శ్వేతాశ్వతరోపనిషద్

कालः स्वभावो नियतिर् यदृच्छा भूतानि योनिः पुरुषेति चिन्त्यम् संयोग एषां न त्व् आत्मभावाद् आत्मा ह्य् अनीशः सुखदुःखहेतोः

కాలమా, స్వభావమా, విధియా, యాదృచ్ఛికమా, భూతాలమా, గర్భమా, లేక పురుషుడా — ఏది కారణమో అని ఆలోచించాలి. వీటి కలయిక కారణం కాదు; మనస్వభావం కూడా కాదు. ఎందుకంటే, ఆత్మ తనకు సుఖదుఃఖాలకు అధిపతి కాదు.

ते ध्यानयोगानुगता अपश्यन् देवात्मशक्तिं स्वगुणैर् निगूढाम् यः कारणानि निखिलानि तानि कालात्मयुक्तान्य् अधितिष्ठत्य् एकः

ధ్యానయోగ మార్గాన్ని అనుసరించిన వారు, తన స్వభావంతో మరుగున పడిన దైవాత్మశక్తిని చూశారు. ఆ ఒక్కటే సమస్త కారణాలకు అధిపతి, కాలంతో కూడిన కారణాలను నడిపించేది.

तम् एकनेमिं त्रिवृतं षोडशान्तं शतार्धारं विंशतिप्रत्यराभिः अष्टकैः षड्भिर् विश्वरूपैकपाशं त्रिमार्गभेदं द्विनिमित्तैकमोहम्

మూడు రూపాలుతో కూడిన, పదహారు అంతముతో, యాభై spokes, ఇరవై ప్రతివ్యాయామాలతో, ఎనిమిది గుంపులలో ఆరు చుట్టుపక్కలతో, అన్ని రూపాలకు ఏకైక అధిపతిగా, మూడు మార్గాలతో, రెండు కారణాల వల్ల మోహంతో ఉన్న ఆ ఒక్కటినే మనం ధ్యానించాలి.

पञ्चस्रोतोऽम्बुं पञ्चयोन्युग्रवक्त्रां पञ्चप्राणोर्मिं पञ्चबुद्ध्यादिमूलां पञ्चावर्तां पञ्चदुःखौघवेगां पञ्चाशद्भेदां पञ्चपर्वाम् अधीमः

ఐదు ప్రవాహాలు, ఐదు మూలాల నుండి ఉగ్రమైన నోర్లు, ఐదు ప్రాణాల అలలు, ఐదు జ్ఞానేంద్రియాల మూలాలు, ఐదు చక్రాలు, ఐదు బాధల ప్రవాహ వేగాలు, యాభై విధాలుగా విభజించబడిన, ఐదు సంధులపై ఆధారపడిన దానిని మనం ధ్యానించాలి.

सर्वाजीवे सर्वसंस्थे बृहन्ते तस्मिन् हंसो भ्राम्यते ब्रह्मचक्रे पृथग् आत्मानं प्रेरितारं च मत्वा जुष्टस् ततस् तेनामृतत्वम् एति

అన్ని జీవులు, అన్ని లోకాలు నిలిచిన ఆ విస్తారమైన పరమాత్మలో, హంస బ్రహ్మచక్రంలో తిరుగుతుంది. ఆత్మను ప్రేరేపించేవాడిని వేరుగా తెలుసుకొని, భక్తితో ఉండినవాడు ఆయన ద్వారా అమృతత్వాన్ని పొందుతాడు.

उद्गीतम् एतत् परमं तु ब्रह्म तस्मिंस् त्रयं स्वप्रतिष्ठाक्षरं च अत्रान्तरं ब्रह्मविदो विदित्वा लीना ब्रह्मणि तत्परा योनिमुक्ताः

ఇది పరమ బ్రహ్మం, ఉపనిషత్తుల్లో గానమైనది. ఇందులో మూడు మరియు నశించని పరమార్థం స్థిరంగా ఉన్నాయి. లోపల బ్రహ్మాన్ని తెలుసుకున్నవారు, దానిలో లీనమై, జననబంధనాల నుండి విముక్తి పొందుతారు.

संयुक्तम् एतत् क्षरम् अक्षरं च व्यक्ताव्यक्तं भरते विश्वम् ईशः अनीशश् चात्मा बध्यते भोक्तृभावाज् ज्ञात्वा देवं मुच्यते सर्वपाशैः

ఈ ప్రభువు క్షరమైనదాన్ని, అక్షరమైనదాన్ని, ప్రकटమైనదాన్ని, అప్రమేయమైనదాన్ని కలిపి నడిపిస్తాడు. ఆత్మ ప్రభువు కాకపోవడం వల్ల అనుభవించేవాడిగా బంధించబడుతుంది. దేవుడిని తెలుసుకుంటే అన్ని బంధాల నుండి విముక్తి కలుగుతుంది.

ज्ञाज्ञौ द्वाव् अजाव् ईशनीशाव् अजा ह्य् एका भोक्तृभोगार्थयुक्ता अनन्तश् चात्मा विश्वरूपो ह्य् अकर्ता त्रयं यदा विन्दते ब्रह्मम् एतत्

జ్ఞానం, అజ్ఞానం అనే రెండు అజన్మలు ఉన్నాయి; ప్రభువు, ప్రభువు కానివాడు. ఒక అజన్మ అనుభవించేవాడిగా, అనుభవార్థంతో కూడి ఉంటుంది. అనంతమైన, అన్ని రూపాలున్న ఆత్మ కర్త కాదు. ఈ మూడు రూపాల బ్రహ్మాన్ని తెలుసుకున్నవాడు మోక్షాన్ని పొందుతాడు.

क्षरं प्रधानम् अमृताक्षरं हरः क्षरात्मानाव् ईशते देव एकः तस्याभिध्यानाद् योजनात् तत्त्वभावाद् भूयश् चान्ते विश्वमायानिवृत्तिः

ప్రకృతి క్షరమైనది; హరుడు అమృతమైన అక్షరుడు. ఆ దేవుడు క్షరమైనదానికీ, ఆత్మకీ అధిపతి. ఆయనను ధ్యానం చేసి, ఆయనతో ఏకత్వం పొంది, ఆయన తత్వాన్ని గ్రహించినప్పుడు, చివరికి ప్రపంచ మాయ తొలగిపోతుంది.

ज्ञात्वा देवं सर्वपाशापहानिः क्षीनैः क्लेशैर् जन्ममृत्युप्रहाणिः तस्याभिध्यानात् तृतीयं देहभेदे विश्वैश्वर्यं केवल आप्तकामः

దేవుడిని తెలుసుకుంటే అన్ని బంధాలు తొలగిపోతాయి; కష్టాలు తొలగినవాడికి జనన మరణాలు పోతాయి. ఆయనను ధ్యానించడం వల్ల, మూడవసారి శరీరం విడిచినప్పుడు, అన్ని కోరికలు నెరవేరినవాడు విశ్వాధిపత్యాన్ని పొందుతాడు.

एतज् ज्ञेयं नित्यम् एवात्मसंस्थं नातः परं वेदितव्यं हि किंचित् भोक्ता भोग्यं प्रेरितारं च मत्वा सर्वं प्रोक्तं त्रिविधं ब्रह्मम् एतत्

ఇది ఎప్పుడూ ఆత్మలో స్థిరంగా తెలుసుకోవాలి; దీని తర్వాత మరొకటి తెలుసుకోవాల్సిన అవసరం లేదు. అనుభవించేవాడు, అనుభవించేది, ప్రేరేపించేవాడు — ఈ మూడింటిని గ్రహించినప్పుడు, మొత్తం బ్రహ్మం వివరించబడింది.

वह्नेर् यथा योनिगतस्य मूर्तिर् न दृश्यते नैव च लिङ्गनाशः स भूय एवेन्धनयोनिगृह्यस् तद्वोभयं वै प्रणवेन देहे

ఎలా అగ్ని తన మూలంలో కనిపించదు, కానీ దాని లక్షణం పోదు; దానిని మళ్ళీ ఇంధనం ద్వారా పొందగలిగినట్టు, అదే విధంగా ప్రణవంతో శరీరంలో రెండూ ఉంటాయి.

स्वदेहम् अरणिं कृत्वा प्रणवं चोत्तरारणिं ध्याननिर्मथनाभ्यासाद् देवं पश्येन् निगूढवत्

తన శరీరాన్ని క్రింది అరణిగా, ప్రణవాన్ని పై అరణిగా చేసి, ధ్యానం అనే మథనాన్ని పదే పదే చేస్తూ, దైవాన్ని మరుగున ఉన్నట్టుగా దర్శించాలి.

तिलेषु तैलं दधनीव सर्पिर् आपः स्रोतःस्व् अरणीषु चाग्निः एवम् आत्मा आत्मनि गृह्यते ऽसौ सत्येनैनं तपसा यो ऽनुपश्यति

ఎలా నువ్వుల్లో నూనె, పెరుగు లో వెన్న, ప్రవాహాల్లో నీరు, అరణిలో అగ్ని దాగి ఉంటాయో, అలాగే ఆత్మను తనలోనే గ్రహించాలి. ఎవడు సత్యం, తపస్సుతో ఆయనను దర్శిస్తాడో, వాడే ఆయనను చూస్తాడు.

सर्वव्यापिनम् आत्मानं क्षीरे सर्पिर् इवार्पितम् आत्मविद्यातपोमूलं तद् ब्रह्मोपनिषत्परं तद् ब्रह्मोपनिषत्परम्

అన్ని చోట్ల వ్యాపించిన ఆత్మ, పాలలో నెయ్యి లాగ దాగి ఉంది; ఆత్మజ్ఞానం, తపస్సు వీటిలో మూలంగా ఉంది. ఇదే పరబ్రహ్మం, ఇదే ఉపనిషత్తుల పరమార్థం.

युञ्जानः प्रथमं मनस् तत्वाय सविता धियः अग्नेर् ज्योतिर् निचाय्य पृथिव्या अध्य् आभरत्

మనస్సును ఏకాగ్రతతో కట్టిపట్టి, సత్యాన్ని తెలుసుకోవడానికి ముందుగా సవితను ధ్యానిస్తూ, అగ్ని జ్యోతిని వెలిగించి, భూమిపై ఆ వెలుగును ఆహ్వానిస్తాడు.

युक्तेन मनसा वयं देवस्य सवितुः सवे सुवर्गेयाय शक्त्या %

ఏకాగ్రమైన మనస్సుతో, మేము దైవమైన సవిత యొక్క శక్తితో, వెలుగు లోకానికి నడిపించబడుతున్నాము.

युक्त्वाय मनसा देवान् सुवर् यतो धिया दिवं बृहज् ज्योतिः करिष्यतः सविता प्रसुवाति तान्

ఏకాగ్రతతో మనసుతో దేవతలు ఆ పరమ జ్యోతి కోసం, ఆ విస్తారమైన వెలుగు కోసం, ఆ సూర్యుని దగ్గరకు చేరతారు. సూర్యుడు తన సృష్టి శక్తితో వారిని ప్రేరేపిస్తాడు.

युञ्जते मन उत युञ्जते धियो विप्रा विप्रस्य बृहतो विपश्चितः वि होत्रा दधे वयुनाविद् एक इन् मही देवस्य सवितुः परिष्टुतिः

పండితులు తమ మనస్సును, తమ ఆలోచనలను ఆ పరమ జ్ఞానిని, మహానుభావుడిని చేరుస్తారు. ఒకరు యజ్ఞంలో హోతగా కర్మలను నిర్వహిస్తారు. దేవుడు సూర్యుని మహిమను అందరూ గొప్పగా కీర్తిస్తారు.

युजे वां ब्रह्म पूर्व्यं नमोभिर् वि श्लोक एतु पथ्येव सूरेः शृण्वन्ति विश्वे अमृतस्य पुत्रा आ ये धामानि दिवियानि तस्थुः

పూర్వకాలపు బ్రహ్మను నమస్కారాలతో మిమ్మల్ని చేరుస్తున్నాను. ఈ స్తోత్రం రథంలా ముందుకు పోవాలని కోరుకుంటున్నాను. అమరులైన దేవతలందరూ, ఆ పరలోకాల్లో నిలిచినవారు, దీనిని వినుగాక.

अग्निर् यत्राभिमथ्यते वायुर् यत्राधिरुध्यते सोमो यत्रातिरिच्यते तत्र संजायते मनः

ఎక్కడ అగ్ని మంటరగద్వారా వెలిగించబడుతుందో, ఎక్కడ గాలి ప్రవహించబడుతుందో, ఎక్కడ సోమరసం ఉప్పొంగుతుందో, అక్కడ మనస్సు జన్మిస్తుంది.

सवित्रा प्रसवेन जुषेत ब्रह्म पूर्व्यम् तत्र योनिं कृणवसे नहि ते पूर्तम् अक्षिपत्

సూర్యుని సృష్టి శక్తితో ఆ ప్రాచీన బ్రహ్మను ఆరాధించాలి. అక్కడే జీవునికి జనన స్థానం ఏర్పడుతుంది. నీ ఆర్పణం వ్యర్థం కాదు.

त्रिरुन्नतं स्थाप्य समं शरीरं हृदीन्द्रियाणि मनसा संनिवेश्य ब्रह्मोडुपेन प्रतरेत विद्वान् स्रोतांसि सर्वाणि भयावहानि

శరీరాన్ని మూడు భాగాల్లో నిటారుగా, స్థిరంగా ఉంచాలి. హృదయం, ఇంద్రియాలు, మనస్సు అన్నింటినీ ఏకాగ్రంగా కలిపి పెట్టాలి. జ్ఞానులు బ్రహ్మ జ్ఞానంతో మనస్సును నావలా ఉపయోగించి అన్ని భయాలను దాటి పోవాలి.

प्राणान् प्रपीड्येह स युक्तचेष्टः क्षीने प्राणे नासिकयोच्छ्वसीत दुष्टाश्वयुक्तम् इव वाहम् एनं विद्वान् मनो धारयेताप्रमत्तः

ప్రాణాయామంతో శ్వాసను అదుపులో పెట్టాలి. శ్వాస తగ్గినప్పుడు ముక్కు ద్వారా ఊపిరి పీల్చకూడదు. అదుపులో లేని గుర్రాలను నియంత్రించే రథసారథిలా, జ్ఞాని మనస్సును స్థిరంగా ఉంచాలి.

समे शुचौ शर्करावह्निवालुकाविवर्जिते शब्दजलाश्रयादिभिः मनोऽनुकूले न तु चक्षुपीडने गुहानिवाताश्रयणे प्रयोजयेत्

శుభ్రంగా, సమంగా, రాళ్లు, మంట, మట్టి లేని ప్రదేశంలో, శబ్దం, నీరు వంటి ఆటంకాలు లేని, మనస్సుకు అనుకూలంగా, కళ్లకు బాధ కలగని చోట, గుహల్లో గాని, గాలి ఎక్కువగా ఉండే ప్రదేశాల్లో గాని కాకుండా సాధన చేయాలి.

नीहारधूमार्कानलानिलानां खद्योतविद्युत्स्फटिकाशशीनाम् एतानि रूपाणि पुरःसराणि ब्रह्मण्य् अभिव्यक्तिकराणि योगे

మబ్బు, పొగ, సూర్యుడు, అగ్ని, గాలి, జ్యోతులు, మెరుపు, స్ఫటికం, చంద్రుడు—ఈ రూపాలు మొదట కనిపిస్తాయి. ఇవి యోగంలో బ్రహ్మను వెల్లడిస్తాయి.

पृथ्व्यप्तेजोऽनिलखे समुत्थिते पञ्चात्मके योगगुणे प्रवृत्ते न तस्य रोगो न जरा न मृत्युः प्राप्तस्य योगाग्निमयं शरीरम्

భూమి, నీరు, అగ్ని, గాలి, ఆకాశం కలిసిన యోగ లక్షణాలు కలిగినప్పుడు, యోగాగ్ని రూపమైన శరీరం పొందినవారికి వ్యాధి లేదు, వృద్ధాప్యం లేదు, మరణం లేదు.

लघुत्वम् आरोग्यम् अलोलुपत्वं वर्णप्रसादः स्वरसौष्ठवं च गन्धः शुभो मूत्रपुरीषम् अल्पं योगप्रवृत्तिं प्रथमां वदन्ति

తేలిక, ఆరోగ్యం, ఆశలు లేకపోవడం, చర్మం కాంతివంతంగా ఉండడం, మధురమైన స్వరం, శుభ్రమైన వాసన, తక్కువ మూత్ర విసర్జన—ఇవి యోగ అభ్యాసంలో మొదటి లక్షణాలుగా చెబుతారు.

यथैव बिम्बं मृदयोपलिप्तं तेजोमयं भ्राजते तत् सुधान्तम् तद् वात्मतत्त्वं प्रसमीक्ष्य देही एकः कृतार्थो भवते वीतशोकः

మట్టి పట్టిన అద్దాన్ని శుభ్రం చేస్తే అది ప్రకాశవంతంగా మెరిసినట్లే, ఆత్మ తత్వాన్ని తెలుసుకున్నవాడు సంపూర్ణుడై, శోకాన్ని దాటి ఆనందంగా ఉంటాడు.