વાહયત્ય્ અત્ર મે દાન્તાન્ ઉડ્ડારે પુક્કસઃ પિતા । શ્મશાન ઇવ વેતાલઃ ક્ષુધિતો ધૂલિધૂસરઃ
અહીં મારા પિતા, જે પુક્કસ છે, શાંત પ્રાણીઓને કાપવા માટે હાંકે છે; તે ભૂખ્યા અને ધૂળથી ધૂંધળા એવા શ્મશાનના વેતાળ જેવાં લાગે છે.
તસ્યેદમ્ અન્નં ભવતિ ભર્તૃત્વે દીયતે સ્થિતે । પ્રાણૈર્ અપિ હિ સમ્પૂજ્યા વલ્લભાઃ પુરુષા યતઃ
આ ભોજન તેને ત્યારે જ મળે છે, જ્યારે તે પતિ તરીકે સ્વીકારવામાં આવે; કારણ કે, પ્રિય પુરુષો તો જીવથી પણ વધુ માન આપવાના હોય છે.
અથોક્તા સા મયા ભર્તા ભવામિ તવ સુવ્રતે । કેનાપદિ વિચાર્યન્તે વર્ણધર્મકુલક્રમાઃ
પછી મેં તેને કહ્યું: 'હું તારો પતિ બનીશ, હે સુવ્રતા; કારણ કે મુશ્કેલીમાં જાતિ, ધર્મ અને કુળની વાતો કોણ વિચારતો રહે છે?'
તતસ્ તયૌદનાદ્ અર્ધં મહ્યમ્ એકં સમર્પિતમ્ । માધવીવામૃતાદ્ અર્ધમ્ ઇન્દ્રાયાગ્નિમતે પુરા
પછી તેણે ભાતનો અડધો ભાગ મને આપ્યો, જેમ માધવીના અમૃતમાંથી અડધો ભાગ એક વખત ઇન્દ્ર અને અગ્નિને મળ્યો હતો.
જમ્બૂફલરસઃ પીતસ્ સ ભુક્તઃ પુક્કસૌદનઃ । વિશ્રાન્તં ચ મયા તત્ર મોહાપહૃતચેતસા
જાંબુફળનો રસ પીધો પછી મેં પુક્કસનો ભાત ખાધો અને ત્યાં જ મારો મન મોહથી ભરાઈને આરામ કર્યો.
માં તડાકમ્ ઇવાપૂર્ય સા પ્રાવૃટ્શ્યામલા ગતા । હસ્તેન સમુપાદાય પ્રાણં બહિર્ ઇવ સ્થિતમ્
વરસાદની જેમ કાળી તે સ્ત્રીએ મને તળાવની જેમ ભર્યો અને હાથ પકડીને જાણે મારી પ્રાણશક્તિ બહાર ખેંચી લીધી.
દુરાકૃતિં દુરારમ્ભમ્ આસસાદ ભયપ્રદમ્ । પિતરં પીવરાકારમ્ અવીચિમ્ ઇવ શાસના
પછી તે મારા પિતાને મળી, જે ભયાનક આકાર અને દુષ્કર કાર્યવાળા, ડરાવના અને અવીચિ નરક જેટલા જાડા હતા.
તયા મદનુષઙ્ગિણ્યા સ્વાર્થસ્ તસ્મૈ નિવેદિતઃ । માતઙ્ગાય ભ્રમર્યેવ નિસ્સ્વનેનાલિલગ્નયા
મારી સાથે જોડાયેલી એ સ્ત્રીએ પોતાનો હિત એમને અર્પણ કર્યો, જેમ શાંત અને ચુપચાપ ચાંપકડી રહેલી મધમાખી પોતાને હાથીને અર્પે છે.
સ તસ્યા બાઢમ્ ઇત્ય્ ઉક્ત્વા દિનાન્તે સમુપસ્થિતે । મુમોચ દાન્તાવ્ આબદ્ધૌ કૃતાન્તઃ કિઙ્કરાવ્ ઇવ
એમણે 'હા, જરૂર' એમ કહ્યું અને દિવસ પૂરો થતો હતો ત્યારે અમને છોડી દીધા, જાણે મૃત્યુદૂતના દાંતમાં બંધાયેલા બે દાસોને મુક્ત કર્યા હોય.
નીહારાભ્રકડારાસુ દિક્ષુ પ્રોદ્ધૂલિતાસ્વ્ ઇવ । વેતાલવદ્ વનાત્ તસ્માદ્ દિનાન્તે ચલિતા વયમ્
દિવસના અંતે અમે એ જંગલમાંથી બહાર નીકળી ગયા, જેમ ધૂંધ અને વાદળો હવામાં ઉડી જાય છે અને જેમ ભૂતકાળના વેતાળો ચારે દિશા વિખેરાઈ જાય છે.
ક્ષણેન પક્કણં પ્રાપ્તાસ્ સન્ધ્યાયાં દીર્ઘજઙ્ગલાત્ । શ્મશાનાદ્ ઇવ વેતાલાશ્ શ્મશાનમ્ ઇતરન્ મહત્
થોડી જ વારમાં, સાંજના સમયે, અમે વિશાળ જંગલમાંથી ગામે પહોંચી ગયા, જાણે શમશાનમાંથી વેતાળો બીજા મોટા શમશાનમાં આવી પહોંચ્યા હોય.
વિકર્તિતવરાહાશ્વકપિકુક્કુટવાયસમ્ । રક્તસિક્તોર્વરાભાગપ્રભ્રમન્મક્ષિકાગણમ્
માટી પર લોહીથી ભીંજાયેલા ટુકડાઓ પર માખીઓના ટોળા ભમતા હતા, અને વરાહ, ઘોડા, વાંદર, કૂકડી અને કાગડાના અવશેષો ચારે બાજુ છૂટા પડેલા હતા.
શોષાર્થપ્રસૃતાર્દ્રાન્ત્રતન્દ્રીજાલપતત્ખગમ્ । નિષ્કુટાસ્થિતજમ્બીરષણ્ડલગ્નશ્વજાઘનિ
સૂકવવા માટે પાથરેલી ભીની આંતરડીઓ પર પક્ષીઓ મંડરાતા હતા, અને ગલીઓમાં લીંબુના ઝૂંડમાં કુતરા પગ ફસાયા હતા.
શુષ્યદ્ગુરુવસાપિણ્ડપૂર્ણાલિન્દલસત્ખગમ્ । દૃતિપ્રસક્તરક્તાક્તચર્મસ્રવદસૃગ્લવમ્
સૂકાઈ ગયેલા ભારે ચરબીના ઢગલાં પર પક્ષીઓ બેઠા હતા, અને તેમની નજર લોહીથી ભીંજાયેલા, માંસ અને લોહી ટપકતા ચામડાં પર જમાઈ હતી.
બાલહસ્તસ્થિતક્રવ્યપિણ્ડારણિતમક્ષિકમ્ । જર્જરજ્યેષ્ઠચણ્ડાલતર્જિતારટિતાર્ભકમ્
બાળકોના હાથમાં કાચા માંસના ટુકડા હતા, જેના કારણે માખીઓ ગૂંજી રહી હતી, અને ફાટેલા કપડાં પહેરેલા, ઉગ્ર વૃદ્ધ ચંડાળાઓ રડતા બાળકોએ ધમકી આપી રહ્યા હતા.
તત્ પ્રવિષ્ટા વયં કીર્ણશિરોઽન્ત્રં ભીમપક્કણમ્ । મૃતભૂતં જગત્ કલ્પે કૃતાન્તાનુચરા ઇવ
અમે એ ભયાનક અને દુર્ગંધયુક્ત જગ્યામાં પ્રવેશ્યા, જ્યાં જમીન પર ચાંદડા અને આંતરડાં છૂટા પડેલા હતા. એ દ્રશ્ય એવું લાગતું હતું જાણે યુગના અંતે મૃત્યુદેવના સેવકો બનીને અમે મૃત જગતમાં ભટકી રહ્યા હોઈએ.
સમ્ભ્રમોપહિતાનલ્પકદલીદલપીઠકે । અહમ્ આસ્થિતવાંસ્ તત્ર નવે શ્વશુરમન્દિરે
ત્યાં, મારા નવા સસરાના ઘરમાં, હું થોડી ચિંતા સાથે કેળાના પાનની નાની બેઠકે બેઠો હતો.
શ્વશ્ર્વા મે કેકરાક્ષ્યાસ્ તુ તેનાસ્રુલવચક્ષુષા । જામાતાયમ્ ઇતિ પ્રોક્તં તયા તદ્ અભિનન્દિતમ્
મારી સાસુ, જેઓની આંખોમાં આંસુ ઝળહળતા હતા, તેમણે મને જમાઈ કહી સંબોધન કર્યું અને પ્રેમપૂર્વક આવકાર્યો.
અથ વિશ્રમ્ય ચણ્ડાલભોજનાન્ય્ અજિનાસને । સઞ્ચિતાન્ય્ ઉપભુક્તાનિ દુષ્કૃતાનીવ ભૂરિશઃ
પછી, મૃગછાલાની બેઠકે આરામ કર્યા પછી, મેં ત્યાં એકઠું કરેલું ચંડાળ ખોરાક ઘણું બધું ભોજન કર્યું, જાણે અનેક પાપો ભોગવી રહ્યો હોઉં.
અનન્તદુઃખબીજાનિ નમનોજ્ઞતરાણ્ય્ અપિ । તાનિ પ્રણયવાક્યાનિ શ્રુતાન્ય્ અસુભગાન્ય્ અલમ્
ત્યાં જે પ્રેમભરી વાતો બોલાઈ, તે સાંભળવામાં મીઠી લાગતી હતી, પણ વાસ્તવમાં તો એ અનંત દુઃખના બીજ જ હતી અને સાવ અશુભ હતી.
નિરભ્રામ્બરનક્ષત્રે કસ્મિંશ્ચિન્ દિવસે તતઃ । તૈસ્ તૈર્ આરમ્ભસંરમ્ભૈસ્ તૈર્ વસ્ત્રવિભવાર્પણૈઃ
પછી એક દિવસે, આકાશ સ્વચ્છ હતું અને તારાઓથી શોભી રહ્યું હતું, વિવિધ વિધિઓ, ઉત્સાહભર્યા કાર્યો અને કપડાં તથા ધનની ભેટો સાથે સમારંભ થયો.
દત્તાથ તેન સા મહ્યં કુમારી ભયદાયિની । સુકૃષ્ણા કૃષ્ણવર્ણેન દુષ્કૃતેનેવ શાસના
ત્યારે એ માણસે પોતાની દીકરી મને આપી, જે કુમારી હતી, ભય પેદા કરતી હતી, અને એવી કાળી હતી કે જાણે ખરાબ કર્મો માટેની સજા હોય.
સરભસમ્ અભિતો વિનેદુર્ અત્ર પ્રસૃતમહામદિરાસવાશ્ શ્વપાકાઃ । હતપટુપટહા વિલાસવન્તસ્ સ્વયમ્ ઇવ દુષ્કૃતરાશયો મહાન્તઃ
ત્યાં ચંડાળ લોકો ભારે દારૂ પીધા પછી ચારે બાજુ જોરથી ગૂંજી ઉઠ્યા; અને મોટા લોકો, જેમના મન દુષ્કર્મોથી ભરેલા હતા, તેઓ પોતે જ જાણે પાપના ઢગલા બનીને ઢોલ વગાડવામાં અને વિલાસમાં મગ્ન હતા.
બહુનાત્ર કિમ્ ઉક્તેન સ્વોત્સવાવર્જિતાશયઃ । તતઃપ્રભૃતિ તત્રાહં સમ્પન્નઃ પુષ્ટપુક્કસઃ
અહીં વધુ શું કહેવું? એ દિવસથી મારા મનમાં કોઈ આનંદ ન રહ્યો, અને હું દુઃખી અને દુર્બળ બનીને એકલવાયી જીવન જીવતો રહ્યો.
સપ્તરાત્રોત્સવસ્યાન્તે ક્રમાન્ માસાષ્ટકં ગતમ્ । પુષ્પિતા સાથ સમ્પન્ના સ્થિતા ગર્ભવતી તતઃ
સાત દિવસના ઉત્સવ પછી ધીમે ધીમે આઠ મહિના વીતી ગયા; પછી તે સ્ત્રી ફળદાયી બની, અને ગર્ભવતી થઈ.
પ્રાસૂત દુઃખદાં કન્યાં વિપદ્ દુઃખક્રિયામ્ ઇવ । સા કન્યા વવૃધે શીઘ્રં મૂર્ખચિન્તેવ પીવરી
પછી તેણે એક દીકરીને જન્મ આપ્યો, જે દુઃખ આપનારી હતી, જાણે કોઈ મોટી મુશ્કેલી આવી હોય તેમ; એ દીકરી ઝડપથી મોટી અને મૂર્ખ ચિંતાની જેમ જાડા શરીરની થઈ.
પુનઃ પ્રાસૂત સા વર્ષૈસ્ ત્રિભિઃ પુત્રમ્ અશોભનમ્ । અનર્થમ્ ઇવ દુર્બુદ્ધિર્ આશાપાશવિધાયકમ્
પછી ત્રણ વર્ષ પછી, તેણે ફરી એક પુત્રને જન્મ આપ્યો, જે દેખાવમાં અપ્રિય અને મૂર્ખ હતો, જાણે કોઈ અનર્થ જ જન્મ્યો હોય, અને આશાની બંધનોથી બંધાયેલો હતો.
પુનઃ પ્રાસૂત કન્યાં ચ પુનર્ અપ્ય્ અર્ભકં તતઃ । કલત્રવાન્ અહં જાતો વને જરઢપુક્કસઃ
પછી તેણે ફરીથી એક દીકરીને જન્મ આપી, અને પછી ફરી એક બાળક થયો. આમ, હું જંગલમાં પત્નીવાળો થયો, અને વૃદ્ધ, નબળો અને ત્યાજ્ય બની ગયો.
તયા સહ સમાસ્ તત્ર મયા બહ્વ્યો ઽતિવાહિતાઃ । નરકે ચિન્તયા સાર્ધં બ્રહ્મઘ્નેનેવ નશ્યતા
ત્યાં, તેના સાથે ઘણા વર્ષો વીતી ગયા. ચિંતામાં ડૂબેલો, એ રીતે દુઃખી રહ્યો જેમ કોઈ બ્રાહ્મણહત્યા કરનાર નરકમાં પીડાય છે.
શીતવાતાતપક્લેશવિવશેન વનાન્તરે । ચિરં વિલુલિતં વૃદ્ધકચ્છપેનેવ પલ્વલે
જંગલના અંતરમાં ઠંડી, પવન અને તાપથી પીડાઈને, લાંબા સમય સુધી હું એ રીતે ધક્કા ખાઈ રહ્યો હતો જેમ કોઈ વૃદ્ધ કાચબો કાદવમાં ઉલટપલટ થાય.