ತನ್ ಮಹಾಪ್ರಲಯೇ ಪ್ರಾಪ್ತೇ ರುದ್ರಾದಿಪರಿಣಾಮಿನಿ । ಭವತ್ಯ್ ಅಸದ್ ಅದೃಶ್ಯಂ ಚ ಕ್ವಾಪಿ ಯಾತಿ ವಿನಶ್ಯತಿ
ಆ ಮಹಾಪ್ರಳಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ರುದ್ರನಂತೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಾ, ಎಲ್ಲವೂ ಕಾಣದಂತೆ, ಅಸ್ತಿತ್ವವಿಲ್ಲದಂತೆ, ಎಲ್ಲೋ ಮಾಯವಾಗಿಹೋಗುತ್ತದೆ.
ತತಸ್ ಸ್ತಿಮಿತಗಮ್ಭೀರಂ ನ ತೇಜೋ ನ ತಮಸ್ ತತಮ್ । ಅನಾಖ್ಯಮ್ ಅನಭಿವ್ಯಕ್ತಂ ಸತ್ ಕಿಞ್ಚಿದ್ ಅವಶಿಷ್ಯತೇ
ಆಮೇಲೆ, ಎಲ್ಲವೂ ಶಾಂತವಾಗಿಯೂ ಆಳವಾಗಿಯೂ ಇರುತ್ತದೆ; ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬೆಳಕು ಇಲ್ಲ, ಕತ್ತಲೂ ಇಲ್ಲ; ಹೆಸರಿಡಲಾಗದ, ವ್ಯಕ್ತವಾಗದ ಯಾವುದೋ ಒಂದು ಮಾತ್ರ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.
ನ ಶೂನ್ಯಂ ನಾಪಿ ಚಾಕಾಶಂ ನ ದೃಶ್ಯಂ ನ ಚ ದರ್ಶನಮ್ । ನ ಚ ಭೂತಪದಾರ್ಥೌಘೋ ಯದ್ ಅನನ್ತತಯಾ ಸ್ಥಿತಮ್
ಅದು ಶೂನ್ಯವಲ್ಲ, ಆಕಾಶವಲ್ಲ, ಕಾಣುವುದೂ ಅಲ್ಲ, ನೋಡುವುದೂ ಅಲ್ಲ; ಅದು ಭೂತಗಳ ಸಮೂಹವೂ ಅಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅನಂತದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವುದಾಗಿದೆ.
ಕಿಮ್ ಅಪ್ಯ್ ಅವ್ಯಪದೇಶಾತ್ಮ ಪೂರ್ಣಾತ್ ಪೂರ್ಣತರಾಕ್ರ್ಟಿ । ನ ಸನ್ ನಾಸನ್ ನ ಸದಸನ್ ನಾಭಾವೋ ಭವನಂ ನ ಚ
ಅದು ಹೇಳಲಾಗದ ಸ್ವರೂಪ, ತುಂಬಿದದಲ್ಲಿಯೂ ತುಂಬಿದ ರೂಪ; ಅದು ಅಸ್ತಿತ್ವವಲ್ಲ, ನಾಸ್ತಿತ್ವವಲ್ಲ, ಎರಡೂ ಅಲ್ಲ, ಇಲ್ಲದಿರುವುದೂ ಅಲ್ಲ, ಮನೆಮಾಡಿರುವುದೂ ಅಲ್ಲ.
ಚಿನ್ಮಾತ್ರಂ ಚೇತ್ಯರಹಿತಮ್ ಅನನ್ತಮ್ ಅಜರಂ ಶಿವಮ್ । ಅನಾದಿಮಧ್ಯಪರ್ಯನ್ತಂ ಯದ್ ಅನಾಧಿ ನಿರಾಮಯಮ್
ಅದು ಶುದ್ಧವಾದ ಚೇತನ, ಯಾವದೇ ವಸ್ತುಗಳಿಲ್ಲದೆ, ಅನಂತ, ವಯಸ್ಸಿಲ್ಲದ, ಶುಭಕರವಾದದ್ದು; ಅದಕ್ಕೆ ಆರಂಭವೂ ಇಲ್ಲ, ಮಧ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ, ಅಂತ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ; ಅದು ಯಾವ ಸಹಾರವನ್ನೂ ಅವಲಂಬಿಸದೆ, ಯಾವ ದುಃಖಕ್ಕೂ ಒಳಗಾಗದು.
ಯಸ್ಮಿಞ್ ಜಗತ್ ಪ್ರಸ್ಫುರತಿ ದೃಷ್ಟಿಮೌಕ್ತಿಕಹಂಸವತ್ । ಯಶ್ ಚೇದಂ ಯಶ್ ಚ ನೈವೇದಂ ದೇವಸ್ ಸದಸದಾತ್ಮಕಃ
ಯಾವುದರಲ್ಲಿ ಈ ಜಗತ್ತು ಮುತ್ತಿನಂತೆ, ಹಂಸದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ; ಅದು ಇದೂ ಹೌದು, ಇದಲ್ಲವೂ ಹೌದು, ಅದು ದೇವತೆ, ಇದೆಂದೂ ಇಲ್ಲದೆಂದೂ ಇರುವ ಸ್ವರೂಪ.
ಅಕರ್ಣಜಿಹ್ವೋ ಽನಾಸಾತ್ವಙ್ನೇತ್ರಸ್ ಸರ್ವತ್ರ ಸರ್ವದಾ । ಯಶ್ ಶೃಣೋತ್ಯ್ ಆಸ್ವಾದಯತಿ ಜಿಘ್ರನ್ ಸ್ಪೃಶತಿ ಪಶ್ಯತಿ
ಅವನಿಗೆ ಕಿವಿಯೂ ಇಲ್ಲ, ನಾಲಿಗೆಯೂ ಇಲ್ಲ, ಮೂಗಿನೂ ಇಲ್ಲ, ಚರ್ಮವೂ ಇಲ್ಲ, ಕಣ್ಣೂ ಇಲ್ಲ; ಆದರೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ, ಯಾವಾಗಲೂ, ಅವನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ, ರುಚಿ ನೋಡುತ್ತಾನೆ, ವಾಸನೆ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ, ಸ್ಪರ್ಶಿಸುತ್ತಾನೆ, ನೋಡುತ್ತಾನೆ.
ಸ ಏವ ಸದಸದ್ರೂಪಂ ಯೇನಾಲೋಕೇನ ಲಕ್ಷ್ಯತೇ । ಸರ್ಗಚಿತ್ರಮ್ ಅನಾದ್ಯನ್ತಂ ಖರೂಪಂ ಚಾಪ್ಯ್ ಅರಞ್ಜನಮ್
ಅವನ ಬೆಳಕಿನಿಂದಲೇ ಸತ್ತೂ ಅಸತ್ತೂ ಇರುವ ರೂಪಗಳು ಗೋಚರವಾಗುತ್ತವೆ; ಅವನೇ ಆರಂಭವೂ ಇಲ್ಲದ, ಅಂತ್ಯವೂ ಇಲ್ಲದ, ಕಠಿಣವಾದ, ಬಣ್ಣವಿಲ್ಲದ ಈ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನೂ ನೋಡುತ್ತಾನೆ.
ಅರ್ಧೋನ್ಮೀಲಿತದೃಗ್ ಭ್ರೂಭೂಮಧ್ಯತಾರಕವಜ್ ಜಗತ್ । ವ್ಯೋಮಾತ್ಮೈವ ಸದಾಭಾಸಂ ಸ್ವರೂಪಂ ಯೋ ಽಭಿಪಶ್ಯತಿ
ಯಾರು ಅರ್ಧ ತೆರೆದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಭ್ರೂಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ನಕ್ಷತ್ರದಂತೆ ಸದಾ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು, ಅಂದರೆ ತನ್ನ ನಿಜ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಕೇವಲ ಒಂದು ಭ್ರಮೆಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ.
ಯಸ್ಯಾನ್ಯದ್ ಅಸ್ತಿ ನ ವಿಭೋಃ ಕಾರಣಂ ಶಶಶೃಙ್ಗವತ್ । ಯಸ್ಯೇದಂ ಚ ಜಗತ್ ಕಾರ್ಯಂ ತರಙ್ಗೌಘ ಇವಾಮ್ಭಸಃ
ಯಾರಿಗೆ ಈ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಕ ದೇವರಿಗೆ ಬೇರೆ ಯಾವ ಕಾರಣವೂ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಗೊತ್ತಿದೆ, ಅದು ಮೊಲದ ಕೊಂಬಿನಂತೆಯೇ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿಲ್ಲ; ಮತ್ತು ಈ ಜಗತ್ತು ನೀರಿನ ಮೇಲಿನ ಅಲೆಗಳ ಹಾರಿನಂತೆಯೇ ಕೇವಲ ಪರಿಣಾಮ ಮಾತ್ರ ಎಂದು ತಿಳಿದಿದ್ದಾರೆ.
ಜ್ವಲತಸ್ ಸರ್ವತೋ ಽಜಸ್ರಂ ಚಿತ್ತಸ್ಥಾಲೀಷು ತಿಷ್ಠತಃ । ಯಸ್ಯ ಚಿನ್ಮಾತ್ರದೀಪಸ್ಯ ಭಾಸಾ ಭಾತಿ ಜಗತ್ತ್ರಯಮ್
ಯಾರ ಮನಸ್ಸಿನ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧ ಚೈತನ್ಯದ ದೀಪವು ಎಲ್ಲೆಡೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ, ಆ ಬೆಳಕಿನಿಂದಲೇ ಮೂರು ಲೋಕಗಳು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗುತ್ತವೆ.
ಯಂ ವಿನಾರ್ಕಾದಯೋ ಽಪ್ಯ್ ಏತೇ ಪ್ರಕಾಶಾಸ್ ತಿಮಿರೋಪಮಾಃ । ಸತಿ ಯಸ್ಮಿನ್ ಪ್ರವರ್ತನ್ತೇ ತ್ರಿಜಗನ್ಮೃಗತೃಷ್ಣಿಕಾಃ
ಯಾವನಿಲ್ಲದೆ ಸೂರ್ಯನಾದರೂ ಇತರ ಪ್ರಕಾಶವೂ ಕತ್ತಲೆಯಂತಾಗುತ್ತದೆ; ಅವನಿದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಮೃಗತೃಷ್ಣೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಸಸ್ಪನ್ದೇ ಸಮುದೇತೀವ ನಿಸ್ಸ್ಪನ್ದೇ ಽನ್ತರ್ಗತೇವ ಚ । ಇಯಂ ಯಸ್ಮಿಞ್ ಜಗಲ್ಲಕ್ಷ್ಮೀರ್ ಅಲಾತ ಇವ ಚಕ್ರತಾ
ಯಾರಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತಿನ ವೈಭವ ಚಲನೆಯಾಗುವಾಗ ಹೊರಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ, ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವಾಗ ಒಳಗೆ ಅಡಗಿದಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ, ಅದು ಉರಿಯುತ್ತಿರುವ ಕಂಬವನ್ನು ತಿರುಗಿಸಿದಾಗ ಕಾಣುವ ಅಗ್ನಿವಲಯದಂತೆ.
ಜಗನ್ನಿರ್ಮಾಣವಿಲಯವಿಲಾಸೋ ವ್ಯಾಪಕೋ ಮಹಾನ್ । ಸ್ಪನ್ದಾಸ್ಪನ್ದಾತ್ಮಕೋ ಯಸ್ಯ ಸ್ವಭಾವೋ ನಿರ್ಮಲೋ ಽಕ್ಷಯಃ
ಯಾರ ಸ್ವಭಾವ ಶುದ್ಧ, ನಾಶವಾಗದ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡಿರುವ ಮಹಾತ್ಮ, ಜಗತ್ತನ್ನು ರಚಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಲಯಗೊಳ್ಳಿಸುವುದು ಅವರ ಆಟ, ಚಲನೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿತಿಯೆರಡೂ ಅವರ ಸ್ವರೂಪ.
ಸ್ಪನ್ದಾಸ್ಪನ್ದಮಯೀ ಯಸ್ಯ ಪವನಸ್ಯೇವ ಸರ್ವಗಾ । ಸತ್ತಾ ನಾಮ್ನೈವ ಭಿನ್ನೇವ ವ್ಯವಹಾರಾನ್ ನ ವಸ್ತುತಃ
ಯಾರ ಸತ್ತ್ವ, ಗಾಳಿಯಂತೆ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಚಲನೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿ ಹರಡಿದೆ, ಹೆಸರು ಮಾತ್ರ ಬೇರೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೂ ಬೇರೆ ಅಲ್ಲ.
ಸರ್ವದೈವ ಪ್ರಬುದ್ಧೋ ಯಸ್ ಸುಪ್ತೋ ಯಸ್ ಸರ್ವದೈವ ಚ । ನ ಸುಪ್ತೋ ನ ಪ್ರಬುದ್ಧಶ್ ಚ ಯಸ್ ಸರ್ವತ್ರೈವ ಸರ್ವದಾ
ಯಾರು ಯಾವಾಗಲೂ ಎಚ್ಚರದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ, ಯಾವಾಗಲೂ ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ, ಮತ್ತು ಯಾವಾಗಲೂ ಎಲ್ಲೆಡೆ ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲೂ ಅಲ್ಲ, ಎಚ್ಚರದಲ್ಲೂ ಅಲ್ಲ.
ಯದಸ್ಪನ್ದಶ್ ಶಿವಂ ಶಾನ್ತಂ ಯತ್ಸ್ಪನ್ದಸ್ ತ್ರಿಜಗತ್ಸ್ಥಿತಿಃ । ಸ್ಪನ್ದಾಸ್ಪನ್ದವಿಲಾಸಾತ್ಮಾ ಯ ಏಕೋ ಭರಿತಾಕೃತಿಃ
ಯಾವುದು ಅಚಲವಾಗಿದ್ದು ಶಾಂತವೂ ಶುಭವೂ ಆಗಿದೆ, ಯಾವುದು ಚಲಿಸುತ್ತಿದೆಯೋ ಅದು ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದೆ. ಚಲನೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರತೆ ಎರಡರ ಆಟವೂ ಅವನ ಸ್ವಭಾವ, ಅವನೇ ಎಲ್ಲ ರೂಪಗಳನ್ನು ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ.
ಆಮೋದ ಇವ ಪುಷ್ಪೇಷು ನ ನಶ್ಯತಿ ವಿನಾಶಿಷು । ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಸ್ಥೋ ಽಪ್ಯ್ ಅಥಾಗ್ರಾಹ್ಯಶ್ ಶೌಕ್ಲ್ಯಂ ಶುಕ್ಲಪಟೇಷ್ವ್ ಇವ
ಹೂವಿನಲ್ಲಿ ಸುಗಂಧ ಹೇಗೆ ಹೂವು ಒಣಗಿದರೂ ನಾಶವಾಗದು, ಬಿಳಿ ಬಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಳುಪು ಹೇಗೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರೂ ಹಿಡಿಯಲು ಆಗದು, ಹೀಗೆಯೇ ಈ ತತ್ತ್ವವೂ ಇದೆ.
ಮೂಕೋಪಮೋ ಽಪಿ ಯೋ ವಕ್ತಾ ಮನ್ತಾ ಯೋ ಽಪ್ಯ್ ಉಪಲೋಪಮಃ । ಯೋ ಭೋಕ್ತಾ ನಿತ್ಯತೃಪ್ತೋ ಽಪಿ ಕರ್ತಾ ಯಶ್ ಚಾಪ್ಯ್ ಅಕಿಞ್ಚನ
ಅವನು ಮೂಕನಂತೆ ಇದ್ದರೂ ಮಾತಾಡುವವನು, ಕಲ್ಲಿನಂತೆ ಇದ್ದರೂ ಯೋಚಿಸುವವನು, ಅನುಭವಿಸುವವನು ಆದರೂ ಯಾವಾಗಲೂ ತೃಪ್ತನಾಗಿರುವವನು, ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವನು ಆದರೂ ಏನೂ ಹೊಂದಿಲ್ಲ.
ಯೋ ಽನಙ್ಗೋ ಽಪಿ ಸಮಸ್ತಾಙ್ಗಸ್ ಸಹಸ್ರಕರಲೋಚನಃ । ನಕಿಞ್ಚಿತ್ ಸಂಸ್ಥಿತೇನಾಪಿ ಯೇನ ವ್ಯಾಪ್ತಮ್ ಇದಂ ಜಗತ್
ಅವನು ಅಂಗಗಳಿಲ್ಲದವನಾದರೂ ಎಲ್ಲ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ, ಸಾವಿರ ಕೈ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳನುಳ್ಳವನು. ಯಾವುದರಲ್ಲಿಯೂ ಸ್ಥಿರವಾಗಿಲ್ಲದವನಾದರೂ ಅವನಿಂದಲೇ ಈ ಜಗತ್ತು ಎಲ್ಲೆಡೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ.
ನಿರಿನ್ದ್ರಿಯಬಲಸ್ಯಾಪಿ ಯಸ್ಯಾಶೇಷೇನ್ದ್ರಿಯಕ್ರಿಯಾಃ । ಯಸ್ಯ ನಿರ್ಮನಸೋ ಽಪ್ಯ್ ಏತಾ ಮನೋನಿರ್ಮಾಣರೀತಯಃ
ಯಾರಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಶಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಎಲ್ಲಾ ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಅವನಿಗೇ ಸೇರಿವೆ; ಮನಸ್ಸು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಈ ಮನಸ್ಸಿನ ಕಲ್ಪನೆಗಳೂ ಅವನಿಂದಲೇ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ.
ಯದನಾಲೋಚನಾದ್ ಭಾನ್ತಿ ಸಂಸಾರೋರಗಭೀತಯಃ । ಯಸ್ಮಿನ್ ದೃಷ್ಟೇ ಪಲಾಯನ್ತೇ ಸರ್ವಥಾ ಸರ್ವದೇತಯಃ
ಅವನನ್ನು ಕಾಣದೆ ಇದ್ದಾಗಲೇ ಸಂಸಾರದ ಹಾವು ಹೀಗೋ ಎಂಬ ಭಯಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ; ಅವನನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಆ ಭಯಗಳೆಲ್ಲಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಓಡಿ ಹೋಗುತ್ತವೆ.
ಸಾಕ್ಷಿಣಿ ಸ್ಫಾರ ಆಭಾಸೇ ಧ್ರುವೇ ದೀಪ ಇವ ಕ್ರಿಯಾಃ । ಸತಿ ಯಸ್ಮಿನ್ ಪ್ರವರ್ತನ್ತೇ ಚಿತ್ರೇಹಾಸ್ ಸ್ಪನ್ದಪೂರ್ವಿಕಾಃ
ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಇರುವ ಸಾಕ್ಷಿಯಲ್ಲಿ, ದೀಪದಂತೆ ಎಲ್ಲ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ; ಅವನು ಇದ್ದಾಗಲೇ ವಿವಿಧ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಚಲನೆಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ, ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ.
ಯಸ್ಮಾದ್ ಘಟಪಟಾಕಾರಪದಾರ್ಥಶತಪಙ್ಕ್ತಯಃ । ತರಙ್ಗಕಣಕಲ್ಲೋಲವೀಚಯೋ ವಾರಿಧೇರ್ ಇವ
ಅವನಿಂದಲೇ ಮಡಕೆ, ಬಟ್ಟೆ ಮುಂತಾದ ಅನೇಕ ವಸ್ತುಗಳ ಸಾಲುಗಳು, ಸಮುದ್ರದಿಂದ ತರಂಗ, ಹನಿ, ಅಲೆ, ರೆಕ್ಕೆಗಳಂತೆ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಲವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತವೆ.
ಸ ಏವಾನ್ಯತಯೋದೇತಿ ಯಃ ಪದಾರ್ಥಶತಭ್ರಮೈಃ । ಕಟಕಾಙ್ಗದಕೇಯೂರನೂಪುರೈರ್ ಇವ ಕಾಞ್ಚನಮ್
ಹಾಗೆ, ಒಂದೇ ಚಿನ್ನವು ನೂರಾರು ವಸ್ತುಗಳ ಭ್ರಮೆಯಿಂದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಅದು ಕಟಕ, ಅಂಗದ, ಕೇಯೂರ, ನೂಪುರೆಂಬ ಆಭರಣಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗುವ ಚಿನ್ನದಂತೆ.
ಯಸ್ ತ್ವಮ್ ಏಕಾವಭಾಸಾತ್ಮಾ ಯೋ ಽಹಮ್ ಏತೇ ಜನಾಶ್ ಚ ಯೇ । ಯಶ್ ಚ ನ ತ್ವಮ್ ಅಬುದ್ಧಾತ್ಮನ್ ನಾಹಂ ನೈತೇ ಜನಾಶ್ ಚ ಯೇ
ನೀನು ಒಂದೇ ಪ್ರಕಾಶದ ಮೂಲ, ನಾನು, ಈ ಜನರು ಮತ್ತು ಇತರರೆಲ್ಲರೂ — ಆತ್ಮಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದೆ 'ನೀನು ಅಲ್ಲ', 'ನಾನು ಅಲ್ಲ', 'ಇವರು ಅಲ್ಲ' ಎಂದು ಭಾವಿಸುವವರೂ ಕೂಡ ಒಂದೇ ಆಗಿದ್ದಾರೆ.
ಅನ್ಯೇವಾವ್ಯತಿರಿಕ್ತೈವ ಸೈವಾಸೇವ ಚ ಭಙ್ಗುರಾ । ಪಯಸೀವ ತರಙ್ಗಾಲೀ ಯಸ್ಮಿನ್ ಸ್ಫುರತಿ ದೃಶ್ಯಭೂಃ
ಅದೇ ಒಂದು, ಬೇರೆ ಆಗಿಯೂ, ಬೇರೆ ಅಲ್ಲದಂತೆಯೂ, ಇರುವಂತೆಯೂ, ಇಲ್ಲದಂತೆಯೂ, ಕ್ಷಣಿಕವಾಗಿಯೂ ಇದೆ. ಅದು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಅಲೆಗಳಂತೆ, ಈ ಪ್ರಪಂಚವು ಅದರಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಯತಃ ಕಾಲಸ್ಯ ಕಲನಾ ಯತೋ ದೃಶ್ಯಸ್ಯ ದೃಶ್ಯತಾ । ಮಾನಸೀ ಕಲನಾ ಯೇನ ಯೇನ ಭಾಸಾಂ ವಿಭಾಸನಮ್
ಯಾರಿಂದ ಕಾಲದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಯಾರಿಂದ ದೃಶ್ಯವು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ, ಯಾರಿಂದ ಮನಸ್ಸಿನ ಲೆಕ್ಕವಿಡುವಿಕೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ, ಯಾರ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ಎಲ್ಲ ಬೆಳಕುಗಳು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತವೆ,
ಕ್ರಿಯಾಂ ರೂಪಂ ರಸಂ ಗನ್ಧಂ ಸ್ಪರ್ಶಂ ಶಬ್ದಂ ಚ ಚೇತನಮ್ । ಯದ್ ವೇತ್ಸಿ ತದ್ ಅಸೌ ದೇವೋ ಯೇನ ವೇತ್ಸಿ ತದ್ ಅಪ್ಯ್ ಅಸೌ
ನೀನು ಕ್ರಿಯೆ, ರೂಪ, ರುಚಿ, ವಾಸನೆ, ಸ್ಪರ್ಶ, ಶಬ್ದ, ಚೇತನ ಎಂದು ಏನು ತಿಳಿಯುತ್ತೀಯೋ, ಅದೇ ದೇವರು. ನೀನು ಯಾವ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಯುತ್ತೀಯೋ, ಅದೂ ಕೂಡ ಅದೇ ದೇವರು.
ದ್ರಷ್ಟೃದರ್ಶನದೃಶ್ಯಾನಾಂ ಮಧ್ಯೇ ಯದ್ ದರ್ಶನಂ ಸ್ಥಿತಮ್ । ಸಾಧೋ ತದವಧಾನೇನ ಸ್ವಾತ್ಮಾನಮ್ ಅವಬುಧ್ಯಸೇ
ನೋಡುವವ, ನೋಡುವುದು, ನೋಡುವದಾದವುಗಳ ನಡುವೆ ಇರುವ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನೆ ಗಮನದಿಂದ ಅರಿತುಕೊಂಡರೆ, ಮಹಾನुभಾವನೇ, ನೀನು ನಿನ್ನ ಸ್ವಂತ ಆತ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೀಯೆ.