ମନୁଷ୍ୟର ମନ ଏକ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଚଳିଥାଏ, ଏବଂ ଏହି ମନ ଦ୍ୱାରା ଲୋକେ ପୁନଃପୁନଃ ଉପଲ୍କ୍ଷ୍ୟ କରିଥାନ୍ତି, ଏହି ଉପଲ୍କ୍ଷ୍ୟ କରିବା ଇଛାର ରୂପ। ଏହି ଇଛାକୁ 'ସଂତୋଷ' ବୋଲି ପୂଜିତ କରାଯିବା ଯୋଗ୍ୟ, ଏବଂ ଏହି 'ସଂତୋଷ' ଉପରେ ଧ୍ୟାନ କରିବା ଉଚିତ। ଯେଉଁଠାରେ ଏହି ଜ୍ଞାନ ଅଛି, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ତାଙ୍କୁ ଆକାଂକ୍ଷା କରନ୍ତି। ଉପଦେଶକଙ୍କୁ ଶିଷ୍ୟମାନେ ଅନୁରୋଧ କରିଲେ, "ମହାଶୟ, ଆମେ ଉପନିଷଦ୍ ଶିଖିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ।" ଉପଦେଶକ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ମୁଁ ତୁମମାନେଙ୍କୁ ଉପନିଷଦ୍, ଏହି ବ୍ରହ୍ମ ଉପରେ ଗୁପ୍ତ ଉପଦେଶ, ଦେଇଛି।" ଏହି ଉପନିଷଦ୍ର ମୂଳ ହେଉଛି ତପସ୍ୟା, ନିଗ୍ରହ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟ; ସମସ୍ତ ବେଦ ଏହାର ଅଙ୍ଗ, ଏବଂ ସତ୍ୟ ଏହାର ନିବାସ। ଯିଏ ଏହି ଜ୍ଞାନକୁ ଏଭଳି ଜାଣିଥାଏ, ସେ ପାପକୁ ଛାଡି, ଅସୀମ ଓ ଉଚ୍ଚତମ ସ୍ୱର୍ଗ ଲୋକରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ରହିଥାଏ—ସେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ରହିଥାଏ।