ॐ ॐ सह नाववतु । सह नौ भुनक्तु । सहवीर्यं करवावहै । तेजस्वि नावधीतमस्तु । मा विद्विषावहै ॐ उशन् ह वै वाजश्रवसः सर्ववेदसं ददौ । तस्य ह नचिकेता नाम पुत्र आस ॥ तँ ह कुमारँ सन्तं दक्षिणासु नीयमानासु श्रद्धाविवेश सोऽमन्यत
ಓಂ. ನಾವು ಇಬ್ಬರೂ ಸುರಕ್ಷಿತರಾಗಿರಲಿ. ನಾವು ಇಬ್ಬರೂ ಸಮೃದ್ಧಿಯಾಗಿರಲಿ. ನಾವು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೆಲಸ ಮಾಡೋಣ. ನಮ್ಮ ಅಧ್ಯಯನ ಬೆಳಗಿರಲಿ. ನಾವು ಪರಸ್ಪರ ದ್ವೇಷಿಸದಿರಲಿ. ಓಂ. ವಾಜಶ್ರವಸನು ಫಲದ ಆಶಯದಿಂದ ತನ್ನಲ್ಲಿದ್ದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ದಾನಮಾಡಿದನು. ಅವನಿಗೆ ನಚಿಕೇತನೆಂಬ ಮಗನಿದ್ದನು. ದಾನಗಳನ್ನು ಹಂಚುತ್ತಿರುವಾಗ ಆ ಬಾಲಕನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ನಂಬಿಕೆ ತುಂಬಿತು; ಅವನು ಆಲೋಚನೆಗೆ ಮುಗ್ಧನಾದ.
पीतोदका जग्धतृणा दुग्धदोहा निरिन्द्रियाः । अनन्दा नाम ते लोकास्तान् स गच्छति ता ददत्
ಹಾಲು ಕುಡಿದು ಹಾಯ್ದಿರುವ, ಹುಲ್ಲು ತಿಂದು ಬಲಹೀನವಾದ, ನೀರಿಲ್ಲದ ಹಸುಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟವರು ಆನಂದವಿಲ್ಲದ ಲೋಕಗಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ.
स होवाच पितरं तत कस्मै मां दास्यसीति । द्वितीयं तृतीयं तँ होवाच मृत्यवे त्वा ददामीति
ಅವನು ತಂದೆಯೊಡನೆ ಕೇಳಿದನು: "ನನ್ನನ್ನು ಯಾರಿಗೆ ಕೊಡುತ್ತೀಯೆ?" ಎಂದು. ಎರಡನೇ, ಮೂರನೇ ಬಾರಿ ಕೇಳಿದನು. ತಂದೆ: "ನಿನ್ನನ್ನು ಮರಣನಿಗೆ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ" ಎಂದನು.
बहूनामेमि प्रथमो बहूनामेमि मध्यमः । किँ स्विद्यमस्य कर्तव्यं यन्मयाऽद्य करिष्यति
ಬಹುಮಂದಿಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಮೊದಲನೆಯವನು; ಬಹುಮಂದಿಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಮಧ್ಯಮನು. ಇಂದು ತಂದೆ ನನ್ನಿಂದ ಏನು ಮಾಡಿಸಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬುದು ನನಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ.
अनुपश्य यथा पूर्वे प्रतिपश्य तथाऽपरे । सस्यमिव मर्त्यः पच्यते सस्यमिवाजायते पुनः
ಹಿಂದಿನವರು ಹೇಗೆ ನಡೆದುಕೊಂಡರು ನೋಡಿ, ಮುಂದಿನವರನ್ನೂ ಗಮನಿಸಿ. ಧಾನ್ಯದಂತೆ ಮನುಷ್ಯನು ಹಳಿದು ಕೊಯ್ಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ಮತ್ತೆ ಧಾನ್ಯದಂತೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ.
वैश्वानरः प्रविशत्यतिथिर्ब्राह्मणो गृहान् । तस्यैताँ शान्तिं कुर्वन्ति हर वैवस्वतोदकम्
ವೈಶ್ವಾನರನಾದ ಅಗ್ನಿ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ ಮನೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನಿಗೆ ಶಾಂತಿ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ವೈವಸ್ವತನಿಗೆ ನೀರು ತಂದುಕೊಡು.
आशाप्रतीक्षे संगतँ सूनृतां चेष्टापूर्ते पुत्रपशूँश्च सर्वान् । एतद्वृङ्क्ते पुरुषस्याल्पमेधसो यस्यानश्नन्वसति ब्राह्मणो गृहे
ಆಶೆ, ನಿರೀಕ್ಷೆ, ಸ್ನೇಹ, ಸೌಮ್ಯವಾದ ಮಾತು, ಕಾರ್ಯ, ಹೋಮ, ಮಕ್ಕಳು, ಪಶುಗಳು—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅಲ್ಪಬುದ್ಧಿಯವನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿಯಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಊಟವಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದರೆ ಅವನಿಂದ ದೂರವಾಗುತ್ತವೆ.
तिस्रो रात्रीर्यदवात्सीर्गृहे मे- ऽनश्नन् ब्रह्मन्नतिथिर्नमस्यः । नमस्तेऽस्तु ब्रह्मन् स्वस्ति मेऽस्तु तस्मात्प्रति त्रीन्वरान्वृणीष्व
ಮೂವರುಾತ್ರಿ ನೀನು ನನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಊಟವಿಲ್ಲದೆ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ ಇದ್ದೆ. ನಮಸ್ಕಾರಗಳು ನಿಮಗೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನೇ. ನನಗೆ ಕ್ಷೇಮವಾಗಲಿ. ಆದ್ದರಿಂದ ನೀನು ಮೂರು ವರಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡು.
शान्तसंकल्पः सुमना यथा स्याद् वीतमन्युर्गौतमो माऽभि मृत्यो । त्वत्प्रसृष्टम् माऽभिवदेत्प्रतीत एतत् त्रयाणां प्रथमं वरं वृणे
ಗೌತಮ, ನನ್ನ ತಂದೆ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿಯಾಗಿರಲಿ, ಹರ್ಷವಾಗಿರಲಿ, ನನ್ನ ಮೇಲೆ ಕೋಪವಿರದಿರಲಿ, ಮರಣನೇ. ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಬಿಡಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಅವನು ನನ್ನನ್ನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಗುರುತಿಸಲಿ. ಇದು ನಾನು ಕೇಳುವ ಮೊದಲ ವರ.
यथा पुरस्ताद् भविता प्रतीत औद्दालकिरारुणिर्मत्प्रसृष्टः । सुखँ रात्रीः शयिता वीतमन्युः त्वां ददृशिवान्मृत्युमुखात् प्रमुक्तम्
ಹಿಂದಿನಂತೆ, ಉದ್ಧಾಲಕ ಆರುನಿ ನನ್ನ ತಂದೆ, ನನ್ನನ್ನು ಮರಣಮುಖದಿಂದ ಬಿಡಿಸಿದ ನಿನ್ನನ್ನು ಕಂಡು, ಸುಖವಾಗಿ ನಿದ್ರಿಸಿ, ಕೋಪವಿಲ್ಲದೆ, ಹಳೆಯದಂತೆ ಸಂತೋಷವಾಗಿರಲಿ.
स्वर्गे लोके न भयं किंचनास्ति न तत्र त्वं न जरया बिभेति । उभे तीर्त्वाऽशनायापिपासे शोकातिगो मोदते स्वर्गलोके
ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಭಯವೂ ಇಲ್ಲ. ನೀನು ಅಲ್ಲಿಲ್ಲ, ವಯಸ್ಸಿನ ಭಯವೂ ಇಲ್ಲ. ಹಸಿವು, ದಾಹವನ್ನು ದಾಟಿ, ದುಃಖವಿಲ್ಲದೆ, ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷವಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.
स त्वमग्निँ स्वर्ग्यमध्येषि मृत्यो प्रब्रूहि त्वँ श्रद्दधानाय मह्यम् । स्वर्गलोका अमृतत्वं भजन्त एतद् द्वितीयेन वृणे वरेण
ಮರಣನೇ, ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿಸುವ ಅಗ್ನಿಯ ಉಪದೇಶವನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳು. ನಾನು ನಂಬಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿರುವವರು ಅಮೃತತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ನಾನು ಕೇಳುವ ಎರಡನೇ ವರ.
प्र ते ब्रवीमि तदु मे निबोध स्वर्ग्यमग्निं नचिकेतः प्रजानन् । अनन्तलोकाप्तिमथो प्रतिष्ठां विद्धि त्वमेतं निहितं गुहायाम्
ನಾನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ನೀನು ಕೇಳು. ನಚಿಕೇತನು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿಸುವ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ತಿಳಿದನು. ಅನಂತ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಮಾರ್ಗವನ್ನೂ, ಆಧಾರವನ್ನೂ ತಿಳಿದುಕೋ. ಇದು ಗುಹೆಯೊಳಗೆ ಇರುವುದನ್ನು ಅರಿತುಕೋ.
लोकादिमग्निं तमुवाच तस्मै या इष्टका यावतीर्वा यथा वा । स चापि तत्प्रत्यवदद्यथोक्तं अथास्य मृत्युः पुनरेवाह तुष्टः
ಅವನು ಲೋಕಗಳ ಮೂಲವಾದ ಅಗ್ನಿಯ ಬಗ್ಗೆ, ಯಾವ ಇಟ್ಟಿಗೆ, ಎಷ್ಟು, ಹೇಗೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ವಿವರಿಸಿದನು. ನಚಿಕೇತನು ಕೂಡ ಹೇಳಿದಂತೆ ಪುನಃ ಹೇಳಿದನು. ಆಗ ಮರಣನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಮತ್ತೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
तमब्रवीत् प्रीयमाणो महात्मा वरं तवेहाद्य ददामि भूयः । तवैव नाम्ना भविताऽयमग्निः सृङ्कां चेमामनेकरूपां गृहाण
ಆ ಮಹಾತ್ಮನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹೇಳಿದನು: ಇಂದು ನಾನು ನಿನಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ವರವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ. ಈ ಅಗ್ನಿಗೆ ನಿನ್ನ ಹೆಸರೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಈ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳ ಸರಪಳಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು.
त्रिणाचिकेतस्त्रिभिरेत्य सन्धिं त्रिकर्मकृत्तरति जन्ममृत्यू । ब्रह्मजज्ञं देवमीड्यं विदित्वा निचाय्येमाँ शान्तिमत्यन्तमेति
ಯಾರು ಮೂರು ನಚಿಕೇತ ಅಗ್ನಿಗಳನ್ನು ಹಚ್ಚುತ್ತಾರೆ, ಮೂರು ವಿಧದ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಹುಟ್ಟುಮರಣವನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾರೆ. ಬ್ರಹ್ಮನಿಂದ ಜನಿಸಿದ ದೇವರನ್ನು ತಿಳಿದು, ಅವರು ಶಾಶ್ವತ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
त्रिणाचिकेतस्त्रयमेतद्विदित्वा य एवं विद्वाँश्चिनुते नाचिकेतम् । स मृत्युपाशान् पुरतः प्रणोद्य शोकातिगो मोदते स्वर्गलोके
ಯಾರು ಈ ಮೂರು ನಚಿಕೇತ ಅಗ್ನಿಗಳನ್ನು ತಿಳಿದು, ಈ ರೀತಿ ನಚಿಕೇತವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಮರಣದ ಬಂಧನಗಳನ್ನು ಮುನ್ನೆ ತಳ್ಳುತ್ತಾರೆ; ದುಃಖವನ್ನು ದಾಟಿ ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾರೆ.
एष तेऽग्निर्नचिकेतः स्वर्ग्यो यमवृणीथा द्वितीयेन वरेण । एतमग्निं तवैव प्रवक्ष्यन्ति जनासः तृतीयं वरं नचिकेतो वृणीष्व
ಇದು ನಿನ್ನ ನಚಿಕೇತ ಅಗ್ನಿ, ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿಸುವುದು, ನೀನು ಎರಡನೇ ವರವಾಗಿ ಕೇಳಿದದ್ದು. ಜನರು ಈ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ನಿನ್ನ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ನಚಿಕೇತ, ಈಗ ಮೂರನೇ ವರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡು.
येयं प्रेते विचिकित्सा मनुष्ये- ऽस्तीत्येके नायमस्तीति चैके । एतद्विद्यामनुशिष्टस्त्वयाऽहं वराणामेष वरस्तृतीयः
ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ, ಮೃತ್ಯುವಿನ ನಂತರ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಇದೆ. ಕೆಲವರು 'ಅವನು ಇರುತ್ತಾನೆ' ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ, ಇನ್ನೊಬ್ಬರು 'ಇಲ್ಲ' ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ನೀವು ನನಗೆ ತಿಳಿಸಬೇಕು ಎಂದು ನಾನು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ. ಇದು ನನ್ನ ಮೂರನೇ ವರವಾಗಿದೆ.
देवैरत्रापि विचिकित्सितं पुरा न हि सुविज्ञेयमणुरेष धर्मः । अन्यं वरं नचिकेतो वृणीष्व मा मोपरोत्सीरति मा सृजैनम्
ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ದೇವತೆಗಳೂ ಹಿಂದೆ ಚರ್ಚಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಇದು ತುಂಬಾ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದದ್ದು, ಸುಲಭವಾಗಿ ಅರ್ಥವಾಗುವುದಲ್ಲ. ನಚಿಕೇತ, ನೀನು ಬೇರೆ ವರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡು, ನನ್ನನ್ನು ಇಷ್ಟು ಬಲವಂತಪಡಿಸಬೇಡ, ಈ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಬಿಡು.
देवैरत्रापि विचिकित्सितं किल त्वं च मृत्यो यन्न सुज्ञेयमात्थ । वक्ता चास्य त्वादृगन्यो न लभ्यो नान्यो वरस्तुल्य एतस्य कश्चित्
ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ದೇವತೆಗಳೂ ಚರ್ಚಿಸಿದ್ದಾರೆ; ನೀನು, ಮೃತ್ಯು, ಇದು ಸುಲಭವಾಗಿ ಅರ್ಥವಾಗುವುದಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದೀಯೆ. ನಿನ್ನಂತಹ ಗುರು ಎಲ್ಲೂ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ; ಇದಕ್ಕಿಂತ ಸಮಾನವಾದ ಮತ್ತೊಂದು ವರ ಇಲ್ಲ.
शतायुषः पुत्रपौत्रान्वृणीष्वा बहून्पशून् हस्तिहिरण्यमश्वान् । भूमेर्महदायतनं वृणीष्व स्वयं च जीव शरदो यावदिच्छसि
ನೂರು ವರ್ಷ ಬದುಕುವ ಮಕ್ಕಳನ್ನೂ ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳನ್ನೂ ಆಯ್ಕೆಮಾಡು, ಅನೇಕ ಹಸುಗಳು, ಆನೆಗಳು, ಚಿನ್ನ, ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡು. ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡು, ನೀನು ಬೇಕಾದಷ್ಟು ವರ್ಷ ಬದುಕಬಹುದು.
एतत्तुल्यं यदि मन्यसे वरं वृणीष्व वित्तं चिरजीविकां च । महाभूमौ नचिकेतस्त्वमेधि कामानां त्वा कामभाजं करोमि
ಇದಕ್ಕಿಂತ ಸಮಾನವಾದ ಇನ್ನೊಂದು ವರವೆಂದು ನೀನು ಭಾವಿಸಿದರೆ, ಧನವನ್ನೂ ದೀರ್ಘಾಯುವನ್ನೂ ಆಯ್ಕೆಮಾಡು. ನಚಿಕೇತ, ನೀನು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ರಾಜನಾಗು; ಎಲ್ಲ ಇಚ್ಛೆಗಳನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸುವವನನ್ನಾಗಿ ನಾನಿನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.
ये ये कामा दुर्लभा मर्त्यलोके सर्वान् कामाँश्छन्दतः प्रार्थयस्व । इमा रामाः सरथाः सतूर्या न हीदृशा लम्भनीया मनुष्यैः । आभिर्मत्प्रत्ताभिः परिचारयस्व नचिकेतो मरणं माऽनुप्राक्षीः
ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ದೊರೆಯಲು ಕಷ್ಟವಾದ ಎಲ್ಲ ಇಚ್ಛೆಗಳನ್ನೂ ನೀನು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಕೇಳಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿವೆ, ರಥಗಳೊಂದಿಗೆ ಸುಂದರಿಯರು, ವಾದ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ; ಇಂತಹವುಗಳು ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಾನು ಕೊಟ್ಟ ಈ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಸಂತೋಷಪಡು; ನಚಿಕೇತ, ನೀನು ಮೃತ್ಯುವಿನ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಬೇಡ.
श्वोभावा मर्त्यस्य यदन्तकैतत् सर्वेंद्रियाणां जरयंति तेजः । अपि सर्वं जीवितमल्पमेव तवैव वाहास्तव नृत्यगीते
ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಇರುವ ಎಲ್ಲವು ನಾಳೆ ಮುಗಿಯುವವು; ಇವು ಎಲ್ಲ ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕ್ಷಯಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಎಲ್ಲ ಜೀವನವೂ ಸ್ವಲ್ಪವೇ; ರಥಗಳು, ನೃತ್ಯ, ಹಾಡು—ಇವೆಲ್ಲವೂ ನಿನಗೆ ಸೇರಿವೆ.
न वित्तेन तर्पणीयो मनुष्यो लप्स्यामहे वित्तमद्राक्ष्म चेत्त्वा । जीविष्यामो यावदीशिष्यसि त्वं वरस्तु मे वरणीयः स एव
ಧನದಿಂದ ಮನುಷ್ಯನು ತೃಪ್ತಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಾವು ನಿನ್ನನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಧನವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು. ನೀನು ಇರುತ್ತಿರುವವರೆಗೆ ನಾವು ಬದುಕಬಹುದು. ಆದರೆ ನನಗೆ ಬೇಕಾದ ವರ ಅದೇ ಒಂದು ಮಾತ್ರ.
अजीर्यताममृतानामुपेत्य जीर्यन्मर्त्यः क्वधःस्थः प्रजानन् । अभिध्यायन् वर्णरतिप्रमोदान् अतिदीर्घे जीविते को रमेत
ಅಜರ, ಅಮರರ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು, ಜರಜೀರ್ಣ ಮನುಷ್ಯನು ಕ್ಷಣಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ನಡುವೆ ಇದ್ದು, ಇದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಂಡು, ರೂಪ, ರಸಗಳಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ಇಟ್ಟು, ಬಹುಕಾಲ ಬದುಕುವುದರಲ್ಲಿ ಯಾರು ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತಾರೆ?
यस्मिन्निदं विचिकित्सन्ति मृत्यो यत्साम्पराये महति ब्रूहि नस्तत् । योऽयं वरो गूढमनुप्रविष्टो नान्यं तस्मान्नचिकेता वृणीते
ಮೃತ್ಯು, ಯಾವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿದೆ, ಆ ಪರಲೋಕದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ನಮಗೆ ಹೇಳು. ಈ ಗುಪ್ತವಾದ, ಒಳಗೆ ಆಳವಾಗಿ ಹೋದ ವರವನ್ನು ನಚಿಕೇತನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ಬೇರೆ ಯಾವ ವರವನ್ನೂ ಅವನು ಕೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
अन्यच्छ्रेयोऽन्यदुतैव प्रेय- स्ते उभे नानार्थे पुरुषँ सिनीतः । तयोः श्रेय आददानस्य साधु भवति हीयतेऽर्थाद्य उ प्रेयो वृणीते
ಒಂದುದು ಶ್ರೇಯಸ್ಸು, ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಿಯವಾದುದು—ಇವು ಎರಡೂ ವಿಭಿನ್ನ ಉದ್ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಮನುಷ್ಯನ ಬಳಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡುವವನು ಉತ್ತಮನು; ಪ್ರಿಯವಾದುದನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡುವವನು ಗುರಿಯಿಂದ ದೂರವಾಗುತ್ತಾನೆ.
श्रेयश्च प्रेयश्च मनुष्यमेतः तौ सम्परीत्य विविनक्ति धीरः । श्रेयो हि धीरोऽभि प्रेयसो वृणीते प्रेयो मन्दो योगक्षेमाद्वृणीते
ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ಮತ್ತು ಪ್ರಿಯವಾದುದು ಎರಡೂ ಮನುಷ್ಯನ ಬಳಿಗೆ ಬರುತ್ತವೆ; ವಿವೇಕಿಯು ಅವುಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ. ವಿವೇಕಿಯು ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಪ್ರಿಯವಾದುದಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ಮೂಢನು ಲಾಭ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದುದನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡುತ್ತಾನೆ.