વિકુટ્ટિતાટવીષણ્ડાશ્ શ્વભ્રભિત્તિવિભેદિનઃ । તેનાતિભીમવાતેન વિદૂરથરથો ઽપ્ય્ અથ
ઘણા જંગલો ચકનાચૂર થઈ ગયા, પહાડોની દિવાલો ફાટી ગઈ. એ ભયાનક પવનથી વિદૂરથનું રથ પણ હલાઈ ગયું.
ઉહ્યમાનો ઽભવન્ નદ્યા યથા જર્જરપલ્લવઃ । વિદૂરથો ઽથ તત્યાજ પર્વતાસ્ત્રં મહાસ્ત્રવિત્
જેમ નદીમાં પાંદડું ધકેલાય છે એમ વિદૂરથ પણ અશાંત થઈ ગયો. પછી એ મહાશસ્ત્રોનો જાણકાર વિદૂરથે પર્વતાસ્ત્ર છોડી દીધું.
વ્યોમાપિ ઘનતાં યેન સમાધાતુમ્ ઇવોદ્યતમ્ । તેન શૈલાસ્ત્રઘાતેન વિરરામ સમીરણઃ
આકાશને ઘન બનાવવાનો જે પવન પ્રયત્ન કરી રહ્યો હતો, તે પર્વતોના પ્રહારથી શાંત થઈ ગયો.
શમં ચ તેન શાન્તેન પ્રયયૌ વાયુના યતઃ । અન્તરિક્ષગતા વૃક્ષપઙ્ક્તયઃ પતિતા ભુવિ
પવન શાંત થતાં શાંતિ છવાઈ ગઈ અને આકાશમાં લટકેલા વૃક્ષોની પાંતિઓ જમીન પર પડી ગઈ.
નાનાજનાશનવ્યૂહે કાકાનામ્ ઇવ કોટયઃ । શેમુશ્ શીત્કારડક્કારભાક્કારોક્કારકા દિશામ્
વિવિધ માનવભક્ષી ટોળીઓમાં, અનગણિત કાગડાઓ ચારે બાજુ ચીસો, કૂક અને કરકશ અવાજો સાથે ભેગા થયા.
પ્રલાપા ઇવ વિધ્વસ્તપ્રથાઃ પવનવીરુધામ્ । ગિરીન્ અપશ્યન્ નભસઃ પતતઃ પર્ણપત્ત્રવત્
પવનથી ઉખડેલા વૃક્ષોની ગૂંચવણભરી અવાજો જાણે અસમજ વાતો જેવી લાગતી હતી અને તેઓએ આકાશમાંથી પાંદડાં જેમ પર્વતો પડતાં જોયા.
સિન્ધુસ્ સિન્ધુર્ ઇવોત્પન્નાન્ મૈનાકાદીન્ ઇતસ્ તતઃ । વજ્રાસ્ત્રમ્ અસૃજદ્ દીપ્તં તેરુર્ વજ્રઘનાસ્ તતઃ
દરેક તરફથી નદીઓ, સમુદ્રની જેમ, ઊભી થઈ ગઈ અને મૈનાક વગેરે પર્વતો પણ પ્રગટ્યા. પછી તેમણે તેજસ્વી વીજળી જેવું શસ્ત્ર ચલાવ્યું અને વીજળીના ગજ્જનાથી આકાશ ગુંજી ઉઠ્યું.
પિબન્તો ઽદ્રીન્ પ્રતિગિરં વહ્નિદાહાદ્ ઇવાગ્નયઃ । તે ગિરીણાં પુરીણાં ચ કોટિતુણ્ડાવખણ્ડનૈઃ
જેમ અગ્નિ પર્વતોને બળાવી નાખે છે, તેમ તેમણે પર્વતો અને તેમની નગરોની ચોટીઓ અનેક પ્રહારોથી તોડી નાખી.
શિરાંસિ શાતયામ્ આસુઃ ફલાનીવોલ્બનાનિલાઃ । વિદૂરથો ઽથ વજ્રાસ્ત્રશાન્ત્યૈ બ્રહ્માસ્ત્રમ્ અભ્યદાત્
તેઓએ પર્વતોની ટોચોને એવી રીતે ફાડી નાખી જેમ ઉગ્ર પવન ફળોને ઉડાવી દે છે. ત્યારબાદ વિદૂરથએ વીજળીના શસ્ત્રને શાંત કરવા માટે બ્રહ્માશત્રનું આહ્વાન કર્યું.
તતો બ્રહ્માસ્ત્રવજ્રાસ્ત્રે સમં પ્રશમમ્ આગતે । શ્યામાશ્યામં પિશાચાસ્ત્રમ્ અથ સિન્ધુર્ અચોદયત્
પછી જ્યારે બ્રહ્માશત્ર અને વીજળીનું શસ્ત્ર બંને શાંત થઈ ગયા, ત્યારે સિંધુએ કાળાં અને ભયાનક પિશાચ શસ્ત્રને ચલાવ્યું.
તેનોદગુઃ પિશાચાનાં પઙ્ક્તયો ઽનન્તભીતિદાઃ । સન્ધ્યાયામ્ ઇવ ભીત્યેવ દિવસશ્ શ્યામતાં યયૌ
તેના કારણે પિશાચોની પંક્તિઓ ઊભી થઈ, જે અવિરત ભય પેદા કરતી હતી; જેમ સંધ્યા સમયે ભય ફેલાય છે, તેમ આખો દિવસ અંધકારમય બની ગયો.
પિશાચા ભુવનં જહ્રુર્ અન્ધકારભરા ઇવ । ભાસ્મનસ્તમ્ભસદૃશાસ્ તાલોત્તાલવિલાસિનઃ
પિશાચોએ આખું જગત ઘેરી લીધું, જાણે અંધકારથી ભરાઈ ગયું હોય; તેઓ રાખના થાંભલાં જેવા દેખાતા અને ઉગ્ર હલચાલ કરતા ફરતાં.
દૃશ્યમાનમહાકારા મુષ્ટિગ્રાહ્યા નકિઞ્ચન । ઊર્ધ્વકેશાઃ કૃશાઙ્ગાશ્ ચ કેચિચ્ ચ શ્મશ્રુલા અપિ
કેટલાંક મોટા આકારમાં દેખાતા, હાથમાં પકડાઈ જાય એવા છતાં ખાલી, કેટલાકના વાળ ઊભા, શરીર દુર્બળ અને કેટલાકને દાઢી પણ હતી.
કૃશાઙ્ગા મલિનાઙ્ગાશ્ ચ ગ્રામ્યા ઇવ નભશ્ચરાઃ । સભાયાં મૂઢદૃષ્ટાશ્ ચ યત્કિઞ્ચનકરાઃ ખલાઃ
દુર્બળ શરીરવાળા, મેલાં શરીરવાળા, જાણે ગામના લોકો આકાશમાં ફરતાં હોય, સભામાં મૂર્ખ નજરવાળા, જે કંઈ પણ કરે એવા દુષ્ટ હતા.
દીના બહ્વાશિનઃ ક્રૂરા દીના ગ્રામ્યજના ઇવ । તરુકર્દમરથ્યાન્તશ્શૂન્યગેહગૃહાશ્ ચલાઃ
દુઃખી, વધારે ખાવાવાળા, ક્રૂર, ગામના ગરીબ લોકો જેવા; અસ્થિર, ખાલી ઘરોમાં, કાદવવાળી ગલીઓના અંતે અને વૃક્ષો નીચે રહેતા.
લેલિહાનાઃ પ્રેતરૂપાઃ કૃષ્ણાઙ્ગાશ્ શ્વપચા ઇવ । જગૃહુસ્ તે તદા મત્તા હતશિષ્ટમ્ અરેર્ બલમ્
એ લોકો જીભ લપલપાવતા, મૃતદેહ જેવા, કાળી ચામડીવાળા અને શ્વપચ જેવા હતા; તેઓ નશામાં દુશ્મનના બચેલા સૈન્યને ઝપટીને લઈ ગયા.
આસન્નસૈનિકાસ્ તત્ર વિત્રસ્તક્ષુબ્ધચેતનાઃ । ત્યક્તાયુધતનુત્રાણાસ્ ત્રસ્તપ્રાણાસ્ સ્ખલદ્ગમાઃ
ત્યાં નજીકના સૈનિકો ડરથી અને ગભરાટથી વ્યાકુળ મનવાળા હતા; તેઓએ હથિયાર અને કવચ ફેંકી દીધાં, જીવ બચાવવા ડરથી લથડતાં ભાગી રહ્યા.
નેત્રૈર્ અઙ્ગૈર્ મુખૈઃ પાદૈર્ વિકારભયકારિણઃ । ત્યક્તકૌપીનવસના નિર્નગ્ના હસનોત્તરાઃ
તેમની આંખો, અંગો, ચહેરા અને પગ ભય પેદા કરતા વિકૃતિભર્યા હતા; તેઓએ કૌપીન અને વસ્ત્રો છોડી દીધાં, આખા નંગા થઈને હસતા હતા.
વિષ્ઠાં મૂત્રં ચ કુર્વન્તસ્ સ્થિરમ્ આરબ્ધનર્તનાઃ । પિશાચરાજો રાજાનમ્ અથ યાવદ્વિદૂરથમ્
પિશાચોના રાજાએ, પોતાના સાથીઓ સાથે ઉગ્ર નૃત્ય કરતાં, રસ્તામાં જ શૌચ અને મૂત્ર વિસર્જન કરતા, નજીકમાં ઉભેલા રાજાની તરફ આગળ વધ્યો.
સમાક્રામતિ તાવત્ સ માયાં તાં બુબુધે બુધઃ । પિશાચસઙ્ગ્રામકરીં માયાં વેત્તિ સ ભૂમિપઃ
જેમ જેમ પિશાચરાજ આગળ વધ્યો, તેમ તે બુદ્ધિમાન રાજાએ તરત જ સમજ્યું કે આ બધું તો પિશાચરાજે યુદ્ધ માટે રચેલી માયા છે.
તયા પિશાચસૈન્યં તત્ પરસૈન્યે ન્યયોજયત્ । તતસ્ સ્વસૈનિકાસ્ સ્વસ્થાઃ પરયોધાઃ પિશાચિનઃ
પછી પિશાચરાજે એ માયાના જોરે પોતાની સેનાને દુશ્મન સામે ચઢાવી. એથી એમના પોતાના સૈનિકો તો સુરક્ષિત રહ્યા અને સામેના યોદ્ધાઓ પિશાચ બની ગયા.
તસ્યાથ રૂપિકાસ્ત્રં તદ્ દદૌ ચાન્યદ્ અસૌ રુષા । ઉદગુર્ ભૂતલાદ્ વ્યોમ્નો રૂપિકાસ્ સ્તબ્ધમૂર્ધજાઃ
પછી ક્રોધમાં આવીને તેણે બીજું રૂપ બદલાવતું અસ્ત્ર છોડ્યું. જમીન અને આકાશમાંથી ઊભા વાળવાળા, રૂપ બદલતા પિશાચો ઊભા થઈ ગયા.
નિર્નગ્ના વિકરાલાક્ષ્યો લમ્બશ્રોણિપયોધરાઃ । ઉદ્ભિન્નયૌવના વૃદ્ધાઃ પીવરાઙ્ગ્યો ઽથ જર્જરાઃ
કેટલાંક સ્ત્રીઓ નિર્વસ્ત્ર હતી, તેમની આંખો ભયાનક દેખાતી, કટિ અને સ્તન ઢળી પડેલા, કેટલીક વૃદ્ધ હોવા છતાં યુવાની ફાટી નીકળી હતી, કેટલીક ગઠીલી, તો કેટલીક એકદમ દુર્બળ હતી.
સ્વરૂપારૂપજઘના દુર્નાટ્યવિકસદ્ભગાઃ । નરપદ્મશિરોહસ્તા રુધિરારુણગાત્રકાઃ
કેટલીક સ્ત્રીઓના કટિ સ્વાભાવિક, તો કેટલીકની અસ્વાભાવિક હતી; તેઓ ભયાનક નૃત્ય કરતી, અંગ ખુલ્લાં પડ્યાં હતાં. કોઈના હાથમાં માનવીનું માથું, તો કોઈના હાથ કમળ જેવા, શરીર લોહીથી લાલચટ્ટ હતું.
અર્ધચર્વિતમાંસાસૃક્સ્રવત્સૃક્વાક્તલાલનાઃ । નાનાનાનાઙ્ગવલનાનનોન્નમનસન્નમાઃ
કેટલાંક સ્ત્રીઓ અર્ધ ખાધેલું માંસ ચાવતી, પોતાના હાથમાંથી લોહી અને મજ્જા ચાટી રહી હતી; તેઓ પોતાના અનેક અંગોને વાંકડા-વાંકડા ફેરવી, ક્યારેક ચહેરો ઊંચો કરતી, ક્યારેક નમાવતી.
સિરાલભુજવક્ત્રોરુકુચપાર્શ્વકરાઙ્ગિકાઃ । તાડીકૃતાર્ભકશવાદ્ અનુકૃષ્ટાન્ત્રરજ્જવઃ
કેટલાંક સ્ત્રીઓના હાથ, ચહેરા, જાંઘ, સ્તન, પાશ્વ ભાગ અને અંગો પર શિરાઓ સ્પષ્ટ દેખાતી; તેઓ બાળકના મૃતદેહને મારતી અને તેની આંતરડીઓ દોરીની જેમ ખેંચતી.
શ્વકાકોલૂકવદના નિમ્નવક્ત્રહનૂદરાઃ । જગૃહુસ્ તાઃ પિશાચાંસ્ તાન્ દુર્બલાન્ દુશ્શિશૂન્ ઇવ
કૂતરા, શિયાળ અને ઘુવડ જેવા ચહેરાવાળા, ખસેલા મોઢા, ચપટી ગયેલા જડબાં અને પેટવાળી એ પિશાચીઓએ એ દુર્બળ પિશાચોને એવું પકડી લીધાં જેમ કે કોઈ લાચાર બાળકને પકડી લે.
પિશાચરૂપિકાસૈન્યં તદાસીદ્ એકતાં ગતમ્ । નિર્નગ્નં નર્તનોત્તાનવદનાઙ્ગવિલોચનમ્
એ પિશાચ જેવું સેના એક થઈ ગઈ, બધાં નિર્વસ્ત્ર, ઉછળતા-નાચતા, અને એમના ચહેરા, હાથપગ અને આંખો બધું ઉપર તરફ ઊંચકાયેલું હતું.
પરસ્પરાક્રાન્તિકરં ભીષયંશ્ ચ પરસ્પરમ્ । નિષ્કાસિતમહાજિહ્વં નાનામુખવિકારદમ્
એ લોકો એકબીજા પર તૂટી પડતા, એકબીજાને ડરાવતા, મોટાં મોટાં જીભ બહાર કાઢીને, અને ચહેરા પર અનેક પ્રકારના વિકૃતિઓ બતાવતા.
શવભારાઢ્યમ્ અન્યોઽન્યં હ્રિયમાણશવાઙ્ગકમ્ । રુધિરામ્ભસિ મજ્જત્ તદુન્મજ્જચ્ ચ લસત્તનુ
એમણે એકબીજાને લાશોનું ભાર વહન કરાવ્યું, કોઈ મૃતદેહના અંગો ખેંચી લઈ જતો, અને એમના તેજસ્વી શરીરો લોહીના તળાવમાં ડૂબતા અને ફરી ઉપર આવતાં હતાં.