ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਆਗਨਿ ਹੋਤਰ ਯਜਨਾ ਦੀ ਵਿਧੀ ਚੱਲ ਰਹੀ ਸੀ, ਚੌਥੀ ਆਹੁਤੀ ਸਮਾਨਾ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ: "ਸਮਾਨਾ ਨੂੰ ਸ੍ਵਾਹਾ।" ਜਦੋਂ ਸਮਾਨਾ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਤਾਂ ਮਨ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਮਨ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਵਰੁਣ—ਵਰਖਾ ਦੇਵਤਾ—ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਵਰਖਾ ਦੇਵਤਾ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਬਿਜਲੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਬਿਜਲੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਵਰਖਾ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਨਾਲ, ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਸੰਤਾਨ, ਪਸ਼ੂ, ਅਨਾਜ, ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਕਾਂਤੀ ਨਾਲ ਪੂਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਪੰਜਵੀਂ ਆਹੁਤੀ ਉਦਾਨ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ: "ਉਦਾਨ ਨੂੰ ਸ੍ਵਾਹਾ।" ਜਦੋਂ ਉਦਾਨ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਤਾਂ ਚਮੜੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਚਮੜੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਵਾਯੂ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵਾਯੂ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਆਕਾਸ਼ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਆਕਾਸ਼ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਕੁਝ ਵਾਯੂ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਨਾਲ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਸੰਤਾਨ, ਪਸ਼ੂ, ਅਨਾਜ, ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਕਾਂਤੀ ਨਾਲ ਪੂਰਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ, ਇਹ ਗਿਆਨ ਨਾ ਜਾਣ ਕੇ ਅਗਨਿਹੋਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਐਸਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਅੰਗਾਰੇ ਹਟਾ ਕੇ ਰਾਖ ਵਿੱਚ ਆਹੁਤੀ ਪਾਵੇ—ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ, ਇਹ ਗਿਆਨ ਜਾਣ ਕੇ ਅਗਨਿਹੋਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਆਤਮਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੂੰਏਂ ਦੀ ਗੱਡੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੜ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਹ ਗਿਆਨ ਜਾਣ ਕੇ ਅਗਨਿਹੋਤਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਭਸਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਲਈ, ਜੇ ਐਸਾ ਗਿਆਨਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਚੂੜੇ ਨੂੰ ਵੀ ਬਚਿਆ ਹੋਇਆ ਭੋਜਨ ਦੇ ਦੇਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਐਸਾ ਹੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਹੀ ਵਿਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਵਿੱਚ ਆਹੁਤੀ ਪਾ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ। ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭੁੱਖੇ ਬੱਚੇ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਅਗਨਿਹੋਤਰ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ, ਅਗਨਿਹੋਤਰ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਸਮੇਂ, ਅਰੁਣ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸ਼੍ਵֵਤਕੇਤੁ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਸ਼੍ਵֵਤਕੇਤੁ, ਜਾ ਕੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਦਾ ਜੀਵਨ ਜੀਉ, ਕਿਉਂਕਿ, ਬੇਟਾ, ਸਾਡੀ ਵੰਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਦਿਆ ਬਿਨਾ ਸਿਰਫ ਜਨਮ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ।" ਸ਼੍ਵֵਤਕੇਤੁ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਗੁਰੂ ਕੋਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਚੌਵੀ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਵੇਦ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਘਰ ਵਾਪਸ ਆਇਆ। ਹੁਣ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗਿਆਨਵਾਨ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਸਮਝਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਸੀ। ਫਿਰ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪੁਛਿਆ, "ਸ਼੍ਵֵਤਕੇਤੁ, ਬੇਟਾ, ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗਿਆਨਵਾਨ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਮੰਨ ਲਿਆ, ਕੀ ਤੂੰ ਉਹ ਵਿਦਿਆ ਪੁੱਛੀ ਸੀ ਜਿਸ ਨਾਲ ਜੋ ਅਣਸੁਣਿਆ ਹੈ ਉਹ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਅਣਸੋਚਿਆ ਹੈ ਉਹ ਸੋਚਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਅਣਜਾਣਿਆ ਹੈ ਉਹ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ?" ਸ਼੍ਵֵਤਕੇਤੁ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਪਿਤਾਜੀ, ਇਹ ਵਿਦਿਆ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ?" ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਸਮਝਾਇਆ, "ਜਿਵੇਂ, ਬੇਟਾ, ਜੇ ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਇੱਕ ਗੁੱਛਾ ਜਾਣ ਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜਾਣ ਲਿਆ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ—ਬਦਲਾਅ ਸਿਰਫ਼ ਨਾਮ ਦਾ ਹੈ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮਿੱਟੀ ਹੀ ਸੱਚ ਹੈ। ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜੇ ਸੋਨੇ ਦਾ ਇੱਕ ਟੁਕੜਾ ਜਾਣ ਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜਾਣ ਲਿਆ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ—ਬਦਲਾਅ ਸਿਰਫ਼ ਨਾਮ ਦਾ ਹੈ, ਸੋਨਾ ਹੀ ਸੱਚ ਹੈ। ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਲੋਹੇ ਨਾਲ ਵੀ ਹੈ। ਇਹੀ ਹੈ ਉਹ ਵਿਦਿਆ।" ਸ਼੍ਵֵਤਕੇਤੁ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਪਿਤਾਜੀ, ਮੇਰੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਵਿਦਿਆ ਨਹੀਂ ਸੀ ਆਉਂਦੀ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਜਰੂਰ ਦੱਸਦੇ। ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਵਿਦਿਆ ਦਿਓ।" ਪਿਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਠੀਕ ਹੈ, ਬੇਟਾ।" "ਬੇਟਾ," ਪਿਤਾ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, "ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਸਿਰਫ 'ਸਤ' ਸੀ, ਇੱਕੋ ਹੀ, ਦੂਜਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਕੁਝ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ 'ਅਸਤ' ਸੀ, ਪਰ ਅਸਤ ਤੋਂ ਸਤ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਅਸਲ ਵਿੱਚ, ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਸਿਰਫ 'ਸਤ' ਸੀ।" ਉਹ 'ਸਤ' ਸੋਚਦਾ ਹੈ: 'ਮੈਂ ਅਨੇਕ ਹੋਵਾਂ, ਜਨਮ ਲਵਾਂ।' ਉਸ ਨੇ ਅੱਗ ਦਾ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਅੱਗ ਨੇ ਸੋਚਿਆ: 'ਮੈਂ ਅਨੇਕ ਹੋਵਾਂ, ਜਨਮ ਲਵਾਂ।' ਉਸ ਨੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਲਈ, ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਦਰਦ ਜਾਂ ਪਸੀਨਾ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਪਾਣੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਹੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਪਾਣੀ ਨੇ ਸੋਚਿਆ: 'ਅਸੀਂ ਅਨੇਕ ਹੋਈਏ, ਜਨਮ ਲਵਾਂ।' ਉਸ ਨੇ ਅਨਾਜ ਦੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਲਈ, ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਮੀਂਹ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਅਨਾਜ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਹੀ ਅਨਾਜ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਨਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ: ਅੰਡੇ ਤੋਂ, ਜਿਉਂਦੇ ਤੋਂ, ਅਤੇ ਅੰਕੁਰ ਤੋਂ। ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਸੋਚਦਾ ਹੈ: 'ਆਪਣੀ ਜੀਵਾਤਮਾ ਨਾਲ ਇਹਨਾਂ ਤਿੰਨ ਤੱਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਾਂ ਅਤੇ ਨਾਮ-ਰੂਪ ਵੱਖਰੇ ਕਰਾਂ।' ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਕਿ ਹਰ ਇੱਕ ਤੱਤ ਨੂੰ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਭਾਗ ਕਰ ਦੇਵੇ। ਉਹ ਪਰਮਾਤਮਾ, ਆਪਣੀ ਜੀਵਾਤਮਾ ਨਾਲ ਇਹਨਾਂ ਤਿੰਨ ਤੱਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਕੇ, ਨਾਮ ਅਤੇ ਰੂਪ ਵੱਖਰੇ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਬੇਟਾ, ਇਹ ਤਿੰਨ ਤੱਤ ਕਿਵੇਂ ਹਰ ਇੱਕ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਲਾਲ ਰੰਗ ਅੱਗ ਦਾ ਹੈ, ਚਿੱਟਾ ਪਾਣੀ ਦਾ, ਤੇ ਕਾਲਾ ਅਨਾਜ ਦਾ। ਅੱਗ ਦੀ ਅਸਲਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਨਾਮ ਹੈ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤਿੰਨ ਰੂਪ ਹੀ ਸੱਚ ਹਨ। ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੂਰਜ ਵਿੱਚ ਲਾਲ ਰੰਗ ਅੱਗ ਦਾ, ਚਿੱਟਾ ਪਾਣੀ ਦਾ, ਕਾਲਾ ਅਨਾਜ ਦਾ ਹੈ। ਸੂਰਜ ਦੀ ਅਸਲਤਾ ਸਿਰਫ਼ ਨਾਮ ਹੈ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਰੂਪ ਹੀ ਸੱਚ ਹਨ। ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਏਸੇ ਹੀ ਤਿੰਨ ਰੰਗ ਹਨ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਅਤੇ ਪੰਡਿਤ ਆਖਦੇ ਸਨ, "ਅੱਜ ਕੋਈ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਜੋ ਸਾਡੇ ਲਈ ਅਣਸੁਣਿਆ, ਅਣਸੋਚਿਆ ਜਾਂ ਅਣਜਾਣਿਆ ਹੋਵੇ," ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਤੋਂ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਲਾਲ ਦਿੱਸਦਾ, ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ, "ਇਹ ਅੱਗ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ"; ਜਦੋਂ ਚਿੱਟਾ, "ਇਹ ਪਾਣੀ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ"; ਜਦੋਂ ਕਾਲਾ, "ਇਹ ਅਨਾਜ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ।" ਜਦੋਂ ਕੁਝ ਅਣਜਾਣਿਆ ਦਿੱਸਦਾ, ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ, "ਇਹ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਮਿਲਾਪ ਹੈ।" ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਤਿੰਨ ਤੱਤ ਮਨੁੱਖ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਸਮਝ ਲੈ। ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਅਨਾਜ ਤਿੰਨ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: ਸਭ ਤੋਂ ਭਾਰੀ ਹਿੱਸਾ ਮਲ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੱਧਲਾ ਹਿੱਸਾ ਮਾਸ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਕਸ਼ਮ ਹਿੱਸਾ ਮਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਾਣੀ ਤਿੰਨ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: ਭਾਰੀ ਹਿੱਸਾ ਪੇਸ਼ਾਬ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੱਧਲਾ ਹਿੱਸਾ ਲਹੂ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਸੁਕਸ਼ਮ ਹਿੱਸਾ ਸਵਾਸ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖਾਣ ਵਾਲੀ ਅੱਗ ਤਿੰਨ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਜਾਂਦੀ ਹੈ: ਭਾਰੀ ਹਿੱਸਾ ਹੱਡੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮੱਧਲਾ ਹਿੱਸਾ ਮੱਜਾ, ਤੇ ਸੁਕਸ਼ਮ ਹਿੱਸਾ ਬੋਲੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬੇਟਾ, ਮਨ ਅਨਾਜ ਤੋਂ ਬਣਦਾ ਹੈ, ਸਵਾਸ ਪਾਣੀ ਤੋਂ, ਤੇ ਬੋਲੀ ਅੱਗ ਤੋਂ। "ਮਹਾਰਾਜ, ਹੋਰ ਵੀ ਸਮਝਾਓ," ਸ਼੍ਵֵਤਕੇਤੁ ਨੇ ਅਰਜ਼ ਕੀਤੀ। ਪਿਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਠੀਕ ਹੈ, ਬੇਟਾ।" "ਬੇਟਾ, ਦਹੀਂ ਦੇ ਮੱਧਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਕਸ਼ਮ ਭਾਗ ਉੱਪਰ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਘਿਉ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਖਾਧੇ ਹੋਏ ਅਨਾਜ ਦਾ ਸੁਕਸ਼ਮ ਭਾਗ ਉੱਪਰ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਮਨ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੀਤੇ ਪਾਣੀ ਦਾ ਸੁਕਸ਼ਮ ਭਾਗ ਉੱਪਰ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਸਵਾਸ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਖਾਧੇ ਅਨਾਜ ਦਾ ਸੁਕਸ਼ਮ ਭਾਗ ਉੱਪਰ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਬੋਲੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨ ਅਨਾਜ ਤੋਂ, ਸਵਾਸ ਪਾਣੀ ਤੋਂ, ਤੇ ਬੋਲੀ ਅੱਗ ਤੋਂ ਬਣਦੇ ਹਨ। "ਮਹਾਰਾਜ, ਹੋਰ ਵੀ ਸਮਝਾਓ," ਸ਼੍ਵֵਤਕੇਤੁ ਨੇ ਮੁੜ ਅਰਜ਼ ਕੀਤੀ। ਪਿਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਠੀਕ ਹੈ, ਬੇਟਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਿਤਾ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਤਮ-ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਗੁੱਝੇ ਰਾਜ ਸਿਖਾਏ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅਸਲਤਾ, ਤੱਤ ਅਤੇ ਪਰਮ ਸੱਚ ਦੀ ਪਛਾਣ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।