ವಾಲ್ಮೀಕಿನಾಮ್ನಾ ಜೀವೇನ ತೇನೈವಾನ್ಯೇನ ಚಾಕ್ಷತಮ್ । ಏತತ್ ತದ್ ದ್ವಾದಶಂ ವಾರಂ ಕ್ರಿಯತೇ ವಿಸ್ಮೃತಿಂ ಗತಮ್
ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಎಂಬ ಜೀವಂತ ಋಷಿಯವರಿಂದ, ಮತ್ತೊಬ್ಬರು ಕೂಡ ಅದೇ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ, ಈ ಕೃತಿಯನ್ನು ಹದಿನೆರಡನೇ ಬಾರಿ ಮರೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಮತ್ತೆ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
ದ್ವಿತೀಯಮ್ ಏತಸ್ಯ ಸಮಂ ಭಾರತಂ ನಾಮ ನಾಮತಃ । ಸ್ಮರಾಮಿ ಪ್ರಾಕ್ತನವ್ಯಾಸಕೃತಂ ಜಗತಿ ವಿಸ್ಮೃತಮ್
ಇದರ ಎರಡನೇದು ಭಾರತ ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿದ್ದು, ಹಿಂದಿನ ವ್ಯಾಸರು ರಚಿಸಿದದು ಎಂದು ನನಗೆ ನೆನಪಿದೆ, ಅದು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಈಗ ಮರೆಯಾಗಿದೆ.
ವ್ಯಾಸಾಭಿಧೇನ ಜೀವೇನ ತಥೈವಾನ್ಯೇನ ಚಾಕ್ಷತಮ್ । ಏತತ್ ತು ಸಪ್ತಮಂ ವಾರಂ ಕ್ರಿಯತೇ ವಿಸ್ಮೃತಿಂ ಗತಮ್
ವ್ಯಾಸನೆಂಬ ಜೀವನು ಹಾಗೆಯೇ ಇನ್ನೊಬ್ಬನು ಕೂಡ ಮರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಈಗ ಏಳನೇ ಬಾರಿ ಇದೇ ಘಟನೆ ಮತ್ತೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.
ಆಖ್ಯಾನಕಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರಾಣಿ ವಿವೃತಾನಿ ಯುಗಂ ಪ್ರತಿ । ವಿಚಿತ್ರಸನ್ನಿವೇಶಾನಿ ಸಂಸ್ಮರಾಮಿ ಮುನೀಶ್ವರ
ಓ ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ, ನಾನು ಪ್ರತಿ ಯುಗದಲ್ಲಿಯೂ ವಿವರಿಸಲಾದ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು, ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಅದ್ಭುತ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ.
ಪುನಸ್ ತಾನ್ಯ್ ಏವ ತಾನ್ಯ್ ಏವ ತಥಾನ್ಯಾನಿ ಯುಗೇ ಯುಗೇ । ಸಾಧೋ ಪದಾರ್ಥಜಾಲಾನಿ ಪ್ರಪಶ್ಯಾಮಿ ಸ್ಮರಾಮಿ ಚ
ಪ್ರತಿ ಯುಗದಲ್ಲಿಯೂ, ಪುನಃ ಪುನಃ, ಈ ಒಂದೇ ವಿಷಯಗಳ ಗುಚ್ಛಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನಾನು ನೋಡುತ್ತೇನೆ ಮತ್ತು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ, ಓ ಸದ್ಗುಣಸಂಪನ್ನನೇ.
ರಾಕ್ಷಸಕ್ಷತಯೇ ವಿಷ್ಣೋರ್ ಮಹೀಮ್ ಅವತರಿಷ್ಯತಃ । ಅಧುನೈಕಾದಶಂ ಜನ್ಮ ರಾಮನಾಮ್ನೋ ಭವಿಷ್ಯತಿ
ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ವಿಷ್ಣು ಭೂಮಿಗೆ ಅವತರಿಸುವಾಗ, ರಾಮ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಹನ್ನೊಂದನೇ ಜನ್ಮವು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಸಂಭವಿಸಲಿದೆ.
ವಸುದೇವಗೃಹೇ ವಿಷ್ಣೋರ್ ಭುವೋ ಭಾರನಿವೃತ್ತಯೇ । ಅಧುನಾ ಷೋಡಶಂ ಜನ್ಮ ಭವಿಷ್ಯತಿ ಮುನೀಶ್ವರ
ಮುನಿಗಳೇ, ಈಗ ಭೂಮಿಯ ಭಾರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ವಿಷ್ಣುನು ವಸುದೇವನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಹದಿನಾರನೇ ಬಾರಿ ಜನ್ಮ ತಾಳಲು ಹೋಗಿದ್ದಾನೆ.
ನಾರಸಿಂಹೇನ ವಪುಷಾ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುಂ ಹರಿಃ । ಜಘಾನ ವಾರತ್ರಿತಯಂ ಮೃಗೇನ್ದ್ರ ಇವ ವಾರಣಮ್
ನರಸಿಂಹನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹರಿಯು ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವನ್ನು ಮೂರು ಬಾರಿ, ಸಿಂಹವು ಆನೆಗೆ ಹೇಗೆ ಹಾರಿ ಬೀಳುತ್ತದೋ ಹಾಗೆ, ಸಂಹರಿಸಿದನು.
ಜಗತ್ತ್ರಯೀಭ್ರಾನ್ತಿರ್ ಇಯಂ ನ ಕದಾಚಿನ್ ನ ವಿದ್ಯತೇ । ವಿದ್ಯತೇ ನ ಕದಾಚಿಚ್ ಚ ಜಲಬುದ್ಬುದವತ್ ಸ್ಥಿತಾ
ಈ ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ಭ್ರಮೆ ಎಂದಿಗೂ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅದು ಇಲ್ಲವೂ ಅಲ್ಲ; ಅದು ನೀರಿನ ಬುಬ್ಬುಳೆಯಂತೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
ದೃಶ್ಯಭ್ರಾನ್ತಿರ್ ಅನಿಷ್ಠೇಯಮ್ ಅನ್ತಸ್ಸ್ಥಾ ಸಂವಿದಾತ್ಮನಿ । ಜಾಯತೇ ಲೀಯತೇ ಚಾಶು ಲೋಲಾ ವೀಚಿರ್ ಇವಾಮ್ಭಸಿ
ಕಾಣುವ ಭ್ರಮೆ, ಅದು ಬೇಡವಾದದು, ಒಳಗಿನ ಅರಿವಿನಲ್ಲೇ ಹುಟ್ಟಿ ಬೇಗನೆ ಕರಗುತ್ತದೆ; ಅದು ನೀರಿನ ಮೇಲಿನ ಅಲೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ.
ಸಮೈಕಸನ್ನಿವೇಶಾನಿ ಬಹೂನಿ ವಿಷಮಾಣಿ ಚ । ತಥಾರ್ಧಸಮರೂಪಾಣಿ ತ್ರಿಜಗನ್ತಿ ಸ್ಮರಾಮ್ಯ್ ಅಹಮ್
ನಾನು ಅನೇಕ ಲೋಕಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿವೆ, ಕೆಲವು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಭಾಗಶಃ ಮಾತ್ರ ಹೋಲುತ್ತವೆ.
ತಾನ್ಯ್ ಏವ ತಾದೃಕ್ಕರ್ಮಾಣಿ ತಥಾನ್ಯಾಚರಣಾನಿ ಚ । ತತ್ಕರ್ಮಾಣಿ ತಥಾನ್ಯಾನಿ ಭೂತಾನೀಹ ಸ್ಮರಾಮ್ಯ್ ಅಹಮ್
ಅಲ್ಲಿನ ಆ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನೂ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ನಡೆಗಳನ್ನೂ ನಾನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ; ಅವುಗಳನ್ನೂ, ಇಲ್ಲಿನ ಬೇರೆ ಜೀವಿಗಳನ್ನೂ ನನಗೆ ನೆನಪಾಗುತ್ತವೆ.
ಪ್ರತಿಮನ್ವನ್ತರಂ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ವಿಪರ್ಯಸ್ತೇ ಜಗತ್ಕ್ರಮೇ । ಸನ್ನಿವೇಶೇ ಽನ್ಯಥಾ ಜಾತೇ ಪ್ರಯಾತೇ ಸಂಸ್ತುತೇ ಜನೇ
ಓ ಬ್ರಹ್ಮನ್, ಪ್ರತಿ ಮನ್ವಂತರ ಬದಲಾದಾಗ, ಲೋಕದ ಕ್ರಮ ಉಲ್ಟಾದಾಗ, ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಉದಯಿಸಿದಾಗ, ಜನರು ಬಂದು ಹೋದಾಗ,
ಮಮಾನ್ಯಾನಿ ಚ ಮಿತ್ರಾಣಿ ತೇ ಽನ್ಯ ಏವ ಚ ಬನ್ಧವಃ । ಅನ್ಯ ಏವ ನವಾ ಭೃತ್ಯಾ ಅನ್ಯ ಏವ ಸಮಾಶ್ರಯಾಃ
ನನಗೆ ಬೇರೆ ಸ್ನೇಹಿತರು ಇದ್ದಾರೆ, ನಿನಗೆ ಬೇರೆ ಬಂಧುಗಳು; ಹೊಸ ಸೇವಕರು ಬರುತ್ತಾರೆ, ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಆಶ್ರಯ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.
ಕದಾಚಿದ್ ಅಹಮ್ ಏಕಾನ್ತೇ ವಿನ್ಧ್ಯಮೂಲಲತಾಶ್ರಯಃ । ಕದಾಚಿನ್ ಮೇರುಶೃಙ್ಗಾಗ್ರಕಲ್ಪವೃಕ್ಷಲತಾಶ್ರಯಃ
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ನಾನು ವಿನ್ಧ್ಯಪರ್ವತದ ಕೆಳಭಾಗದ ಏಕಾಂತದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸುತ್ತೇನೆ, ಮತ್ತೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮೇರುಪರ್ವತದ ಶೃಂಗದ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಕಾಮಧೇನು ಲತೆಯ ನೆರಳಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆಯುತ್ತೇನೆ.
ಕದಾಚಿತ್ ಸಹ್ಯನಿಲಯಃ ಕದಾಚಿದ್ ದರ್ದುರಾಲಯಃ । ಕದಾಚಿದ್ ಧಿಮವದ್ವಾಸೀ ಕದಾಚಿನ್ ಮಲಯಾಶ್ರಯಃ
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ನಾನು ಸಹ್ಯಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತೇನೆ, ಮತ್ತೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ದರ್ದುರ ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸುತ್ತೇನೆ; ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮಲಯಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆಯುತ್ತೇನೆ.
ಕದಾಚಿತ್ ಪ್ರಾಕ್ತನೇನೈವ ಸನ್ನಿವೇಶೇನ ಭೂಧರಮ್ । ವನಂ ವೃಕ್ಷಂ ಚ ಶಾಖಾಂ ಚ ಪ್ರಾಪ್ಯ ನೀಡಂ ಕರೋಮ್ಯ್ ಅಹಮ್
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹಳೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಂತೆ, ನಾನು ಪರ್ವತದ ಮೇಲೆ, ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ, ಮರದ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ಕೊಂಬೆಯ ಮೇಲೆ ನನ್ನ ಗೂಡು ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ.
ಅದ್ಯಾನನ್ತೇಷು ಯಾತೇಷು ಯುಗೇಷು ಮುನಿನಾಯಕ । ಪ್ರಾಕ್ತನೇನೈವ ಜಾತೋ ಽಯಂ ಸನ್ನಿವೇಶೇನ ಪಾದಪಃ
ಮುನಿಗಳ ನಾಯಕನೇ, ಈಗಿನ ಯುಗಗಳವರೆಗೆ ಹಾದುಹೋಗಿದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಈ ಮರವು ಹಳೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಂತೆ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ.
ತಾತೇ ಜೀವತಿ ಯೈವಾಭೂಚ್ ಛೋಭಾಸ್ಯ ಸುತರೋಸ್ ತಯಾ । ಕೃತಪ್ರಾಕ್ಸನ್ನಿವೇಶೋ ಽಯಮ್ ಅಹಂ ಸ್ಥಿತಿಮ್ ಉಪಾಗತಃ
ನನ್ನ ತಂದೆ ಜೀವಂತರಾಗಿದ್ದಾಗ, ಅವರಿಂದ ಬಹಳ ಬೆಳಕು ಹರಡುತ್ತಿತ್ತು. ನಾನು ಹಿಂದೆ ನನ್ನನ್ನು ಸ್ಥಿರಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ, ಈಗ ಈ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ.
ನೇಹಾಭೂದ್ ಉತ್ತರಾ ಪೂರ್ವಂ ಕಕುಮ್ ನಾಯಂ ಚ ಭೂಧರಃ । ದಿಗ್ ಉತ್ತರಾಭೂದ್ ಅನ್ಯೈವ ಪೂರ್ವಂ ಮೇರುಮಹೀಧರಾ
ಇಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕು ಅಥವಾ ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕು ಇರಲಿಲ್ಲ, ಇದೊಂದು ಪರ್ವತವೂ ಅಲ್ಲ. ಆಗಿದ್ದ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕು ಬೇರೆ ಆಗಿತ್ತು, ಹಾಗೆಯೇ ಪೂರ್ವದ ಮೇರು ಪರ್ವತವೂ ಬೇರೆ ಆಗಿತ್ತು.
ಏಕೈಕದೇಹಸಂಸ್ಥಾನನೀತಬ್ರಹ್ಮನಿಶಾಗಮಃ । ಧ್ಯಾನಾನ್ತೇ ಖಸ್ಥ ಏವೈತತ್ ಸರ್ಗಮ್ ಆಲೋಕ್ಯ ವೇದ್ಮ್ಯ್ ಅಹಮ್
ಪ್ರತಿ ದೇಹದ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮನಿಶೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಧ್ಯಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ನಾನು ಆಕಾಶದಲ್ಲೇ ಇದ್ದು ಈ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ನೋಡುತ್ತಾ ತಿಳಿಯುತ್ತೇನೆ.
ಅರ್ಕಾದೇರ್ ಋಕ್ಷಸಞ್ಚಾರಾನ್ ಮೇರ್ವಾದೇಸ್ ಸ್ಥಾನಕಾದ್ ದಿಶಾಮ್ । ಸಂಸ್ಥಾನಮ್ ಅನ್ಯಥಾ ತಸ್ಮಿನ್ ಸ್ಥಿತೇ ಯಾನ್ತಿ ದಿಶೋ ಽನ್ಯಥಾ
ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಚಲನೆ, ಮೇರುವು ಮತ್ತು ಇತರ ಸ್ಥಳಗಳ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ, ದಿಕ್ಕುಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ; ಅವು ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದಾಗ ದಿಕ್ಕುಗಳು ಬೇರೆ ರೀತಿಯಾಗಿ ಹೋಗುತ್ತವೆ.
ನ ಸನ್ ನಾಸಜ್ ಜಗನ್ ಮನ್ಯೇ ಭ್ರಮೋ ಽಯಂ ಕೇವಲಂ ಧಿಯಃ । ಆತ್ಮಸ್ಪನ್ದಚಮತ್ಕಾರವಿಭವೋ ಽಯಂ ವಿಜೃಮ್ಭತೇ
ಈ ಲೋಕವು ಇದೆ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ನಾನು ಎಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಇದು ಮನಸ್ಸಿನ ಗೊಂದಲ ಮಾತ್ರ. ಆತ್ಮನ ಸ್ಪಂದನೆಯ ಅದ್ಭುತದಿಂದಲೇ ಈ ಪ್ರಪಂಚವು ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಪುತ್ರಃ ಪಿತೃತ್ವಮ್ ಆಯಾತೋ ಮಿತ್ರಾಣಿ ತ್ವ್ ಅರಿತಾಂ ತಥಾ । ಸ್ತ್ರೀತ್ವಂ ಚ ಶತಶೋ ಯಾತಾನ್ ಪುಂಸಶ್ ಚೈವ ಸ್ಮರಾಮ್ಯ್ ಅಹಮ್
ನಾನು ಮಗನಾಗಿ ತಂದೆಯಾದ ಸಮಯವನ್ನು, ಸ್ನೇಹಿತರು ಶತ್ರುಗಳಾದ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು, ನೂರಾರು ಬಾರಿ ಹೆಂಗಸಾಗಿ, ಪುರುಷನಾಗಿಯೂ ಇದ್ದ ಸಮಯಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ.
ಕಲೌ ಕೃತಯುಗಾಚಾರಾನ್ ಕೃತೇ ಕಲಿಯುಗಸ್ಥಿತೀಃ । ತ್ರೇತಾಯಾಂ ದ್ವಾಪರೇ ಚೈವ ಸಂಸ್ಮರಾಮಿ ಮುನೀಶ್ವರ
ಮಹರ್ಷೇ, ಕಳಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಕೃತಯುಗದ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು, ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ ಕಳಿಯುಗದ ಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು, ಹಾಗೆಯೇ ತ್ರೇತಾ ಮತ್ತು ದ್ವಾಪರಯುಗದಲ್ಲಿಯೂ ಅವುಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ.
ಅದೃಷ್ಟವೇದವೇದಾರ್ಥಾನ್ ಸ್ವಸಙ್ಕೇತವಿಹಾರಿಣಃ । ಸರ್ಗಾನ್ ನಿರರ್ಗಲಾಚಾರಾನ್ ಕ್ವಚಿತ್ ಕಾಂಶ್ಚಿತ್ ಸ್ಮರಾಮ್ಯ್ ಅಹಮ್
ನಾನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ, ವೇದಗಳೂ ಅವುಗಳ ಅರ್ಥಗಳೂ ಕಾಣದ, ಸ್ವಂತ ಗುರುತುಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಚರಿಸುವ, ಯಾವುದೇ ನಿಯಮವಿಲ್ಲದೆ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಪಂಚಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ.
ಧ್ಯಾತರಿ ಬ್ರಹ್ಮಣಿ ಬ್ರಹ್ಮನ್ ಸಸುರಾಸುರಮಾನುಷಮ್ । ಚತುರ್ಯುಗಸಹಸ್ರೇ ದ್ವೇ ಜಗಚ್ ಛೂನ್ಯಂ ಸ್ಮರಾಮ್ಯ್ ಅಹಮ್
ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನಿಸುವಾಗ, ದೇವತೆಗಳು, ರಾಕ್ಷಸರು ಮತ್ತು ಮಾನವರೊಂದಿಗೆ ಇರುವ ಲೋಕವು ಎರಡು ಸಾವಿರ ಚತುರ್ಯುಗಗಳ ಕಾಲ ಖಾಲಿಯಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ನನಗೆ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಚಿತ್ರಸಂಸ್ಥಾನವಿಶೇಷದೇಶಾನ್ ವಿಚಿತ್ರಕಾರ್ಯಾಕುಲಭೂತಕೋಶಾನ್ । ವಿಚಿತ್ರವಿನ್ಯಾಸವಿಲಾಸವೇಷಾನ್ ಸ್ಮರಾಮ್ಯ್ ಅಹಂ ಬ್ರಹ್ಮದಿನೇಷ್ವ್ ಅಶೇಷಾನ್
ಪ್ರತಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ದಿನದಲ್ಲಿಯೂ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೂಪಗಳು, ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ನಾನಾ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಜೀವಿಗಳು, ಮತ್ತು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಹಾಗೂ ಆಟದ ರೂಪಗಳು ಎಲ್ಲವೂ ನನಗೆ ನೆನಪಾಗುತ್ತವೆ.
ಅಥಾಸೌ ವಾಯಸಶ್ರೇಷ್ಠೋ ಜಿಜ್ಞಾಸಾರ್ಥಮ್ ಇದಂ ಮಯಾ । ಭೂಯಃ ಪೃಷ್ಟೋ ಮಹಾಬಾಹೋ ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷಲತಾಗ್ರಖೇ
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಆ ಕಾಗೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದವನು, ಇಚ್ಛಾಪೂರಕ ವೃಕ್ಷದ ಕೊಂಬೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿದ್ದಾಗ, ಮಹಾಬಾಹುವೇ, ನಾನು ಅವನನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮಾಡಿದೆ.
ಚರತಾಂ ಜಗತಃ ಕೋಶೇ ವ್ಯವಹಾರವತಾಮ್ ಅಪಿ । ಕಥಂ ವಿಹಗರಾಜೇನ್ದ್ರ ದೇಹಂ ಮೃತ್ಯುರ್ ನ ಬಾಧತೇ
ಪಕ್ಷಿರಾಜನೇ, ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಜೀವಿಗಳು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡು ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅವರ ದೇಹಕ್ಕೆ ಮರಣವು ಹೇಗೆ ತೊಂದರೆ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ?