ଅଯଂ ଵୈଲୋକୋଽଗ୍ନିଃ ଗୌତମ॥ ତସ୍ଯ ପୃଥିଵ୍ଯ୍ ଏଵସମିଦ୍ ଵାଯୁର୍ ? ଧୂମୋ, ରାତ୍ରିରର୍ଚିଃ ଦିଶୋ ଅଙ୍ଗାରା, ଅଵନ୍ତରଦିଶୋ ଵିଷ୍ଫୁଲିଙ୍ଗାଃ॥ ତସ୍ମିନ୍ନେତସ୍ମିନ୍ନଗ୍ନୌଦେଵାଵୃଷ୍ଟିଂ ଜୁହ୍ଵତି; ତସ୍ଯା ଆହୁତେରନ୍ନଁ ସଂଭଵତି
ଏହି ପୃଥିବୀ ହେଉଛି ଅଗ୍ନି, ଗୌତମ। ଏହି ଅଗ୍ନିରେ ପୃଥିବୀ ହେଉଛି ଜଳାନ୍ତ, ବାୟୁ ହେଉଛି ଧୂଆଁ, ରାତି ହେଉଛି ଅଗ୍ନିର ଶିଖା, ଦିଗଗୁଡିକ ହେଉଛି ଅଙ୍ଗାର, ମଧ୍ୟଦିଗଗୁଡିକ ହେଉଛି ଚିଁଟା। ଏହି ଅଗ୍ନିରେ ଦେବତାମାନେ ବର୍ଷାକୁ ଅନ୍ନ ଭାବରେ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି; ଏହି ଅର୍ପଣରୁ ଅନ୍ନ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।
ପୁରୁଷୋ ଵାଅଗ୍ନିଃ ଗୌତମ॥ ତସ୍ଯ ଵ୍ଯାତ୍ତମେଵସମିତ୍ ପ୍ରାଣୋଧୂମୋ, ଵାଗର୍ଚିଶ୍, ଚକ୍ଷୁରଙ୍ଗାରାଃ, ଶ୍ରୋତ୍ରଂ ଵିଷ୍ଫୁଲିଙ୍ଗାଃ॥ ତସ୍ମିନ୍ନେତସ୍ମିନ୍ନଗ୍ନୌଦେଵାଅନ୍ନଂ ଜୁହ୍ଵତି; ତସ୍ଯା ଆହୁତେ ରେତଃ ସଂଭଵତି
ମନୁଷ୍ୟ ହେଉଛି ଅଗ୍ନି, ଗୌତମ। ଏହି ଅଗ୍ନିରେ ଖୋଲା ମୁହଁ ହେଉଛି ଜଳାନ୍ତ, ଶ୍ୱାସ ହେଉଛି ଧୂଆଁ, କଥା ହେଉଛି ଅଗ୍ନିର ଶିଖା, ଚକ୍ଷୁ ହେଉଛି ଅଙ୍ଗାର, କାନ ହେଉଛି ଚିଁଟା। ଏହି ଅଗ୍ନିରେ ଦେବତାମାନେ ଅନ୍ନକୁ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି; ଏହି ଅର୍ପଣରୁ ଶୁକ୍ର ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।
ଯୋଷା ଵାଆଗ୍ନିଃ ଗୌତମ॥ ତସ୍ଯା ଉପସ୍ଥ ଏଵସମିଲ୍, ଲୋମାନି ଧୂମୋ, ଯୋନିରର୍ଚିଃ ଯଦନ୍ତଃ କରୋତି, ତେଽଙ୍ଗାରା, ଅଭିନନ୍ଦା ଵିଷ୍ଫୁଲିଙ୍ଗାଃ॥ ତସ୍ମିନ୍ନେତସ୍ମିନ୍ନଗ୍ନୌଦେଵାରେତୋ ଜୁହ୍ଵତି; ତସ୍ଯା ଆହୁତେଃ ପୁରୁଷଃ ସଂଭଵତି॥ ସଜାଯତେ . ସଜୀଵତି ଯାଵଜ୍ ଜୀଵତି ଅଥ ଯଦାମ୍ରିଯତେ,
ନାରୀ ହେଉଛି ଅଗ୍ନି, ଗୌତମ। ଏହି ଅଗ୍ନିରେ ଯୌନାଙ୍ଗ ହେଉଛି ଜଳାନ୍ତ, କେଶ ହେଉଛି ଧୂଆଁ, ଯୋନି ହେଉଛି ଅଗ୍ନିର ଶିଖା, ଭିତରେ ଯାହା କରାଯାଏ ତାହା ଅଙ୍ଗାର, ଆନନ୍ଦ ହେଉଛି ଚିଁଟା। ଏହି ଅଗ୍ନିରେ ଦେବତାମାନେ ଶୁକ୍ରକୁ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି; ଏହି ଅର୍ପଣରୁ ପୁରୁଷ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ। ସେ ଜନ୍ମ ନେଉଛି, ଜୀବନ ଯାପନ କରେ, ଯେତେଦିନ ଜୀବନ ରହେ, ଏବଂ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲେ,
ଅଥୈନମଗ୍ନଯେ ହରନ୍ତି
ତାପରେ ତାଙ୍କୁ ଅଗ୍ନିକୁ ନେଇଯାଯିବ।
ତସ୍ଯାଗ୍ନିରେଵାଗ୍ନିର୍ଭଵତି, ସମିତ୍ସମିଦ୍ ଧୂମୋଧୂମୋ, ଅର୍ଚିରର୍ଚିଃ ଅଙ୍ଗାରା ଅଙ୍ଗାରା, ଵିଷ୍ଫୁଲିଙ୍ଗା ଵିଷ୍ଫୁଲିଙ୍ଗାଃ॥ ତସ୍ମିନ୍ନେତସ୍ମିନ୍ନଗ୍ନୌଦେଵାଃ ପୁରୁଷଂ ଜୁହ୍ଵତି; ତସ୍ଯା ଆହୁତେଃ ପୁରୁଷୋ ଭାସ୍ଵରଵର୍ଣଃ ସଂଭଵତି
ତାହା ପାଇଁ ଅଗ୍ନି ଅଗ୍ନି ହୁଏ, ଜଳାଣ ହେଉଛି ଜଳାଣ, ଧୂଆଁ ଧୂଆଁ ହୁଏ, ଆଲୋକ ଆଲୋକ ହୁଏ, ଅଙ୍ଗାର ଅଙ୍ଗାର ହୁଏ, ଝିଙ୍କା ଝିଙ୍କା ହୁଏ। ଏହି ଅଗ୍ନିରେ ଦେବତାମାନେ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ହୋମ କରନ୍ତି; ସେହି ଆହୁତିରୁ ଏକ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଦେହର ପୁରୁଷ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ।
ଯୋହ ଵୈଜ୍ଯେଷ୍ଠଂ ଚ ଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ଚ ଵେଦ, ଜ୍ଯେଷ୍ଠଶ୍ଚ ଶ୍ରେଷ୍ଠଶ୍ଚ ସ୍ଵାନାଂ ଭଵତି॥ ପ୍ରାଣୋଵୈଜ୍ଯେଷ୍ଠଶ୍ଚ ଶ୍ରେଷ୍ଠଶ୍ଚ॥ ଜ୍ଯେଷ୍ଠଶ୍ଚ ଶ୍ରେଷ୍ଠଶ୍ଚ ସ୍ଵାନାଂ ଭଵତି ଅପି ଚ ଯେଷାଂ ବୁଭୂଷତି, ଯଏଵଂ ଵେଦ
ଯେଉଁଠି ଜେଷ୍ଠ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କ'ଣ ତାହା ଜାଣେ, ସେ ନିଜ ମଧ୍ୟରେ ସବୁଠୁ ବଡ଼ ଓ ଉତ୍ତମ ହୁଏ। ପ୍ରାଣ ସବୁଠୁ ଜେଷ୍ଠ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ଏହିପରି ଯେଉଁଠି ଏହାକୁ ଜାଣେ, ସେ ନିଜ ମଧ୍ୟରେ ଓ ଯାହାକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ ଚାହେ, ସେଠାରେ ମଧ୍ୟ ସବୁଠୁ ଜେଷ୍ଠ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୁଏ।
ଯୋହ ଵୈଵସିଷ୍ଠାଂ ଵେଦ, ଵସିଷ୍ଠଃ ସ୍ଵାନାଂ ଭଵତି॥ ଵାଗ୍ଵୈଵସିଷ୍ଠା॥ ଵସିଷ୍ଠଃ ସ୍ଵାନାଂ ଭଵତି . ଯଏଵଂ ଵେଦ
ଯେଉଁଠି ଶ୍ରେଷ୍ଠତାକୁ ଜାଣିଛି, ସେ ନିଜ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୁଏ। ଏଠିରେ ମୁଖ୍ୟ ହେଉଛି କଥା। ଯିଏ ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ନିଜ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୁଏ।
ଯୋହ ଵୈପ୍ରତିଷ୍ଠାଂ ଵେଦ, ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି ସମେ, ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି ଦୁର୍ଗେ॥ ଚକ୍ଷୁର୍ଵୈପ୍ରତିଷ୍ଠା; ଚକ୍ଷୁଷା ହିସମେଚ ଦୁର୍ଗେଚ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି॥ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି ସମେ, ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି ଦୁର୍ଗେ, ଯଏଵଂ ଵେଦ
ଯିଏ ଭିତ୍ତିକୁ ଜାଣେ, ସେ ସମ ଏବଂ କଠିନ ସ୍ଥାନରେ ଦୃଢ଼ ରହିପାରେ। ଏଠିରେ ଭିତ୍ତି ହେଉଛି ଦୃଷ୍ଟି। ଦୃଷ୍ଟି ଦ୍ୱାରା ମଣିଷ ସମ ଏବଂ କଠିନ ସ୍ଥାନରେ ଦୃଢ଼ ରହିପାରେ। ଯିଏ ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ସମ ଏବଂ କଠିନ ସ୍ଥାନରେ ଦୃଢ଼ ରହିପାରେ।
ଯୋହ ଵୈସଂପଦଂ ଵେଦ, ସଁ ହାସ୍ମୈ ପଦ୍ଯତେ, ଯଂ କାମଂ କାମଯତେ॥ ଶ୍ରୋତ୍ରଂ ଵୈସଂପଚ୍; ଛ୍ରୋତ୍ରେ ହୀମେସର୍ଵେ ଵେଦା ଅଭିସଂପନ୍ନାଃ॥ ସଁ ହାସ୍ମୈ ପଦ୍ଯତେ, ଯଂ କାମଂ କାମଯତେ, ଯଏଵଂ ଵେଦ
ଯିଏ ସଫଳତାକୁ ଜାଣେ, ସେଠାରେ ସଫଳତା ଆସେ, ସେ ଯାହା ଚାହେ, ତାହା ପାଏ। ଏଠିରେ ସଫଳତା ହେଉଛି କାନ। କାନ ମାଧ୍ୟମରେ ସମସ୍ତ ବେଦ ଉପଲବ୍ଧ ହୁଏ। ଯିଏ ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେଠାରେ ସଫଳତା ଆସେ, ସେ ଯାହା ଚାହେ, ତାହା ପାଏ।
ଯୋହ ଵାଆଯତନଂ ଵେଦାଯତନଁ ସ୍ଵାନାଂ ଭଵତି ଆଯତନଂ ଜନାନାଂ॥ ମନୋ ଵାଆଯତନମ୍॥ ଆଯତନଁ ସ୍ଵାନାଂ ଭଵତି ଆଯତନଂ ଜନାନାଂ, ଯଏଵଂ ଵେଦ
ଯିଏ ଆଶ୍ରୟକୁ ଜାଣେ, ସେ ନିଜ ଲୋକମାନଙ୍କ ଓ ସମସ୍ତ ମଣିଷଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ ହୁଏ। ଏଠିରେ ଆଶ୍ରୟ ହେଉଛି ମନ। ଯିଏ ଏହିପରି ଜାଣେ, ସେ ନିଜ ଲୋକମାନଙ୍କ ଓ ସମସ୍ତ ମଣିଷଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ ହୁଏ।
ଯୋହ ଵୈପ୍ରଜାତିଂ ଵେଦ, ପ୍ରଜାଯତେ ହ ପ୍ରଜଯା ପଶୁଭୀ॥ ରେତୋ ଵୈପ୍ରଜାତିଃ॥ ପ୍ରଜାଯତେ . ପ୍ରଜଯା ପଶୁଭିଃ ଯଏଵଂ ଵେଦ
ଯିଏ ପ୍ରଜାତିର ଅର୍ଥ ଜାଣିଛି, ସେ ପିଲାମାନେ ଓ ପଶୁମାନେ ସହିତ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ। ପ୍ରଜାତି ଅର୍ଥ ହେଉଛି ରେତସ। ଯିଏ ଏହିପରି ଜାଣିଥାଏ, ସେ ପିଲାମାନେ ଓ ପଶୁମାନେ ସହିତ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ।
ତେହେମେପ୍ରାଣା, ଅହଁଶ୍ରେଯସେ ଵିଵଦମାନା, ବ୍ରହ୍ମ ଜଗ୍ମୁଃ . \` କୋନୋ ଵସିଷ୍ଠ ଇତି॥ . ଯସ୍ମିନ୍ଵ ଉତ୍କ୍ରାନ୍ତ ଇଦଁ ଶରୀରଂ ପାପିଯୋ ମନ୍ଯତେ, ସଵୋ ଵସିଷ୍ଠ ଇତି
ଏହି ପ୍ରାଣମାନେ, କିଏ ସର୍ବୋତ୍ତମ ତାହା ନେଇ ଆପସରେ ମତଭେଦ କରି, ବ୍ରହ୍ମଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ। 'କିଏ ସବୁଠୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ?' ଏହିପରି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ। ଯାହା ଚାଲିଯିବା ପରେ ଏହି ଶରୀର ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଲାଗେ, ସେଇ ସବୁଠୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଵାଗ୍ଘୋଚ୍ଚକ୍ରାମ॥ ସାସଂଵତ୍ସରଂ ପ୍ରୋଷ୍ଯାଗତ୍ଯୋଵାଚଃ କଥମଶକତ ମଦୃତେଜୀଵିତୁମିତି॥ ତେହୋଚୁଃ ଯଥା କଡା ଅଵଦନ୍ତୋ ଵାଚା, ପ୍ରାଣନ୍ତଃ ପ୍ରାଣେନ, ପଶ୍ଯନ୍ତଶ୍ଚକ୍ଷୁଷା, ଶୃଣ୍ଵନ୍ତଃ ଶ୍ରୋତ୍ରେଣ, ଵିଦ୍ଵାଁସୋ ମନସା, ପ୍ରଜାଯମାନା ରେତସୈଵମଜୀଵିଷ୍ମେତି॥ ପ୍ରଵିଵେଶ ହ ଵାକ୍
ବାକ୍ ଶରୀର ଛାଡିଗଲା। ଏକ ବର୍ଷ ପରେ ଫେରି ଆସି, ପଚାରିଲା— 'ମୁଁ ନଥିବାବେଳେ କିପରି ବଞ୍ଚିଲେ?' ସେମାନେ କହିଲେ— 'ଯେପରି ଗୋଉଁ ଲୋକେ କଥା କହିପାରିନଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରାଣ ଦ୍ୱାରା ବଞ୍ଚନ୍ତି, ଚକ୍ଷୁ ଦ୍ୱାରା ଦେଖନ୍ତି, କାନ ଦ୍ୱାରା ଶୁଣନ୍ତି, ମନ ଦ୍ୱାରା ଜାଣନ୍ତି, ରେତସ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଜାତି କରନ୍ତି, ଏହିପରି ଆମେ ବଞ୍ଚିଲୁ।' ପରେ ବାକ୍ ଶରୀରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା।
ଚକ୍ଷୁର୍ହୋଚ୍ଚକ୍ରାମ॥ ତତ୍ସଂଵତ୍ସରଂ ପ୍ରୋଷ୍ଯାଗତ୍ଯୋଵାଚଃ କଥମଶକତ ମଦୃତେଜୀଵିତୁମିତି॥ ତେହୋଚୁଃ ଯଥାନ୍ଧା, ଅପଶ୍ଯନ୍ତଶ୍ଚକ୍ଷୁଷା, ପ୍ରାଣନ୍ତଃ ପ୍ରାଣେନ, ଵଦନ୍ତୋ ଵାଚା, ଶୃଣ୍ଵନ୍ତଃ ଶ୍ରୋତ୍ରେଣ, ଵିଦ୍ଵାଁସୋ ମନସା, ପ୍ରଜାଯମାନା ରେତସୈଵମଜୀଵିଷ୍ମେତି॥ ପ୍ରଵିଵେଶ ହ ଚକ୍ଷୁଃ
ଶ୍ରୋତ୍ରଁ ହୋଚ୍ଚକ୍ରାମ॥ ତତ୍ସଂଵତ୍ସରଂ ପ୍ରୋଷ୍ଯାଗତ୍ଯୋଵାଚଃ କଥମଶକତ ମଦୃତେଜୀଵିତୁମିତି॥ ତେହୋଚୁଃ ଯଥା ବଧିରା, ଅଶୃଣ୍ଵନ୍ତଃ ଶ୍ରୋତ୍ରେଣ, ପ୍ରାଣନ୍ତଃ ପ୍ରାଣେନ, ଵଦନ୍ତୋ ଵାଚା, ପଶ୍ଯନ୍ତଶ୍ଚକ୍ଷୁଷା, ଵିଦ୍ଵାଁସୋ ମନସା, ପ୍ରଜାଯମାନା ରେତସୈଵମଜୀଵିଷ୍ମେତି॥ ପ୍ରଵିଵେଶ ହ ଶ୍ରୋତ୍ରମ୍
ମନୋ ହୋଚ୍ଚକ୍ରାମ॥ ତତ୍ସଂଵତ୍ସରଂ ପ୍ରୋଷ୍ଯାଗତ୍ଯୋଵାଚଃ କଥମଶକତ ମଦୃତେଜୀଵିତୁମିତି॥ ତେହୋଚୁଃ ଯଥା ମୁଗ୍ଧା, ଅଵିଦ୍ଵାଁସୋ ମନସା, ପ୍ରାଣନ୍ତଃ ପ୍ରାଣେନ, ଵଦନ୍ତୋ ଵାଚା, ପଶ୍ଯନ୍ତଶ୍ଚକ୍ଷୁଷା, ଶୃଣ୍ଵନ୍ତଃ ଶ୍ରୋତ୍ରେଣ, ପ୍ରଜାଯମାନା ରେତସୈଵମଜୀଵିଷ୍ମେତି॥ ପ୍ରଵିଵେଶ ହ ମନଃ
ମନ ଚାଲିଯିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲା। ଏକ ବର୍ଷ ପରେ ଫେରି ଆସି ପଚାରିଲା, 'ମୁଁ ନଥିବାବେଳେ ତମେ କିପରି ବଞ୍ଚିପାରିଲା?' ସେମାନେ କହିଲେ, 'ଯେପରି ଅବୁଜ ଲୋକେ ମନରେ ଚିନ୍ତା କରିନାହାନ୍ତି, ତେବେ ଶ୍ୱାସରେ ଶ୍ୱାସ ନିଆନ୍ତି, ଜିହ୍ୱାରେ କଥା କହନ୍ତି, ଚକ୍ଷୁରେ ଦେଖନ୍ତି, କାନରେ ଶୁଣନ୍ତି, ରେତସରେ ସନ୍ତାନ ହୁଅନ୍ତି—ଏଭଳି ଆମେ ବଞ୍ଚିଥିଲୁ।' ପରେ ମନ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା।
ରେତୋ ହୋଚ୍ଚକ୍ରାମ॥ ତତ୍ସଂଵତ୍ସରଂ ପ୍ରୋଷ୍ଯାଗତ୍ଯୋଵାଚଃ କଥମଶକତ ମଦୃତେଜୀଵିତୁମିତି॥ ତେହୋଚୁଃ ଯଥା କ୍ଲୀବା, ଅପ୍ରଜାଯମାନା ରେତାସା, ପ୍ରାଣନ୍ତଃ ପ୍ରାଣେନ, ଵଦନ୍ତୋ ଵାଚା, ପଶ୍ଯନ୍ତଶ୍ଚକ୍ଷୁଷା, ଶୃଣ୍ଵନ୍ତଃ ଶ୍ରୋତ୍ରେଣ, ଵିଦ୍ଵାଁସୋ ମନସୈଵମଜୀଵିଷ୍ମେତି॥ ପ୍ରଵିଵେଶ ହ ରେତଃ
ଅଥ ହ ପ୍ରାଣଉତ୍କ୍ରମିଷ୍ଯନ୍ ଯଥା ମହାସୁହଯଃ ସୈନ୍ଧଵଃ ପଡ୍ଵୀଶଶଙ୍ଖୂନ୍ତ୍ସଂଵୃହେଦ୍ ଏଵଁ ହୈଵେମାନ୍ପ୍ରାଣାନ୍ତ୍ସଂଵଵର୍ହ॥ ତେହୋଚୁଃ ମା, ଭଗଵ, ଉତ୍କ୍ରମୀଃ ନଵୈଶକ୍ଷ୍ଯାମସ୍ ତ୍ଵଦୃତେଜୀଵିତୁମିତି॥ ତସ୍ଯୋ ମେ ବଲିଂ କୁରୁତେତି॥ ତଥେତି
ତାପରେ ଶ୍ୱାସ ଚାଲିଯିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲା। ଯେପରି ସିନ୍ଧୁ ଦେଶର ଉତ୍ତମ ଘୋଡା ନିଜ ଅଙ୍ଗଗୁଡିକୁ ଏକତ୍ର କରେ, ସେପରି ସମସ୍ତ ଶ୍ୱାସ ଏକଠା ହେଲା। ସେମାନେ କହିଲେ, 'ଭଗବନ୍, ଆପଣ ଚାଲିଯିବେ ନାହିଁ; ଆପଣ ନଥିଲେ ଆମେ ବଞ୍ଚିପାରିବୁ ନାହିଁ।' ଶ୍ୱାସ କହିଲା, 'ତେବେ ଆମକୁ ଆପଣଙ୍କର ଆଦର ଦିଅ।' ସେମାନେ କହିଲେ, 'ଠିକ ଅଛି।'
ତଦ୍ଵିଦ୍ଵାଁସଃ ଶ୍ରୋତ୍ରିଯା ଅଶିଷ୍ଯନ୍ତ ଆଚାମନ୍ତି ଅଶିତ୍ଵାଚାମନ୍ତି ଏତମେଵତଦନ୍ନମନଗ୍ନଂ କୁର୍ଵନ୍ତୋ ମନ୍ଯନ୍ତେ॥ ତସ୍ମାଦେଵଂଵିଦଶିଷ୍ଯନାଚମେଦ୍ ଅଶିତ୍ଵାଚମେଦ୍॥ ଏତମେଵତଦନମନଗ୍ନଂ କୁରୁତେ . ॥. 3
ଏହି ଜ୍ଞାନ ଥିବା ଶ୍ରୋତ୍ରିୟ ଲୋକେ ଖାଇବା ପୂର୍ବରୁ ଓ ପରେ ଜଳ ପିଉନ୍ତି, ଏହାକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରିବା ଭାବେ ମନେ କରନ୍ତି। ତେଣୁ ଏହିପରି ଜ୍ଞାନ ଥିବା ଲୋକ ଖାଇବା ପୂର୍ବରୁ ଓ ପରେ ଜଳ ପିବା ଉଚିତ; ଏହିପରି ଦ୍ୱାରା ଖାଦ୍ୟ ଶୁଦ୍ଧ ହୁଏ।
ସଯଃ କାମଯତେଃ ମହତ୍ପ୍ରାପ୍ନୁଯାମିତି ଉଦଗଯନଆପୂର୍ଯମାଣପକ୍ଷେ ପୁଣ୍ଯାହେ, ଦ୍ଵାଦଶାହମୁପସଦ୍ଵ୍ରତୀଭୂତ୍ଵୌଦୁମ୍ବରେ କଁସେଚମସେଵା ସର୍ଵୌଷଧଂ ଫଲାନୀତି ସଂଭୃତ୍ଯ, ପରିସମୁହ୍ଯ, ପରିଲିପ୍ଯାଗ୍ନିମୁପସମାଧାଯାଵୃତାଜ୍ଯଁ , \^. ସଁସ୍କୃତ୍ଯ, ପୁଁସାନକ୍ଷତ୍ରେଣ ମନ୍ଥଁ ସଂନୀଯ, ଜୁହୋତିଃ
ଯଦି କେହି ଚାହେ, 'ମୁଁ ବଡ଼ ହେବି,' ତେବେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଦିନର ଶୁଭ ଦିନରେ, ଦ୍ୱାଦଶ ଦିନ ଉପସଦ୍ ବ୍ରତ ରଖି, ଉଡୁମ୍ବର ଗଛର ଫଳ ଓ ସମସ୍ତ ଔଷଧି ଗଛର ଫଳ ଏକଠା କରି, ଏହାକୁ ଗଠି, ଲଗାଇ, ଅଗ୍ନି ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି, ଘୃତ ଦେଇ, ପ୍ରସ୍ତୁତ କରି, ପୂଷା ନକ୍ଷତ୍ରରେ ମଥି, ହୋମ କରିବା ଉଚିତ।
ଯାଵନ୍ତୋ ଦେଵାସ୍ ତ୍ଵଯି, ଜାତଵେଦଃ ତିର୍ଯଙ୍ଚୋ ଘ୍ନନ୍ତି ପୁରୁଷସ୍ଯ କାମାନ୍ ତେଭ୍ଯୋଽହଂ ଭାଗଧେଯଂ ଜୁହୋମି, ତେମା ତୃପ୍ତାଃ . କାମୈସ୍ ତର୍ପଯନ୍ତୁ, ସ୍ଵାହା
ଜାତବେଦ, ତୁମରେ ଯେତେ ଦେବତା ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ମନୁଷ୍ୟର ଇଚ୍ଛାକୁ ବାଧା ଦେଇଥାନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ମୁଁ ତାଙ୍କର ଅଂଶ ଦେଉଛି; ସେମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ମୋର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରନ୍ତୁ। ସ୍ୱାହା।
ଯାତିରଶ୍ଚୀ ନିପଦ୍ଯସେଃ ଅହଂ ଵିଧରଣୀଇତି, ତାଂ ତ୍ଵା ଘୃତସ୍ଯ ଧାରଯା ଯଜେ ସଁରାଧନୀମହଁ॥ ସ୍ଵାହା॥ ପ୍ରଜାଯତେ ନତ୍ଵଦେତାନ୍ଯନ୍ଯଇତି ତୃତୀଯଂ ଜୁହୋତି. . \`॥.
ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ଚାରିପାୟା ପଶୁ ଭଳି ଶୋଇଯାଉଛ, ମୁଁ ତୁମେ ଦେଖିବାର ଭାରବାହକ। ଘୃତର ଧାରାରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ପୂଜା କରିଛି, ହେ ପୋଷଣକାରୀ। ସ୍ୱାହା। ସନ୍ତାନ ହେଉ, ଏହି ସମସ୍ତ ଅନ୍ୟଠାରେ ଯାଉନାହିଁ। ତୃତୀୟ ହୋମ କରାଯାଏ।
ଅଥୈନମଭିମୃଶତିଃ ଭ୍ରମ୍ ଅସି, ଜ୍ଵଲଦସି, ପୂର୍ଣମସି, ପ୍ରସ୍ତବ୍ଧମସି ଏକସଭମସି, ହିଙ୍କୃତମସି, ହିଙ୍କ୍ରିଯମାନମସି ଉଦ୍ଗୀଥମସି ଉଦ୍ଗୀଯମାନମସି, ଶ୍ରାଵିତମସି, ପ୍ରତ୍ଯାଶ୍ରାଵିତମସି ଆର୍ଦ୍ରେ ସଂଦୀପ୍ତମସି, ଵିଭୂରସି, ପ୍ରଭୂରସି, ଜ୍ଯୋତିରସି ଅନ୍ନମସି, , ନିଧନମସି, ସଂଵର୍ଗୋଽସୀତି
ତାପରେ ସେ ଏହାକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରି କହେ: 'ତୁମେ ଗତି, ତୁମେ ଜ୍ୱାଳା, ତୁମେ ପୂର୍ଣ୍ଣତା, ତୁମେ ଦୃଢତା, ତୁମେ ଏକତା, ତୁମେ ସ୍ୱୀକୃତି, ତୁମେ ସ୍ୱୀକୃତ ହେଉଛ, ତୁମେ ଉଦ୍ଗୀଥ, ତୁମେ ଉଦ୍ଗୀତ ହେଉଛ, ତୁମେ ଶୁଣିବା, ତୁମେ ଶୁଣାଯାଉଛ, ତୁମେ ତରଳ ଓ ଦୀପ୍ତ, ତୁମେ ବିପୁଳ, ତୁମେ ପ୍ରବଳ, ତୁମେ ଆଲୋକ, ତୁମେ ଖାଦ୍ୟ, ତୁମେ ମୃତ୍ୟୁ, ତୁମେ ଏକତ୍ରିକରଣ।'
ଅଥୈନମୁଦ୍ଯଚ୍ଛତି ଆମୋଽସ୍ଯ୍ . ଆମଁ ହିତେ ମଯି ସହିରାଜେଶାନୋଽଧିପତିଃ, ସମାଁ ରାଜେଶନୋଽଧିପତିଂ କରୋତ୍ଵିତି
ତାପରେ ସେ ଏହାକୁ ଉଠାଇ କହିଲେ: 'ତୁମେ କাঁচା ଅଛ। ମୋ ସହିତ, ତୁମେ ଏକ ସ୍ୱାଧୀନ ରାଜା ହେଉ। ସ୍ୱାଧୀନ ରାଜା ତୁମକୁ ଏକ ସ୍ୱାଧୀନ ରାଜା କରୁନ।'
ଅଥୈନମାଚାମତିଃ ତତ୍ଷଵିତୁର୍ଵରେଣ୍ଯଂ ମଧୁ ଵାତା ଋତାଯତେ ମଧୁ କ୍ଷରନ୍ତି ସିନ୍ଧଵୋ; ମାଧ୍ଵୀର୍ନଃ ସନ୍ତ୍ଵୋଷଧୀଃ॥ ଭୂଃ ସ୍ଵାହା
ତାପରେ ସେ ପାଣି ଚୁଷି କହିଲେ: 'ସାବିତୃର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରୂପ, ମଧୁ ଭରା ପବନ ତଥ୍ୟ ପାଇଁ ବହେ, ମଧୁ ଭରା ନଦୀ ଝରେ; ଔଷଧିଗୁଡିକ ଆମ ପାଇଁ ମଧୁ ଭରା ହେଉ।' ଭୂଃ, ସ୍ୱାହା।
ତେଯଏଵମେତଦ୍ଵିଦୁଃ ଯେଚାମୀଅରଣ୍ଯେ ଶ୍ରଦ୍ଧାଁ ସତ୍ଯମୁପାସତେ, ତେଽର୍ଚିରଭିସଂଭଵନ୍ତି ଅର୍ଚିଷୋଽହଃ ଅହ୍ନ ଆପୂର୍ଯମାଣପକ୍ଷମ୍ ଆପୂର୍ଯମାଣପକ୍ଷାଦ୍ଯାନ୍ଷଣ୍ମାସାନୁଦଙ୍ଙ୍ ଆଦିତ୍ଯଏତି, ମାସେଭ୍ଯୋ ଦେଵଲୋକଂ, ଦେଵଲୋକାଦାଦିତ୍ଯମ୍ ଆଦିତ୍ଯାଦ୍ଵୈଦ୍ଯୁତଂ; ତାନ୍ଵୈଦ୍ଯୁତାତ୍ ପୁରୁଷୋ ମାନସଏତ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମଲୋକାନ୍ଗମଯତି; ତେତେଷୁ ବ୍ରହ୍ମଲୋକେଷୁ ପରାଃ ପରାଵତୋ ଵସନ୍ତି॥ ତେଷାଂ ଇହ . ନପୁନରାଵୃତ୍ତିରସ୍ତି .
ଯେଉଁମାନେ ଏହି ଜ୍ଞାନକୁ ଜାଣନ୍ତି, ଏବଂ ଅରଣ୍ୟରେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ସତ୍ୟକୁ ପୂଜନ୍ତି, ସେମାନେ ଆଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି; ଆଲୋକରୁ ଦିନ, ଦିନରୁ ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ, ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷରୁ ଉତ୍ତରାୟଣ ଛଅ ମାସ, ମାସରୁ ଦେବଲୋକ, ଦେବଲୋକରୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ସୂର୍ଯ୍ୟରୁ ବିଜୁଳି। ବିଜୁଳିରୁ ଏକ ମନରେ ଜନ୍ମିଥିବା ପୁରୁଷ ସେମାନେଂକୁ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକକୁ ନେଇଯାଏ। ସେଠାରେ ସେମାନେ ସବୁଠାରୁ ଉଚ୍ଚ ଦେବଲୋକରେ ବସନ୍ତି; ସେମାନେ ପୁନର୍ବାର ଏଠାକୁ ଫେରନ୍ତି ନାହିଁ।
ଅଥ ଯେଯଜ୍ଞେନ ଦାନେନ ତପସା ଲୋକଂ ~ ଜଯନ୍ତି, ତେଧୂମମଭିସଂଭଵନ୍ତି, ଧୂମାଦ୍ରାତ୍ରିଁ, ରାତ୍ରେରପକ୍ଷୀଯମାଣପକ୍ଷମ୍ ଅପକ୍ଷୀଯମାଣପକ୍ଷାଦ୍ଯାନ୍ଷଣ୍ମାସାନ୍ଦକ୍ଷିଣାଦିତ୍ଯଏତି, ମାସେଭ୍ଯଃ ପିତୃଲୋକଂ, ପିତୃଲୋକାଚ୍ଚନ୍ଦ୍ରଂ; ତେଚନ୍ଦ୍ରଂ ପ୍ରାପ୍ଯାନ୍ନଂ ଭଵନ୍ତି; ତାଁସ୍ ତତ୍ର ଦେଵାଯଥା ସୋମଁ ରାଜାନମ୍ ଆପ୍ଯାଯସ୍ଵ, ଅପକ୍ଷୀଯସ୍ଵେତି ଏଵମେନାଁସ୍ ତତ୍ର ଭକ୍ଷଯନ୍ତି॥ ତେଷାଂ ଯଦାତତ୍ପର୍ଯଵୈତି ଅଥେମମେଵାକାଶମଭିନିଷ୍ପଦ୍ଯନ୍ତ, ଆକାଶାଦ୍ଵାଯୁଂ, ଵାଯୋର୍ଵୃଷ୍ଟିଂ, ଵୃଷ୍ଟେଃ ପୃଥିଵୀଂ; ତେପୃଥିଵୀଂ ପ୍ରାପ୍ଯାନ୍ନଂ ଭଵନ୍ତି; . , ତତୋ ଯୋଷାଗ୍ନୌ ଜାଯନ୍ତେ॥ ତଏଵମେଵାନୁପରିଵର୍ତନ୍ତେ॥ ଅଥ ଯଏତୌପନ୍ଥାନୌ ନଵିଦୁଃ ତେକୀଟାଃ, ପତଙ୍ଗା, ଯଦିଦଂ ଦନ୍ଦଶୂକମ୍॥ 2/
ଯେଉଁମାନେ ଯଜ୍ଞ, ଦାନ ଓ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ଲୋକକୁ ଜିତ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଧୂଆଁକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି; ଧୂଆଁରୁ ରାତି, ରାତିରୁ କୃଷ୍ଣପକ୍ଷ, କୃଷ୍ଣପକ୍ଷରୁ ଦକ୍ଷିଣାୟଣ ଛଅ ମାସ, ମାସରୁ ପିତୃଲୋକ, ପିତୃଲୋକରୁ ଚନ୍ଦ୍ର। ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରି ସେମାନେ ସେଠାରେ ଖାଦ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି; ଯେପରି ଦେବତାମାନେ ସୋମ ରାଜାଙ୍କୁ 'ବଢ଼, କମ' ବୋଲି କହନ୍ତି, ସେପରି ସେମାନେ ସେଠାରେ ଭୋଗ କରାଯାନ୍ତି। ଯେତେବେଳେ ସେମାନଙ୍କର ପୁଣ୍ୟ ଶେଷ ହୁଏ, ସେମାନେ ଆକାଶକୁ, ଆକାଶରୁ ବାୟୁକୁ, ବାୟୁରୁ ବର୍ଷାକୁ, ବର୍ଷାରୁ ପୃଥିବୀକୁ ଆସନ୍ତି; ପୃଥିବୀକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରି ସେମାନେ ଖାଦ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି। ତାହାଠାରୁ ନାରୀଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାନ୍ତି। ଏଭଳି ସେମାନେ ପୁନଃପୁନଃ ଘୁଞ୍ଚିଘୁଞ୍ଚି ଚାଲନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ଏହି ଦୁଇଟି ପଥ ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ, ସେମାନେ କୀଟ, ପୋକା, ଓ ଏପରି ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜନ୍ତୁ ହୁଅନ୍ତି।
ଚକ୍ଷୁ ଶରୀର ଛାଡିଗଲା। ଏକ ବର୍ଷ ପରେ ଫେରି ଆସି, ପଚାରିଲା— 'ମୁଁ ନଥିବାବେଳେ କିପରି ବଞ୍ଚିଲେ?' ସେମାନେ କହିଲେ— 'ଯେପରି ଅନ୍ଧ ଲୋକେ ଚକ୍ଷୁ ଦ୍ୱାରା ଦେଖିପାରିନଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରାଣ ଦ୍ୱାରା ବଞ୍ଚନ୍ତି, ବାକ୍ ଦ୍ୱାରା କଥା କହନ୍ତି, କାନ ଦ୍ୱାରା ଶୁଣନ୍ତି, ମନ ଦ୍ୱାରା ଜାଣନ୍ତି, ରେତସ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଜାତି କରନ୍ତି, ଏହିପରି ଆମେ ବଞ୍ଚିଲୁ।' ପରେ ଚକ୍ଷୁ ଶରୀରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା।
କାନ ଚାଲିଯିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲା। ଏକ ବର୍ଷ ପରେ ଫେରି ଆସି ପଚାରିଲା, 'ମୁଁ ନଥିବାବେଳେ ତମେ କିପରି ବଞ୍ଚିପାରିଲା?' ସେମାନେ କହିଲେ, 'ଯେପରି ବହିରା ଲୋକେ କାନରେ ଶୁଣିନାହାନ୍ତି, ତେବେ ଶ୍ୱାସରେ ଶ୍ୱାସ ନିଆନ୍ତି, ଜିହ୍ୱାରେ କଥା କହନ୍ତି, ଚକ୍ଷୁରେ ଦେଖନ୍ତି, ମନରେ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତି, ତଥା ରେତସରେ ସନ୍ତାନ ହୁଅନ୍ତି—ଏଭଳି ଆମେ ବଞ୍ଚିଥିଲୁ।' ପରେ କାନ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା।
ରେତସ ଚାଲିଯିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲା। ଏକ ବର୍ଷ ପରେ ଫେରି ଆସି ପଚାରିଲା, 'ମୁଁ ନଥିବାବେଳେ ତମେ କିପରି ବଞ୍ଚିପାରିଲା?' ସେମାନେ କହିଲେ, 'ଯେପରି ଅସମର୍ଥ ଲୋକେ ରେତସରେ ସନ୍ତାନ ହୁଅନ୍ତିନାହାନ୍ତି, ତେବେ ଶ୍ୱାସରେ ଶ୍ୱାସ ନିଆନ୍ତି, ଜିହ୍ୱାରେ କଥା କହନ୍ତି, ଚକ୍ଷୁରେ ଦେଖନ୍ତି, କାନରେ ଶୁଣନ୍ତି, ମନରେ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତି—ଏଭଳି ଆମେ ବଞ୍ଚିଥିଲୁ।' ପରେ ରେତସ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା।
ସାହ ଵାଗୁଵାଚଃ ଯଦ୍ଵାଅହଂ ଵସିଷ୍ଠାସ୍ମି, ତ୍ଵଂ ତଦ୍ଵସିଷ୍ଠୋଽସୀତି॥ ଚକ୍ଷୁର୍ ଯଦ୍ଵାଅହଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠାସ୍ମି, ତ୍ଵଂ ତତ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠୋ! ଽସୀତି॥ ଶ୍ରୋତ୍ରଂ ଯଦ୍ଵାଅହଁ ସଂପଦସ୍ମି, ତ୍ଵଂ ତତ୍ସଂପଦସୀତି॥ ମନୋ ଯଦ୍ଵାଅହମାଯତନମସ୍ମି, ତ୍ଵଂ ତଦାଯତନମସୀତି॥ ରେତୋ ଯଦ୍ଵାଅହଂ ପ୍ରଜାତିରସ୍ମି, ତ୍ଵଂ ତତ୍ପ୍ରଜାତିରସୀତି॥ ତସ୍ଯୋ ମେ କିମନ୍ନଂ, କିଂ ଵାସ ଇତି॥ ଯଦିଦଂ କିଙ୍ଚାଶ୍ଵଭ୍ଯ, ଆକ୍ରିମିଭ୍ଯ \^ ଆକୀଟପତଙ୍ଗେଭ୍ଯଃ ତତ୍ତେଽନ୍ନମ୍; ଆପୋ ଵାସ ଇତି॥ ନହ ଵାଅସ୍ଯାନନ୍ନଂ ଜଗ୍ଧଂ ଭଵତି, ନାନନ୍ନଂ ପ୍ରତିଗୃହୀତଂ ଯଏଵମେତଦନସ୍ଯାନ୍ନଂ ଵେଦ
ତେବେ ବାକ୍ କହିଲା, 'ମୁଁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଅଟେ, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଅଟ.' ଚକ୍ଷୁ କହିଲା, 'ମୁଁ ଆଧାର ଅଟେ, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଆଧାର ଅଟ.' ଶ୍ରୋତ୍ର କହିଲା, 'ମୁଁ ସମୃଦ୍ଧି ଅଟେ, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ସମୃଦ୍ଧି ଅଟ.' ମନ କହିଲା, 'ମୁଁ ଆଶ୍ରୟ ଅଟେ, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଆଶ୍ରୟ ଅଟ.' ରେତସ୍ କହିଲା, 'ମୁଁ ସନ୍ତାନ ଅଟେ, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ସନ୍ତାନ ଅଟ.' ସେ ପଚାରିଲା, 'ମୋର ଖାଦ୍ୟ କଣ, ମୋର ପୋଶାକ କଣ?' ଉତ୍ତର ମିଳିଲା, 'ଘୋଡା, ପଶୁ, କୀଟ, ପତଙ୍ଗ ମଧ୍ୟରେ ଯାହା କିଛି ଅଛି, ସେହି ତୁମର ଖାଦ୍ୟ; ଜଳ ହେଉଛି ତୁମର ପୋଶାକ.' ଯେଉଁଠି ଖାଦ୍ୟ ନାହିଁ, ସେଉଁଠି କିଛି ଖାଇବା ନାହିଁ; ଯେଉଁଠି ଖାଦ୍ୟ ନାହିଁ, ସେଉଁଠି କିଛି ଗ୍ରହଣ କରିବା ନାହିଁ; ଯେଉଁଠି ଏହି ଜ୍ଞାନ ଅଛି, ସେଉଁଠି କିଛି ଖାଇବା ଖାଦ୍ୟ ବିନା ନୁହେଁ।
ଜ୍ଯେଷ୍ଠାଯ ସ୍ଵାହା, ଶ୍ରେଷ୍ଠାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ପ୍ରାଣାଯ ସ୍ଵାହା, ଵସିଷ୍ଠାଯୈ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଵାଚେସ୍ଵାହା, ପ୍ରତିଷ୍ଠାଯୈ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଚକ୍ଷୁଷେ ସ୍ଵାହା, ସଂପଦେ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଶ୍ରୋତ୍ରାଯ ସ୍ଵାହାଯତନାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ମନସେ ସ୍ଵାହା, ପ୍ରଜାତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ରେତସେ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ 5 3, ; ଭୂତାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଭଵିଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଵିଶ୍ଵାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ସର୍ଵାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ପୃଥିଵ୍ଯୈସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଅନ୍ତରିକ୍ଷାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଦିଵେସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଦିଗ୍ଭ୍ଯଃ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ବ୍ରହ୍ମଣେ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ କ୍ଷତ୍ରାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ 7 3, ; ଭୂଃ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଭୁଵଃ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ସ୍ଵଃ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଭୂର୍ଭୁଵଃ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ 8 3, ; ଅଗ୍ନଯେ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ସୋମାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ତେଜସେ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଶ୍ରିଯୈସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଲକ୍ଷ୍ମ୍ଯୈସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ସଵିତ୍ରେସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯୋ ଦେଵେଭ୍ଯଃ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ପ୍ରଜାପତଯେ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି
ଝେଷ୍ଠଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା, ଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ପ୍ରାଣ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା, ବଶିଷ୍ଠଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। କଥା ପାଇଁ ସ୍ୱାହା, ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଚକ୍ଷୁ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା, ସମ୍ପଦ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଶ୍ରୋତ୍ର ପାଇଁ ସ୍ୱାହା, ଆଶ୍ରୟ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ମନ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା, ସନ୍ତାନ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ରେତସ୍ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଭୂତ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ବିଶ୍ୱ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ସମସ୍ତ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ପୃଥିବୀ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଆନ୍ତରିକ୍ଷ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଦିବ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଦିଗ୍ଗୁଡିକୁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ବ୍ରହ୍ମା ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। କ୍ଷତ୍ର ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଭୂଃ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଭୁଃ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ସ୍ୱଃ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଭୂଃ ଭୁଃ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଅଗ୍ନି ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ସୋମ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ତେଜସ୍ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଶ୍ରୀ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଲକ୍ଷ୍ମୀ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ସବିତୃ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ସରସ୍ୱତୀ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ପ୍ରଜାପତି ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି।
5-8; ଅଗ୍ନଯେ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ସୋମାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଭୂଃ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଭୁଵଃ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ସ୍ଵଃ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଭୂର୍ଭୁଵଃ ସ୍ଵଃ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ବ୍ରହ୍ମଣେ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ କ୍ଷତ୍ରାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଭୂତାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଭଵିଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ଵିଶ୍ଵାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ସର୍ଵାଯ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି॥ ପ୍ରଜାପତଯେ ସ୍ଵାହେତି ଅଗ୍ନୌ ହୁତ୍ଵା, ମନ୍ଥେ ସଁସ୍ରଵମଵନଯତି
ଅଗ୍ନି ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ସୋମ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଭୂଃ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଭୁଃ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ସ୍ୱଃ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଭୂଃ ଭୁଃ ସ୍ୱଃ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ବ୍ରହ୍ମା ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। କ୍ଷତ୍ର ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଭୂତ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ବିଶ୍ୱ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ସମସ୍ତ ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି। ପ୍ରଜାପତି ପାଇଁ ସ୍ୱାହା—ଅଗ୍ନିରେ ହୋମ କରି, ମନ୍ଥନରୁ ତାତି ଦେଉଛି।