श्वेताश्वतरोपनिषद्

एष ह देवः प्रदिशो ऽनु सर्वाः पूर्वो ह जातः स उ गर्भे अन्तः स एव जातः स जनिष्यमानः प्रत्यङ् जनास् तिष्ठति सर्वतोमुखः

यो देवो अग्नौ यो अप्सु यो विश्वं भुवनम् आविवेश य ओषधीषु यो वनस्पतीषु तस्मै देवाय नमो नमः

य एको जालवान् ईशत ईशनीभिः सर्वांल् लोकान् ईशत ईशनीभिः य एवैक उद्भवे संभवे च य एतद् विदुर् अमृतास् ते भवन्ति

एको हि रुद्रो न द्वितीयाय तस्थे य इमांल् लोकान् ईशत ईशनीभिः प्रत्यङ् जनास् तिष्ठति संचुकोचान्तकाले संसृज्य विश्वा भुवनानि गोपाः

विश्वतश्चक्षुर् उत विश्वतोमुखो विश्वतोबाहुर् उत विश्वतस्पात् सं बाहुभ्यां धमति सं पतत्रैर् द्यावाभूमी जनयन् देव एकः

यो देवानां प्रभवश् चोद्भवश् च विश्वाधिपो रुद्रो महर्षिः हिरण्यगर्भं जनयामास पूर्वं स नो बुद्ध्या शुभया संयुनक्तु

या ते रुद्र शिवा तनूर् अघोरापापकाशिनी तया नस् तनुवा शंतमया गिरिशन्ताभिचाकशीहि

याम् इषुं गिरिशन्त हस्ते बिभर्ष्य् अस्तवे शिवां गिरित्र तां कुरु मा हिंसीः पुरुषं जगत्

ततः परं ब्रह्म परं बृहन्तं यथानिकायं सर्वभूतेषु गूढं विश्वस्यैकं परिवेष्टितारम् ईशं तं ज्ञात्वामृता भवन्ति

वेदाहम् एतं पुरुषं महान्तम् आदित्यवर्णं तमसः परस्तात् तम् एव विदित्वाति मृत्युम् एति नान्यः पन्था विद्यते ऽयनाय

यस्मात् परं नापरम् अस्ति किंचिद् यस्मान् नाणीयो न ज्यायो ऽस्ति किंचित् वृक्ष इव स्तब्धो दिवि तिष्ठत्य् एकस् तेनेदं पूर्णं पुरुषेण सर्वम्

ततो यद् उत्तरतरं यद् अरूपम् अनामयम् य एतद् विदुर् अमृतास् ते भवन्ति अथेतरे दुःखम् एवापियन्ति

सर्वाननशिरोग्रीवः सर्वभूतगुहाशयः सर्वव्यापी स भगवांस् तस्मात् सर्वगतः शिवः

महान् प्रभुर् वै पुरुषः सत्त्वस्यैष प्रवर्तकः सुनिर्मलाम् इमां प्राप्तिम् ईशानो ज्योतिर् अव्ययः

अङ्गुष्ठमात्रः पुरुषो ऽन्तरात्मा सदा जनानां हृदये संनिविष्टः हृदा मनीषा मनसाभिकॢप्तो य एतद् विदुर् अमृतास् ते भवन्ति

सहस्रशीर्षा पुरुषः सहस्राक्षः सहस्रपात् स भूमिं विश्वतो वृत्वा अत्यतिष्ठद् दशाङ्गुलम्

पुरुष एवेदं सर्वं यद् भूतं यच् च भव्यम् उतामृतत्वस्येशानो यद् अन्नेनातिरोहति

सर्वतःपाणिपादं तत् सर्वतोऽक्षिशिरोमुखं सर्वतःश्रुतिमल् लोके सर्वम् आवृत्य तिष्ठति

सर्वेन्द्रियगुणाभासं सर्वेन्द्रियविवर्जितं सर्वस्य प्रभुम् ईशानं सर्वस्य शरणं सुहृत्

नवद्वारे पुरे देही हंसो लेलायते बहिः वशी सर्वस्य लोकस्य स्थावरस्य चरस्य च

अपाणिपादो जवनो ग्रहीता पश्यत्य् अचक्षुः स शृणोत्य् अकर्णः स वेत्ति वेद्यं न च तस्यास्ति वेत्ता तम् आहुर् अग्र्यं पुरुषं महान्तम्

अणोर् अणीयान् महतो महीयान् आत्मा गुहायां निहितो ऽस्य जन्तोः तम् अक्रतुं पश्यति वीतशोको धातुप्रसादान् महिमानम् ईशम्

वेदाहम् एतम् अजरं पुराणं सर्वात्मानं सर्वगतं विभुत्वात् जन्मनिरोधं प्रवदन्ति यस्य ब्रह्मवादिनो हि प्रवदन्ति नित्यम्

य एको ऽवर्णो बहुधा शक्तियोगाद् वर्णान् अनेकान् निहितार्थो दधाति वि चैति चान्ते विश्वम् आदौ स देवः स नो बुद्ध्या शुभया संयुनक्तु

तद् एवाग्निस् तद् आदित्यस् तद् वायुस् तद् उ चन्द्रमाः तद् एव शुक्रं तद् ब्रह्म तद् आपस् तत् प्रजापतिः

त्वं स्त्री त्वं पुमान् असि त्वं कुमार उत वा कुमारी त्वं जीर्णो दण्डेन वञ्चसि त्वं जातो भवसि विश्वतोमुखः

नीलः पतङ्गो हरितो लोहिताक्षस् तडिद्गर्भ ऋतवः समुद्राः अनादिमांस् त्वं विभुत्वेन वर्तसे यतो जातानि भुवनानि विश्वा

अजाम् एकां लोहितशुक्लकृष्णां बह्वीः प्रजाः सृजमानां सरूपाः अजो ह्य् एको जुषमाणो ऽनुशेते जहात्य् एनां भुक्तभोगाम् अजो ऽन्यः

द्वा सुपर्णा सयुजा सखाया समानं वृक्षं परिषस्वजाते तयोर् अन्यः पिप्पलं स्वाद्व् अत्त्य् अनश्नन्न् अन्यो अभिचाकशीति