ವಸ್ತುತಸ್ ತು ನ ಜಾತೋ ಽಸ್ಮಿ ನ ಚ ನಶ್ಯಾಮಿ ಕಿಞ್ಚನ । ಚಿದಾಕಾಶಶ್ ಚಿದಾಕಾಶೇ ತಿಷ್ಠಾಮ್ಯ್ ಅಹಮ್ ಅನಾವೃತಃ
ನಿಜವಾಗಿ, ನಾನು ಹುಟ್ಟಿದವನಲ್ಲ, ನಾಶವಾಗುವವನೂ ಅಲ್ಲ. ನಾನು ಚಿತ್ತಾಕಾಶದಲ್ಲೇ ನಿರ್ಬಂಧವಿಲ್ಲದೆ ಇರುವೆನು.
ಯದ್ ಅಯಂ ತ್ವಂ ಮಮಾಹಂ ತೇ ಯದ್ ಇದಂ ಕಥನಂ ಮಿಥಃ । ತತ್ ತರಙ್ಗಸ್ ತರಙ್ಗಾಗ್ರೇ ರಣತ್ಯ್ ಏವೇತಿ ಮೇ ಮತಿಃ
ನೀನು ನನಗೆ ಹೇಳುವುದು, ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುವುದು, ನಮ್ಮಿಬ್ಬರ ಮಾತುಕತೆ—allವು ಅಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅಲೆಗಳು ಆಡುತ್ತಿರುವಂತಿದೆ ಎಂದು ನನಗೆ ಅನ್ನಿಸುತ್ತದೆ.
ಏವಂರೂಪಸ್ಯ ಮೇ ಕಾಲವಶತೋ ವಿಶದಾಕೃತೇಃ । ಸೌಕುಮಾರ್ಯಾಚ್ ಚಿದಾಭಾಸಮಾತ್ರಸ್ಯಾನ್ತಸ್ ಸ್ವಭಾವತಃ
ನನ್ನಂತವನಿಗೆ, ಕಾಲದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ರೂಪ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ, ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆ ಚೈತನ್ಯದ ನೆರಳಷ್ಟೇ ಇದೆ, ಒಳಗೆ ಸ್ವಭಾವದಿಂದಲೇ ಇದೆ.
ಮಮಾನನ್ಯಾ ತವಾನ್ಯಸ್ಯ ಚಾನ್ಯೇವೇಹ ವಿಭಾತಿ ಯಾ । ಸೋದಿತಾನುದಿತೈವಾನ್ತರ್ ಮಮಾಹಮ್ ಇತಿ ವಾಸನಾ
ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ 'ನನ್ನದು', 'ನಿನ್ನದು', ಅಥವಾ 'ಇನ್ನೊಬ್ಬನದು' ಎಂಬ ಭಾವನೆ, ಅದು ಹೊರಗೆ ಬರುತ್ತದೆ, ಬರುವುದಿಲ್ಲವೂ; ಅದು ನನ್ನೊಳಗೆ 'ನಾನು ನನ್ನದು' ಎಂಬ ವಾಸನೆಯಂತೆ ಉದಯಿಸುತ್ತದೆ.
ಅನಾಶಸತ್ತಾಮುದಿತಸ್ ತ್ವ್ ಅಹಮ್ ಆತ್ಮನಿ ಸಂಸ್ಥಿತಃ । ಸ್ವಭಾವಾದ್ ಅಚ್ಯುತಾಕಾರಸ್ ಸ್ವಾತ್ಮಾರಾಮಸ್ ಸ್ವಯಂಪ್ರಭಃ
ನಾನು ನನ್ನ ಆತ್ಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವವನು, ಯಾವ ಆಸಕ್ತಿಯೂ ಇಲ್ಲದ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ತಲುಪಿದ್ದೇನೆ. ನನ್ನ ಸ್ವಭಾವದಿಂದಲೇ ನಾನು ಎಂದೆಂದಿಗೂ ಅಚಲವಾದ ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದೇನೆ, ನನ್ನ ಆತ್ಮದಲ್ಲೇ ಸಂತೋಷಪಡುವವನು, ಸ್ವತಃ ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾಗಿದ್ದೇನೆ.
ತಸ್ಯಾ ಅಹಮ್ ಇತಿ ಭ್ರಾನ್ತೇರ್ ವಾಸನಾಯಾ ಜಗತ್ಸ್ಥಿತೇಃ । ಸಮ್ಪನ್ನೇಯಮ್ ಅಧಿಷ್ಠಾತೃದೇವತಾ ದೇಹರೂಪಿಣೀ
‘ನಾನು ಈವನು’ ಎಂಬ ಭ್ರಮೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಮನಸ್ಸಿನ ಹವ್ಯಾಸಗಳಿಂದ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಉಳಿಸುವ ದೇವತೆ ದೇಹದ ರೂಪವನ್ನು ತಾಳಿಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ.
ವಾಸನಾಯಾ ಅಧಿಷ್ಠಾತೃದೇವತೈವಮ್ ಇಯಂ ಸ್ಥಿತಾ । ನ ತು ಮೇ ಗೃಹಿಣೀ ನಾಪಿ ಗೃಹಿಣ್ಯರ್ಥೇನ ಮತ್ಕೃತಾ
ಹೀಗೆ, ಆ ಮನಸ್ಸಿನ ಹವ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಉಳಿಸುವ ದೇವತೆ ಇಲ್ಲಿ ಇದೆ; ಅವಳು ನನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ಅಲ್ಲ, ಹೆಂಡತಿಯೆಂದು ಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ನಾನು ಅವಳನ್ನು ಹೆಂಡತಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ.
ಸ್ವವಾಸನಾವೇಶವಶೇನ ಭಾವಂ ಗೃಹಿಣ್ಯ್ ಅಹಂ ಬ್ರಹ್ಮಣ ಇತ್ಯ್ ಉಪೇತ್ಯ । ಏಷಾ ಸ್ವಯಂ ವ್ಯರ್ಥಮ್ ಇತಾತಿದುẖಖಂ ಯಸ್ಮಾತ್ ಕಿಲೈಷೈವ ಹಿ ವಾಸನಾನ್ತಃ
ನನ್ನ ಸ್ವಂತ ಹವ್ಯಾಸಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ, ‘ನಾನು ಬ್ರಹ್ಮಣನ ಹೆಂಡತಿ’ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ನನಗೆ ಬಂದಿತು; ಆದರೆ ಅವಳು ತಾನೇ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಿದ್ದು, ತುಂಬಾ ದುಃಖಕರವಾಗಿದ್ದು, ಆ ಹವ್ಯಾಸದ ಅಂತ್ಯವೇ ಆಗಿದ್ದಾಳೆ.
ಅದ್ಯಾಹಂ ಚಿನ್ಮಯಾಕಾಶಸ್ ತ್ವ್ ಅನ್ಯಾಕಾಶಮಯೀಂ ಸ್ಥಿತಿಮ್ । ಪರಾಂ ಗ್ರಹೀತುಮ್ ಇಚ್ಛಾಮಿ ತೇನೇಹೋಪಸ್ಥಿತẖ ಕ್ಷಯಃ
ಇಂದು ನಾನು ಚೈತನ್ಯರೂಪವಾದ ಆಕಾಶದಂತೆ ಇದ್ದು, ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಕಾರದ ಆಕಾಶದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಪರಮ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಆ ಕಾರಣದಿಂದ ಈ ಲಯವು ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಬಂದಿದೆ.
ಮಹಾಪ್ರಲಯಕಾಲೇ ಽಸ್ಮಿಂಸ್ ತ್ಯಕ್ತುಮ್ ಏಷಾ ಮಯಾಧುನಾ । ಮುನೀನ್ದ್ರ ನೂನಮ್ ಆರಬ್ಧಾ ತೇನ ವೈರಸ್ಯಮ್ ಆಗತಾ
ಈ ಮಹಾ ಪ್ರಳಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾನು ಅವಳನ್ನು ಈಗ ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಬೇಕಾಗಿದೆ, ಮಹರ್ಷಿಗಳೆ. ಇದು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ವಿರಕ್ತಿ ಬಂದಿದೆ.
ಆಕಾಶತ್ವಾದ್ ಯದಾದ್ಯಾಯಂ ಪರಾಕಾಶೋ ಭವಾಮ್ಯ್ ಅಹಮ್ । ತದಾ ಮಹಾಪ್ರಲಯತಾ ವಾಸನಾಯಾಶ್ ಚ ಸಙ್ಕ್ಷಯಃ
ನಾನು ಆಕಾಶಸ್ವರೂಪನಾಗಿ ಪರಾಕಾಶವಾಗುವಾಗ, ಆಗ ಮಹಾ ಪ್ರಳಯವೂ, ವಾಸನೆಗಳ ಅಂತ್ಯವೂ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.
ತೇನೈಷಾ ವಿರಸೀಭೂತಾ ಮನ್ಮಾರ್ಗಮ್ ಅಭಿಧಾವತಿ । ನಾನುಗಚ್ಛತಿ ಕೋ ನಾಮ ನಿರ್ಮಾತಾರಮ್ ಉದಾರಧೀಃ
ಆ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವಳು ರುಚಿಯಿಲ್ಲದವಳಾಗಿ, ನನ್ನ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೆ ಉದಾತ್ತ ಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವರು ಯಾರು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ?
ಇಹಾದ್ಯಾಯಂ ಕಲೇರ್ ಅನ್ತಶ್ ಚತುರ್ಯುಗವಿಪರ್ಯಯಃ । ಪ್ರಜಾಮನ್ವಿನ್ದ್ರದೇವಾನಾಮ್ ಅದ್ಯೈವಾನ್ತೋ ಽಯಮ್ ಆಗತಃ
ಇಲ್ಲಿ ಇವತ್ತೇ ಕಲಿಯುಗದ ಅಂತ್ಯವಾಗುತ್ತಿದೆ, ನಾಲ್ಕು ಯುಗಗಳ ಕ್ರಮವೂ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದೆ; ಜನರಿಗೆ, ಇಂದ್ರನಿಗೂ ದೇವತೆಗಳಿಗೂ, ಈ ದಿನವೇ ಅಂತ್ಯ ಬಂದಿದೆ.
ಅದ್ಯೈವ ಚಾಯಂ ಕಲ್ಪಾನ್ತೋ ಮಹಾಕಲ್ಪಾನ್ತ ಏವ ಚ । ಮಮಾಯಂ ವಾಸನಾನ್ತೋ ಽದ್ಯ ದೇಹವ್ಯೋಮಾನ್ತ ಏವ ಚ
ಇವತ್ತೇ ಈ ಕಲ್ಪದ ಅಂತ್ಯ, ಮಹಾಕಲ್ಪದ ಅಂತ್ಯವೂ ಆಗಿದೆ; ನನಗೆ ಇವತ್ತೇ ವಾಸನೆಗಳ ಅಂತ್ಯ, ದೇಹರೂಪದ ಆಕಾಶದ ಅಂತ್ಯವೂ ಆಗಿದೆ.
ತೇನೇಯಂ ವಾಸನಾ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ಕ್ಷಯಂ ಗನ್ತುಂ ಸಮುದ್ಯತಾ । ಕ್ವೇವ ಪದ್ಮಾಕರಾಶೋಷೇ ಗನ್ಧಲೇಖಾವತಿಷ್ಠತಾಮ್
ಆದರಿಂದ, ಬ್ರಹ್ಮಣೇ, ಈ ವಾಸನೆ ಈಗ ಕ್ಷಯವಾಗಲು ಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ; ಕಮಲದ ಕೆರೆ ಒಣಗಿದ ಮೇಲೆ ಅದರ ಸುಗಂಧದ ಗುರುತು ಎಲ್ಲ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ?
ಯಥಾ ಜಲಾಬ್ಧಿಲೇಖಾಯಾ ಜಾಯತೇ ಲಹರೀ ಚಲಾ । ವಾಸನಾಯಾಸ್ ತಥೈವೇಚ್ಛಾ ಮುಧೋದೇತ್ಯ್ ಅಪಕಾರಣಮ್
ಹಾಗೆ ನೀರಿನ ಮೇಲೆ ರೇಖೆ ಎಳೆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಅಲೆ ಏಳುವಂತೆ, ವಾಸನೆಗಳಿಂದ ಇಚ್ಛೆಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ, ಅವು ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ, ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಉದಯವಾಗುತ್ತವೆ.
ಆಭಿಮಾನಿಕದೇಹಾಯಾ ವಾಸನಾಯಾಸ್ ಸ್ವಭಾವತಃ । ಅಸ್ಯಾ ಆತ್ಮಾವಲೋಕೇಚ್ಛಾ ಸ್ವಯಮ್ ಏವೋಪಜಾಯತೇ
ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡ ಈ ದೇಹಕ್ಕೆ, ಅದರೊಳಗಿನ ವಾಸನೆಗಳಿಂದಲೇ ಆತ್ಮವನ್ನು ನೋಡುವ ಆಸೆ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಉದಯಿಸುತ್ತದೆ.
ಆತ್ಮತತ್ತ್ವಂ ತ್ವ್ ಅಪಶ್ಯನ್ತ್ಯಾ ಧಾರಣಾಭ್ಯಾಸಯೋಗತಃ । ದೃಷ್ಟೋ ಽನಯಾ ಭವತ್ಸರ್ಗೋ ವರ್ಗವ್ಯಗ್ರಾನಿರರ್ಗಲಃ
ಆದರೆ ಆತ್ಮತತ್ತ್ವವನ್ನು ಕಾಣದವನಿಗೆ, ಧಾರಣೆಯ ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದ ಆ ವಾಸನೆಗೆ ಈ ಸೃಷ್ಟಿಯೆಲ್ಲಾ ನಿರಂತರವಾಗಿ, ಅಡ್ಡಿಯಾಗದೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಗುಂಪಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಅನಯಾಮ್ಬರಸಞ್ಚಾರಪರಯಾದ್ರಿಶಿರಶ್ಶಿಲಾ । ದೃಷ್ಟಾ ಸ್ವಜಗದಾಧಾರಭೂತಾಸ್ಮಾಕಂ ತು ಖಾತ್ಮಿಕಾ
ಆ ವಾಸನೆಗೆ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಆಸೆಯಿಂದ, ಪರ್ವತದ ಶಿಖರದ ಕಲ್ಲು ತನ್ನದೇ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಆಧಾರವಾಗಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ನಮಗೆ ಅದು ಶುದ್ಧ ಆಕಾಶಸ್ವರೂಪವಾಗಿದೆ.
ಏತದ್ ಅಸ್ಮಜ್ಜಗದ್ ಯತ್ರ ತದ್ ದೃಷತ್ ತ್ವಜ್ಜಗದ್ಗಿರೌ । ಅಸ್ಮಜ್ಜಗತ್ಪದಾರ್ಥೇಷು ಸನ್ತ್ಯ್ ಅನ್ಯಾನಿ ಜಗನ್ತ್ಯ್ ಅಪಿ
ನಮ್ಮ ಲೋಕವು ಎಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಅಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ಲೋಕವು ಪರ್ವತದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ; ನಮ್ಮ ಲೋಕದ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಲೋಕಗಳೂ ಇವೆ.
ವಯಂ ತಾನಿ ನ ಪಶ್ಯಾಮೋ ಭೇದದೃಷ್ಟೌ ಸ್ಥಿತಾ ಇಮೇ । ಬೋಧೈಕತಾಂ ಗತಾಸ್ ತ್ವ್ ಆಶು ಪಶ್ಯಾಮಸ್ ತಾನಿ ವೀಕ್ಷಣಾತ್
ನಾವು ಭೇದದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವಾಗ ಆ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅವುಗಳು ಬೋಧೆಯ ಏಕತೆಯನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ, ನಾವು ಅವನ್ನು ಒಳಗಂಡ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನೋಡಬಹುದು.
ಘಟೇ ಪಟೇ ವಟೇ ಕುಡ್ಯೇ ಖೇ ಽನಿಲೇ ಽಮ್ಭಸಿ ತೇಜಸಿ । ಜಗನ್ತಿ ಸನ್ತಿ ಸರ್ವತ್ರ ಶಿಲಾಯಾಮ್ ಇವ ಸರ್ವದಾ
ಮಡಕೆ, ಬಟ್ಟೆ, ಆಲದ ಮರ, ಗೋಡೆ, ಆಕಾಶ, ಗಾಳಿ, ನೀರು, ಬೆಂಕಿ—ಎಲ್ಲೆಡೆ, ಯಾವಾಗಲೂ ಲೋಕಗಳು ಇದ್ದೇ ಇವೆ, ಹೀಗೆಯೇ ಕಲ್ಲಿನೊಳಗೂ ಇರುತ್ತವೆ.
ಜಗನ್ ನಾಮ ಮುಧಾಭ್ರಾನ್ತಿẖ ಕಿಲ ಸ್ವಪ್ನಪುರೋಪಮಾ । ಮಿಥ್ಯೈವೇಯಂ ಕ್ವ ನಾಮಾಸೌ ಚಿದ್ರೂಪಾಸ್ತ್ಯ್ ಅಥ ನಾಸ್ತಿ ವಾ
ಲೋಕವೆಂಬುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ತಪ್ಪು ಭ್ರಮೆ, ಕನಸಿನ ಊರಿನಂತೆ; ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಸತ್ಯ. ಈ ಚೈತನ್ಯ ಸ್ವರೂಪ ಎಲ್ಲಿದೆ? ಇದೆ ಎಂಬುದೋ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದೋ ಸ್ಪಷ್ಟವಲ್ಲ.
ಪರಿಜ್ಞಾತಾ ಸತೀ ಯೇಷಾಂ ಸೈಷಾ ಚಿನ್ನಭಸೈಕತಾಮ್ । ಗತಾ ತೇ ನ ವಿಮುಹ್ಯನ್ತಿ ಶಿಷ್ಟಾಸ್ ತು ಭ್ರಮಭಾಜನಮ್
ಈದು ಚೈತನ್ಯ ಆಕಾಶದ ಏಕತೆಯೆಂದು ಅರಿತವರಿಗೆ ಮೋಹವಿಲ್ಲ. ಉಳಿದವರು ಮಾತ್ರ ಭ್ರಮೆಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ.
ಅಥಾನ್ಯಧಾರಣಾಭ್ಯಾಸಾತ್ ಸ್ವವಿರಾಗವಶೋದಿತಮ್ । ಸಾಧಯನ್ತ್ಯಾರ್ಥಮ್ ಆತ್ಮೀಯಂ ದೃಷ್ಟಸ್ ತ್ವಮ್ ಅನಯಾ ಮುನೇ
ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಧ್ಯಾನಗಳ ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದ, ತಮ್ಮ ವೈರಾಗ್ಯದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ, ಜನರು ತಮ್ಮ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ; ಮುನಿಯೇ, ನೀನು ಇದನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೀಯಲ್ಲ.
ಇತಿ ಮಾಯೇವ ದುಷ್ಪಾರಾ ಚಿಚ್ಛಕ್ತಿḫ ಪರಿಜೃಮ್ಭತೇ । ಇಯಮ್ ಆದ್ಯನ್ತರಹಿತಾ ಬ್ರಾಹ್ಮೀ ಶಕ್ತಿರ್ ಅನಾಮಯಾ
ಇದ렇게, ಗೆಲ್ಲಲಾಗದ ಮಾಯೆಯಂತೆ, ಚೈತನ್ಯಶಕ್ತಿ ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತಿದೆ; ಇದು ಆದಿ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಬ್ರಹ್ಮಶಕ್ತಿ, ಯಾವ ದುಃಖಕ್ಕೂ ಸ್ಪರ್ಶವಾಗದದ್ದು.
ಪ್ರವರ್ತನ್ತೇ ನಿವರ್ತನ್ತೇ ನೇಹ ಕಾರ್ಯಾಣಿ ಕಾನಿಚಿತ್ । ದ್ರವ್ಯಕಾಲಕ್ರಿಯೋದ್ದ್ಯೋತಾ ಚಿತಿಸ್ ತಪತಿ ಕೇವಲಮ್
ಇಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಕಾರ್ಯಗಳು ನಿಜವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವುದೂ ಇಲ್ಲ, ಮುಗಿಯುವುದೂ ಇಲ್ಲ; ದ್ರವ್ಯ, ಕಾಲ, ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಚೈತನ್ಯ ಮಾತ್ರ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದೆ.
ದೇಶಕಾಲಕ್ರಿಯಾದ್ರವ್ಯಮನೋಬುದ್ಧ್ಯಾದಿಕಂ ತ್ವ್ ಇದಮ್ । ಚಿಚ್ಛಿಲಾಙ್ಗಕಮ್ ಏವೈಕಂ ವಿದ್ಧ್ಯ್ ಅನಸ್ತಮಯೋದಯಮ್
ಈ ಎಲ್ಲವು—ಸ್ಥಳ, ಕಾಲ, ಕ್ರಿಯೆ, ವಸ್ತು, ಮನಸ್ಸು, ಬುದ್ಧಿ ಹೀಗೆ—ಒಂದೇ ಚೈತನ್ಯಮಯವಾದ ರೂಪ, ಇದರಲ್ಲಿ ಉದಯವೂ ಇಲ್ಲ, ಅಸ್ತಮಯವೂ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿ.
ಚಿದ್ ಏವೇಯಂ ಶಿಲಾಕಾರಮ್ ಇವ ತಿಷ್ಠತಿ ಬಿಭ್ರತೀ । ಅಙ್ಗಮ್ ಅಸ್ಯಾ ಜಗಜ್ಜಾಲಂ ಮರುತಸ್ ಸ್ಪನ್ದನಂ ಯಥಾ
ಈ ಚೈತನ್ಯವೇ ಕಲ್ಲಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದೆ; ಇದರ ಅಂಗಗಳು ಈ ಜಗತ್ತಿನ ಜಾಲವಾಗಿವೆ, ಗಾಳಿಯ ಚಲನೆಯಂತೆಯೇ.
ವಿಜ್ಞಾನಘನಮ್ ಆತ್ಮಾನಂ ಜಗದ್ ಇತ್ಯ್ ಅವಬುಧ್ಯತೇ । ಅನಾದ್ಯನ್ತಾಪಿ ಸಾದ್ಯನ್ತಂ ಚಿತ್ತ್ವಾದ್ ಅತಿಗತಾಪಿ ಚಿತ್
ಪೂರ್ಣ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ತುಂಬಿರುವ ಆತ್ಮನು ತಾನೇ ಜಗತ್ತೆಂದು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ; ಅದು ಆರಂಭವೂ ಅಂತ್ಯವೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಆರಂಭ ಅಂತ್ಯಗಳಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ, ಚೈತನ್ಯವು ಮನಸ್ಸನ್ನೂ ಮೀರಿ ಹೋಗಿದೆ.