ઇમે તે મૃદુમન્દારકુસુમોત્તંસસુન્દરાઃ । દ્રવત્કનકનિષ્ષ્યન્દવિલાસિવપુષસ્ સુરાઃ
આ દેવતાઓ છે, જેમના વાળમાં નરમ મંદારના ફૂલો શોભે છે અને જેમના શરીર પર વહેતું સોનાનું તેજ રમે છે.
ઇમાસ્ તા લોચનોલ્લાસસૃષ્ટનીલાબ્જવૃષ્ટયઃ । મુગ્ધા હાસવિલાસિન્યઃ કાન્તા હરિણદૃષ્ટયઃ
આ સુંદર સ્ત્રીઓ છે, જેમની નજરથી નીલકમળની વરસાદ થાય છે, નિર્દોષ અને હસતાં ચહેરાવાળી, મૃગ જેવી આંખો ધરાવતી પ્રિયાઓ છે.
ઇમે તે કૌસ્તુભોદ્દ્યોતા અન્યોઽન્યપ્રતિબિમ્બિતાઃ । વિશ્વરૂપોપમાકારા મરુતો મત્તકાશિનઃ
આ પવન છે, જે કૌસ્તુભ મણિના તેજથી ઝગમગે છે, એકબીજામાં પ્રતિબિંબિત થાય છે, વિશ્વરૂપ જેવા આકાર ધરાવે છે અને મસ્તીથી ચમકે છે.
ઐરાવણકટામોદવિરક્તમધુપશ્રુતાઃ । ઇમાસ્ તાઃ કાકલીગીતા ગીર્વાણગણગીતયઃ
આ મધુર ગીતો, જે ઐરાવતના સુગંધિત સુંડ તરફ ઉદાસ રહેલા મધમાખીઓએ સાંભળ્યા છે, એ દેવતાઓના સંગીત છે.
ઇયં સા કનકામ્ભોજચરદ્વૈરિઞ્ચસારસા । મન્દાકિનીતટોદ્યાનવિશ્રાન્તસુરનાયિકા
આ એ જ દિવ્ય કન્યા છે, જે મન્દાકિનીના કિનારે આવેલા બગીચામાં આરામ કરે છે અને સોનાના કમળોમાં તથા બ્રહ્માના હંસો સાથે વિહરે છે.
એતે તે યમચન્દ્રેન્દ્રસૂર્યાનિલજલાનલાઃ । લોકપાલાસ્ તનૂદ્દ્યોતકીર્ણદીપ્તોજ્જ્વલાર્ચિષઃ
આ યમ, ચંદ્ર, ઇન્દ્ર, સૂર્ય, પવન, પાણી અને અગ્નિ — એ બધા લોકપાળ છે, જેમના શરીર તેજસ્વી અને પ્રખર જ્યોતિથી ઝગમગે છે.
અયં સ સુરવિક્રાન્તહેતિકણ્ડૂયિતાનનઃ । ઐરાવણો રણદ્દન્તપ્રોતદૈત્યેન્દ્રમણ્ડલઃ
આ ઐરાવત છે, જેના મુખ પર દેવોના શસ્ત્રોનું નિશાન છે અને જેના ગર્જનારા દાંતોએ દૈત્યરાજાઓના વલયને ભેદી નાખ્યું છે.
ઇમે તે ભૂતલસ્થાના વ્યોમતારકતાં ગતાઃ । વૈમાનિકાશ્ ચલચ્ચારુહારચામરકુણ્ડલાઃ
આ લોકો, જેઓ પહેલાં ધરતી પર રહેતા હતા, હવે આકાશમાં તારાઓ બની ગયા છે—આકાશગામી દેવતાઓ, જેઓ હલનચલન કરતી સુંદર વણાવેલી વણમાલા, ચામર અને કુંડળોથી સજ્જ છે.
ઇમાસ્ તા વિવિધોદ્યાનમણિમન્દિરમણ્ડિતાઃ । વિમાનપઙ્ક્તયશ્ ચારુચામીકરમયાતપાઃ
આ છે વિમાનોની પંક્તિઓ, જે વિવિધ બગીચાઓ અને રત્નમંદિરોની શોભાથી શણગારી છે, અને સુંદર સુવર્ણ છાંયલીઓથી તેજસ્વી લાગે છે.
મેરૂપલતલાસ્ફાલશીકરાકીર્ણદેવતાઃ । એતાસ્ તાઃ કીર્ણમન્દારા ગઙ્ગાસલિલવીચયઃ
આ છે તેઓ દેવતાઓ, જે મેરુ પર્વતની ઢાળ પરથી ઉડેલા પાણીના છાંટાંથી છૂટા પડ્યા છે, અને ગંગાજળની એ તરંગો, જેમાં મંદારના ફૂલો છલકાઈ રહ્યા છે.
એતાઃ પ્રસૃતમન્દારમઞ્જરીપુઞ્જપિઞ્જરાઃ । દોલાલોલાપ્સરશ્શ્રેણ્યશ્ શક્રોપવનવીથયઃ
આ છે ઇન્દ્રના બગીચાની ગલીઓ, જ્યાં મંદારના ફૂલોની ગૂંચથી રંગાઈ ગયેલી અને હલકીફુલકી હલનચલન કરતી અપ્સરાઓની ટોળીઓ રમે છે.
ઇમે તે કુન્દમન્દારમકરન્દસુગન્ધયઃ । ચન્દ્રાંશુનિકરાકારાઃ પારિજાતસમીરણાઃ
અહીં કુંદ અને મંડારના ફૂલોના મધમીઠા સુગંધથી ભરેલા પવન વહે છે, જે ચાંદનીની કિરણો જેવી શીતળ અને સુમધુર લાગે છે.
પુષ્પકેસરનીહારપટવાસેરણોત્સુકૈઃ । લતાઙ્ગનાગણૈર્ વ્યાપ્તમ્ ઇદં તન્ નન્દનં વનમ્
આ નંદનવનમાં ફૂલોથી ભરેલી લતાઓના ઝૂંડો છે, જે પરાગ અને રેશમ જેવી સુગંધથી છવાયેલા અને ઉત્સાહથી ભરપૂર છે.
કાન્તગીતરવાનન્દપ્રનર્તિતસુરાઙ્ગનૌ । ઇમૌ તૌ વલ્લકીસ્નિગ્ધસ્વરૌ નારદતુમ્બુરૂ
અહીં નારદ અને તુંબરુ પોતાના વલ્લકીઓ પર મીઠાં સ્વર વગાડે છે, અને તેમના પ્રેમભર્યા ગીતોના રવમાં સ્વર્ગની સ્ત્રીઓ આનંદથી નૃત્ય કરે છે.
ઇમે તે પુણ્યકર્તારો ભૂરિભૂષણભૂષિતાઃ । વ્યોમન્ય્ ઉડ્ડયમાનેષુ વિમાનેષુ સુખં સ્થિતાઃ
અહીં પુણ્યશાળી લોકો અનેક આભૂષણોથી શોભાયમાન છે, અને આકાશમાં ઉડતાં વિમાનોમાં આનંદથી વિહરે છે.
મદમન્મથમત્તાઙ્ગ્ય ઇમાસ્ તાસ્ સુરયોષિતઃ । દેવેશ્વરં નિષેવન્તે વનં વનલતા ઇવ
આ સ્વર્ગની સ્ત્રીઓ, ગર્વ અને કામના થી મસ્ત થયેલી, દેવોના રાજાને એ રીતે સેવા આપે છે જેમ વનલતાઓ વૃક્ષને લપટે છે.
ચન્દ્રાંશુજાલકુસુમાશ્ ચિન્તામણિગુલુચ્છકાઃ । કલ્પવૃક્ષ ઇમે પક્વરત્નસ્તબકદન્તુરાઃ
આ કલ્પવૃક્ષો ચાંદની જેવી કાંતિવાળા ફૂલો, ચિંતામણિના ગૂચ્છો અને પક્વ રત્નોથી ભરેલા ડાળીઓ ધરાવે છે.
ઇહ તાવદ્ ઇમં શક્રમ્ અહમ્ આસનસંસ્થિતમ્ । દ્વિતીયમ્ ઇવ દેવેશં પૂજયૈવાભિવાદયે
હવે અહીં, હું આ આસન પર બેઠેલા ઇન્દ્રને, બીજાં દેવોના રાજા તરીકે માન આપી, વિનમ્રતાથી વંદન કરીશ.
ઇતિ સઞ્ચિન્ત્ય શુક્રેણ મનસૈવ શચીપતિઃ । તેનાભિવાદિતસ્ તત્ર દ્વિતીય ઇવ વૈ ભૃગુઃ
આ રીતે મનમાં વિચાર કરીને, શુક્રે શચીપતિને વંદન કર્યું અને ત્યાં, બીજાં ભૃગુ જેવા, સન્માનપૂર્વક સ્વીકારવામાં આવ્યા.
અથ સાદરમ્ ઉત્થાય શુક્રશ્ શક્રેણ પૂજિતઃ । ગૃહીતહસ્તમ્ આનીય સમીપ ઉપવેશિતઃ
પછી શુક્રદેવજી આદરપૂર્વક ઊભા થયા. ઇન્દ્રદેવએ તેમને સન્માનપૂર્વક હાથ પકડીને પોતાના પાસે બેસાડ્યા.
ધન્યસ્ ત્વદાગમેનાદ્ય સ્વર્ગો ઽયં શુક્ર શોભતે । ઉષ્યતાં ચિરમ્ એવેહ શક્ર ઇત્થમ્ ઉવાચ તમ્
ઇન્દ્રદેવએ કહ્યું: 'શુક્રદેવ, આજે તમારા આવવાથી સ્વર્ગ ધન્ય અને સુંદર બની ગયો છે. કૃપા કરીને અહીં લાંબા સમય સુધી રહો.'
અથ તત્રોપવિશ્યાસૌ ભાર્ગવશ્ શોભિતાનનઃ । શ્રિયં જહાર શશિનસ્ સકલસ્યામલસ્ય ચ
પછી ભૃગુપુત્ર શુક્રદેવ તેજસ્વી ચહેરા સાથે ત્યાં બેસ્યા અને તેમની કાંતિએ નિર્મળ ચાંદણી અને તેની આખી પ્રકાશતા પણ ફિકી પડી ગઈ.
સકલસુરગણાભિવન્દિતો ઽસૌ ભૃગુતનયશ્ શતમન્યુપાર્શ્વસંસ્થઃ । ચિરતરમ્ અતુલામ્ અવાપ તુષ્ટિં નરમતિમ્ ઉજ્ઝિતવાન્ અલં બભૂવ
બધા દેવતાઓએ ભૃગુપુત્રનું સન્માન કર્યું. તેઓ ઇન્દ્રદેવની બાજુમાં બેઠા અને લાંબા સમય સુધી માનવસંબંધિત બધાં વિચારો છોડીને અનન્ય સંતોષ અને શાંતિ અનુભવી.
મુહૂર્તમ્ અથ વિશ્રમ્ય તસ્ય પાર્શ્વે શચીપતેઃ । સ્વર્ગં વિહર્તુમ્ ઉત્તસ્થૌ સ્વર્વાસિપરિચોદિતઃ
થોડો સમય શચીપતિના બાજુમાં આરામ કરીને, સ્વર્ગના રહેવાસીઓએ પ્રેરણા આપતાં, તે સ્વર્ગમાં ફરવા માટે ઊભો થયો.
સ્વર્ગશ્રિયં સમાલોક્ય લોલલોચનલાઞ્છિતમ્ । સ્ત્રૈણં દ્રષ્ટું જગામાસૌ નલિનીમ્ ઇવ સારસઃ
સ્વર્ગની તેજસ્વિતા જોઈ, જ્યાં ચંચળ આંખોવાળી સ્ત્રીઓથી શોભાયમાન હતું, તે સ્ત્રીઓની સભા જોવા માટે એ રીતે ગયો જેમ હંસ કમળના તળાવ તરફ જાય છે.
તત્ર તાં મૃગશાવાક્ષીં કાન્તામ્ અધ્યાગતામ્ અસૌ । દદર્શ વિપિનાન્તસ્સ્થાં ભૃઙ્ગશ્ ચૂતલતામ્ ઇવ
ત્યાં તેણે મૃગશાવક જેવી આંખોવાળી પ્રિયાને જોયા, જે આવીને વનના કિનારે ઊભી હતી, જેમ કે ભમરો કેરીની કૂંપળ પાસે હોય છે.
તામ્ આલોક્ય લસલ્લોલવિલાસવલિતાકૃતિમ્ । આસીદ્ વિલીયમાનાઙ્ગો જ્યોત્સ્નયેન્દુમણિર્ યથા
તેની રમણિય, ચંચળ અને લયબદ્ધ ચાલ જોઈને, તેનું શરીર જાણે ચાંદણીમાં ચંદ્રમણિ ઓગળી જાય એમ ઓગળી ગયું.
વિલીયમાનસર્વાઙ્ગસ્ તામ્ અવૈક્ષત કામિનીમ્ । ચન્દ્રકાન્ત ઇવ જ્યોત્સ્નાં શીતલાં ખે વિલાસિનીમ્
તેના આખા શરીર પર પ્રેમની લહેર ફેલાઈ ગઈ હતી, અને એ કામનાથી ભરેલી સ્ત્રીને એ એવી રીતે જોઈ રહ્યો હતો, જેમ ચાંદ્રકાંતો પથ્થર આકાશમાં ઠંડકભરી રમતી ચાંદનીને જુએ છે.
તેનાવલોકિતા સાપિ તત્પરાયણતાં ગતા । નિશાન્તે ચક્રવાકેન કાન્તેવ પરિકૂજિતા
એ રીતે તેના નજરે પડતાં, એ સ્ત્રી પણ આખી રીતે તેના પર મગ્ન થઈ ગઈ, જેમ રાતના અંતે ચક્રવાક પક્ષી પોતાના પ્રિય પતિ માટે કૂકતું હોય તેમ.
રસાદ્ વિકસતોર્ નૂનમ્ અન્યોઽન્યમ્ અનુરક્તયોઃ । પ્રાતર્ અર્કનલિન્યોર્ યા શોભા સૈવ તયોર્ અભૂત્
બન્ને વચ્ચે આનંદ અને પ્રેમથી હૃદય ખીલી ઉઠ્યાં હતાં, અને તેમની વચ્ચે જે તેજ દેખાતું હતું, એ સવારે સૂર્ય અને કમળના તળાવ વચ્ચે ફેલાતા સૌંદર્ય જેવું હતું.