ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಮಾನವನ ದೇಹವೆಂಬ ಮರದ ಮೇಲೆ, ವಯಸ್ಸೆಂಬ ಹಳೆಯ, ದುರ್ಬಲ ಕ್ರೇನ್ ಹಕ್ಕಿ ಕುಳಿತಿದೆ. ಅದು ಕಾಯಿಲೆಗಳೆಂಬ ಹಾವುಗಳಿಂದ ಹಿಂಸಿತನಾಗಿ, ಕೆಮ್ಮು ಮತ್ತು ಗರಗಸ ಹಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಕೂಗುತ್ತಾ, ತನ್ನ ದುಃಖವನ್ನು ಹೊರಹಾಕುತ್ತಿದೆ. ಈ ರೀತಿ ವಯಸ್ಸು ದೇಹವನ್ನು ಆವರಿಸಿದಾಗ, ಎಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ, ಗಾಢ, ಕುರುಡಾದ ಅಂಧಕಾರವನ್ನು ಹಂಬಲಿಸುವ ಮರಣವೆಂಬ ಗೂಬೆ, ವೇಗವಾಗಿ ಹತ್ತಿರಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ, ಹೇ ಮಹರ್ಷೇ. ಹಗಲು ಮುಗಿದು ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲ ಬಂದಂತೆ, ದೇಹದಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಸಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿದಾಗ, ಮರಣವು ಅದನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಿದೆ. ದೂರದಿಂದ ನೋಡಿದಾಗ, ದೇಹವೆಂಬ ಮರವು ವಯಸ್ಸಿನ ಹೂಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದು ಕಂಡಾಗ, ಮರಣವೆಂಬ ಜೇನುಹುಳು, ಆ ಮಾನವನ ಕಡೆಗೆ ವೇಗವಾಗಿ ಉತ್ಸುಕತೆಯಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ. ಖಾಲಿ ಪಟ್ಟಣ, ಕೊಂಬೆ ಕತ್ತರಿಸಿದ ಮರ, ಮಳೆ ಇಲ್ಲದ ಭೂಮಿ ಎಲ್ಲವೂ ಕಾಣಬಹುದು; ಆದರೆ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದ ಹಿಂಸಿತವಾದ ದೇಹದ ಸ್ಥಿತಿಯಷ್ಟೊಂದು ದುಃಖಮಯವಾದುದು ಇಲ್ಲ. ಒಂದು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ, ವಯಸ್ಸು ಕೆಮ್ಮಿನ ಶಬ್ದವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾ, ಗರಗಸವಾಗಿ, ಗಿಡದ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಭಾರಿ ಗಾಳಿ ಹರಿದುಹೋಗುವಂತೆ, ದೇಹವನ್ನು ಹಿಂಸಿಸುತ್ತದೆ. ವಯಸ್ಸು ದೇಹವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ತಕ್ಷಣವೇ ತಲೆ ಹಿಡಿದು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ, ಹಾಗೆಂದರೆ ಯುವತಿಯೊಬ್ಬಳು ನೀರಿನ ಲಿಲಿಯನ್ನು ಎಳೆಯುವಂತೆ. ಹಳೆಯ ದೇಹವನ್ನು ಅದು ಧೂಳಿನಿಂದ ಹಿಸುಕು ಶಬ್ದ ಮಾಡುತ್ತಾ, ತುಂಡುಮಾಡುತ್ತದೆ. ವಯಸ್ಸಿನಿಂದ ಬಾಧಿತವಾದ ದೇಹವು, ಹಿಮದಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟ, ತನ್ನ ಕಿರಣ ಕಳೆದುಹೋದ ಕಮಲದಂತೆ ಕುಗ್ಗಿಹೋಗುತ್ತದೆ. ಈ ವಯಸ್ಸು, ಚಂದ್ರಕಾಂತಿಯಂತೆ ತಲೆಮೇಲೆ ಉದಯಿಸಿ, ಕೆಮ್ಮಿನ ಜ್ವರದ ಗಾಳಿಯನ್ನು ಹರಡುತ್ತದೆ, ರಾತ್ರಿ ಹೂವು ಹೂವಂತೆ. ಕಾಲವೆಂಬ ಪೀಡಕನಾಥನು, ತಲೆ ಹಸಿರು ಕುಂಬಳದಂತೆ ಬಿಳುಪಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ, ವಯಸ್ಸಿನ ಬೂದಿಯಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟ ದೇಹವನ್ನು ತಿಂದುಹಾಕುತ್ತಾನೆ. ವಯಸ್ಸು, ನದಿಯ ಪುತ್ರಿಯ ಸಹಾಯದಿಂದ, ದೇಹವೆಂಬ ಮರದ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ, ಪ್ರಾಣವಾಯುಗಳನ್ನು ಅಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ವಯಸ್ಸು, ಯುವಕಾಲವನ್ನು ತಿಂದು, ದುಃಖದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತಿಸಿ, ದೇಹದ ಮಾಂಸವನ್ನು ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಾ, ತನ್ನ ಪರಮ ಆನಂದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಸಿನಂತೆ ಅಪಶಕುನಕರವಾದುದು ಇಲ್ಲ, ಅದು ದೇಹದ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾರದಾಡುವ ನರಿ, ದುಃಖದ ಕೂಗು ಮಾಡುತ್ತಾ. ಕೆಮ್ಮು, ಉಸಿರಾಟದ ತೊಂದರೆ, ನಿಟ್ಟುಸಿರು, ದುಃಖದ ಹೊಗೆ ಮತ್ತು ಅಂಧಕಾರ—ಇವುಗಳೆಲ್ಲಾ ವಯಸ್ಸೆಂಬ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಸುಟ್ಟುಹೋಗುತ್ತವೆ. ವಯಸ್ಸಿನಿಂದ, ಮೊದಲು ಹಸಿರಾಗಿದ್ದ, ನಯವಾದ ದೇಹವು, ಹೂಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಬಳ್ಳಿಯಂತೆ ನಮನವಾಗುತ್ತದೆ. ವಯಸ್ಸಿನ ಕರ್ಪೂರದಂತೆ ಬಿಳುಪಾದ ದೇಹವನ್ನು, ಮರಣವೆಂಬ ಆನೆ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಎತ್ತಿಹೋಗುತ್ತದೆ. ಮರಣವೆಂಬ ರಾಜನು ಬರುತ್ತಿರುವಾಗ, ವಯಸ್ಸೆಂಬ ಬಿಳಿ ಚಾಮರ ಅವನಿಗೆ ಮುನ್ನುಡಿಯಾಗಿ, ರೋಗದ ಧ್ವಜ ಅವನಿಗೆ ಮುಂಚೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ಜಯಿಸದವರು, ಪರ್ವತ ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ನಾಶಗೊಳಿಸಿದವರು ಕೂಡ, ವಯಸ್ಸೆಂಬ ದೈತ್ಯೆಯ ಮುಂದೆ ಏನು ಮಾಡಲಾಗದು, ಹೇ ಮಹರ್ಷೇ. ವಯಸ್ಸಿನ ಹಿಮದಿಂದ ಬಿಳುಪಾಗಿರುವ ದೇಹದಲ್ಲಿ, ಕಣ್ಣುಗಳ ಪಟಲಗಳು ಕೂಡ ಚಲಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಈ ಸೌಗಂಧ್ಯಮಯ ಲೋಕದ ಕೊಠಡಿಯಲ್ಲಿ, ದೇಹದ ತೊಗಟಿಯ ಮೇಲೆ, ವಯಸ್ಸೆಂಬ ಚಾಮರದ ಕಿರಣ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ದೇಹವೆಂಬ ನಗರದಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಸಿನ ಚಂದ್ರೋದಯವಾದಾಗ, ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಮರಣದ ಕಮಲವು ಅರಳುತ್ತದೆ. ದೇಹವೆಂಬ ಅರಮನೆಯೊಳಗೆ, ವಯಸ್ಸಿನ ಲೇಪನದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಡೆ, ಅಸಹಾಯಕತೆ, ನೋವು, ವಿಪತ್ತುಗಳು ಅದರ ಆನಂದದ ಸಂಗಾತಿಗಳಾಗಿವೆ. ವಯಸ್ಸು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಮುನ್ನಡೆಯುವಾಗ, ಹೇ ಮಹರ್ಷೇ, ನನ್ನಂತಹ ಮೂಢ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಯಾವ ಶಾಂತಿ ಸಿಗಬಹುದು? ಈ ದುರ್ಬಲ, ಅಸಹ್ಯ ಜೀವಿತವನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ? ವಯಸ್ಸು, ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಯಾರಿಂದಲೂ ಜಯಿಸಲ್ಪಡದದ್ದು, ಎಲ್ಲ ಆಸೆಗಳನ್ನು ಎಸೆದುಹಾಕುತ್ತದೆ, ಹೇ ಪಿತಾ. ಈ ಸಂಸಾರದ ಮೋಹವು, ಅಲ್ಪಬುದ್ಧಿಯವರ ಕಲ್ಪನೆಯ ವಿಭಾಗಗಳಿಂದ ಉದ್ರಿಕ್ತಗೊಂಡು, ಅನಂತ ಕಲ್ಪನೆಗಳಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಬಂಧನ ಹೇಗೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು? ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಹಣ್ಣು ತಿನ್ನಬೇಕೆಂದು ಮಕ್ಕಳೇ ಆಸೆಪಡುವರು. ಇಲ್ಲಿ ಇರುವ ಆ ದುರ್ಬಲ ಸುಖದ ಕಲ್ಪನೆಗೂ ಕಾಲವೆಂಬ ಎಲಿಕೊಂದು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನೂಲು ಕಡಿದುಹಾಕುತ್ತದೆ. ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕಾಲವೆಂಬ ಭಯಾನಕ, ಪರಮ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ದೇಹಧಾರಿ, ಯಾವುದನ್ನೂ ಉಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಅದು ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾತಾಳಾಗ್ನಿಯಂತೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕುಡಿಯುತ್ತದೆ. ಕಾಲವು ತನ್ನ ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ, ಈ ಗೋಚರ ಜಗತ್ತನ್ನು ನುಂಗಲು ಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಹೇ ಪ್ರಭೋ, ಮಹಾನ್ಗಳು ಕೂಡ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರವೂ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಕಾಲವು ಅನಂತ ಜಗತ್ತನ್ನು ನುಂಗಿ ಅದರ ಆತ್ಮವೇ ಆಗಿದೆ. ಯುಗ, ವರ್ಷ, ಕಲ್ಪವೆಂಬ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಅದರ ತಾತ್ಪರ್ಯವು ಅವ್ಯಕ್ತವಾಗಿಯೇ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡಿದೆ. ಸುಖಕರರು, ಶುಭಕಾರ್ಯ ಆರಂಭಿಸುವವರು, ಸುವರ್ಣಪರ್ವತ ಸಮಾನವಾದವರು ಕೂಡ ಕಾಲದಿಂದ ನುಂಗಲ್ಪಡುವರು, ಹಸಿರು ಆನೆ ಹಾವುಗಳನ್ನು ನುಂಗುವಂತೆ. ಕಾಲವು ನಿರ್ದಯ, ಕಠಿಣ, ಕ್ರೂರ, ನಿರಂತರ, ದೀನ ಮತ್ತು ಕುಳಿತುಹೋಗಿರುವುದು—ಇಂದಿನಲ್ಲಿಯೂ ಅದು ಯಾವದನ್ನೂ ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಕಾಲವು, ನುಂಗಬೇಕೆಂಬ ಇಚ್ಛೆಯೊಂದೇ ಇರುವುದರಿಂದ, ಪರ್ವತಗಳನ್ನು ಕೂಡ ತಿಂದುಹಾಕುತ್ತದೆ; ಅನಂತ ಸುಖಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರೂ ಕೂಡ, ಈ ಅತಿಲೋಭಿಯು ಎಂದಿಗೂ ತೃಪ್ತಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ತೆಗೆದುಹಾಕುತ್ತದೆ, ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ, ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ, ತಿಂದುಹಾಕುತ್ತದೆ, ಕೊಲ್ಲುತ್ತದೆ; ಕಾಲವು ಸಂಸಾರದ ನೃತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ನಟನಂತೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ. ಅದು, ವಿಭಜನೆಯಲ್ಲೇ ನಿಂತು, ಜೀವಿಗಳ ಬೀಜಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮುರಿದುಹಾಕುತ್ತದೆ; ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಅವಾಸ್ತವಿಕ ಚುಂಚಿನಿಂದ, ಪಾರಿವಾಳವು ದಾಳಿಂಬೆ ಹಣ್ಣನ್ನು ಚೀಳುವಂತೆ. ಶುಭ-ಅಶುಭ ಭಾಗ್ಯಗಳ ಕೊಂಬುಗಳಿಂದ, ಜೀವಿಗಳ ಮೊಗ್ಗುಗಳನ್ನು ಕಾಲವು ಹಿಂಡಿ, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಆನೆಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ. ಬ್ರಹ್ಮನ ದೊಡ್ಡ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ, ವಿಶ್ವದ ಫಲವನ್ನು ಹೊತ್ತ ದೊಡ್ಡ ಮರವು, ಪರಮ ಹಾವಿನಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಅಲ್ಲಿಯೇ ನಿಂತಿದೆ. ಅದು ರಾತ್ರಿ ಜೇನುಹುಳಿನಿಂದ ತುಂಬಿ, ಹಗಲಿನ ಹಾರಗಳನ್ನು ನೇಯ್ದು, ಋತುಗಳ ಮತ್ತು ಯುಗಗಳ ಬಳ್ಳಿಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು, ಎಂದಿಗೂ ಸುಸ್ತಾಗದೆ ನಿಂತಿದೆ.