ಯತ್ರಾದಿತ್ಯೋ ಭವೇತ್ ತತ್ರ ಯಥಾಲೋಕಸ್ ತಥಾ ಭವೇತ್ । ಪರಂ ವಿಷಯವೈರಸ್ಯಂ ಯತ್ರ ತತ್ರ ಪ್ರಬುದ್ಧಧೀಃ
ಯಾವೆಡೆಗೆ ಸೂರ್ಯನಿದ್ದಾನೆ ಅಲ್ಲಿ ಬೆಳಕು ಇರುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆಯೇ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇಂದ್ರಿಯವಿಷಯಗಳ ಮೇಲಿನ ಪರಮ ವೈರಾಗ್ಯವಿದ್ದರೆ, ಅಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತ ಮನಸ್ಸು ಇರುತ್ತದೆ.
ಅಕರ್ತೃಕರ್ಮಕರಣಮ್ ಅದೃಶ್ಯದ್ರಷ್ಟೃದರ್ಶನಮ್ । ಜಗದ್ ಅಗ್ರಾಹ್ಯಮ್ ಅಸ್ಫಾರಮ್ ಅಭಿತ್ತೌ ಚಿತ್ರಮ್ ಉತ್ಥಿತಮ್
ಇಲ್ಲಿ ಮಾಡುವವನು, ಕ್ರಿಯೆ, ಸಾಧನವೇ ಇಲ್ಲ. ನೋಡುವವನು, ನೋಡುವುದು, ಕಾಣುವದು ಎಲ್ಲವೂ ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಜಗತ್ತು ಹಿಡಿಯಲಾಗದದು, ಅಳವಿಲ್ಲದದು, ಭಿನ್ನತೆ ಇಲ್ಲದ ಆ ಸತ್ಯದಲ್ಲಿ ಉದಯವಾದ ಒಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯ.
ನ ಚೋತ್ಥಿತಂ ಕಿಞ್ಚನ ವಾ ಶಾನ್ತೇ ಶಾನ್ತಂ ತಥಾ ಸ್ಥಿತಮ್ । ಅನಾಮಯಂ ಪರಂ ಬ್ರಹ್ಮ ಸತ್ಯಮ್ ಅವ್ಯಯಮ್ ಏವ ತತ್
ಶಾಂತವಾದ ಆ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಏನೂ ಉದಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಏನೂ ವಿಶ್ರಾಂತಿಯಾಗಿಯೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ಎಲ್ಲ ದುಃಖಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತವಾದ, ಶಾಶ್ವತವಾದ, ನಿಜವಾದ, ಅವಿನಾಶಿಯಾದ ಪರಬ್ರಹ್ಮ.
ಚಿಚ್ಚಮತ್ಕಾರಮಾತ್ರಾತ್ಮಕಲ್ಪನಾರಙ್ಗರಞ್ಜನಾಃ । ಸಙ್ಖ್ಯಾತುಂ ಕೇನ ಶಕ್ಯನ್ತೇ ಖೇ ಜಗಚ್ಚಿತ್ರಪುತ್ರಿಕಾಃ
ಈ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ ಚಿತ್ರಪಟಗಳೆಲ್ಲಾ ಕೇವಲ ಚೈತನ್ಯದ ಆಟಗಳು, ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ಕಲ್ಪಿಸಿದ ದೃಶ್ಯಗಳು. ಇವನ್ನು ಎಣಿಸುವುದು ಯಾರು ಸಾಧ್ಯ?
ರಸಭಾವವಿಕಾರಾಢ್ಯಂ ನೃತ್ಯನ್ತ್ಯೋ ಽಭಿನಯೈರ್ ನವೈಃ । ಪರಮಾಣುಂ ಪ್ರತಿ ಪ್ರಾಯẖ ಖೇ ಸ್ಫುರನ್ತ್ಯೋ ಽಮ್ಬರಾತ್ಮಿಕಾಃ
ವಿವಿಧ ಭಾವನೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಹೊಸ ಹೊಸ ನೃತ್ಯಚಲನೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಆಕಾಶಸ್ವರೂಪವಾದ ಆ ರೂಪಗಳು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಣುವಿನತ್ತ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಾ ಹರಡುತ್ತವೆ.
ಸರ್ವರ್ತುಶೇಖರಧರಾ ದಿಗ್ಬಾಹುಲತಿಕಾಕುಲಾಃ । ಪಾತಾಲಪಾದಲತಿಕಾ ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಶಿರೋಧರಾಃ
ಅವು ಎಲ್ಲಾ ಋತುಗಳ ಹಾರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ದಿಕ್ಕುಗಳು ಕೈಗಳಂತೆ ಲತೆಯಾಗಿ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡಿವೆ; ಅವುಗಳ ಬೇರುಗಳು ಪಾತಾಳದಲ್ಲಿ, ತಲೆಗಳು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕಿರೀಟದಂತೆ ಮೆರೆದಿವೆ.
ಚನ್ದ್ರಾರ್ಕಲೋಲನಯನಾಸ್ ತಾರೋತ್ಕರತನೂರುಹಾಃ । ಸಪ್ತಲೋಕಾಙ್ಗಲತಿಕಾḫ ಪರಿತೋ ಽಚ್ಛಾಮ್ಬರಾಮ್ಬರಾಃ
ಚಂದ್ರನ ಹಾಗು ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಸಡಿಲವಾಗಿ ಚಲಿಸುವ ಕಣ್ಣುಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಗಳಂತೆ ಮೆರೆಸುವ ದೇಹಗಳು, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹಬ್ಬಿರುವ ಏಳು ಲೋಕಗಳ ಬೆರಳುಗಳು, ಇವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಶುದ್ಧವಾದ ಆಕಾಶದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿವೆ.
ದ್ವೀಪಾಮ್ಬುರಾಶಿವಲಯಾ ಲೋಕಾಲೋಕಾದ್ರಿಮೇಖಲಾಃ । ಭೂತಭಾವಚಲಜ್ಜೀವಾḫ ಪ್ರವಹತ್ಪ್ರಾಣಮಾರುತಾಃ
ದ್ವೀಪಗಳು ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿರುವುದು, ಲೋಕಾಲೋಕ ಪರ್ವತದಿಂದ ಬೆಲ್ಟ್ ಹಾಕಿರುವುದು, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಚಲಿಸುವ ಜೀವಿಗಳು ತುಂಬಿರುವುದು, ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ಪ್ರಾಣವಾಯುವಿನಿಂದ ಇವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಜೀವಂತವಾಗಿವೆ.
ವನೋಪವನವಿನ್ಯಾಸಹಾರಕೇಯೂರಭೂಷಿತಾಃ । ಪುರಾಣವೇದವಚನಾẖ ಕ್ರಿಯಾಫಲವಿಲೋಚನಾಃ
ಕಾಡುಗಳು ಮತ್ತು ತೋಟಗಳ ಅಲಂಕಾರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ, ಅವುಗಳ ಮಾತುಗಳು ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ವೇದಗಳ ವಚನಗಳಾಗಿವೆ, ಅವುಗಳ ದೃಷ್ಟಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಕರ್ಮಫಲದ ಕಡೆ ನೆಟ್ಟಿದೆ.
ತ್ರಿಜಗತ್ಪುತ್ರಿಕಾನೃತ್ತಂ ಯದ್ ಇದಂ ದೃಶ್ಯತೇ ಪುರಃ । ಬ್ರಹ್ಮವಾರಿದ್ರವತ್ವಂ ತತ್ ತದ್ ಬ್ರಹ್ಮಾನಿಲಚೋಪನಮ್
ಈ ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಪುತ್ರಿಯರ ನೃತ್ಯವು ನಮ್ಮ ಮುಂದೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಬ್ರಹ್ಮನ ತಳಪಾಡಿನಂತೆ ಹರಿದು ಹೋಗುವುದು, ಅದರ ಚಲನೆ ಬ್ರಹ್ಮನ ಗಾಳಿಯ ಆಟವಾಗಿದೆ.
ಅಸ್ವಭಾವಸ್ಥತೈವಾಸ್ಯ ಕಾರಣಂ ಕಾರಣಾತ್ಮಕಮ್ । ಅಸುಷುಪ್ತಸ್ಥತಾ ಸ್ವಾಪೇ ಸ್ವಪ್ನಸ್ಯೇವಾಸತೀ ಚ ಸಾ
ತಾನೇ ತನ್ನ ಸ್ವಭಾವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿರುವುದು, ಕಾರಣವಾಗಿರುವುದೂ ಆಗಿದೆ; ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಗಾಢನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸದೆ ಇರುವುದು, ಕನಸಿನಂತೆಯೇ ಅಸತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಅಸುಷುಪ್ತಸ್ ಸುಷುಪ್ತಸ್ಥಸ್ ಸ್ವಭಾವಂ ಭಾವಯನ್ ಭವ । ಜಾಗ್ರತ್ಯ್ ಅಪಿ ಗತವ್ಯಗ್ರಂ ಮಾಸತ್ಸ್ವಪ್ನಮ್ ಇಮಂ ಶ್ರಯ
ಓ ಜೀವಾ, ನೀನು ಗಾಢನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಜಾಗೃತನಾಗಿ, ನಿನ್ನ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಮನನ ಮಾಡುತ್ತಾ, ಎಚ್ಚರದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೂ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಚಂಚಲಗೊಳಿಸದೆ, ಈ ಕನಸಿನಂತಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ಹೋದು.
ಯಜ್ ಜಾಗ್ರತಿ ಸುಷುಪ್ತತ್ವಂ ಬೋಧಾದ್ ಅರಸಮ್ ಆಸನಮ್ । ತಂ ಸ್ವಭಾವಂ ವಿದುಸ್ ತಜ್ಜ್ಞಾ ಮುಕ್ತಿಸ್ ತತ್ಪರಿಣಾಮಿತಾ
ಜಾಗೃತಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಗಾಢನಿದ್ರೆಯ ಸ್ಥಿತಿ ಇದ್ದಾಗ, ಅಂದರೆ ಜ್ಞಾನರಸವಿಲ್ಲದ ಆಸನದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದಾಗ, ಆ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಅರಿತವರು ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ತಿಳಿದವರು; ಅದು ಆ ಸ್ಥಿತಿಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿದೆ.
ಅಕರ್ತೃಕರ್ಮಕರಣಮ್ ಅದೃಶ್ಯದ್ರಷ್ಟೃದರ್ಶನಮ್ । ಅರೂಪಾಲೋಕಮನನಂ ಸ್ಥಿತಂ ಬ್ರಹ್ಮ ಜಗತ್ತಯಾ
ಯಾರು ಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಮಾಡುವ ಕಾರ್ಯವೋ, ಉಪಕರಣವೋ ಇಲ್ಲದ ಕ್ರಿಯೆ; ನೋಡುವವನು, ಕಾಣುವ ವಸ್ತು, ದೃಷ್ಟಿಯೂ ಇಲ್ಲದ ನೋವು; ರೂಪವೂ ಬೆಳಕೂ ಇಲ್ಲದ ಚಿಂತನೆ—ಇವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಜಗತ್ತಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಬ್ರಹ್ಮಸ್ವರೂಪ.
ಕಾನ್ತೇ ಕಾನ್ತಂ ಪ್ರಕಚತಿ ಪೂರ್ಣೇ ಪೂರ್ಣಂ ವ್ಯವಸ್ಥಿತಮ್ । ದ್ವಿತ್ವೈಕ್ಯರಹಿತೇ ಭಾತಿ ದ್ವಿತ್ವೈಕ್ಯಪರಿವರ್ಜಿತಮ್
ಪ್ರಿಯೆ ಪ್ರಿಯನಲ್ಲಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ, ಪೂರ್ಣವು ಪೂರ್ಣದಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸಿದೆ; ಇಲ್ಲಿ ಎರಡುತನವೂ ಒಂದಾಗಿರುವುದೂ ಇಲ್ಲ, ಎರಡೂ ಒಂದೂ ಇಲ್ಲದ ಹಾಗೆ ಅದು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ.
ಸತಿ ಸತ್ಯಂ ಸ್ಥಿತಂ ಶಾನ್ತಂ ಸರ್ಗಾತ್ಮಾತ್ಮಾತ್ಮನಿ ಸ್ವಯಮ್ । ಆಕಾಶಕೋಶಸದೃಶಂ ಶಿಲಾಜಠರಸನ್ನಿಭಮ್
ಇರುವಿಕೆ ಇರುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದೆ, ಅದು ಶಾಂತವಾಗಿದೆ, ಸೃಷ್ಟಿಯೂ ಆತ್ಮವೂ ಆಗಿ ತಾನೇ ತಾನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ; ಅದು ಆಕಾಶದಂತೆಯೂ, ಕಲ್ಲಿನ ಒಳಭಾಗದಂತೆಯೂ ಇದೆ.
ಸುರತ್ನಜಠರಾಕಾರಂ ಘನಮ್ ಅಪ್ಯ್ ಅಮ್ಬರೋಪಮಮ್ । ಪ್ರತಿಬಿಮ್ಬಮ್ ಇವ ಕ್ಷುಬ್ಧಮ್ ಅಪ್ಯ್ ಅಕ್ಷುಬ್ಧಮ್ ಅಸಚ್ ಚ ಸತ್
ಮೌಲ್ಯಮಯ ರತ್ನದ ಒಳಭಾಗದಂತೆ ಘನವಾಗಿದ್ದರೂ ಅದು ಆಕಾಶದಂತಿದೆ; ಪ್ರತಿಬಿಂಬದಂತೆ ಅಶಾಂತವಾಗಿದ್ದರೂ ಅದು ಶಾಂತವಾಗಿದೆ, ಅಸತ್ಯವೂ ಸತ್ಯವೂ ಆಗಿದೆ.
ಭವಿಷ್ಯನ್ನವನಿರ್ಮಾಣಂ ಚೇತಸೀವ ಸ್ಥಿತಂ ಪುರಮ್ । ಬ್ರಹ್ಮಬೃಂಹಿತಭಾರೂಪಮ್ ಅಭೇದೀಕೃತಮಾನಸಮ್
ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸದಾ ಹೊಸದಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತಿರುವ ನಗರದಂತೆ ಅದು ನೆಲೆಸಿದೆ; ಅದರ ರೂಪ ಬ್ರಹ್ಮನಂತೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ, ಮನಸ್ಸು ಭೇದವಿಲ್ಲದಂತೆ ಆಗಿದೆ.
ಯಥಾ ಸಙ್ಕಲ್ಪನಗರಂ ಸಙ್ಕಲ್ಪಾನ್ ನೈವ ಭಿದ್ಯತೇ । ತಥಾಯಂ ಜಗದಾಭಾಸḫ ಪರಮಾರ್ಥಾನ್ ನ ಭಿದ್ಯತೇ
ಹೆಗಲಿನ ಊಹೆಯ ಊರಿನಂತೆಯೇ, ಆ ಊಹೆಗಳು ಬೇರೆ ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ಪ್ರಪಂಚವೂ ಪರಮಾರ್ಥದಿಂದ ಬೇರೆ ಇಲ್ಲ.
ಹೇಮಪೀಠಮ್ ಇವಾನೇಕಭವಿಷ್ಯತ್ಸನ್ನಿವೇಶವತ್ । ಲಕ್ಷ್ಯಮಾಣಮ್ ಅಪಿ ಸ್ಥಾನಂ ಶಾನ್ತಮ್ ಅವ್ಯಯಮ್ ಆಸ್ಥಿತಮ್
ಹೆಮ್ಮೆಯ ಸಿಂಹಾಸನವು ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ, ಆ ಶಾಂತವಾದ, ಅಚಲವಾದ ನೆಲೆಯೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರೂ, ಅದು ಸದಾ ಸ್ಥಿರವಾಗಿಯೇ ಇರುತ್ತದೆ.
ಅಜಸ್ರನಾಶೋತ್ಪಾದಾಢ್ಯಮ್ ಏಕರೂಪಮ್ ಅನಾಮಯಮ್ । ಅನಾಶೋತ್ಪಾದಮ್ ಅಜರಮ್ ಅನೇಕಮ್ ಇವ ಕಾನ್ತಿಮತ್
ಅದು ನಿರಂತರ ಉಂಟಾಗುವ ಮತ್ತು ನಾಶವಾಗುವ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದು, ಒಂದೇ ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದು, ಯಾವುದೇ ನೋವಿಲ್ಲದೆ, ಹುಟ್ಟುವದು ಅಥವಾ ನಾಶವಾಗುವದು ಇಲ್ಲದೆ, ವಯಸ್ಸಾಗದೆ, ಅನೇಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿದೆ.
ಬ್ರಹ್ಮೈವ ಶಾನ್ತಘನಭಾವಗತಂ ವಿಭಾತಿ ಸರ್ಗೋದಯೇನ ವಿಗತಾಸ್ತಮಯೋದಯೇನ । ವ್ಯೋಮೈವ ಶೂನ್ಯವಿಭವೇನ ಗಲತ್ಸ್ವಭಾವಲಾಭಂ ಪ್ರತಿ ಪ್ರಸಭಮ್ ಏವ ನ ತು ಪ್ರಬುದ್ಧೇ
ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಶಾಂತತೆಯ ಸರ್ವಸ್ವವಾಗಿ ಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದ್ದು, ಸೃಷ್ಟಿಯ ಉದಯದಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದೆ; ಅದಕ್ಕೆ neither ಉದಯವೂ ಇಲ್ಲ, neither ಅಸ್ತಮಯವೂ ಇಲ್ಲ. ಆಕಾಶದಂತೆಯೇ ಶೂನ್ಯವಾದ ಮಹಿಮೆಯೊಂದಿಗೆ, ತನ್ನ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ, ಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಲ.
ಚಿತ್ತವತ್ ಕಚನಂ ಶಾನ್ತೇ ಯತ್ ತತ್ ತಸ್ಮಾನ್ ನ ಭಿದ್ಯತೇ । ಅವ್ಯಾಕೃತಾಮಲತಯಾ ಕ್ವಾತಸ್ ಸರ್ಗಾದಿಸಮ್ಭವಃ
ಮನಸ್ಸಿನಂತೆ ಕನ್ನಡಿ ಭಿನ್ನವಲ್ಲದೆ ಇರುವಂತೆ, ಶಾಂತವಾದದು ಕೂಡ ಬೇರೆ ಅಲ್ಲ. ಅದು ಅವ್ಯಕ್ತವೂ ಶುದ್ಧವೂ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ, ಅದರಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಇತರವು ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು?
ಚಿತ್ತದೀಪೇ ಗತೇ ಯಾನ್ತಿ ಭ್ರಾನ್ತಿವದ್ ಭಾನ್ತಿ ಖೇ ಸ್ಥಿತೇ । ರೂಪಾಲೋಕಮನಸ್ಕಾರಾಸ್ ಸಂವಿದಮ್ಬುದ್ರವೋರ್ಮಯಃ
ಮನಸ್ಸಿನ ಬೆಳಕು ಹೋದಾಗ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ರೂಪಗಳು, ಬೆಳಕುಗಳು ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು ಭ್ರಮೆಯಂತೆ ಅಳಿದುಹೋಗುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ; ಹಾಗೆಯೇ, ಜ್ಞಾನ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಸಂವೇದನೆಯ ಅಲೆಗಳು ಕೂಡ ಅಳಿದುಹೋಗುತ್ತವೆ.
ನಿರಸ್ತಕಾರಣಾಪೇಕ್ಷಂ ಮರುತಸ್ ಸ್ಪನ್ದನಂ ಯಥಾ । ಯಥಾ ವಿಸರಣಂ ಭಾಸಸ್ ತಥಾ ಜಗದ್ ಇದಂ ಪರೇ
ಹಾಗೆಂದರೆ, ಗಾಳಿಯ ಚಲನೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಕಾರಣ ಅವಶ್ಯಕವಿಲ್ಲದಂತೆ, ಬೆಳಕಿನ ಹರಡುವಿಕೆಯಂತೆ, ಈ ಜಗತ್ತು ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಹಾಗೆಯೇ ಇದೆ.
ದ್ರವತ್ವಮ್ ಇವ ಕೀಲಾಲೇ ಶೂನ್ಯತ್ವಮ್ ಇವ ಚಾಮ್ಬರೇ । ಸ್ಪನ್ದನಂ ಮರುತೀವೇದಂ ಕಿಮ್ ಅಪ್ಯ್ ಆತ್ಮಮಯಂ ಪರೇ
ಹಾಗೆ, ಪಾಕದಲ್ಲಿ ದ್ರವತ್ವ ಇರುವಂತೆ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಖಾಲಿತನ ಇರುವಂತೆ, ಗಾಳಿಯ ಚಲನೆಯೂ ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪವಾಗಿದೆ.
ಮಹಾಚಿತಿ ಮಹಾಕಾಶೇ ಯದ್ ಇದಂ ಭಾಸತೇ ಜಗತ್ । ತಚ್ ಚಿತ್ತ್ವಮ್ ಏವ ಕಚತಿ ನಿರ್ಮಲತ್ವಂ ಮಣಾವ್ ಇವ
ಮಹಾ ಚಿತ್ತದಲ್ಲಿ, ಆ ವಿಶಾಲ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಈ ಲೋಕವು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿರುವುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಚಿತ್ತವೇ ಆಗಿದೆ. ಅದು ಮಣಿಯಂತೆ ನಿರ್ಮಲವಾಗಿ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಯಥಾ ದ್ರವತ್ವಂ ಪಯಸಿ ಯಥಾ ಶೂನ್ಯತ್ವಮ್ ಅಮ್ಬರೇ । ಯಥಾ ಪ್ರಸ್ಪನ್ದನಂ ವಾಯೌ ಮಹಾಚಿತಿ ತಥಾ ಜಗತ್
ಹೇಗೋ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ತಂಪು, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಖಾಲಿತನ, ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಚಲನೆ ಇರುವಂತೆಯೇ, ಈ ಲೋಕವೂ ಮಹಾ ಚಿತ್ತದಲ್ಲಿದೆ.
ವೇತ್ತಿ ವಾಯುರ್ ಯಥಾ ಸ್ಪನ್ದಂ ತಥಾ ವೇತ್ತಿ ಜಗಚ್ ಚಿತಿಃ । ನ ದ್ವೈತೈಕ್ಯಾದಿಭೇದಾನಾಂ ಮನಾಗ್ ಅಪ್ಯ್ ಅತ್ರ ಸಮ್ಭವಃ
ಹೇಗೋ ಗಾಳಿ ತನ್ನ ಚಲನೆಯನ್ನು ತಿಳಿಯುವಂತೆ, ಚಿತ್ತವೂ ಲೋಕವನ್ನು ಅರಿಯುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ದ್ವೈತ ಅಥವಾ ಏಕತೆ ಎಂಬ ಭೇದಗಳು ಅಲ್ಪಮಾತ್ರವೂ ಇಲ್ಲ.
ಅವಿವೇಕವಿವೇಕಾಭ್ಯಾಂ ಭಾಸುರಂ ಭಙ್ಗುರಂ ಜಗತ್ । ಬೋಧೇ ಸದ್ ಏವಾಸದ್ರೂಪಮ್ ಅಭಾಸುರಮ್ ಅಭಙ್ಗುರಮ್
ವಿವೇಕ ಮತ್ತು ಅವಿವೇಕದಿಂದ ಲೋಕವು ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿಯೂ, ಕ್ಷಣಿಕವಾಗಿಯೂ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಅದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಅಸತ್ತಾಗಿಯೂ, ಪ್ರಕಾಶವಿಲ್ಲದಂತಾಗಿಯೂ, ಭಂಗುರವಲ್ಲದಂತಾಗಿಯೂ ಇದೆ.