಡುತ್ತಿವೆ. ಆ ಕೆರೆಗಳು ನನ್ನ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರೇಮಿಯು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯೆಯಿಂದ ದೂರವಿದ್ದಾಗ ಅನುಭವಿಸುವ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಹಂಚಿದಂತೆ, ಸುಖವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿವೆ.
ಪಾರ್ಥಿವೀಂ ಧಾರಣಾಂ ಬದ್ಧ್ವಾ ಜಗನ್ತಿ ಸಮವೇಕ್ಷಿತುಮ್ । ಸಮ್ಪನ್ನಸ್ ತ್ವಮ್ ಅಯಂ ಭೂಮೇರ್ ಲೋಕẖ ಕಿಮ್ ಉತ ಮಾನಸಃ
ನೀನು ಭೂತತ್ವವನ್ನು ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ, ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಸಮರ್ಥನಾಗಿದ್ದೀಯೆ. ಭೂಮಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಇದು ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ, ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಲೋಕದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಹೇಳಬೇಕೇನು?