భగవంతుడి జ్ఞానాన్ని ప్రతిబింబించే తైతిరీయ ఉపనిషత్ యొక్క ఈ భాగాల్లో, ఆహారం గురించి, దాని గొప్పతనం, దాని పరమార్థాన్ని వివరిస్తూ, సద్గురు ఇలా చెప్పాడు: ‘‘ఆహారాన్ని తక్కువగా చూడకూడదు — ఇది ఒక వ్రతం. నిజంగా, ప్రాణం ఆహారం; శరీరం ఆహారాన్ని భుజించే వాడు. ప్రాణంలో శరీరం స్థాపితమై ఉంది; శరీరంలో ప్రాణం స్థాపితమై ఉంది. ఈ విధంగా, ఆహారం ఆహారంలో స్థాపితమైంది. ఎవరు ఈ గమనాన్ని తెలుసుకుంటారో, వారు స్థిరంగా నిలబడతారు; వారు ఆహారాన్ని పొందుతారు, ఆహారాన్ని భుజించేవారిగా మారతారు; సంతానంలో, పశువుల్లో, బ్రహ్మన్ ప్రభలో, కీర్తిలో గొప్పవారవుతారు. ఆహారాన్ని తిరస్కరించకూడదు — ఇది మరో వ్రతం. నీరు ఆహారం; వెలుగు ఆహారాన్ని భుజించేది. నీళ్లలో వెలుగు స్థాపితమై ఉంది; వెలుగులో నీరు స్థాపితమై ఉంది. ఇలా, ఆహారం ఆహారంలో స్థాపితమైంది. ఎవరు దీనిని తెలుసుకుంటారో, వారు స్థిరంగా నిలబడతారు; వారు ఆహారాన్ని పొందుతారు, భుజించేవారవుతారు; సంతానంలో, పశువుల్లో, బ్రహ్మన్ ప్రభలో, కీర్తిలో గొప్పవారవుతారు. అధికంగా ఆహారం ఉత్పత్తి చేయాలి — ఇది వ్రతం. భూమి ఆహారం; ఆకాశం ఆహారాన్ని భుజించేది. భూమిలో ఆకాశం స్థాపితమై ఉంది; ఆకాశంలో భూమి స్థాపితమై ఉంది. ఇలా, ఆహారం ఆహారంలో స్థాపితమైంది. ఎవరు దీనిని తెలుసుకుంటారో, వారు స్థిరంగా నిలబడతారు; వారు ఆహారాన్ని పొందుతారు, భుజించేవారవుతారు; సంతానంలో, పశువుల్లో, బ్రహ్మన్ ప్రభలో, కీర్తిలో గొప్పవారవుతారు. ఏవైనా ఆశ్రయం కోరుతూ వచ్చినవారిని తిరస్కరించకూడదు — ఇది వ్రతం. అందుకే, ఎవరైతే అధికంగా ఆహారాన్ని సమకూర్చగలరో, వాళ్ల దగ్గరే 'ఆహారం కోరాలి' అని అంటారు. ఇది నోటి ద్వారా పొందిన ఆహారం; నోటి ద్వారా ఆహారం కోరబడుతుంది. ఇది మధ్య భాగం ద్వారా పొందినది; మధ్య భాగం ద్వారా కోరబడుతుంది. ఇది చివరి భాగం ద్వారా పొందినది; చివరి భాగం ద్వారా కోరబడుతుంది. భూమి, ఆకాశంపై ధ్యానం చేసే వారికి కూడా, ఆశ్రయం కోసం వచ్చినవారిని తిరస్కరించకూడదు; నివాసం కోసం వచ్చినవారిని వదిలిపెట్టకూడదు. ఆశ్రయం ఇచ్చినప్పుడు, ఆహారం కూడా ఇవ్వాలి. అందుకే, ఎవరైతే అధికంగా ఆహారాన్ని సమకూర్చగలరో, వారు ఎక్కువ ఆహారాన్ని సమకూర్చాలి. జ్ఞానవంతులు, ఆహారం ఉన్నవారు, అతిథి వచ్చినప్పుడు 'ఆహారం సిద్ధంగా ఉంది' అంటారు; 'లేదని' చెప్పరు. అందుకే, అధికంగా ఆహారం సమకూర్చాలి. ఆహారం దానం చేసే గొప్పతనం గురించి ఇలా చెప్పబడింది: ఒకరు ఏ సమయానికి ఆహారం ఇస్తే, అదే సమయానికి తిరిగి వస్తుంది. ఎలా అంటే — నోటి ద్వారా ఇచ్చిన ఆహారం: జీవితపు prime లో, ఉత్తమ మార్గాల్లో, గౌరవంతో అతిథికి ఆహారం ఇవ్వబడుతుంది. ఫలితం: prime లో, ఉత్తమ మార్గాల్లో, ఇచ్చిన విధంగా తిరిగి వస్తుంది. మధ్యలో — మధ్య వయస్సులో, మితంగా; చివరలో — వృద్ధాప్యంలో, తక్కువగా ఇచ్చినా, ఆహారం తిరిగి వస్తుంది. ఇది తెలుసుకున్నవారు — 'రక్షణ' వాక్యంలో ఉంది; 'పొందడం, రక్షణ' శ్వాసలో ఉంది; 'చర్య' చేతుల్లో ఉంది; 'చలనం' కాళ్లలో ఉంది; 'విముక్తి' గుద్దలో ఉంది — ఇవి మానవ లక్షణాలు. దేవతల లక్షణాలు: 'సంతృప్తి' వర్షంలో ఉంది; 'బలము' మెరుపులో ఉంది. ఇది తెలుసుకున్నవారు, ఆహారానికి చెందిన గొప్పతనం, దాన ఫలితాన్ని తెలుసుకున్నవారు, చెప్పిన ఫలితాన్ని పొందుతారు. ఇప్పుడు ధ్యానం విధానం: 'రక్షణ' వాక్యంలో — పొందినదాన్ని నిలుపుకోవడం; బ్రహ్మన్ను వాక్యంలో రక్షణగా ధ్యానించాలి. 'పొందడం, రక్షణ' — ఇంకా పొందని దాన్ని పొందడం; ఇవి శ్వాసలో ఉన్నా, బ్రహ్మన్గా ధ్యానించాలి. చేతుల్లో, బ్రహ్మన్ను 'చర్య'గా; కాళ్లలో 'చలనం'గా; గుద్దలో 'విముక్తి'గా — ఇవి అంతర్గత జ్ఞానం, ధ్యానాలు. దేవతల లక్షణాలు: వర్షంలో 'సంతృప్తి'గా — ఆహారం ద్వారా సంతృప్తి వస్తుంది; మెరుపులో 'బలము'గా; పశువుల్లో 'కీర్తి'గా; నక్షత్రాల్లో 'వెలుగు'గా; జననాంగంలో 'సంతానం, అమరత్వం, ఆనందం'గా; ఆకాశంలో 'అన్నీ'గా. దీనిని 'ఆధారం'గా ధ్యానించాలి; ఆధారం ధ్యానిస్తే, ఆధారం పొందుతారు. 'గొప్పతనం'గా ధ్యానిస్తే, గొప్పవారవుతారు. 'మనస్సు'గా ధ్యానిస్తే, మనస్సు సంపూర్ణమవుతుంది.