ਇੱਕ ਵਾਰ, ਜਾਨਸ਼੍ਰੁਤੀ ਪੌਤ੍ਰਯਨ ਨੇ ਰਾਇਕਵਾ ਦੇ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਕਿਹਾ, "ਰਾਇਕਵਾ ਜੀ, ਇੱਥੇ ਛੇ ਸੌ ਗਾਂਵਾਂ, ਇਹ ਹਾਰ, ਅਤੇ ਖਚਰਾਂ ਵਾਲਾ ਰਥ ਹੈ। ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ, ਜਿਸ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਤੁਸੀਂ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਉਸ ਬਾਰੇ ਮੈਨੂੰ ਸਿਖਾਓ।" ਪਰ ਰਾਇਕਵਾ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਇਹ ਸਭ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਖੋ, ਸ਼ੂਦ੍ਰ। ਇਹ ਤੇਰੇ ਅਤੇ ਤੇਰੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਲਈ ਹਨ।" ਜਾਨਸ਼੍ਰੁਤੀ ਨੇ ਫਿਰ ਅਜ਼ਮਾਇਸ਼ ਕੀਤੀ—ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ, ਹਾਰ, ਰਥ, ਆਪਣੀ ਧੀ ਅਤੇ ਉਹ ਪਿੰਡ, ਜਿੱਥੇ ਰਾਇਕਵਾ ਵੱਸਦੇ ਸੀ, ਲੈ ਕੇ ਰਾਇਕਵਾ ਦੇ ਕੋਲ ਆਇਆ। ਉਸ ਨੇ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ, "ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੋ।" ਰਾਇਕਵਾ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਸਭ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਖ, ਸ਼ੂਦ੍ਰ। ਤੂੰ ਇਸ ਮੂੰਹ ਨਾਲ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਖਵਾਏਂਗਾ।" ਰਾਇਕਵਾ ਦੇ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ 'ਰਾਇਕਵਾ ਦੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ' ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਫਿਰ ਰਾਇਕਵਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ: "ਵਾਤਾਵਰਨ, ਹਵਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਸਮਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਅੱਗ ਬੁਝ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਚੰਦ ਡੁੱਬ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਪਾਣੀ ਸੁੱਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਵਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਕੁਝ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਸਮਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਅਤਮਾਂ ਬਾਰੇ: ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ, ਸਾਸ (ਪ੍ਰਾਣ) ਸਭ ਕੁਝ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਸਮਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਸੁੱਤ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਬੋਲੀ, ਨਜ਼ਰ, ਸੁਣਨ, ਅਤੇ ਮਨ, ਸਭ ਪ੍ਰਾਣ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ: ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਵਾ, ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਣ।" ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼ੌਣਕ ਕਾਪੇਯ ਅਤੇ ਅਭਿਪ੍ਰਤਾਰੀ ਕਾਕਸ਼ਸੇਨੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਭਿਖਿਆ ਲਈ ਆਇਆ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ। ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਵੱਡੀਆਂ ਆਤਮਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਹਨ, ਦੇਵਤਿਆਂ। ਕੌਣ ਜਾਗਦਾ ਹੈ, ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ? ਕਾਪੇਯ, ਮਰਣ ਵਾਲੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ। ਅਭਿਪ੍ਰਤਾਰੀ, ਉਹ ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਇਹ ਭੋਜਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" ਸ਼ੌਣਕ ਕਾਪੇਯ ਨੇ ਸੋਚਿਆ—"ਅਤਮਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ, ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲਾ, ਚਮਕਦਾ, ਬਿਨਾ ਈਰਖਾ। ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਅਣਮਾਪ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦਾ ਹੈ, ਬਿਨਾ ਦਿੱਤੇ, ਅਸੀਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪੂਜਦੇ ਹਾਂ। ਭਿਖਿਆ ਦਿਓ।" ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਿਖਿਆ ਦਿੱਤੀ—ਪੰਜ, ਫਿਰ ਹੋਰ ਪੰਜ, ਕੁੱਲ ਦਸ। ਇਸ ਲਈ, ਹਰ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਦਸ ਭੋਜਨ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਇਹ 'ਵਿਰਾਜ', ਭੋਜਨ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ। ਜਿਸ ਨੇ ਇਹ ਜਾਣ ਲਿਆ, ਉਹ ਭੋਜਨ ਦਾ ਭੋਗੀ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ, ਜਬਾਲਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਕੋਲ ਗਿਆ—"ਮਾਂ, ਮੈਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਜੋਂ ਜੀਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਕੀ ਹੈ?" ਮਾਂ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ, ਪਿਆਰੇ, ਤੇਰੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਕੀ ਹੈ। ਮੈਂ ਜਵਾਨੀ ਵਿੱਚ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਤੈਨੂੰ ਪਾਇਆ। ਮੇਰਾ ਨਾਮ ਜਬਾਲਾ, ਤੇਰਾ ਨਾਮ ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ। ਤੂੰ ਆਖੀਂ, 'ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ, ਜਬਾਲਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ'।" ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ, ਹਾਰਿਦ੍ਰੁਮਤਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਗੌਤਮ ਦੇ ਕੋਲ ਗਿਆ—"ਮੈਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਬਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਲੈ ਲਵੋ।" ਗੌਤਮ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤੇਰੀ ਵੰਸ਼ਾਵਲੀ ਕੀ ਹੈ?" ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ ਨੇ ਮਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ। ਗੌਤਮ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਇਹ ਗੱਲ ਕੋਈ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨਹੀਂ ਦੱਸ ਸਕਦਾ। ਲੱਕੜ ਲਿਆ, ਪਿਆਰੇ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਲੈ ਲਵਾਂਗਾ। ਤੂੰ ਸੱਚ ਨਹੀਂ ਬੋਲਿਆ।" ਫਿਰ, ਉਸ ਨੇ ਚਾਰ ਸੌ ਪਤਲੇ ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਗਾਂਵਾਂ ਚੁਣ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਜਾ।" ਜਦੋਂ ਗਾਂਵਾਂ ਭੇਜੀਆਂ, ਆਖਿਆ, "ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਹੋਣ ਤਕ ਵਾਪਸ ਨਾ ਆਈਂ।" ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ ਕਈ ਸਾਲ ਰਹਿਆ, ਜਦ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਗਾਂਵਾਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ— ਇਕ ਦਿਨ, ਇੱਕ ਸਾਂਡ ਨੇ ਆ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ!" "ਹਾਂ, ਪ੍ਰਭੂ," ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ। "ਪਿਆਰੇ, ਹਜ਼ਾਰ ਹੋ ਗਈਆਂ। ਅਸੀਂ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਘਰ ਚੱਲੀਏ।" "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਇਕ ਹਿੱਸਾ ਦੱਸਾਂਗਾ।" "ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ," ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ ਨੇ ਆਖਿਆ। ਸਾਂਡ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਪੂਰਬ, ਪੱਛਮ, ਦੱਖਣ, ਉੱਤਰ—ਇਹ ਚਾਰ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਇੱਕ ਪੈਰ ਹਨ, 'ਚਮਕਦਾਰ' ਆਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਜੋ ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ, 'ਚਮਕਦਾਰ' ਬ੍ਰਹਮ ਦੇ ਚਾਰ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਚਮਕਦਾਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।" "ਅਗਨੀ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਪੈਰ ਦੱਸੇਗਾ।" ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ ਨੇ ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਚਲਾਇਆ, ਮੰਜ਼ਿਲ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਅੱਗ ਲਾਈ, ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ, ਲੱਕੜ ਰੱਖਿਆ, ਤੇ ਅੱਗ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਅਗਨੀ ਨੇ ਆ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ!" "ਹਾਂ, ਪ੍ਰਭੂ," ਆਖਿਆ। "ਪਿਆਰੇ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਪੈਰ ਦੱਸਾਂਗਾ।" "ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ," ਆਖਿਆ। ਅਗਨੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਧਰਤੀ, ਵਾਤਾਵਰਨ, ਅਕਾਸ਼, ਸਮੁੰਦਰ—ਇਹ ਚਾਰ, ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਪੈਰ ਹਨ, 'ਅਸੀਮ' ਆਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਜੋ ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ 'ਅਸੀਮ' ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਅਸੀਮ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਸੀਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।" "ਹੰਸ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਪੈਰ ਦੱਸੇਗਾ।" ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ ਨੇ ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਚਲਾਇਆ, ਮੰਜ਼ਿਲ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਅੱਗ ਲਾਈ, ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ, ਲੱਕੜ ਰੱਖਿਆ, ਤੇ ਅੱਗ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਹੰਸ ਨੇ ਆ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ!" "ਹਾਂ, ਪ੍ਰਭੂ," ਆਖਿਆ। "ਪਿਆਰੇ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਪੈਰ ਦੱਸਾਂਗਾ।" "ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ," ਆਖਿਆ। ਹੰਸ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਅੱਗ, ਸੂਰਜ, ਚੰਦ, ਬਿਜਲੀ—ਇਹ ਚਾਰ, ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਪੈਰ ਹਨ, 'ਚਮਕਦਾਰ' ਆਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਜੋ ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ 'ਚਮਕਦਾਰ' ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਚਮਕਦਾਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।" "ਡੁਬਕੀ ਪੰਛੀ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਪੈਰ ਦੱਸੇਗਾ।" ਅਗਲੇ ਦਿਨ, ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ ਨੇ ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਚਲਾਇਆ, ਮੰਜ਼ਿਲ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਅੱਗ ਲਾਈ, ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ, ਲੱਕੜ ਰੱਖਿਆ, ਤੇ ਅੱਗ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਬੈਠ ਗਿਆ। ਡੁਬਕੀ ਪੰਛੀ ਨੇ ਆ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ!" "ਹਾਂ, ਪ੍ਰਭੂ," ਆਖਿਆ। "ਪਿਆਰੇ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇੱਕ ਪੈਰ ਦੱਸਾਂਗਾ।" "ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ," ਆਖਿਆ। ਡੁਬਕੀ ਪੰਛੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਸਾਸ, ਨਜ਼ਰ, ਸੁਣਨ, ਮਨ—ਇਹ ਚਾਰ, ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਪੈਰ ਹਨ, 'ਨਿਵਾਸ' ਆਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।" "ਜੋ ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ 'ਨਿਵਾਸ' ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਨਿਵਾਸ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨਿਵਾਸ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।" ਫਿਰ, ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ ਅਧਿਆਪਕ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ!" "ਹਾਂ, ਪ੍ਰਭੂ," ਆਖਿਆ। "ਤੂੰ ਬ੍ਰਹਮ-ਵਿਦਿਆ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ। ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਸਿਖਾਇਆ?" "ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ, ਜਿਹੜਾ ਮੈਂ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ, ਉਹ ਆਪ ਦੱਸੋ," ਆਖਿਆ। "ਮੈਂ ਮਹਾਨ ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ ਤੋਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕਿ ਗਿਆਨ ਅਧਿਆਪਕ ਤੋਂ ਹੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਗਿਆਨ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੁਝ ਨਹੀਂ।" ਫਿਰ, ਉਪਕੋਸਾਲ, ਕਮਲਾਯਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਸਤ੍ਯਕਾਮਾ ਜਬਾਲਾ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਜੋਂ ਬਾਰ੍ਹ ਸਾਲ ਅੱਗ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ। ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਹੋਰ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ, ਪਰ ਉਪਕੋਸਾਲ ਨੂੰ ਨਹੀਂ। ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੇ ਤਪ ਕੀਤਾ, ਅੱਗ ਦੀ ਸੇਵਾ ਚੰਗੀ ਕੀਤੀ। ਅੱਗ ਉਸ ਨੂੰ ਤੂੰ ਦੱਸਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾ ਦੱਸੇ; ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਖਾਓ।" ਪਰ ਅਧਿਆਪਕ ਯਾਤਰਾ 'ਤੇ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਉਪਕੋਸਾਲ ਨੇ ਉਪਵਾਸ ਦਾ ਨਿਸ਼ਚਾ ਕੀਤਾ। ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਪਤਨੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਤੂੰ ਖਾਂਦਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ?" "ਇਸ ਮਨੁੱਖ ਵਿੱਚ ਕਈ ਇੱਛਾਵਾਂ ਹਨ, ਹਰ ਇੱਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਾਹੀਂ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ। ਮੈਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ, ਤੇ ਖਾਂਦਾ ਨਹੀਂ।" ਅੱਗ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਇਹ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੇ ਤਪ ਕੀਤਾ, ਸਾਨੂੰ ਚੰਗੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਆਓ, ਅਸੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਖਾਈਏ।" ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਸਾਸ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਅਕਾਸ਼ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਆਕਾਸ਼ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ।" ਉਪਕੋਸਾਲ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਸਾਸ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਪਰ ਅਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ।" "ਜੋ ਅਕਾਸ਼ ਹੈ, ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਹੈ; ਜੋ ਆਕਾਸ਼ ਹੈ, ਉਹ ਅਕਾਸ਼ ਹੈ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਪਕੋਸਾਲ ਨੂੰ ਸਾਸ ਅਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਬਾਰੇ ਸਿਖਾਇਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਚਾਨਦੋਗਿਆ ਉਪਨਿਸ਼ਦ ਦੇ ਚੌਥੇ ਅਧਿਆਇ ਵਿੱਚ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸਚਾਈ, ਤਪ, ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮ-ਗਿਆਨ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਗਈ।