ಆ ಹಳ್ಳಿ ಸುಂದರಿಯರು, ಮಧುಮಕ್ಕಳ ಗುಂಜಿನ ಶಬ್ದದಿಂದ ತಮ್ಮ ಕಿವಿಗಳನ್ನು ತುಂಬಿಸಿಕೊಂಡು, ತೆಳುವಾದ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಹಸಿವಿನಿಂದ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗೊಂಡು ಹಳ್ಳಿಯ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಲೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು ಏಕಾಂತವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತ, ಜನರ ಗದ್ದಲ ಮತ್ತು ನದಿಯ ಅಲೆಗಳ ಗರ್ಜನೆಯಿಂದ ಕಿವಿಗಳು ಮಂಕಾಗಿದ್ದವು. ಹಳ್ಳಿಯ ಮಕ್ಕಳು ಮೊಗ ಮತ್ತು ಕೈಗಳಿಗೆ ಮೊಸರು ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡು, ತುಟಿಗಳಿಗೆ ಹೂವಿನ ಹಾರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ನಗ್ನವಾಗಿ, ಎತ್ತುಗೊಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಗುರುತು ಹಾಕಿಸಿಕೊಂಡು, ಮನೆ ಮುಂಭಾಗಗಳನ್ನು ಗದ್ದಲದಿಂದ ತುಂಬಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿ, ನದಿಯ ಕಡಲಗಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನಿಂದ ರೇಖೆಗಳನ್ನು ಎಳೆದಿದ್ದು, ಹಸಿರು ನದಿತೀರದ ಲತಾವನಗಳಲ್ಲಿ ಅಲೆಗಳು ಲತೆಗಳನ್ನು ಅಲೆಯಿಸುತ್ತ ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ಮಧು ಮತ್ತು ಹಾಲಿನ ಸುಗಂಧದಿಂದ ಮತ್ತಾಗಿರುವ ಮಧುಮಕ್ಕಳು, ಬೆಳಗಿನ ಊಟಕ್ಕಾಗಿ ಬೇಡುತ್ತಿರುವ ಹಳ್ಳಿ ಮಕ್ಕಳ ಬಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣೀರು ಹಾಯ್ದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಹೆಂಗಸರು ಆಟವಾಡುತ್ತಾ, ಕೂದಲು ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತವಾಗಿ, ನಗುತ್ತಾ, ಮಕ್ಕಳು ಎತ್ತುಗೊಬ್ಬರ ನೀರಿನಿಂದ ತೊಯ್ದು ಕೋಪಗೊಂಡು, ಕೈಗಳಿಂದ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಮನೆಗಳ ಮುಂಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನವಿಲಿನ ರೆಕ್ಕೆಗಳು, ಕಾಗೆಗಳ ರೆಕ್ಕೆಗಳು, ಹಸುಗಳ ಬಾಲಗಳು ಚೆದುರಿಕೊಂಡಿದ್ದವು; ಮನೆಗಳ ಬಾಗಿಲುಗಳು, ಬೀದಿಗಳು, ಓಟಗಳು ಮಾಲೆಗಳ ಹೂಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಮನೆಗಳ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಹೂವುಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಮರಗಳು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಹೂಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಬಿಸುಡುತ್ತ, ನೆಲವನ್ನು ಕಾಲುಮಟ್ಟಿಗೆ ಹೂಗಳಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲಿ ನೀರಿಲಿಲಿಗಳು, ಕಾಡುಕುರಿಗಳು, ಮೇಕೆಮರಿ ಮಲಗಿರುವ ಕಾಡು ಹುಲ್ಲು ಗುಂಪುಗಳು, ಗುಂಜಾ ಲತಾವನಗಳಲ್ಲಿ ಮಧುಮಕ್ಕಳ ಹೂಂಕರಗಳಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲಿ-ಇಲ್ಲಿ ಕರುಗಳು ಒಂದು ಕಿವಿಯನ್ನು ಚಲಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದವು; ಗೋಪಾಲಕರಿಂದ ಉಳಿದ ಮೊಸರು ರುಚಿಸಿದ ಮಧುಮಕ್ಕಳು ಮೃದುವಾಗಿ ಹೂಂಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಧುಮಕ್ಕಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ, ಅವು ಹೊರಡಿದರೂ, ಅಶೋಕ ಮರಗಳ ಹೂಗಳಿಂದ ಭವ್ಯವಾಗಿ ಅರಮನೆಗಳು ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಮರಗಳು ಸದಾ ತೇವದಿಂದ ತಾಜಾಗಿದ್ದು, ಹಸಿರು ಎಲೆಗಳು ಹಿಮದಿಂದ ತಂಪಾಗಿದ್ದವು; ಕಡಂಬ ಹೂಗಳು ಮತ್ತು ಸಪ್ತಚ್ಛದ ಹೂಮುಗುಳಿಗಳು ದಟ್ಟವಾಗಿ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿದ್ದವು. ಕೇತಕಿಯ ಹೂಗಳು ಲತಾವನಗಳಿಂದ ಜಾಲಿಬಂದಿದ್ದವು; ಅಗಲವಾದ ಎಲೆಗಳ ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಕೂಗು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಕಿಟಕಿಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಒಳಗೃಹಗಳಿಂದ ತಂಪಾದ ಗಾಳಿ ಹರಿಯುತ್ತಿತ್ತು; ರಾಜಮಾರ್ಗಗಳು ಪೂರ್ಣವಾದ ಕಮಲದ ಕೆರೆಗಳಿಂದ ಪವಿತ್ರವಾಗಿದ್ದವು. ದಟ್ಟ, ನಿರಂತರವಾದ ಮರಗಳ ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಹಸಿರು ಹುಲ್ಲಿನಿಂದ ತಂಪಾಗಿದ್ದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹೂವಿನ ಹನಿಗಳು ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲಿ ಸದಾ ಹೂವಿನ ಮಳೆಯೂ, ಹಿಮದ ಹನಿಗಳೂ ಬೀಳುತ್ತ, ವಿಸ್ಮಯಕರ ಹೂಗುಂಪು, ಎಲೆ, ಕಮಲಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿತ್ತು. ಮನೆಯ ಒಳಗೃಹಗಳು, ಹಾದಿಗಳು ಮನೆಯೊಳಗಿನಂತಿದ್ದವು; ಹಳೆಯ ಮೂಲಗಳು ಮೋಡಗಳಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು; ಮೇಲ್ಮೇಲೆ ಮೋಡಗಳ ಮಿಂಚಿನಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿದ್ದವು; ಬೇರೆ ದೀಪಗಳ ಅಗತ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿ ಗುಹೆಗಳ ಗಾಳಿಯ ಘನ ನಾದದಿಂದ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುವ ಮಂದಪ, ಚಲಿಸುವ ಚಕೋರ, ಗಿಳಿ, ಜಿಂಕೆಗಳ ಹಾರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾದ ಅರಮನೆ ಇದ್ದಿತು. ಗಾಳಿ, ಮೊಳಕೆಗಳ ಸುಗಂಧ ಮತ್ತು ತೇವಮಣ್ಣಿನ ಪರಿಮಳದಿಂದ ತುಂಬಿ, ಆಟವಾಡುವ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಮೃದುವಾಗಿ ಅಲುಗಾಡಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಅಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ಲಾರ್ಕ್ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು, ಮಧುಮಕ್ಕಳ ಗುಂಪುಗಳ ಆಟ, ಕೋಗಿಲೆಗಳ ಸಂಗಮವಾದ ಗಾನದಿಂದ ಜೀವಂತವಾಗಿತ್ತು. ಶಾಲ, ತಾಳ, ತಮಾಲ ಮರಗಳ ವನಗಳಿಂದ, ನೀಲಕಮಲದ ಕೆರೆಗಳಿಂದ ಆವರಿತವಾಗಿದ್ದ ನದಿತಟಗಳು, ಹರಿದುಹೋಗುವ ನದಿಗಳ ರೇಖೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸುಂದರವಾಗಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲಿನ ಲತಾವನಗಳ ಮನೆಗಳು, ಕಂಪಿಸುವ ಎಲೆಗಳು, ಹೂವಿನ ಮೊಳಕೆ, ಕಮಲದ ದಂಡೆಗಳ ಪರಿಮಳದಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದವು; ಹಸುಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಅಮೃತದಂತೆ ಹರಿಯುವ ನೀರಿನ ತಟದಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದವು; ನೆಲವು ಗಾಳಿಯಿಂದ ಬೀಸಿದ ಮೊಳಕೆಗಳ ಅಲಂಕಾರದಿಂದ ಸುಂದರವಾಗಿತ್ತು. ನದಿಗಳು ದಟ್ಟವಾದ ಪವಿತ್ರ ವೃಕ್ಷಗಳ ವನಗಳಿಂದ ಮರೆಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು; ಲತಾವನಗಳ ಹೂವುಗಳಿಂದ ನಿರಂತರವಾದ ಛಾಯೆ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿತ್ತು; ಮಾಲೆಗಳ ಪರಿಮಳದಿಂದ ತುಂಬಿದ ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ, ಪರಿಮಳದಿಂದ ಮತ್ತಾದ ಮಧುಮಕ್ಕಳು ಮೋಡಗಳನ್ನೂ ಮುಚ್ಚಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರಲೋಕಕ್ಕೂ ಸಮಾನವಾದ ಅರಮನೆಗಳು, ಕಮಲದ ಗುಂಪುಗಳ ರೆಪ್ಪಗಳಿಂದ ಆಕಾಶವು ಕೆಂಪಾಗಿತ್ತು; ಪರ್ವತದ ಹೊಳೆಗಳ ಗರ್ಜನೆ ಆನಂದದಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು; ಬಿಳಿ ಮೋಡಗಳ ಪ್ರಕಾಶ ಜಾಸ್ಮಿನ್ ಹೂವಿನಂತೆ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಮೇಲ್ಮನೆಗಳು ಹೂವು ಸೊಗಸಿನಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿದ್ದವು; ಆಟವಾಡುವ ಕೋಗಿಲೆಗಳು ಅಲೆಯುತ್ತಾ ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಯುವತಿಯರು ಹೂವಿನ ಹಾಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಾ, ತಲೆಮೂಡಿನಿಂದ ಕಾಲುಮೂಡಿಗೆ ಹೂಮಾಲೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿದ್ದರು. ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹೊಸ ಮೊಳಕೆಗಳ ಹಸಿರು ಹಚ್ಚು, ನವೀನತೆಯ ಸೌಂದರ್ಯ, ಕಾಡು ಲತಾವನಗಳ ಹಸಿವಾದ ಹಾದಿಗಳು, ಮೃದುವಾದ ಎಲೆಗಳ ಗುಂಪು, ಮಳೆಯ ಮೋಡಗಳಿಂದ ಮನೆಗಳು ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಹಸಿರು ಹೊಳೆಯು ಮಂಜನ್ನು ನೀಗಿಸುತ್ತಿದ್ದಿತು; ಮೇಲ್ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಮೋಡಗಳಲ್ಲಿ ಮಿಂಚಿನಂತೆ ಅಲಂಕರಿತರಾಗಿ ಸೇರಿದ್ದರು; ಗಾಳಿ ನವಿಲು ಕಮಲದ ಪರಿಮಳದಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು; ಹಸುಗಳ ಗುಂಪು ತಂಪಾದ ಗಾಳಿಗೆ ಮುಖವನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲಿ ಮುಂಭಾಗಗಳು ಭಯಪಡುವ ಜಿಂಕೆಮರಿಗಳಿಂದ ಖಾಲಿಯಾಗಿದ್ದವು; ನವಿಲುಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಜಲಪಾತದ ಹನಿಯಲ್ಲಿ ಮೋಜಿನಿಂದ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಗಾಳಿ ಪರಿಮಳದಿಂದ ಮತ್ತಾಗಿ ಎಲ್ಲ ಪರಿಮಳಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ದುಹೋಗುತ್ತಿತ್ತು; ಔಷಧಿ ಗಿಡಗಳ ಪ್ರಕಾಶದಲ್ಲಿ ದೀಪಗಳು ಮರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಕೂಗು ಗಾಳಿಯನ್ನು ತುಂಬಿತ್ತು; ಹರಿವ ನದಿಗಳ ಸದ್ದು ಸಂಭಾಷಣೆಯಂತೆ ಕೇಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಹವಳದ ಹಾರಗಳಿಂದ ಬೀಳುವ ತಂಪು ಹನಿಗಳು ಪ್ರತಿ ಮರ, ಲತೆ, ಹುಲ್ಲಿನ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಅಂತಹ ಪರ್ವತದ ಅರಮನೆಗಳ ಅದ್ಭುತ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಯಾರು ವರ್ಣಿಸಬಲ್ಲರು? ಅವು ಸದಾ ಮಾಲೆಗಳ ಹೂಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತವಾಗಿದ್ದವು. ಅಂತಹ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ, ಆ ಎರಡು ದೇವಿಯರು ಶೀತವಾಗಿರುವ ದೇಹಗಳಲ್ಲಿ ಅವತರಿಸಿದರು. ಅದು ಹೇಗೆಂದರೆ, ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಮೋಕ್ಷ ಎಂಬ ಎರಡು ಲಕ್ಷ್ಮಿಗಳು ಆತ್ಮಜ್ಞಾನದ ಶಾಂತ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುವಂತೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ, ಆ ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದ ಲೀಲೆಗೆ ನಿರ್ಮಲವಾದ ಜ್ಞಾನಸ್ವರೂಪವಾಗಿ, ಮೂರು ಕಾಲಗಳನ್ನು ಪಾರಗೊಳ್ಳುವ ಶಕ್ತಿ ದೊರಕಿತು. ಅವಳು ತನ್ನ ಸ್ವಭಾವದ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ, ಹಿಂದಿನ ಜನ್ಮಗಳಾದ ಪುನರ್ಜನ್ಮ, ಮರಣ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. "ಓ ದೇವಿ, ನಿನ್ನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ನೋಡಿ, ಇಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಎಲ್ಲ ಘಟನೆಗಳು, ಕ್ರಿಯೆಗಳು, ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ನಾನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ" ಎಂದು ಅವಳು ಹೇಳಿದಳು. "ಇಲ್ಲಿ ನಾನು ವೃದ್ಧೆಯಾಗಿ, ಹಲ್ಲು-ಮೂಳೆಗಳು ಉದುರಿದಂತೆ, ಕಪ್ಪುಬಣ್ಣದ, ದರ್ಭಾ ಹುಲ್ಲು ಒಡೆಯುವುದರಿಂದ ಕೈ ಮತ್ತು ಹೊಟ್ಟೆ ಕಠಿಣಗೊಂಡಿದ್ದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಪತ್ನಿಯಾಗಿದ್ದೆ. ನಾನು ಮನೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನ ಪತ್ನಿಯಾಗಿದ್ದೆ, ಬೆಣ್ಣೆ ಮೊಸರು ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ನಿಪುಣಳಾಗಿದ್ದೆ, ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ತಾಯಿ, ಅತಿಥಿಗಳಿಗೆ ಸಂತೋಷ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ದೇವತೆಗಳು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಸದ್ವೃತ್ತರು ಇವರಿಗೆ ಭಕ್ತಳಾಗಿದ್ದೆ; ನನ್ನ ಅಂಗಗಳು ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಹಾಲಿನಿಂದ ಲೇಪಿತವಾಗಿದ್ದವು; ಗರ್ಗರಿ, ಚರು, ಕುಂಭ ಇಂತಹ ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ಸದಾ ಆಹಾರ, ಉಪ್ಪು, ಒಂಟಿ ಬಟ್ಟೆ, ಕಳಶ, ಕೊಠಡಿ ಇವುಗಳೊಡನೆ ನಿರತರಾಗಿದ್ದೆ; ಅಳಿಯ, ಮಗಳು, ಸಹೋದರ, ತಂದೆ-ತಾಯಿ ಇವರಿಗೆ ಗೌರವ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ಅವಳ ದೇಹವು ಮನೆಯ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ, ಅನೇಕ ದಿನ-ರಾತ್ರಿ ಕಳೆದಿದ್ದರಿಂದ ಶೀರ್ಣಗೊಂಡಿತ್ತು; ಆತಂಕದಿಂದ ಅವಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಒಂದೇ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಪುನಃ ಪುನಃ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಳು. 'ನಾನು ಯಾರು? ಈ ಜಗತ್ತು ಏನು?' ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಅವಳ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಎಂದಿಗೂ ಉದಯಿಸಿರಲಿಲ್ಲ, ಕನಸಲ್ಲೂ ಅಲ್ಲ, ಈ ರೀತಿ ಮೋಹಿತ ಮತ್ತು ಅಜ್ಞಾನಿ ಗೃಹಿಣಿಯ ಜೀವನದಲ್ಲಿ." ಈ ರೀತಿ ಆ ಹಳ್ಳಿ, ಅದರ ಪ್ರಕೃತಿ, ಜೀವಿಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಮನೆಗಳ ವೈಭವ, ದೇವಿಯರ ಆಗಮನ, ಲೀಲೆಯ ಜ್ಞಾನಪ್ರಾಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಅವಳ ಹಿಂದಿನ ಗೃಹಿಣಿಯ ಬದುಕಿನ ಸ್ಮರಣೆಗಳು—allವು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ, ಕಾವ್ಯಮಯವಾಗಿ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕವಾಗಿ ಅವಳ ಅನುಭವದಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿದ್ದವು.