ವಿರಕ್ತಜಾಯಾಮರಣೇ ಯಥಾ ದುಃಖೀ ನ ಮಾನವಃ । ಪರಿಜ್ಞಾತಾಖಿಲಾವಿದ್ಯಂ ತಥಾ ಚಿತ್ತಂ ನ ದುಃಖದಮ್
ಯಾವ ರೀತಿ ವಿರಕ್ತನಾದವನಿಗೆ ಹೆಂಡತಿಯ ಮರಣ ದುಃಖವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅದೇ ರೀತಿ ಎಲ್ಲ ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ಅರಿತ ಮೇಲೆ ಮನಸ್ಸು ದುಃಖದ ಮೂಲವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಪರಿಜ್ಞಾತಮನೋಮೋಹೋ ಜಗದ್ಭಾನೋದ್ಭವಾತ್ಮನಾ । ಸ್ಪೃಶ್ಯತೇ ನೈನಸಾ ಸಾಧೂ ರಜಸೇವ ನಭಸ್ತಲಮ್
ಮನಸ್ಸಿನ ಮೋಹವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಬೆಳಕಾಗಿ ಉದಯವಾಗುವ ಆತ್ಮನು ಅರಿತಾಗ, ಸಜ್ಜನರಿಗೆ ಪಾಪವು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಧೂಳಿನಿಂದ ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಏನು ಆಗುವುದೋ ಅದೇ ರೀತಿಯದು.
ಅವಿದ್ಯಾಸಮ್ಪರಿಜ್ಞಾನಮಾತ್ರಮ್ ಏವ ಮಹೌಷಧಮ್ । ಅವಿದ್ಯಾವಿತತವ್ಯಾಧೇಸ್ ತಿಮಿರಸ್ಯೇವ ದೀಪಕಃ
ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರಿಯುವುದು ದೊಡ್ಡ ಔಷಧಿ; ಇದು ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ರೋಗದ ಅಂಧಕಾರವನ್ನು ದೂರ ಮಾಡುವ ದೀಪದಂತಿದೆ.
ಅವಿದ್ಯಾ ಸಮ್ಪರಿಜ್ಞಾತಾ ಯದೈವ ಹಿ ತದೈವ ಹಿ । ಸಾ ಪರಿಕ್ಷೀಯತೇ ಭೂಯಸ್ ಸ್ವದತೇ ಚ ನ ಭೋಗಭೂಃ
ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರಿತ ಕ್ಷಣದಲ್ಲೇ ಅದು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮತ್ತೆ ಆನಂದದ ಮೂಲವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ವ್ಯವಹಾರಪರೋ ಽಪ್ಯ್ ಅನ್ತರ್ ಅಸಕ್ತಮತಿರ್ ಏಕಧೀಃ । ಸ್ಪೃಶ್ಯತೇ ನೈನಸಾ ಸಾಧುರ್ ಮತ್ಸ್ಯೇಕ್ಷಣಮ್ ಇವಾಮ್ಭಸಾ
ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರೂ ಮನಸ್ಸು ಅಸಕ್ತವಾಗಿದ್ದು ಏಕಾಗ್ರವಾಗಿರುವವನಿಗೆ ಪಾಪವು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಇದು ಮೀನು ನೀರನ್ನು ನೋಡುವಂತೆ.
ಪ್ರಾಪ್ತೇ ಚಿದ್ಭಾಸ್ಕರಾಲೋಕೇ ಪ್ರಕ್ಷೀಣಾಜ್ಞಾನಯಾಮಿನೀ । ಚಿತ್ತಭೂಃ ಪರಮಾನನ್ದಮ್ ಆಗತಾ ಜ್ಞಸ್ಯ ರಾಜತೇ
ಚೇತನೆಯ ಬೆಳಕು ಮೂಡಿದಾಗ ಮತ್ತು ಅಜ್ಞಾನ ಎಂಬ ರಾತ್ರಿಯು ಕಳೆದುಹೋದಾಗ, ಮನಸ್ಸಿನ ಭೂಮಿ ಪರಮ ಆನಂದವನ್ನು ಹೊಂದಿ, ತಿಳಿದವನಿಗೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ.
ಅಜ್ಞಾನನಿದ್ರೋಪಶಮೇ ಜನೋ ಜ್ಞಾನಾರ್ಕಬೋಧಿತಃ । ತಂ ಪ್ರಬೋಧಮ್ ಅವಾಪ್ನೋತಿ ಪುನರ್ ಯೇನ ನ ಮುಹ್ಯತಿ
ಅಜ್ಞಾನ ಎಂಬ ನಿದ್ರೆ ಶಾಂತವಾದಾಗ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನ ಎಂಬ ಸೂರ್ಯನು ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸಿದಾಗ, ಅವನು ಮತ್ತೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಮೋಹಗೊಳ್ಳದಂತಹ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ದಿನಾನಿ ಜೀವ್ಯತೇ ತಾನಿ ಸಾನನ್ದಾಸ್ ತೇ ಕ್ರಿಯಾಕ್ರಮಾಃ । ಆತ್ಮಚಿನ್ತೋದಿತಾ ಯೇಷು ಚಿಜ್ಜ್ಯೋತ್ಸ್ನಾ ಹೃದಯಾಮ್ಬರೇ
ಯಾವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಆತ್ಮಚಿಂತನೆಯಿಂದ ಹೃದಯ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಚೇತನೆಯ ಪ್ರಕಾಶ ಮೂಡುತ್ತದೋ, ಆ ದಿನಗಳು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಕಳೆಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಆ ದಿನಗಳ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಆನಂದಕರವಾಗಿರುತ್ತವೆ.
ನರೋ ಮೋಹಸಮುತ್ತೀರ್ಣಸ್ ಸತತಸ್ವಾತ್ಮಚಿನ್ತಯಾ । ಅನ್ತಶ್ಶೀತಲತಾಮ್ ಏತಿ ಸ್ವಾಮೃತೇನೇವ ಚನ್ದ್ರಮಾಃ
ಯಾರು ಸದಾ ಆತ್ಮಚಿಂತನೆಯ ಮೂಲಕ ಮೋಹವನ್ನು ದಾಟಿಹೋಗಿದ್ದಾರೋ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಅಮೃತದಿಂದ ಚಂದ್ರನು ಹೇಗೆ ತಂಪಾಗಿರುತ್ತದೋ ಹಾಗೆ, ಒಳಗೆ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
ತಾನಿ ಮಿತ್ರಾಣಿ ಶಾಸ್ತ್ರಾಣಿ ತಾನಿ ತಾನಿ ದಿನಾನಿ ಚ । ವಿರಾಗೋಲ್ಲಾಸವಾನ್ ಯೈಸ್ ಸ್ಯಾದ್ ಆತ್ಮಚಿನ್ತೋದಯಸ್ ಸ್ಫುಟಮ್
ಯಾವ ಸ್ನೇಹಿತರು, ಯಾವ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳು, ಯಾವ ದಿನಗಳು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ವೈರಾಗ್ಯದ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಆತ್ಮಚಿಂತನೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಉದಯವಾಗುತ್ತದೋ, ಅವುಗಳೇ ನಿಜವಾದ ಮೌಲ್ಯವುಳ್ಳವು.
ಚಿರಂ ಶೋಚನ್ತಿ ತೇ ದೀನಾ ಜನ್ಮಜಙ್ಗಲವೀರುಧಃ । ಆತ್ಮಾವಲೋಕನೇ ಹೇಲಾ ಯೇಷಾಮ್ ಅಧಿಗತೈನಸಾಮ್
ಹುಟ್ಟಿನ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಡುಮೂಲಿಕೆಗಳಂತೆ, ಪಾಪವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಆತ್ಮಪರಿಶೀಲನೆಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವ ದೀನರು ಬಹುಕಾಲ ದುಃಖಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಆಶಾಪಾಶಶತೈರ್ ಬದ್ಧಂ ಭೋಗೋಲಪಸುಲಾಲಸಮ್ । ಜರಾಜರ್ಜರಿತಾಕಾರಂ ಶೋಕೋಚ್ಛ್ವಾಸಕದರ್ಥಿತಮ್
ಅವರು ನೂರಾರು ಆಸೆಗಳ ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡು, ಕ್ಷಣಿಕ ಸುಖಗಳಲ್ಲಿ ಮುದಿಗೊಳ್ಳುತ್ತಾ, ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಿಂದ ದೇಹ ಕ್ಷೀಣವಾಗಿ, ದುಃಖದ ಉಸಿರಾಟದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.
ವ್ಯೂಢದುಃಖಮಹಾಭಾರಂ ಜನ್ಮಜಙ್ಗಲಜೀವಿನಮ್ । ಕುಕರ್ಮಕರ್ದಮಾಲಿಪ್ತಂ ಮೋಹಪಲ್ವಲಶಾಯಿನಮ್
ಹುಟ್ಟಿನ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತಿರುವವರು ಮಹಾದುಃಖದ ಭಾರವನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು, ಕೆಟ್ಟ ಕರ್ಮಗಳ ಕೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿ, ಮೋಹದ ಕೆಸರುಗದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಮಲಗಿರುವವರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ರೋಗದಂಶಾವಲೀದಷ್ಟಂ ಕೃಷ್ಟಂ ತೃಷ್ಣಾವರತ್ರಯಾ । ಮನೋವಾಜಿನಕೋತ್ತಬ್ಧಂ ಬನ್ಧುಬನ್ಧನನಿಶ್ಚಲಮ್
ರೋಗಗಳ ಗುಂಪಿನಿಂದ ಕಡಿದಿರುವವನಂತೆ, ತೃಶ್ನೆಯ ಕಟ್ಟಿ ಎಳೆಯಲ್ಪಡುವವನಂತೆ, ಮನಸ್ಸಿನ ಅಡ್ಡಿಯಲಿ ಬಂಧಿತನಾಗಿ, ಬಂಧುಗಳ ಬಂಧನದಿಂದ ಅಚಲನಾಗಿ ಇರುವನು.
ಪುತ್ರದಾರದರೀಜೀರ್ಣಂ ಮಗ್ನೋನ್ಮಗ್ನಂ ಕುಕರ್ದಮೇ । ಶ್ರಾನ್ತಂ ವಿಗತವಿಶ್ರಾಮಂ ಭಗ್ನಮ್ ಆದೀರ್ಘವರ್ತ್ಮನಿ
ಮಕ್ಕಳು, ಹೆಂಡತಿ, ಸಂಬಂಧಿಗಳಿಂದ ಹಳೆಯವನಾಗಿ, ಕೆಟ್ಟ ಕೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿರುವವನಂತೆ, ವಿಶ್ರಾಂತಿಯಿಲ್ಲದೆ ದಣಿದು, ದೀರ್ಘವಾದ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಮುರಿದುಹೋಗಿರುವನು.
ಗಮಾಗಮಪರಿಕ್ಷೀಣಂ ಸಂಸಾರಾರಣ್ಯಚಾರಿಣಮ್ । ಅಲಬ್ಧಶೀತಲಚ್ಛಾಯಂ ತೀವ್ರತಾಪೋಪತಾಪಿತಮ್
ಬಾರಂಬಾರಿ ಹೋಗಿ ಬರುವುದರಿಂದ ಶಕ್ತಿಹೀನನಾಗಿ, ಸಂಸಾರದ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಾ, ತಂಪಾದ ನೆರಳು ಸಿಗದೆ, ಭಾರೀ ಬಿಸಿಲಿನಿಂದ ಹುರಿದಿರುವನು.
ಆಕಾರಭಾಸುರಂ ದೀನಂ ವಾಹೈರ್ ಆಕ್ರಾನ್ತಮ್ ಇನ್ದ್ರಿಯೈಃ । ಕರ್ಮಕರ್ಣೀರಥಾಕ್ರಾನ್ತಂ ತಾನ್ತಂ ದುಷ್ಕೃತತಾಡನೈಃ
ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನನಾದರೂ, ಒಳಗೆ ದುಃಖಿತನಾಗಿ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಗಾಳಿಯಿಂದ ಆಕ್ರಮಿತನಾಗಿ, ಕರ್ಮಗಳ ರಥದಿಂದ ಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟು, ದುಷ್ಕೃತ್ಯಗಳ ಹೊಡೆಯುವಿಕೆಯಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗಿರುವನು.
ಆವಿರ್ಭಾವತಿರೋಭಾವಚಕ್ರಾವರ್ತದುರುದ್ವಹಮ್ । ಅಜ್ಞಾನವಿಕಟಾಟವ್ಯಾಂ ಲುಠನ್ತಂ ಭಗ್ನಗಾತ್ರಕಮ್
ಅಜ್ಞಾನ ಎಂಬ ಭಯಾನಕ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ, ಉದಯ ಮತ್ತು ಅಸ್ತಮಯದ ಭಾರವಾದ ಚಕ್ರವನ್ನು ಹೊತ್ತು, ಕೈಕಾಲು ಮುರಿದು, ಅವನು ಅಲೆದಾಡುತ್ತಾ, ಏನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿಯದೆ ತಿರುಗಾಡುತ್ತಾನೆ.
ನಿಜಾನರ್ಥಸ್ಖದಾಮಗ್ನಂ ಸೀದಮಾನಮ್ ಅಕಿಞ್ಚನಮ್ । ಸನ್ನಾಙ್ಗಂ ಕರ್ಮಭಾರೇಣ ಕರುಣಾಕ್ರನ್ದಕಾರಿಣಮ್
ತಾನೇ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ದುಃಖಗಳ ಕೆಸರುಗಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿ, ದುರ್ದಶೆಗೆ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡು, ತನ್ನ ಕರ್ಮಗಳ ಭಾರದಿಂದ ದೇಹ ಶಕ್ತಿಹೀನವಾಗಿ, ದಯೆಗೆ ಪಾತ್ರನಾಗಿ, ನೋವಿನಿಂದ ಅಳುತ್ತಾನೆ.
ರಾಮ ಜೀವಬಲೀವರ್ದಮ್ ಇಮಂ ಸಂಸಾರಪಲ್ವಲಾತ್ । ಪರಮಂ ಯತ್ನಮ್ ಆಸ್ಥಾಯ ಚಿರಮ್ ಉತ್ತಾರಯೇದ್ ಬಲಾತ್
ರಾಮಾ, ಈ ಜೀವವು ಸಂಸಾರದ ಕೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದ ಎತ್ತಿನಂತೆ, ಬಹಳ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ, ಎಷ್ಟು ಸಮಯ ಬೇಕಾದರೂ, ಬಲವಂತವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು.
ತತ್ತ್ವಾವಲೋಕನಾತ್ ಕ್ಷೀಣೇ ಚಿತ್ತೇ ನೋ ಜಾಯತೇ ಪುನಃ । ಜೀವಃ ಕದಾಚನ ತದಾ ಭವೇತ್ ತೀರ್ಣಭವಾರ್ಣವಃ
ಸತ್ಯದ ದರ್ಶನದಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಶುದ್ಧವಾದಾಗ, ಜೀವನು ಮತ್ತೆ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ; ಆಗ ಅವನು ಭವಸಾಗರವನ್ನು ದಾಟಿದವನಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಮಹಾನುಭಾವಸಮ್ಪರ್ಕಾತ್ ಸಂಸಾರಾರ್ಣವಲಙ್ಘನೇ । ಯುಕ್ತಿಸ್ ಸಮ್ಪ್ರಾಪ್ಯತೇ ರಾಮ ದೃಢಾ ನೌರ್ ಇವ ನಾವಿಕಾತ್
ರಾಮಾ, ಮಹಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸಂಗದಿಂದ, ಈ ಸಂಸಾರದ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ದಾಟಲು ದೃಢವಾದ ವಿವೇಕ ಬಲವು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ನೌಕೆಗೆ ನೌಕಾನಾವಿಕನಿಂದ ಬಲ ಸಿಗುವುದಂತೆಯೇ.
ಯಸ್ಮಿನ್ ದೇಶಮರೌ ರಾಮ ನಾಸ್ತಿ ಸಜ್ಜನಪಾದಪಃ । ಸಫಲಶ್ ಶೀತಲಚ್ಛಾಯೋ ನ ತತ್ರ ನಿವಸೇದ್ ಬುಧಃ
ರಾಮಾ, ಒಣನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯವರ ಫಲವತ್ತಾದ, ತಂಪಾದ ನೆರಳಿನ ಮರವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಅಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ವಾಸಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಸ್ನಿಗ್ಧಶೀತವಚಃಪತ್ತ್ರೇ ಸಚ್ಛಾಯೇ ಸ್ಮಿತಪುಷ್ಪಿತೇ । ಕ್ಷಣಾದ್ ವಿಶ್ರಮ್ಯತೇ ರಾಮ ಭೃಶಂ ಸುಜನಷಣ್ಡಕೇ
ರಾಮಾ, ಒಳ್ಳೆಯವರ ಗುಡಾರದಲ್ಲಿ, ಸೌಮ್ಯವಾದ, ತಂಪಾದ ಮಾತುಗಳ ಎಲೆಗಳು, ನೆರಳು ಮತ್ತು ನಗುವಿನ ಹೂಗಳು ಇದ್ದಾಗ, ಕ್ಷಣಮಾತ್ರ ಇದ್ದರೂ ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ತದಭಾವೇ ಮಹಾಮೋಹದಾಹಸನ್ತತಿದಾಯಿನಿ । ಕಿಞ್ಚಿಜ್ಜಾತವಿವೇಕೇನ ಸ್ವಪ್ತವ್ಯಂ ನೇಹ ಧೀಮತಾ
ಅಂತಹ ಸತ್ಸಂಗ ಇಲ್ಲದಿದ್ದಲ್ಲಿ, ದೊಡ್ಡ ಮೋಹದ ಬೆಂಕಿ ಸದಾ ಹೊತ್ತಿರುವ ಜಾಗದಲ್ಲಿ, ಸ್ವಲ್ಪವೂ ವಿವೇಕ ಇದ್ದ ಜ್ಞಾನಿಯೂ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿಯಬಾರದು.
ಆತ್ಮೈವ ಹ್ಯ್ ಆತ್ಮನೋ ಬನ್ಧುರ್ ಆತ್ಮನಾತ್ಮಾನಮ್ ಉದ್ಧರೇತ್ । ನಾತ್ಮಾನಮ್ ಅವಲೇಪೇನ ಜನ್ಮಪಙ್ಕಾರ್ಣವೇ ಕ್ಷಿಪೇತ್
ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಆತ್ಮನೇ ಆತ್ಮನಿಗೆ ಸ್ನೇಹಿತನು; ಆತ್ಮನಿಂದಲೇ ಆತ್ಮನನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಆತ್ಮನನ್ನು ಹುಟ್ಟಿನ ಕೆಸರಿನ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ತಳ್ಳಬಾರದು.
ಕಿಮ್ ಇದಂ ಕಥಮ್ ಆಯಾತಂ ಕಿಮ್ಮೂಲಂ ಕಿಮಪಕ್ಷಯಮ್ । ದೇಹದುಃಖಮ್ ಇತಿ ಪ್ರಾಜ್ಞೈಃ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯಂ ಪ್ರಯತ್ನತಃ
ಇದು ಏನು? ಹೇಗೆ ಬಂದಿದೆ? ಇದರ ಮೂಲ ಏನು? ಇದರ ಕೊನೆ ಯಾವುದು? ದೇಹದ ದುಃಖವನ್ನು ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಈ ರೀತಿ ಗಮನದಿಂದ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು.
ನ ಧನಾನಿ ನ ಮಿತ್ರಾಣಿ ನ ಶಾಸ್ತ್ರಾಣಿ ನ ಬನ್ಧವಃ । ನರಾಣಾಮ್ ಉಪಕುರ್ವನ್ತಿ ಮಗ್ನಸ್ವಾತ್ಮಸಮುದ್ಧೃತೌ
ಹಣ, ಸ್ನೇಹಿತರು, ಶಾಸ್ತ್ರಗಳು ಅಥವಾ ಬಂಧುಗಳು ಯಾರಿಗೂ ಮುಳುಗಿರುವ ಆತ್ಮನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
ಮನೋಮಾತ್ರೇಣ ಸುಹೃದಾ ಸದೈವ ಸಹವಾಸಿನಾ । ಸಹ ಕಿಞ್ಚಿತ್ ಪರಾಮೃಶ್ಯ ಭವತ್ಯ್ ಆತ್ಮಾ ಸಮುದ್ಧೃತಃ
ಯಾವಾಗಲೂ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿರುವ ಮನಸ್ಸು ಎಂಬ ಸ್ನೇಹಿತನಿಂದ, ಯೋಗ್ಯವಾಗಿ ವಿಚಾರಿಸಿದಾಗ ಆತ್ಮನು ಮೇಲಕ್ಕೆತ್ತಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
ವೈರಾಗ್ಯಾಭ್ಯಾಸಯತ್ನಾಭ್ಯಾಂ ಸ್ವಪರಾಮರ್ಶಜನ್ಮನಾ । ತತ್ತ್ವಾಲೋಕೇನ ಪೋತೇನ ತೀರ್ಯತೇ ಭವಸಾಗರಃ
ವೈರಾಗ್ಯ ಮತ್ತು ಅಭ್ಯಾಸದ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ, ಆತ್ಮ ಮತ್ತು ಪರರ ಬಗ್ಗೆ ಮನನದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ವಿವೇಕದಿಂದ, ಹಾಗೂ ತತ್ತ್ವದ ಅರಿವಿನ ಹಡಗಿನಿಂದ ಈ ಸಂಸಾರದ ಸಾಗರವನ್ನು ದಾಟಬಹುದು.