અનન્તમ્ ઇદમ્ આકાશમ્ આપૂર્ય વિનતાસુતઃ । કનકાઙ્ગો મમાઙ્ગાનામ્ અયમ્ આસનતાં ગતઃ
આ અનંત આકાશને ભરતા વિનતા પુત્ર, સોનાની જેમ તેજસ્વી શરીર ધારણ કરીને, મારા અંગોમાં આસન ગ્રહણ કરી બેઠા છે.
કરશાખૈકવિશ્રાન્તસર્વહેતિવિહઙ્ગમાઃ । નખાંશુમઞ્જરીકીર્ણા મહામરકતદ્રુમાઃ
મારા હાથની શાખાઓ પર આરામ કરતા બધા કારણરૂપ પક્ષીઓ, મારા નખોની કિરણોથી શોભિત, મહાન પન્નાના વૃક્ષો જેવા છે.
ઇમે તે મૃદુમન્દારદામદૃબ્ધાંસમણ્ડલાઃ । મન્દરાઘૃષ્ટકેયૂરાશ્ ચત્વારો મમ બાહવઃ
મારા આ ચાર બાહુઓ કોમળ છે, જેમાં મૃદુ મંદારના ફૂલો, દામા રત્નોના વર્તુળ અને મન્દર પર્વત સાથે ઘસાયેલા કંગણો શોભે છે.
ચલચ્છશિકરાપૂરચારુચામરધારિણી । ઇયં મે પાર્શ્વગા લક્ષ્મીઃ ક્ષીરોદજઠરોત્થિતા
ચાલતી ચાંદનીની કિરણોથી બનેલા સુંદર ચામરથી શોભિત, દુધના દરિયાની ઊંડાઈમાંથી ઊગેલી, આ લક્ષ્મી મારી બાજુએ ઊભી છે.
હેલાવિલબ્ધભુવના ત્રૈલોક્યતરુમઞ્જરી । ઇયં મે પાર્શ્વગા કીર્તિર્ ધવલામલહાસિની
મઝાકમાં ત્રણેય લોકને મેળવનાર, ત્રણ લોકના ઇચ્છાપૂર્ણ વૃક્ષની કળી જેવી, ધોળી અને નિર્મળ હાસ્યથી તેજસ્વી, આ કીર્તિ મારી બાજુએ છે.
અનારતં જગજ્જાલનવનિર્માણકારિણી । ઇયં મે પાર્શ્વગા માયા સ્વેન્દ્રજાલવિલાસિની
સદાયે જગતનું જાળ новое બનાવી રહેલી, અજાયબી ભરેલી માયા, મારી બાજુએ ઊભી છે.
ઇયં સા હેલયાક્રાન્તત્રૈલોક્યતરુષણ્ડિકા । જયા સ્ફુરતિ મે પાર્શ્વે લતા કલ્પતરોર્ ઇવ
આ જયાએ મઝાકમાં ત્રણેય લોકના ઇચ્છાવૃક્ષોના વનને જીત્યા છે; તે કલ્પવૃક્ષની વેલ જેવી મારી બાજુએ તેજથી ઝગમગે છે.
ઇમૌ મે નિત્યશીતોષ્ણૌ દેવૌ શીતાંશુભાસ્કરૌ । પ્રકટીકૃતસંસારૌ મુખમધ્યે વિલોચને
મારા માટે ચાંદ્ર અને સૂર્ય — આ બંને દેવતાઓ, એક સદા ઠંડક આપતો અને બીજો તેજસ્વી — મારા ચહેરાની વચ્ચે આંખો રૂપે વિશ્વને સ્પષ્ટ રીતે દર્શાવે છે.
મમેયમ્ ઉત્પલશ્યામા પીનામ્ભોધરસુન્દરી । શ્યામીકૃતકકુપ્ચક્રા દેહદીપ્તિર્ વિસારિણી
આ ઊંડા નીલા રંગની, કમળ જેવી અને ઘનઘોર વાદળ જેવી સુંદર દેવી મારી પોતાની છે; એની કાંતિ ચારે દિશામાં ફેલાઈ રહી છે અને દિશાઓને શ્યામ બનાવી રહી છે.
અયં મમ કરે શઙ્ખઃ પાઞ્ચજન્યસ્ સ્ફુરદ્ધ્વનિઃ । મૂર્તં ખમ્ ઇવ શબ્દાત્મ ક્ષીરોદ ઇવ સંસ્થિતઃ
મારા હાથમાં આ પાંજજન્ય શંખ છે, જે ગૂંજી ઊઠે છે અને અવાજથી ભરેલો છે; જાણે અવકાશને રૂપમાં પકડ્યો હોય અને જાણે દુધના દરિયાથી ઊગ્યો હોય તેમ સ્થિર છે.
અયં મે કર્ણિકાકોશનિલીનબ્રહ્મષટ્પદઃ । પદ્મઃ કરતલે શ્રીમાન્ સ્વનાભિકુહરોદ્ભવઃ
મારા હાથની હથેળીમાં આ સુંદર કમળ છે, જે પોતાની નાભિના ઊંડાણમાંથી જન્મેલું છે અને જેના મધ્યમાં બ્રહ્મનું મધમાખી સમાયું છે.
ઇયં મે રત્નચિત્રાઙ્ગી સુમેરુશિખરોપમા । હેમાઙ્ગદા ગદા ગુર્વી દૈત્યદાનવમર્દિની
આ મારી ગદા રત્નોથી શોભાયમાન છે, સુમેરુ પર્વતની ચોટી જેવી દેખાય છે, સોનાથી બનેલી છે, ભારે છે અને દૈત્ય-દાનવોને દબાવી નાખે છે.
અયં મે ભાસુરાકારસ્ સુખદૃશ્યસ્ સુદર્શનઃ । જ્વાલાજટિલપર્યન્તપરિપાટલદિક્તટઃ
આ મારું શસ્ત્ર તેજસ્વી છે, જોવામાં આનંદ આપે છે, સુંદર છે; તેના છેડા અગ્નિની જ્વાળાઓથી ગૂંચવાયેલા છે અને બાજુઓ લાલ રંગથી રંગાઈ ગયેલી છે.
અયં મે કેતુમદ્વહ્નિસુન્દરો જ્વલિતો ઽસિતઃ । કુઠારો દૈત્યવૃક્ષાણાં નન્દયન્ નન્દકસ્ સ્થિતઃ
આ મારું કુઠાર ધ્વજાવાળું છે, અગ્નિ જેવી જ્વાળાથી પ્રગટ છે, કાળાં રંગનું અને સુંદર છે; દૈત્યરૂપી વૃક્ષોને કાપવામાં આનંદ પામે છે અને આનંદદાયક નંદક તરીકે સ્થિર છે.
ઇદં મચ્છરધારાણાં પુષ્કરાવર્તકો ઘનઃ । શાર્ઙ્ગં ધનુર્ અહીન્દ્રાભમ્ ઇન્દ્રકાર્મુકસુન્દરમ્
આ મારી બાણોની ધારાઓથી બનેલું ઘન ઘૂમરાળું વલય કમળ જેવું છે; શારંગ ધનુષ્ય, જે સાપોના રાજા જેવું છે, ઈન્દ્રના ધનુષ્ય જેવી સુંદરતા ધરાવે છે.
ઇમાન્ય્ અહમ્ અનન્તાનિ જગન્તિ જઠરે ચિરમ્ । બિભર્મિ જાતનષ્ટાનિ વર્તમાનાન્ય્ અનેકશઃ
હું ઘણા સમયથી મારા પેટમાં અસંખ્ય જગતોને ધારણ કરું છું—જે જન્મે છે, નાશ પામે છે અને અનેક રીતે અસ્તિત્વ ધરાવે છે.
ઇમૌ મહી મે ચરણાવ્ ઇદં મે ગગનં શિરઃ । ઇદં વપુર્ મે ત્રિજગદ્ ઇમા મે કુક્ષયો દિશઃ
મારા પગ ધરતી છે, મારું માથું આકાશ છે, મારું શરીર ત્રણેય લોક છે અને મારી બાજુઓ દિશાઓ છે.
સાક્ષાદ્ અયમ્ અહં વિષ્ણુર્ નીલમેઘોદરદ્યુતિઃ । સુપર્ણપર્વતારૂઢશ્ શઙ્ખચક્રગદાધરઃ
હું સીધા વિષ્ણુ છું, કાળી વાદળ જેવી કાંતિ ધરાવું છું, સુપરણ સાથે પર્વત પર બેઠો છું અને મારા હાથમાં શંખ, ચક્ર અને ગદા છે.
એતે મત્તઃ પલાયન્તે સમગ્રા દુષ્ટચેતસઃ । તાર્ણાસ્ તરલસઞ્ચારાઃ પવનાદ્ ઇવ રાશયઃ
મારા પાસેથી બધા દુષ્ટ મનવાળા દૂર ભાગી જાય છે; તેઓ પવનથી ઉડતી ધૂળના ઢગલાં જેવી ઝડપથી વિખેરી દેવામાં આવે છે.
અયમ્ ઇન્દીવરશ્યામઃ પીતવાસા ગદાધરઃ । લક્ષ્મીવાન્ ગરુડારૂઢસ્ સ્વયમ્ એવાહમ્ અચ્યુતઃ
આ અંધારી કમળ જેવી વાદળી કાંઈ, પીળાં વસ્ત્ર પહેરેલી, ગદા ધારણ કરેલી, વૈભવથી ભરપૂર, ગરુડ પર આરૂઢ, એ સ્વયં હું અચ્યૂત છું.
કો મામ્ એતિ વિરુદ્ધાત્મા ત્રૈલોક્યદહનક્ષમમ્ । સ્વનાશાય મરુત્ક્ષુબ્ધં કલ્પાગ્નિં શલભો યથા
મારો વિરોધી બનીને કોણ મારી પાસે આવવાની હિંમત કરે? હું તો ત્રણેય લોકને ભસ્મ કરી શકું એવી શક્તિ ધરાવું છું. જેમ પવનથી ઉડતો પતંગ કલ્પાંતની આગમાં જઈને પોતાનું નાશ કરાવે છે, એમ જ.
ઇમે તે તૈજસીં દૃષ્ટિં મમાગ્રસ્થાસ્ સુરાસુરાઃ । ન શક્નુવન્તિ સંસોદ્ઃઉં ચક્ષુર્મન્દાઃ પ્રભામ્ ઇવ
આ દેવતાઓ અને દાનવો, જે મારા સામે ઊભા છે, મારી તપ્ત નજર સહન કરી શકે નહીં; જેમ કમજોર આંખો તેજસ્વી પ્રકાશ સહન કરી શકતી નથી, એમ.
ઇમે મામ્ ઈશ્વરં વિષ્ણું બ્રહ્મેન્દ્રાગ્નિહરાદયઃ । સ્તુવન્ત્ય્ અનન્તયા વાચા બહુવક્ત્રસમુત્થયા
આ બ્રહ્મા, ઇન્દ્ર, અગ્નિ, હર અને બીજા બધા, અનેક મુખમાંથી ઉદ્ભવતી અનંત વાણીથી મને, ભગવાન વિષ્ણુને, સ્તુતિ કરે છે.
અયં વિજૃમ્ભિતૈશ્વર્યો જાતો ઽહમ્ અજિતાકૃતિઃ । સર્વદ્વન્દ્વપદાતીતો મહિમ્ના પરમેણ હિ
હું સર્વશક્તિશાળી સ્વરૂપે જન્મેલો છું, મને કોઈ જીતાવી શકે નહીં, હું બધા વિપરીત દંપતોને પાર કરી ગયો છું, અને આ બધું પરમ મહિમાથી થયું છે.
ત્રિભુવનભવનોદરૈકમૂર્તિ પ્રસભવિભિન્નસમસ્તદુષ્ટસત્ત્વમ્ । ઘનગિરિતૃણકાનનાન્તરસ્થં સકલભયાપહરં વપુઃ પ્રણૌમિ
ત્રણે લોકના ઘરનાં આંતરિયાળમાં એકમાત્ર રહેનાર, બધા દુષ્ટ જીવોને જોરથી નાશ કરનાર, ઘન પર્વતો, ઘાસ અને જંગલ વચ્ચે વસનાર, તથા સર્વ ભય દૂર કરનાર એ સ્વરૂપને હું વંદન કરું છું.
પ્રહ્લાદ ઇતિ સઞ્ચિન્ત્ય કૃત્વા નારાયણીં તનુમ્ । પુનસ્ સઞ્ચિન્તયામ્ આસ પૂજાર્થમ્ અસુરદ્વિષઃ
પ્રહલાદ તરીકે વિચાર કરીને અને નારાયણનું સ્વરૂપ ધારણ કરીને, તેણે ફરીથી અસુરોના શત્રુની પૂજા માટે ચિંતન કર્યું.
વપુષો વૈષ્ણવાદ્ અસ્માન્ મરુન્મૂર્તિઃ પરાપરઃ । અયં પ્રાણપ્રવાહેણ બહિર્ વિષ્ણુસ્ સ્થિતો ઽપરઃ
આપણા વૈષ્ણવ સ્વરૂપમાંથી, સર્વોચ્ચ અને અસર્વોચ્ચ, વાયુરૂપ પરમાત્મા, પ્રાણના પ્રવાહથી, બીજો વિષ્ણુ બહાર સ્થિત છે.
વૈનતેયસમારૂઢસ્ સ્ફુટશક્તિચતુષ્ટયઃ । શઙ્ખચક્રગદાપાણિશ્ શ્યામલાઙ્ગશ્ ચતુર્ભુજઃ
ગરુડ પર આરૂઢ, ચાર સ્પષ્ટ શક્તિઓ દર્શાવતો, હાથમાં શંખ, ચક્ર અને ગદા ધરાવતો, શ્યામવર્ણી અને ચાર હાથ ધરતો—
ચન્દ્રાર્કનયનશ્ શ્રીમાન્ કાન્તનન્દકનન્દનઃ । પદ્મપાણિર્ વિશાલાક્ષશ્ શાર્ઙ્ગધન્વા મહાદ્યુતિઃ
ચાંદ અને સૂર્ય જેવા નેત્રો ધરાવતો, તેજસ્વી, નંદના પ્રિય પુત્ર, હાથમાં કમળ ધરાવતો, વિશાળ આંખોવાળો, શારંગ ધનુષ ધારણ કરનાર અને મહાન તેજવાળો—
તદ્ એનં પૂજયામ્ય્ આશુ પરિવારસમન્વિતમ્ । સપર્યયા મનોમય્યા સર્વસમ્ભારરમ્યયા
હું તેને તરત જ તેના સહચરો સાથે, મનથી રચાયેલી અને સર્વ પ્રકારની સુશોભિત સામગ્રીથી યુક્ત પૂજા દ્વારા પૂજું છું—