ਇਕ ਵਾਰ, ਚਾਂਦੋਗ੍ਯ ਉਪਨਿਸ਼ਦ ਦੇ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਗੂੜ੍ਹੀ ਗੱਲਾਂ ਬਿਆਨ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਥੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਦੇਵਤੇ, ਅੱਗ ਵਿੱਚ, ਬੀਜ ਦੀ ਆਹੁਤੀ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਜਣਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪੰਜਵੀਂ ਆਹੁਤੀ 'ਤੇ, ਵਾਣੀ ਮਨੁੱਖ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਜਣਨ, ਜਿਹੜਾ ਝਿਲੀ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਦਸ ਜਾਂ ਨੌ ਮਹੀਨੇ ਜਾਂ ਜਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਲੋੜੀਂਦਾ ਹੋਵੇ, ਮਾਂ ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਨਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਮੁਤਾਬਕ ਜੀਵਨ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਕਦੀਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅੱਗ ਉਸਨੂੰ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੋਂ ਉਹ ਆਇਆ ਸੀ। ਜੋ ਲੋਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਜਾਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਤੇ ਤਪ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਅੱਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਫਿਰ ਅੱਗ ਤੋਂ ਦਿਨ, ਦਿਨ ਤੋਂ ਸ਼ੁਭ ਪਖਵਾਡਾ, ਸ਼ੁਭ ਪਖਵਾਡੇ ਤੋਂ ਉਤਰਾਯਣ ਮਹੀਨੇ, ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਸਾਲ, ਸਾਲ ਤੋਂ ਸੂਰਜ, ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਚੰਦ, ਚੰਦ ਤੋਂ ਬਿਜਲੀ—ਉਥੇ, ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ, ਪਰ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਨ ਤੱਕ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪਥ ਹੈ। ਪਰ ਜੋ ਲੋਕ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਯਜਨਾ, ਦਾਨ ਆਦਿ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਧੂੰਏਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਧੂੰਏਂ ਤੋਂ ਰਾਤ, ਰਾਤ ਤੋਂ ਅਮਾਵੱਸਾ ਪਖਵਾਡਾ, ਅਮਾਵੱਸਾ ਪਖਵਾਡੇ ਤੋਂ ਦੱਖਣਾਯਣ ਮਹੀਨੇ; ਉਹ ਸਾਲ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਦੇ। ਫਿਰ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆ, ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਤੋਂ ਆਕਾਸ਼, ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਚੰਦ—ਇਹ ਸੋਮਾ ਰਾਜਾ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਭੋਜਨ ਹੈ; ਦੇਵਤੇ ਉਸਨੂੰ ਖਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ, ਜਦ ਤਕ ਪਿਛਲੇ ਕਰਮਾਂ ਦਾ ਅੰਸ਼ ਬਾਕੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੁੜ ਇਸੇ ਪਥ ਦੁਆਰਾ ਵਾਪਸ ਆਉਂਦੇ ਹਨ; ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਹਵਾ, ਹਵਾ ਬਣਕੇ ਧੂੰਆ, ਧੂੰਆ ਬਣਕੇ ਬੱਦਲ, ਬੱਦਲ ਬਣਕੇ ਮੀਂਹ, ਮੀਂਹ ਬਣਕੇ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ—ਚਾਵਲ, ਜੌ, ਜੜੀਆਂ, ਦਰੱਖਤ, ਤਿਲ, ਅਤੇ ਮਸੂਰਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ। ਇਸ ਲਈ, ਮੁਕਤ ਹੋਣਾ ਔਖਾ ਹੈ; ਜੋ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਬੀਜ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੁੜ ਉਹੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ, ਜੋ ਲੋਕ ਸੁੰਦਰ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਗਰਭ—ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਖਸ਼ਤਰੀ ਜਾਂ ਵੈਸ਼—ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਜੋ ਨੀਚ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਨੀਚ ਗਰਭ—ਕੁੱਤਾ, ਸੂਰ, ਜਾਂ ਚੰਡਾਲ—ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਦੋਨਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਪਥ ਨਹੀਂ; ਇਹ ਛੋਟੇ ਜੀਵ, ਮੁੜ ਮੁੜ ਆਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਨਮ ਮਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਇਹ ਤੀਜਾ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੀ; ਇਸ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਣ ਵਾਲਾ, ਗੁਰੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਸੌਂਣ ਵਾਲਾ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਹੱਤਿਆਰਾ—ਇਹ ਚਾਰ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਪੰਜਵਾਂ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੋ ਪੰਜ ਅੱਗਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਉਹ—even ਜੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਕਰੇ—ਪਾਪ ਨਾਲ ਦਾਗੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ; ਪਵਿੱਤਰ, ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਪੂਣ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਜੋ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਜਾਣਦਾ ਹੈ। ਇਕ ਵਾਰ, ਪ੍ਰਾਚੀਨਸ਼ਾਲਾ ਔਪਮਨਯਵ, ਸਤਯਯਜ੍ਯ ਪੌਲੁਸ਼, ਇੰਦਰਦਯੁਮਨ ਭਾਲਲਵੇਯ, ਜਨਾ ਸ਼ਾਰਕਰਾਕਸ਼ਯ, ਬੁਡਿਲਾ ਆਸ਼ਵਤਰਾਸ਼ਵੀ—ਇਹ ਮਹਾਨ ਗ੍ਰਹਸਥ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਸ਼੍ਰੋਤਾ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ: "ਆਤਮਾ ਕੌਣ ਹੈ? ਬ੍ਰਹਮਨ ਕੀ ਹੈ?" ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਸਨਮਾਨਿਤ ਉਦਦਾਲਕ, ਅਰੁਣਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਇੱਥੇ ਹੈ; ਉਹ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਉ, ਉਸ ਕੋਲ ਚਲੋ।" ਉਹ ਉਸ ਕੋਲ ਗਏ। ਉਦਦਾਲਕ ਨੇ ਸੋਚਿਆ: "ਇਹ ਵੱਡੇ ਗ੍ਰਹਸਥ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਛਣਗੇ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਸ਼ਾਇਦ ਸਭ ਕੁਝ ਨਾ ਦੱਸ ਸਕਾਂ। ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਾਉਣ ਲਈ ਲੈ ਆਉਂਦਾ ਹਾਂ।" ਉਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: "ਸਨਮਾਨਿਤੋ, ਅਸ਼ਵਪਤੀ, ਕੇਕਾਯਾ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਗਿਆ ਹੈ। ਆਉ, ਉਸ ਕੋਲ ਚਲੋ।" ਉਹ ਰਾਜਾ ਅਸ਼ਵਪਤੀ ਕੋਲ ਗਏ। ਉਥੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਨਿਵਾਸ ਤਿਆਰ ਕਰਵਾਏ। ਸਵੇਰੇ, ਜਦ ਉਹ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ: "ਮੇਰੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਚੋਰ, ਕੰਜੂਸ, ਸ਼ਰਾਬੀ, ਅੱਗ ਦੀ ਉਦੇਖੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਅਣਜਾਣ, ਪਰ-ਸਤਰੀ ਨਾਲ ਸੌਣ ਵਾਲਾ ਜਾਂ ਪਰ-ਸਤ੍ਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ—ਫਿਰ ਗਲਤ ਯਜਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਜਦ ਤਕ ਮੈਂ ਹਰ ਪੁਜਾਰੀ ਨੂੰ ਦੌਲਤ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਤਦ ਤਕ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਰਹਾਂਗਾ। ਰਹੋ, ਸਨਮਾਨਿਤੋ।" ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਜਿਸ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਮਨੁੱਖ ਜੀਵਨ ਜੀਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲੋ। ਤੁਸੀਂ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਗਏ ਹੋ; ਸਿਰਫ਼ ਉਸ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ।" ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਸਵੇਰ ਨੂੰ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿਆਂਗਾ।" ਉਹ sacrificial fuel ਲੈ ਕੇ, ਸਵੇਰੇ, ਰਾਜਾ ਕੋਲ ਗਏ। ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਰਚਾ ਨਾ ਕਰਵਾਉਂਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਔਪਮਨਯਵ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: "ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਤਮਾ ਵਜੋਂ ਕਿਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ?" ਉਸਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਆਕਾਸ਼, ਸਨਮਾਨਿਤ ਰਾਜਾ।" ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਇਹ ਚਮਕਦਾਰ ਆਤਮਾ, ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਤੁਸੀਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਲਈ, ਤੁਹਾਡੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾਰ ਪੁੱਤਰ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।" ਉਹ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਪ੍ਰਿਯ ਵਸਤੂ ਵੇਖਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਪ੍ਰਿਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ—ਜੋ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। "ਸਿਰ ਇਹ ਆਤਮਾ ਦਾ ਅੰਗ ਹੈ," ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ। "ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਨਾ ਆਉਂਦੇ, ਤੁਹਾਡਾ ਸਿਰ ਝੁਕ ਜਾਂਦਾ।" ਫਿਰ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਸਤਯਯਜ੍ਯ, ਪੌਲੁਸ਼ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨਯੋਗਿਆ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: "ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਤਮਾ ਵਜੋਂ ਕਿਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ?" ਉਸਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਸੂਰਜ, ਸਨਮਾਨਿਤ ਰਾਜਾ।" ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਇਹ ਸਭ-ਰੂਪ ਆਤਮਾ, ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਤੁਸੀਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਲਈ, ਤੁਹਾਡੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।" ਉਹ ਘੋੜੀਆਂ ਵਾਲੀ ਰਥ 'ਤੇ ਸਵਾਰ ਹੁੰਦਾ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨਦਾ, ਭੋਜਨ ਖਾਂਦਾ, ਪ੍ਰਿਯ ਵਸਤੂ ਵੇਖਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਪ੍ਰਿਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰਿਵਾਰ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ—ਜੋ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। "ਅੱਖਾਂ ਇਹ ਆਤਮਾ ਦਾ ਅੰਗ ਹਨ," ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ। "ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਨਾ ਆਉਂਦੇ, ਤੁਸੀਂ ਅੰਨ੍ਹੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ।" ਫਿਰ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਇੰਦਰਦਯੁਮਨ ਭਾਲਲਵੇਯ, ਵੈਯਾਘਰਪਦਯ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: "ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਤਮਾ ਵਜੋਂ ਕਿਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ?" ਉਸਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਹਵਾ, ਸਨਮਾਨਿਤ ਰਾਜਾ।" ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਇਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਸਤਾ ਵਾਲਾ ਆਤਮਾ, ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਤੁਸੀਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਲਈ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਾਕਤਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਥਾਂ ਦੀ ਲਾਈਨ ਤੁਹਾਡੇ ਪਿੱਛੇ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।" ਉਹ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦਾ, ਪ੍ਰਿਯ ਵਸਤੂ ਵੇਖਦਾ, ਪ੍ਰਿਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਪਰਿਵਾਰ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ—ਜੋ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। "ਸਾਸ ਇਹ ਆਤਮਾ ਦਾ ਅੰਗ ਹੈ," ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ। "ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਨਾ ਆਉਂਦੇ, ਤੁਹਾਡੀ ਸਾਸ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ।" ਫਿਰ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਜਨਾ ਸ਼ਾਰਕਰਾਕਸ਼ਯ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: "ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਤਮਾ ਵਜੋਂ ਕਿਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ?" ਉਸਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਆਕਾਸ਼, ਸਨਮਾਨਿਤ ਰਾਜਾ।" ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਇਹ ਪ੍ਰਚੁਰ ਆਤਮਾ, ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਤੁਸੀਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਲਈ, ਤੁਸੀਂ ਸੰਤਾਨ ਅਤੇ ਦੌਲਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚੁਰ ਹੋ।" ਉਹ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦਾ, ਪ੍ਰਿਯ ਵਸਤੂ ਵੇਖਦਾ, ਪ੍ਰਿਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਪਰਿਵਾਰ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ—ਜੋ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। "ਗੁਫਾ ਇਹ ਆਤਮਾ ਦਾ ਅੰਗ ਹੈ," ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ। "ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਨਾ ਆਉਂਦੇ, ਤੁਹਾਡੀ ਗੁਫਾ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ।" ਫਿਰ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਬੁਡਿਲਾ ਆਸ਼ਵਤਰਾਸ਼ਵੀ, ਵੈਯਾਘਰਪਦਯ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: "ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਤਮਾ ਵਜੋਂ ਕਿਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ?" ਉਸਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਪਾਣੀ, ਸਨਮਾਨਿਤ ਰਾਜਾ।" ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਇਹ ਦੌਲਤਮੰਦ ਆਤਮਾ, ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਤੁਸੀਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਲਈ, ਤੁਸੀਂ ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਵਿੱਚ ਹੋ।" ਉਹ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦਾ, ਪ੍ਰਿਯ ਵਸਤੂ ਵੇਖਦਾ, ਪ੍ਰਿਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਪਰਿਵਾਰ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ—ਜੋ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। "ਮੂਤਰ ਥੈਲਾ ਇਹ ਆਤਮਾ ਦਾ ਅੰਗ ਹੈ," ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ। "ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਨਾ ਆਉਂਦੇ, ਤੁਹਾਡਾ ਥੈਲਾ ਫਟ ਜਾਂਦਾ।" ਫਿਰ, ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਦਦਾਲਕ, ਅਰੁਣਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਗੌਤਮ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ: "ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਤਮਾ ਵਜੋਂ ਕਿਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ?" ਉਸਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ: "ਧਰਤੀ, ਸਨਮਾਨਿਤ ਰਾਜਾ।" ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: "ਇਹ ਆਧਾਰ ਆਤਮਾ, ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ, ਜਿਸ ਦੀ ਤੁਸੀਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਲਈ, ਤੁਸੀਂ ਸੰਤਾਨ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ।" ਉਹ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦਾ, ਪ੍ਰਿਯ ਵਸਤੂ ਵੇਖਦਾ, ਪ੍ਰਿਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਪਰਿਵਾਰ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ—ਜੋ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। "ਪੈਰ ਇਹ ਆਤਮਾ ਦਾ ਅੰਗ ਹਨ," ਰਾਜਾ ਨੇ ਕਿਹਾ। "ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਨਾ ਆਉਂਦੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਪੈਰ ਸੁੱਕ ਜਾਂਦੇ।" ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: "ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣਦੇ ਹੋ, ਤੇ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦੇ ਹੋ; ਪਰ ਜੋ ਇਸ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਮਾਪ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੱਚੇ ਆਤਮਾ ਵਜੋਂ ਪੂਜਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਲੋਕਾਂ, ਸਭ ਜੀਵਾਂ, ਤੇ ਸਭ ਆਤਮਾਂ ਵਿੱਚ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦੇ ਹਨ।" ਇਸ ਵੈਸ਼ਵਾਨਰ ਆਤਮਾ ਦੇ ਸਿਰ ਜਲਦੀ ਅੱਗ ਹੈ, ਅੱਖਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੀਆਂ, ਸਾਸ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਚਲਦੀ, ਧੜ ਪ੍ਰਚੁਰ, ਮੂਤਰ ਥੈਲਾ ਦੌਲਤ, ਪੈਰ ਧਰਤੀ, ਪਾਸੇ ਯਜਨ-ਵੇਦੀ, ਵਾਲ ਕੁਸ਼ਾ, ਦਿਲ ਗ੍ਰਹਸਥ-ਅੱਗ, ਮਨ ਆਹੁਤੀ-ਅੱਗ, ਮੂੰਹ ਆਹੁਤੀ ਦੀ ਅੱਗ ਹੈ। ਹੁਣ, ਜਦ ਪਹਿਲਾ ਭੋਜਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪਹਿਲੀ ਆਹੁਤੀ ਵਜੋਂ "ਪ੍ਰਾਣਾ, ਸਵਾਹਾ" ਕਹਿ ਕੇ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਣਾ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਪ੍ਰਾਣਾ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅੱਖ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਅੱਖ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਸੂਰਜ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸੂਰਜ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਆਕਾਸ਼ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਆਕਾਸ਼ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਨਾਲ, ਸੰਤਾਨ, ਪਸ਼ੂ, ਭੋਜਨ, ਤਾਕਤ, ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਚਮਕ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਦੂਜੀ ਆਹੁਤੀ "ਵਿਆਨਾ, ਸਵਾਹਾ" ਕਹਿ ਕੇ ਚੜ੍ਹਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਿਆਨਾ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਵਿਆਨਾ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕੰਨ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਕੰਨ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਚੰਦ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਚੰਦ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਤੇ ਚੰਦ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਨਾਲ, ਸੰਤਾਨ, ਪਸ਼ੂ, ਭੋਜਨ, ਤਾਕਤ, ਤੇ ਬ੍ਰਹਮਨ ਦੀ ਚਮਕ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ, ਤੀਜੀ ਆਹੁਤੀ "ਅਪਾਨਾ, ਸਵਾਹਾ" ਕਹਿ ਕੇ ਚੜ੍ਹਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਅਪਾਨਾ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦ ਅਪਾਨਾ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵਾਣੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਵਾਣੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਅੱਗ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਅੱਗ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਧਰਤੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਧਰਤੀ ਤੇ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕੁਝ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।