एते हि रहस्यानि स्थानानि; तद् ब्रह्म तप्तम् आसीत्। तस्मात्तप्तात् कीर्तिः, तेजः, इन्द्रियाणि, वीर्यम्, अन्नम्, रसं च समुत्पन्नम्। स तदक्षरम् उच्चार्य, सर्वतः सूर्यं उपससार; यत् खलु सूर्यस्य मध्ये कम्पमानेव दृश्यते, तत् एव। एते हि रसानां रसायः; वेदाः रसा, एते तेषां रसायः। एते हि अमृतानाम् अमृताः; वेदाः अमृताः, एते तेषाम् अमृताः। यद् एतद् प्रथमम् अमृतम्, तस्मिन् वसवः जीवन्ति, अग्निं मुखं कृत्वा। देवा न खादन्ति, न पिबन्ति; एतद् अमृतं दृष्ट्वा तृप्यन्ति। ते अस्मिन्नेव रूपे प्रविशन्ति, अस्माद् एव रूपात् उद्गच्छन्ति। यः एतद् अमृतं वेद, स वसुषु एकः भूत्वा, अग्निं मुखं कृत्वा, एतद् अमृतं दृष्ट्वा तृप्यति; अस्मिन्नेव रूपे प्रविशति, अस्माद् एव रूपात् उद्गच्छति। यावत् सूर्यः पूर्वतः उदेति पश्चिमतः अस्तं गच्छति, तावत् अस्य वसुषु ऐश्वर्यं स्वाराज्यम् अस्ति। अथ यद् द्वितीयम् अमृतम्, तस्मिन् रुद्राः जीवन्ति, इन्द्रं मुखं कृत्वा। देवा न खादन्ति, न पिबन्ति; एतद् अमृतं दृष्ट्वा तृप्यन्ति। ते अस्मिन्नेव रूपे प्रविशन्ति, अस्माद् एव रूपात् उद्गच्छन्ति। यः एतद् अमृतं वेद, स रुद्रेषु एकः भूत्वा, इन्द्रं मुखं कृत्वा, एतद् अमृतं दृष्ट्वा तृप्यति; अस्मिन्नेव रूपे प्रविशति, अस्माद् एव रूपात् उद्गच्छति। यावत् दक्षिणतः द्विः सूर्य उदेति, उत्तरतः अस्तं गच्छति, तावत् अस्य रुद्रेषु ऐश्वर्यं स्वाराज्यम् अस्ति। अथ यद् तृतीयम् अमृतम्, तस्मिन् आदित्या जीवन्ति, वरुणं मुखं कृत्वा। देवा न खादन्ति, न पिबन्ति; एतद् अमृतं दृष्ट्वा तृप्यन्ति। ते अस्मिन्नेव रूपे प्रविशन्ति, अस्माद् एव रूपात् उद्गच्छन्ति। यः एतद् अमृतं वेद, स आदित्येषु एकः भूत्वा, वरुणं मुखं कृत्वा, एतद् अमृतं दृष्ट्वा तृप्यति; अस्मिन्नेव रूपे प्रविशति, अस्माद् एव रूपात् उद्गच्छति। यावत् दक्षिणतः द्विः सूर्य उदेति, उत्तरतः अस्तं गच्छति, पश्चिमतः उदेति, पूर्वतः अस्तं गच्छति, तावत् अस्य आदित्येषु ऐश्वर्यं स्वाराज्यम् अस्ति। अथ यद् चतुर्थम् अमृतम्, तस्मिन् मरुतः जीवन्ति, सोमं मुखं कृत्वा। देवा न खादन्ति, न पिबन्ति; एतद् अमृतं दृष्ट्वा तृप्यन्ति। ते अस्मिन्नेव रूपे प्रविशन्ति, अस्माद् एव रूपात् उद्गच्छन्ति। यः एतद् अमृतं वेद, स मरुत्सु एकः भूत्वा, सोमं मुखं कृत्वा, एतद् अमृतं दृष्ट्वा तृप्यति; अस्मिन्नेव रूपे प्रविशति, अस्माद् एव रूपात् उद्गच्छति। यावत् पश्चिमतः सूर्य उदेति, पूर्वतः अस्तं गच्छति, द्विगुणं उत्तरतः उदेति, दक्षिणतः अस्तं गच्छति, तावत् अस्य मरुत्सु ऐश्वर्यं स्वाराज्यम् अस्ति। अथ यद् पञ्चमम् अमृतम्, तस्मिन् साध्याः जीवन्ति, ब्रह्म मुखं कृत्वा। देवा न खादन्ति, न पिबन्ति; एतद् अमृतं दृष्ट्वा तृप्यन्ति। ते अस्मिन्नेव रूपे प्रविशन्ति, अस्माद् एव रूपात् उद्गच्छन्ति। यः एतद् अमृतं वेद, स साध्येषु एकः भूत्वा, ब्रह्म मुखं कृत्वा, एतद् अमृतं दृष्ट्वा तृप्यति; अस्मिन्नेव रूपे प्रविशति, अस्माद् एव रूपात् उद्गच्छति। यावत् उत्तरतः सूर्य उदेति, दक्षिणतः अस्तं गच्छति, द्विगुणं ऊर्ध्वम् उदेति, अधस्तात् अस्तं गच्छति, तावत् अस्य साध्येषु ऐश्वर्यं स्वाराज्यम् अस्ति। ततः ऊर्ध्वं समुत्थाय, न स उदीयते, न स अस्तमीयते; स एकः मध्ये तिष्ठति। तत्र न कदाचित् अस्तमीयते, न उदीयते; "देवाः, एतेन सत्येन, ब्रह्म मे मा अपकर्षिष्ट" इति। तस्य न उदयः, नास्तमयः; यस्य एष ब्रह्मोपनिषद् एवं वेद, तस्यैकैव अह्न्यस्ति। एतद् ब्रह्म ब्रह्मणा प्रजापतिभ्यः उक्तम्, प्रजापतिना मनवे, मनुना प्रजाभ्यः; एतद् उद्दालक आरणिः ज्येष्ठपुत्राय उक्तवान्। एतद् ब्रह्म पितरः ज्येष्ठपुत्राय, अथ वा शिष्याय निष्कम्पाय वक्तव्यम्। अन्यस्मै न वक्तव्यम्, यद्यपि सर्वं वित्तं सलिलेन पूर्णं दद्यात्; एतद् एव ज्यायत्, एतद् एव ज्यायत्। गायत्र्य् एवेदं सर्वं यदिदं किञ्च; वाक् गायत्री, वाक् एवेदं सर्वं, गायती रक्षतीति। सा गायत्री एषा पृथिवी, यत्र सर्वाणि भूतानि प्रतिष्ठितानि; न एतद् अतिक्रामति। सा पृथिवी एषः पुरुषे शरीरम्; तस्मिन् प्राणाः प्रतिष्ठिताः, न एतद् अतिक्रामन्ति। एतद् शरीरं पुरुषे एतत्, तस्मिन् हृदयं; तत्र प्राणाः प्रतिष्ठिताः, न एतद् अतिक्रामन्ति। एषा गायत्री चतुष्पदा षड्विधा, एवं ऋचः स्तुवन्ति। एषा अस्य महिमा, पुरुषः तु अस्येतरः; तस्य पाद एकोऽवशिष्टाः सर्वाणि भूतानि, त्रयोऽस्यामृतं दिवि स्थितम्। स एव ब्रह्म; यच्च पुरुषस्य बहिः, एष एव तद् अन्तरिक्षम्। यद् अन्तर् पुरुषे, एष एव तद् अन्तरिक्षम्। यद् हृदयस्य अन्तर्, एष एव तद् पूर्णं, अचलम्; यः एतद् वेद, स पूर्णं अचलं श्रीं आप्नोति। अस्य हृदयस्य पञ्च दिव्या अपार्थाः; या पूर्वतः, सः प्राणः, सः चक्षुः, सः सूर्यः; तम् तेज इति, अन्नाद इति उपासीत; यः एवं वेद, स तेजस्वी अन्नादः भवति। या दक्षिणतः, सा व्यानः, सा श्रोत्रम्, सा चन्द्रमाः; तां श्रीः कीर्तिरिति उपासीत; यः एवं वेद, स श्रीमान् कीर्तिमान् भवति।