തദേതദൃചാഭ്യുക്തമ് ഏഷനിത്യോ മഹിമാബ്രാഹ്മണസ്യ നകര്മണാ വര്ധതേ നോകനീയാന്॥ തസ്യൈവസ്യാത്പദവിത്തം വിദിത്വാ നകര്മണാ ലിപ്യതേ പാപകേനേതി॥ തസ്മാദേവംവിച്ഛാന്തോദാന്തഉപരതസ് തിതിക്ഷുഃ ശ്രദ്ധാവിത്തോ ഭൂത്വാത്മന്യ് ഏവാത്മാനം പശ്യേത്! സര്വമാത്മാനം പശ്യതി, സര്വോഽഅസ്യാത്മാഭവതി സര്വസ്യാത്മാഭവതി . ॥., . സര്വം പാപ്മാനം തരതി, നൈനം പാപ്മാതപതി, സര്വം പാപ്മാനം തപതി, വിപാപോവിരജോവിജിഘത്സോഽപിപസോ . , ॥ ബ്രാഹ്മണോഭവതി, യഏവം വേദ . ॥., . , സമ്രാഡ്, ഏനം പ്രാപ്തോഽസീതി ഹോവാച യാജ്ഞവല്ക്യഃ॥ .
ഇത് ഒരു ഋചയില് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു: 'ബ്രഹ്മജ്ഞാനിയുടെ ഈ മഹത്വം ശാശ്വതമാണ്; കര്മ്മം കൊണ്ടു വര്ധിക്കുകയോ കുറയുകയോ ഇല്ല.' ആത്മാവിനെ തിരിച്ചറിഞ്ഞാല് ദുഷ്കര്മ്മങ്ങള് അവനെ ബാധിക്കില്ല. അതുകൊണ്ട് ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവന് ശാന്തനും, ദമിച്ചവനും, നിരുപാധിയുമായവനും, ക്ഷമയുള്ളവനും, വിശ്വാസമുള്ളവനും ആയി, ആത്മാവില് ആത്മാവിനെ കാണണം. അവന് എല്ലാം ആത്മാവായി കാണുന്നു; എല്ലാം അവന്റെ ആത്മാവാണ്. അവന് എല്ലാ പാപവും അതിജയിക്കുന്നു; പാപം അവനെ ദഹിപ്പിക്കില്ല; അവന് പാപം ദഹിപ്പിക്കും. അവന് പാപരഹിതനും, കലങ്കമില്ലാത്തവനും, വിശപ്പും ദാഹവും ഇല്ലാത്തവനും, ബ്രഹ്മജ്ഞാനിയുമാണ്, ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവനെങ്കില്. 'രാജാവേ, നീ ഇതിനെ നേടിയിരിക്കുന്നു' എന്ന് യാജ്ഞവല്ക്ക്യന് പറഞ്ഞു.
സവാഏഷമഹാനജആത്മാന്നാദോവസുദാനഃ॥ സയോഹൈവമേതം മഹാന്തമജമാത്മാനമന്നാദം വസുദാനം വേദ, വിന്ദതേ വസു . വിന്ദതേ വസു,
ഇതാണു മഹത്തായ, ജനനമില്ലാത്ത ആത്മാവ്, ആഹാരം കഴിക്കുന്നവന്, ധനം നല്കുന്നവന്. ഈ മഹത്തായ, ജനനമില്ലാത്ത ആത്മാവിനെ, ആഹാരം കഴിക്കുന്നവനെയും, ധനം നല്കുന്നവനെയും അറിയുന്നവന് ധനം ലഭിക്കും.
സവാഏഷമഹാനജആത്മാജരോഽമരോഽഭയോഽമൃതോ .\^. ബ്രഹ്മാഭയം വൈ, ജനക, പ്രാപ്തോഽസീതി ഹോവാച യാജ്ഞവല്ക്യഃ .: സോഽഹം ഭഗവതേ വിദേഹാന്ദദാമി മാമ്ചാപി സഹദാസ്യായേതി . ॥. 5 = 14.7.3 =
ഇതാണു മഹത്തായ, ജനനമില്ലാത്ത ആത്മാവ്, ക്ഷയിക്കാത്തവന്, മരണമില്ലാത്തവന്, ഭയമില്ലാത്തവന്, അമൃതനാണ്. 'ജനക, നീ ഭയരഹിതമായ ബ്രഹ്മത്തെ നേടിയിരിക്കുന്നു' എന്ന് യാജ്ഞവല്ക്ക്യന് പറഞ്ഞു. 'ഭഗവാനെ, ഞാന് വിദേഹരാജ്യവും എന്നെയും നിങ്ങളെ സേവിക്കാന് സമര്പ്പിക്കുന്നു' എന്നു പറഞ്ഞു.
അഥ ഹ യാജ്ഞവല്ക്യസ്യ ദ്വേഭാര്യേബഭൂവതുര്മൈത്രേയീ ച കാത്യായനീച; തയോര്ഹ മൈത്രേയീ ബ്രഹ്മവാദിനീ ബഭൂവ, സ്ത്രീപ്രജ്ഞൈവതര്ഹി കാത്യായനീ॥ സോഽന്യദ്വൃത്തമുപാകരിഷ്യമാണ .\^
യാജ്ഞവല്ക്ക്യന് രണ്ട് ഭാര്യമാരുണ്ടായിരുന്നു—മൈത്രേയിയും കാത്യായനിയും. ഇവരില് മൈത്രേയി ബ്രഹ്മജ്ഞാനത്തിനായി പരിശ്രമിച്ചവളായിരുന്നു; കാത്യായനി സാധാരണ ബുദ്ധിയുള്ളവളായിരുന്നു. അപ്പോള് യാജ്ഞവല്ക്ക്യന് മറ്റൊരു ജീവിതപഥം സ്വീകരിക്കാനായിരുന്നു.
യാജ്ഞവല്ക്യോഃ മൈത്രേയീതി ഹോവാച പ്രവ്രജിഷ്യന്വാഅരേഽഹമസ്മാത്സ്ഥാനാദസ്മി॥ ഹന്ത തേഽനയാ കത്യായന്യാന്തം കരവാണീതി
യാജ്ഞവല്ക്ക്യന് പറഞ്ഞു: 'മൈത്രേയി, ഞാന് ഈ വീട്ടില് നിന്നു വിട്ട് സന്യാസം സ്വീകരിക്കാന് പോകുന്നു. നിന്നക്കും കാത്യായനിക്കും ഇടയില് അവസാനമായി വിഭജനമൊരുക്കാം.'
സാഹോവാച മൈത്രേയീഃ യന്നുമ ഇയം, ഭഗോഃ, സര്വാ പൃഥിവീവിത്തേന പൂര്ണാസ്യാത് സ്യാം ന്വഹം തേനാമൃതാഹോ൩ നേതി॥ നേതി ഹോവാച യാജ്ഞവല്ക്യോ, യഥൈവോപകരണവതാം ജീവിതം, തഥൈവതേ ജീവിതഁ സ്യാദ് അമൃതത്വസ്യ തുനാശാസ്തി വിത്തേനേതി
മൈത്രേയി ചോദിച്ചു: 'ഭഗവന്, ഈ ഭൂമി മുഴുവന് ധനത്തോടെ നിറഞ്ഞാലും, അതുകൊണ്ട് ഞാന് അമൃതയാകുമോ?' യാജ്ഞവല്ക്ക്യന് പറഞ്ഞു: 'അല്ല, ധനം ഉള്ളവരുടെ ജീവിതം പോലെ തന്നെയാണ് നിന്റെ ജീവിതം; പക്ഷേ, ധനംകൊണ്ട് അമൃതതയെ നേടാനാവില്ല.'
സാഹോവാച മൈത്രേയീഃ യേനാഹം നാമൃതാ സ്യാം, കിമഹം തേന കുര്യാം॥ യദേവഭഗവാന്വേദ, തദേവമേ ബ്രൂഹീതി
മൈത്രേയി പറഞ്ഞു: ഇതിലൂടെ ഞാൻ അമരത്വം നേടുന്നില്ലെങ്കിൽ, അതെനിക്ക് എന്ത് പ്രയോജനം? ഭഗവാനു അറിയുന്നതെന്തോ അതു തന്നെയാണ് ദയവായി എന്നോട് പറയേണ്ടത്.
സഹോവാച യാജ്ഞവല്ക്യഃ പ്രിയാ . ഖലു നോ ഭവതീ സതീ, പ്രിയമവൃതദ് \^ ധന്ത ഖലു ഭവതി, തേഽഹം തദ്വക്ഷ്യാമി, വ്യാഖ്യാമി തേ; വാചം തുമേ നിദിധ്യാസസ്വേതി .: ഏതദ്വ്യാഖ്യാസ്യാമി തേ; \` ബ്രവിതു ഭഗവാനിതി .
യാജ്ഞവൽക്ക്യൻ പറഞ്ഞു: നീ ഞങ്ങൾക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവളാണ്, നീ പറയുന്നതും പ്രിയപ്പെട്ടതാണ്. അതിനാൽ ഞാൻ അതിനർത്ഥം വിശദീകരിക്കാം, നീ എന്റെ വാക്കുകൾ ശ്രദ്ധയോടെ ആലോചിക്കണം. ഞാൻ അതു വിശദമായി പറയും. പറയൂ, ഭഗവനേ.
സയഥാ ദുന്ദുഭേര്ഹന്യമാനസ്യ നബാഹ്യാങ്ഛബ്ദാങ്ഛക്നുയാദ്ഗ്രഹണായ, ദുന്ദുഭേസ് തുഗ്രഹണേന ദുന്ദുഭ്യാഘാതസ്യ വാ ശബ്ദോ ഗൃഹീതഃ
ഒരു വലിയ മൃദംഗം അടിക്കുമ്പോൾ പുറത്തേക്കുള്ള ശബ്ദങ്ങളെ വേർതിരിച്ച് പിടിക്കാൻ കഴിയില്ല; എന്നാൽ മൃദംഗത്തെയോ അതിന്റെ അടിയ്ക്കലെയോ പിടിച്ചാൽ ശബ്ദം പിടികൂടാം.
സയഥാ വീണായൈ വാദ്യമാനായൈ നബാഹ്യാങ്ഛബ്ദാങ്ഛക്നുയാദ്ഗ്രഹണായ, വീണായൈ തുഗ്രഹണേന വീണാവാദസ്യ വാ ശബ്ദോ ഗ്ര്ഹീതഃ
ഒരു വീണ വായിക്കുമ്പോൾ പുറത്തേക്കുള്ള ശബ്ദങ്ങളെ വേർതിരിച്ച് പിടിക്കാൻ കഴിയില്ല; എന്നാൽ വീണയെയോ അതിന്റെ വായനയെയോ പിടിച്ചാൽ ശബ്ദം പിടികൂടാം.
സയഥാ ശങ്ഖസ്യ ധ്മായമാനസ്യ നബാഹ്യാങ്ഛബ്ദാങ്ഛക്നുയാദ്ഗ്രഹണായ, ശങ്ഖസ്യ തുഗ്രഹണേന ശങ്ഖധ്മസ്യ വാ ശബ്ദോ ഗൃഹീതഃ
ശംഖം ഊതുമ്പോൾ പുറത്തേക്കുള്ള ശബ്ദങ്ങളെ വേർതിരിച്ച് പിടിക്കാൻ കഴിയില്ല; എന്നാൽ ശംഖത്തെയോ അതിന്റെ ഊതലെയോ പിടിച്ചാൽ ശബ്ദം പിടികൂടാം.
സയഥാര്ദ്രൈധാഗ്നേരഭ്യാഹിതസ്യ പൃഥഗ്ധൂമാവിനിശ്ചരന്തി ഏവം വാഅരേഽസ്യ മഹതോഭൂതസ്യ നിശ്വസിതമ് ഏതദ്യദൃഗ്വേദോയജുര്വേദഃ സാമവേദോഽഥര്വാങ്ഗിരസ ഇതിഹാസഃ പുരാണം വിദ്യാഉപനിഷദഃ ശ്ലോകാഃ സൂത്രാണ്യനുവ്യാഖ്യാനാനി വ്യാഖ്യാനനി ദത്തമ് ഹുതമാശിതം പായിതമയം ച ലോകഃ പരശ്ച ലോകഃ സര്വാണി ച ഭൂതാന്യസ്യൈവൈതാനി സര്വാണി നിശ്വസിതാനി
സയഥാ സൈന്ധവഘനോഽനന്തരോഽബാഹ്യഃ കൃത്സ്നോരസഘനഏവസ്യാദ് . ഏവം വാഅരേ ഇദം മഹദ്ഭൂതമനന്തമപരം .. കൃത്സ്നഃ പ്രജ്ഞാനഘനഏവൈതേഭ്യോ ഭൂതേഭ്യഃ സമുത്ഥായ താനി~ ഏവാനുവിനയതി; നപ്രേത്യ സംജ്ഞാസ്തീത്യരേ ബ്രവിമീതി ഹോവാച യാജ്ഞവല്ക്യഃ
ഉള്ളിലോ പുറത്തോ വേർതിരിയാതെ ഉപ്പിന്റെ ഒരു കട്ട മുഴുവൻ ഉപ്പാണതുപോലെ, ഈ മഹത്തായ സത്തു അനന്തവും അപ്പരിമിതവുമാണ് — മുഴുവൻ വിജ്ഞാനത്തിന്റെ രൂപം. ഈ ജീവികളിൽ നിന്ന് ഉയർന്നു, അവയെ തന്നെ തിരിച്ചെടുക്കുന്നു. ദേഹമൊഴിഞ്ഞാൽ വേറിട്ട തിരിച്ചറിയൽ ഇല്ല, ഇതാണ് ഞാൻ പറയുന്നത് എന്ന് യാജ്ഞവൽക്ക്യൻ പറഞ്ഞു.
സാഹോവാച മൈത്രേയി അത്രൈവമാ ഭഗവാന്മോഹാന്തമാപീപദന് നവാഅഹമിമം വിജാനാമീതിഃ നപ്രേത്യ സംജ്ഞാസ്തീതി . ॥.
മൈത്രേയി പറഞ്ഞു: ഭഗവൻ, ഇതിൽ ഞാൻ ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാണ്. 'ദേഹമൊഴിഞ്ഞാൽ തിരിച്ചറിയൽ ഇല്ല' എന്നത് എനിക്ക് മനസ്സിലാവുന്നില്ല.
സഹോവാച യാജ്ഞവല്ക്യോ . നവാഅരേഽഹം മോഹം ബ്രവീമി അവിനാശീവാഅരേഽയമാത്മാനുച്ഛിത്തിധര്മാ, മാത്രാസഁസര്ഗസ് ത്വസ്യ ഭവതി . ॥.
യാജ്ഞവൽക്ക്യൻ പറഞ്ഞു: ഞാൻ ആശയക്കുഴപ്പം പറയുന്നില്ല. ഈ ആത്മാവ് നശിക്കാത്തതാണ്, അതിന് ഇല്ലാതാകുന്ന സ്വഭാവമില്ല; ഘടകങ്ങളുടെ സംയോജനമേ ഉണ്ടാകൂ.
16-25, 15; യദ്വൈതന്നപശ്യതി, പശ്യന്വൈതദ്ദ്രഷ്ടവ്യം നപശ്യതി; നഹിദ്രഷ്ടുര്ദൃഷ്ടേര്വിപരിലോപോവിദ്യതേഽവിനാശിത്വാന് നതുതദ്ദ്വിതീയമസ്തി, തതോഽന്യദ്വിഭക്തം യത്പശ്യേത്
കാണുമ്പോഴും കാണുന്നില്ലെങ്കിൽ, അതാണ് കാണേണ്ടത്. കാണുന്നവന്റെ ദർശനത്തിന് അവസാനമില്ല, കാരണം അത് നശിക്കാത്തതാണ്. അതിന് രണ്ടാമതൊന്നുമില്ല; അതിനാൽ, അതിൽ നിന്ന് വേറെയായി എന്ത് കാണാനാകും?
16-25, 15; യദ്വൈതന്നജിഘ്രതി, ജിഘ്രന്വൈതദ്ഘ്രതവ്യം നജിഘ്രതി; നഹിഘ്രാതുര്ഘ്രാതേര്വിപരിലോപോവിദ്യതേഽവിനാശിത്വാന് നതുതദ്ദ്വിതീയമസ്തി, തതോഽന്യദ്വിഭക്തം യജ് ജിഘ്രേത്
മണം അറിയുമ്പോഴും അറിയുന്നില്ലെങ്കിൽ, അതാണ് അറിയേണ്ടത്. അറിയുന്നവന്റെ അറിയുവാൻ അവസാനമില്ല, കാരണം അത് നശിക്കാത്തതാണ്. അതിന് രണ്ടാമതൊന്നുമില്ല; അതിനാൽ, അതിൽ നിന്ന് വേറെയായി എന്ത് അറിയാനാകും?
16-25, 15; യദ്വൈതന്നരസയതി, വിജാനന്വൈതദ്രസം നരസയതി; നഹിരസയിതൂരസാദ്വിപരിലോപോവിദ്യതേഽവിനാശിത്വാന് നതുതദ്ദ്വിതീയമസ്തി, തതോഽന്യദ്വിഭക്തം യദ്രസയേത്
രുചി അറിയുമ്പോഴും അറിയുന്നില്ലെങ്കിൽ, അതാണ് അറിയേണ്ടത്. രുചി അറിയുന്നവന്റെ അറിയുവാൻ അവസാനമില്ല, കാരണം അത് നശിക്കാത്തതാണ്. അതിന് രണ്ടാമതൊന്നുമില്ല; അതിനാൽ, അതിൽ നിന്ന് വേറെയായി എന്ത് രുചി അറിയാനാകും?
16-25, 15; യദ്വൈതന്നവദതി, വദന്വൈതദ്വക്തവ്യം നവദതി; നഹിവക്തുര്വചോ വിപരിലോപോവിദ്യതേഽവിനാശിത്വാന് നതുതദ്ദ്വിതീയമസ്തി, തതോഽന്യദ്വിഭക്തം യദ്വദേത്
സംസാരിക്കുമ്പോഴും സംസാരിക്കുന്നില്ലെങ്കിൽ, അതാണ് സംസാരിക്കേണ്ടത്. സംസാരിക്കുന്നവന്റെ വാക്കിന് അവസാനമില്ല, കാരണം അത് നശിക്കാത്തതാണ്. അതിന് രണ്ടാമതൊന്നുമില്ല; അതിനാൽ, അതിൽ നിന്ന് വേറെയായി എന്ത് സംസാരിക്കാനാകും?
16-25, 15; യദ്വൈതന്നശൃണോതി, ശൃണ്വന്വൈതച്ഛ്രോതവ്യം നശൃണോതി; നഹിശ്രോതുഃ ശ്രുതേര്വിപരിലോപോവിദ്യതേഽവിനാശിത്വാന് നതുതദ്ദ്വിതീയമസ്തി, തതോഽന്യദ്വിഭക്തം യച്ഛൃണുയാത്
കേൾക്കുമ്പോഴും കേൾക്കുന്നില്ലെങ്കിൽ, അതാണ് കേൾക്കേണ്ടത്. കേൾക്കുന്നവന്റെ കേൾവിക്ക് അവസാനമില്ല, കാരണം അത് നശിക്കാത്തതാണ്. അതിന് രണ്ടാമതൊന്നുമില്ല; അതിനാൽ, അതിൽ നിന്ന് വേറെയായി എന്ത് കേൾക്കാനാകും?
16-25, 15; യദ്വൈതന്നമനുതേ, മന്വാനോവൈതന്മന്തവ്യം നമനുതേ; നഹിമന്തുര്മതേര്വിപരിലോപോവിദ്യതേഽവിനാശിത്വാന് നതുതദ്ദ്വിതീയമസ്തി, തതോഽന്യദ്വിഭക്തം യന്മന്വീത
ചിന്തിക്കുമ്പോഴും ചിന്തിക്കുന്നില്ലെങ്കിൽ, അതാണ് ചിന്തിക്കേണ്ടത്. ചിന്തിക്കുന്നവന്റെ ചിന്തയ്ക്ക് അവസാനമില്ല, കാരണം അത് നശിക്കാത്തതാണ്. അതിന് രണ്ടാമതൊന്നുമില്ല; അതിനാൽ, അതിൽ നിന്ന് വേറെയായി എന്ത് ചിന്തിക്കാനാകും?
16-25, 15; യദ്വൈതന്നസ്പൃശതി, സ്പൃശന്വൈതത്സ്പ്രഷ്ടവ്യം നസ്പൃശതി; നഹിസ്പ്രഷ്ടുഃ സ്പൃഷ്ടേര്വിപരിലോപോവിദ്യതേഽവിനാശിത്വാന് നതുതദ്ദ്വിതീയമസ്തി, തതോഽന്യദ്വിഭക്തം യത്സ്പൃശേത്
ഇത് തൊടാത്തതാണെങ്കിൽ, തൊടുമ്പോൾ തൊടേണ്ടത് ഇതാണ്, എങ്കിലും അതിനെ തൊടുന്നില്ല. തൊടുന്നവനും തൊടുന്നതും തമ്മിൽ വേർപാട് ഇല്ല, കാരണം അതു നശിക്കാത്തതാണല്ലോ. അതിനേക്കാൾ വേറെയൊന്നുമില്ല, അതിനാൽ വേർതിരിഞ്ഞ് മറ്റൊന്നിനെ തൊടാൻ കഴിയില്ല.
16-25, 15; യദ്വൈതന്നവിജാനാതി, വിജാനന്വൈതദ്വിജ്ഞേയം നവിജാനാതി; നഹിവിജ്ഞാതുര്വിജ്ഞാനാദ്വിപരിലോപോവിദ്യതേഽവിനാശിത്വാന് നതുതദ്ദ്വിതീയമസ്തി, തതോഽന്യദ്വിഭക്തം യദ്വിജാനീയാത്॥ 24 16-25, 15; യത്ര വാഅന്യദിവ സ്യാത് തത്രഽന്യോഽന്യത്പശ്യേദ് അന്യോഽന്യജ് ജിഘ്രേദ് അന്യോഽന്യദ്രസയേദ് അന്യോഽന്യദ്വദേദ് അന്യോഽന്യച്ഛൃണുയാദ് അന്യോഽന്യന്മന്വീതാന്യോഽന്യത്സ്പൃശേദ് അന്യോഽന്യദ്വിജാനീയാത്॥ 25 16-25, 15; യത്ര ത്വസ്യ സര്വമാത്മൈവാഭൂത് തത്കേന കം പശ്യേത് തത്കേന കം ജിഘ്രേത് തത്കേന കഁ രസയേത് തത്കേന കമഭിവദേത് തത്കേന കം ശൃണുയാത് തത്കേന കം മന്വീത, തത്കേന കഁ സ്പൃശേത് തത്കേന കം വിജാനീയാദ്॥ യേനേദഁ സര്വം വിജാനാതി, തം കേന വിജാനീയാദ്॥ വിജ്ഞാതാരമരേ കേന വിജാനീയാദിത്യ് ഉക്താനുശാസനാസി, മൈത്രേയി ഏതാവദരേ ഖല്വമൃതത്വമിതി ഹോക്ത്വായാജ്ഞവല്ക്യോ പ്രവവ്രജ
ഇത് അറിയാത്തതാണെങ്കിൽ, അറിയുമ്പോൾ അറിയേണ്ടത് ഇതാണ്, എങ്കിലും അതിനെ അറിയുന്നില്ല. അറിയുന്നവനും അറിയുന്നതും തമ്മിൽ വേർപാട് ഇല്ല, കാരണം അതു നശിക്കാത്തതാണല്ലോ. അതിനേക്കാൾ വേറെയൊന്നുമില്ല, അതിനാൽ വേർതിരിഞ്ഞ് മറ്റൊന്നിനെ അറിയാൻ കഴിയില്ല.
അഥ വഁശഃ പശുതിമാഷ്യോ ഗൌപവനാദ് ഗൌപവനഃ പശുതിമാഷ്യാത് പശുതിമാഷ്യോ ഗൌപവനാദ് ഗൌപവനഃ കൌശികാത് കൌശികഃ കൌണ്ഡിന്യാത് കൌണ്ഡിന്യഃ ഹാണ്ഡില്യാച്, ഛാണ്ഡില്യഃ കൌശികാച്ച ഗൌതമാച്ച, ഗൌതമോ
പശുതിമാഷ്യൻ ഗൗപവനനിൽ നിന്ന്, ഗൗപവനൻ പശുതിമാഷ്യനിൽ നിന്ന്, പശുതിമാഷ്യൻ ഗൗപവനനിൽ നിന്ന്, ഗൗപവനൻ കൗശികനിൽ നിന്ന്, കൗശികൻ കൗണ്ടിന്യനിൽ നിന്ന്, കൗണ്ടിന്യൻ ഹാണ്ഡില്യനിൽ നിന്ന്, ചാണ്ഡില്യൻ കൗശികനിൽ നിന്നും ഗൗതമനിൽ നിന്നും, ഗൗതമൻ...
സഹോവാച യാജ്ഞവല്ക്യോ . നവാഅരേ പത്യുഃ കാമായ പതിഃ പ്രിയോഭവതി ആത്മനസ് തുകാമായ പതിഃ പ്രിയോഭവതി; നവാഅരേ ജായായൈ കാമായ ജായാപ്രിയാഭവതി ആത്മനസ് തുകാമായ ജായാപ്രിയാഭവതി; നവാഅരേ പുത്രാണാം കാമായ പുത്രാഃ പ്രിയാഭവന്തി ആത്മനസ് തുകാമായ പുത്രാഃ പ്രിയാഭവന്തി; നവാഅരേ വിത്തസ്യ കാമായ വിത്തം പ്രിയം ഭവതി ആത്മനസ് തുകാമായ വിത്തം പ്രിയം ഭവതി; നവാഅരേ ബ്രഹ്മണഃ കാമായ ബ്രഹ്മ പ്രിയം ഭവതി ആത്മനസ് തുകാമായ ബ്രഹ്മ പ്രിയം ഭവതി; നവാഅരേ ക്ഷത്രസ്യ കാമായ ക്ഷത്രം പ്രിയം ഭവതി ആത്മനസ് തുകാമായ ക്ഷത്രം പ്രിയം ഭവതി; നവാഅരേ ലോകാനാം കാമായ ലോകാഃ പ്രിയാഭവന്തി ആത്മനസ് തുകാമായ ലോകാഃ പ്രിയാഭവന്തി; നവാഅരേ ദേവാനാം കാമായ ദേവാഃ പ്രിയാഭവന്തി ആത്മനസ് തുകാമായ ദേവാഃ പ്രിയാഭവന്തി; നവാഅരേ ഭൂതാനാം കാമായ ഭൂതാനി പ്രിയാണി ഭവന്തി ആത്മനസ് തുകാമായ ഭൂതാനി പ്രിയാണി ഭവന്തി; നവാഅരേ സര്വസ്യ കാമായ സര്വം പ്രിയം ഭവതി ആത്മനസ് തുകാമായ സര്വം പ്രിയം ഭവതി ആത്മാവാഅരേ ദ്രഷ്ടവ്യഃ ശ്രോതവ്യോ മന്തവ്യോ നിദിധ്യാസിതവ്യോ, മൈത്രേയി ആത്മനോ വാഅരേ ദര്ശനേന ശ്രവണേന മത്യാവിജ്ഞാനേനേദഁ സര്വം വിദിതമ്
യാജ്ഞവൽക്ക്യൻ പറഞ്ഞു: ഭർത്താവിന് വേണ്ടി ഭർത്താവ് പ്രിയമാകുന്നില്ല, ആത്മാവിന് വേണ്ടി ഭർത്താവ് പ്രിയമാകുന്നു. ഭാര്യയ്ക്ക് വേണ്ടി ഭാര്യ പ്രിയമാകുന്നില്ല, ആത്മാവിന് വേണ്ടി ഭാര്യ പ്രിയമാകുന്നു. മക്കൾക്ക് വേണ്ടി മക്കൾ പ്രിയമാകുന്നില്ല, ആത്മാവിന് വേണ്ടി മക്കൾ പ്രിയമാകുന്നു. സമ്പത്തിനായി സമ്പത്ത് പ്രിയമാകുന്നില്ല, ആത്മാവിന് വേണ്ടി സമ്പത്ത് പ്രിയമാകുന്നു. ബ്രഹ്മാവിന് വേണ്ടി ബ്രഹ്മം പ്രിയമാകുന്നില്ല, ആത്മാവിന് വേണ്ടി ബ്രഹ്മം പ്രിയമാകുന്നു. ക്ഷത്രത്തിനായി ക്ഷത്രം പ്രിയമാകുന്നില്ല, ആത്മാവിന് വേണ്ടി ക്ഷത്രം പ്രിയമാകുന്നു. ലോകങ്ങൾക്കായി ലോകങ്ങൾ പ്രിയമാകുന്നില്ല, ആത്മാവിന് വേണ്ടി ലോകങ്ങൾ പ്രിയമാകുന്നു. ദേവന്മാർക്കായി ദേവന്മാർ പ്രിയമാകുന്നില്ല, ആത്മാവിന് വേണ്ടി ദേവന്മാർ പ്രിയമാകുന്നു. സകല ജീവികൾക്കും വേണ്ടി അവ പ്രിയമാകുന്നില്ല, ആത്മാവിന് വേണ്ടി അവ പ്രിയമാകുന്നു. എല്ലാറ്റിനും വേണ്ടി അതു പ്രിയമാകുന്നില്ല, ആത്മാവിന് വേണ്ടി അതു പ്രിയമാകുന്നു. അതിനാൽ, ആത്മാവിനെ കാണണം, കേൾക്കണം, ആലോചിക്കണം, ധ്യാനിക്കണം, മൈത്രേയി; ആത്മാവിനെ കാണുമ്പോഴും കേൾക്കുമ്പോഴും ആലോചിക്കുമ്പോഴും അറിഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോഴും എല്ലാം അറിയപ്പെടുന്നു.
ബ്രഹ്മ തം പരാദാദ് യോഽന്യത്രാത്മനോ വേദാന്വേദ; വേദാസ് തം പരാദുഃ യോഽന്യത്രാത്മനോ വേദാന്വേദ; യജ്ഞാസ് തം പരാദുഃ യോഽന്യത്രാത്മനോ യജ്ഞാന്വേദ .: യോഽന്യത്രാത്മനോ ബ്രഹ്മ വേദ; ക്ഷത്രം തം പരാദാദ് യോഽന്യത്രാത്മനഃ ക്ഷത്രം വേദ; ലോകാസ് തം പരാദുഃ യോഽന്യത്രാത്മനോ ലോകാന്വേദ; ദേവാസ് തം പരാദുഃ യോഽന്യത്രാത്മനോ ദേവാന്വേദ; വേദാസ് തം പരാദുഃ . ഭൂതാനി തം പരാദുഃ യോഽന്യത്രാത്മനോ ഭൂതാനി വേദ; സര്വം തം പരാദാദ് യോഽന്യത്രാത്മനഃ സര്വം വേദ; ഇദം ബ്രഹ്മേദം ക്ഷത്രമിമേലോകാഇമേദേവാഇമേവേദാ ഇമാനി ഭൂതാനീദഁ സര്വം യദയമാത്മാ
ആത്മാവിനെ വേറെയായി ബ്രഹ്മം അറിയുന്നവനെ ബ്രഹ്മം വിട്ടുപോകുന്നു; ആത്മാവിനെ വേറെയായി വേദങ്ങൾ അറിയുന്നവനെ വേദങ്ങൾ വിട്ടുപോകുന്നു; ആത്മാവിനെ വേറെയായി യജ്ഞങ്ങൾ അറിയുന്നവനെ യജ്ഞങ്ങൾ വിട്ടുപോകുന്നു; ആത്മാവിനെ വേറെയായി ക്ഷത്രം അറിയുന്നവനെ ക്ഷത്രം വിട്ടുപോകുന്നു; ആത്മാവിനെ വേറെയായി ലോകങ്ങൾ അറിയുന്നവനെ ലോകങ്ങൾ വിട്ടുപോകുന്നു; ആത്മാവിനെ വേറെയായി ദേവന്മാർ അറിയുന്നവനെ ദേവന്മാർ വിട്ടുപോകുന്നു; ആത്മാവിനെ വേറെയായി ജീവികൾ അറിയുന്നവനെ ജീവികൾ വിട്ടുപോകുന്നു; ആത്മാവിനെ വേറെയായി എല്ലാം അറിയുന്നവനെ എല്ലാം വിട്ടുപോകുന്നു. ഇതാണ് ബ്രഹ്മം, ഇതാണ് ക്ഷത്രം, ഇവയാണ് ലോകങ്ങൾ, ഇവയാണ് ദേവന്മാർ, ഇവയാണ് വേദങ്ങൾ, ഇവയാണ് ജീവികൾ, ഇതാണ് എല്ലാം — ഈ ആത്മാവാണ് എല്ലാം.
നനഞ്ഞു കത്തുന്ന തീയിൽ നിന്ന് വേർതിരിഞ്ഞു പുക പുറത്ത് വരുന്നതുപോലെ, ഈ മഹത്തായ സത്തുവിന്റെ ശ്വാസം — അതാണ് ഋഗ്വേദം, യജുര്വേദം, സാമവേദം, അതർവ്വവേദം, ഇതിഹാസം, പുരാണം, വിജ്ഞാനം, ഉപനിഷത്ത്, ശ്ലോകങ്ങൾ, സൂത്രങ്ങൾ, വിവരണങ്ങൾ, വ്യാഖ്യാനങ്ങൾ, ദാനം, ഹോമം, ഭക്ഷണം, പാനം, ഈ ലോകവും അപ്പുറം ലോകവും, എല്ലാ ജീവികളും — ഇവയൊക്കെയും അതിന്റെ ശ്വാസങ്ങളാണ്.
സയഥാ സര്വാസാമപാഁ സമുദ്രഏകായനമ് ഏവഁ സര്വേഷാഁ സ്പര്ശാനാം ത്വഗേകായനമ് ഏവഁ സര്വേഷാം ഗന്ധാനാം നാസികേ ഏകായനമ് ഏവഁ സര്വേഷാഁ രസാനാം ജിഹ്വൈകായനമ് ഏവഁ സര്വേഷാഁ രൂപാണാം ചക്ഷുരേകായനമ് ഏവഁ സര്വേഷം ശബ്ദാനാം ശ്രോത്രമേകായനമ് ഏവഁ സര്വേഷാഁ സങ്കല്പാനാം മന ഏകായനമ് ഏവഁ സര്വേഷാം വേദാനാം ഹൃദയമേകായനമ് ഏവഁ സര്വേഷാം കര്മണാഁ ഹസ്താവേകായനമ് ഏവഁ സര്വേഷാമധ്വനാം പാദാവേകായനമ് ഏവഁ സര്വേഷാമാനന്ദാനാമുപസ്ഥ ഏകായനമ് ഏവഁ സര്വേഷാം വിസര്ഗാണാം പായുരേകായനമ് ഏവഁ സര്വാസാം വിദ്യാനാഁ വാഗേകായനമ്
എല്ലാ നദികളും സമുദ്രത്തിൽ ചേരുന്നതുപോലെ, എല്ലാ സ്പർശങ്ങളും ത്വക്കിൽ, എല്ലാ ഗന്ധങ്ങളും മൂക്കിൽ, എല്ലാ രുചികളും നാവിൽ, എല്ലാ രൂപങ്ങളും കണ്ണിൽ, എല്ലാ ശബ്ദങ്ങളും ചെവിയിൽ, എല്ലാ ചിന്തകളും മനസ്സിൽ, എല്ലാ വേദങ്ങളും ഹൃദയത്തിൽ, എല്ലാ പ്രവർത്തികളും കൈകളിൽ, എല്ലാ വഴികളും കാലുകളിൽ, എല്ലാ ആനന്ദങ്ങളും ഗുഹ്യേന്ദ്രിയത്തിൽ, എല്ലാ വിസർജ്യങ്ങളും ഗുദയിൽ, എല്ലാ വിജ്ഞാനവും വാക്കിൽ ചേരുന്നു.
24-25; യത്ര ഹി ദ്വൈതമിവ ഭവതി, തദിതര ഇതരം പശ്യതി, തദിതര ഇതരം ജിഘ്രതി, തദിതര ഇതരഁ രസയതി, തദിതര ഇതരമഭിവദതി, തദിതര ഇതരഁ ശൃണോതി, തദിതര ഇതരം മനുതേ, തദിതര ഇതരഁ സ്പൃശതി, തദിതര ഇതരം വിജാനാതി॥ യത്ര ത്വസ്യ സര്വമാത്മൈവാഭൂത് തത്കേന കം പശ്യേത് തത്കേന കം ജിഘ്രേത് തത്കേന കഁ രസയേത് തത്കേന കമഭിവദേത് തത്കേന കഁ ശൃണുയാത് തത്കേന കം മന്വീത, തത്കേന കഁ സ്പൃശേത് തത്കേന കം വിജാനീയാദ്॥ യേനേദഁ സര്വം വിജാനാതി, തം കേന വിജാനീയാത്॥ സ ഏഷ നേതി നേത്യ് ആത്മാഗൃഹ്യോ ന ഹി ഗൃഹ്യതേ, അശീര്യോ ന ഹി ശീര്യതേ, അസങ്ഗോ ന ഹി സജ്യതേ, അസിതോ ന വ്യഥതേ ന രിഷ്യതി॥ വിജ്ഞാതാരമരേ കേന വിജാനീയാദിത്യ് ഉക്താനുശാസനാസി, മൈത്രേയി ഏതാവദരേ ഖല്വമൃതത്വമിതി ഹോക്ത്വാ യാജ്ഞവല്ക്യോ വിജഹാര॥ [പനുസ്തുബ്] 26 5,26-28, 6; അഥ വഁശഃ॥ തദിദം വയം ഹൌര്പണായ്യാച്, ഛൌര്പണയ്യോ ഗൌതമാദ് ഗൌതമോ വത്സ്യാദ് വത്സ്യോ വാത്സ്യാച്ച പാരാശര്യാച്ച, പാരാശര്യഃ ഷാംകൃത്യാച്ച ഭാരദ്വാജാച്ച, ഭാരദ്വാജ ഔദാവഹേശ്ച ഹാണ്ഡില്യാച്ച, ഹാണ്ഡില്യോ വൈജവാപാച്ച ഗൌതമാച്ച, ഗൌതമോ വൈജവാപായനാച്ച വൈഷ്ടപുരേയാച്ച, വൈഷ്ടപുരേയഃ ഹാണ്ഡില്യാച്ച റൌഹിണായനാച്ച, റൌഹിണായനഃ ഹൌനകാച്ച ജൈവന്തായനാച്ച റൈഭ്യാച്ച, റൈഭ്യഃ പൌതിമാഷ്യായണാച്ച കൌണ്ഡിന്യായനാച്ച, കൌണ്ഡിന്യായനഃ കൌണ്ഡിന്യാഭ്യാം, കൌണ്ഡിന്യാ ഔര്ണവാഭേഭ്യഃ, ഔര്ണവാഭാഃ കൌണ്ഡിന്യാത് കൌണ്ഡിന്യഃ കൌണ്ഡിന്യാച്ചാഗ്നിവേശ്യാച്ച, 27 5,26-28, 6; അഗ്നിവേശ്യഃ ഷൌതവാത് ഷൌതവഃ പാരാശര്യാത് പാരാശര്യോ ജാതുകര്ണ്യാത് ജാതുകര്ണ്യോ ഭാരദ്വാജാദ് ഭാരദ്വാജോ ഭാരദ്വാജാച്ചാസുരായണാച്ച ഗൌതമാച്ച, ഗൌതമോ ഭാരദ്വാജാദ് ഭാരദ്വാജോ വലാകാകൌശിതാദ് വലാകാകൌശിതഃ കാഷായണാത് കാഷായണഃ ഷൌകരായനാത് ഷൌകരായനസ് ട്രൈവണേഃ ട്രൈവണിരാഉപജന്ധനേഃ ആഉപജന്ധനിര്ഷായകായനാത് ഷായകായനഃ കൌശികായനേഃ, കൌശികായനിര്ഘൃതകൌശികാദ് ഘൃതകൌശികഃ പാരാശര്യാത് പാരാശര്യഃ പാരാശര്യാത് പാരാശര്യഃ ജാതുകര്ണ്യാത് ജാതുകര്ണ്യോ ഭാരദ്വാജാദ് ഭാരദ്വാജോ ഭാരദ്വാജാച്ചാസുരായണാച്യസ്കാച്ച, അസുരായണസ് ട്രൈവണേഃ ട്രൈവണിരാഉപജന്ധനേഃ ആഉപജന്ധനിഃഅസുരേഃ അസുരിര്ഭാരദ്വാജാദ് ഭാരദ്വാജോ അത്രേയാത് 28 5,26-28 6; അത്രേയോമാണ്ടേഃ, മാണ്ടിര്ഗൌതമാദ് ഗൌതമോ ഗൌതമാദ് ഗൌതമോ വാത്സ്യാദ് വാത്സ്യഃ ഹാണ്ഡില്യാച്, ഛാണ്ഡില്യഃ കൈശോര്യാത്കാപ്യാത് കൈശോര്യഃ കാപ്യഃ കുമാരഹരിതാത് കുമാരഹരിതോഗാലവാദ് ഗാലവോവിദര്ഭീകൌണ്ഡിന്യാദ് വിദര്ഭീകൌണ്ഡിന്യോവത്സനപാതോ ബാഭവാദ് വത്സനപാദ്ബാഭവഃ പഥഃ ഷൌഭരാത് പന്ഥാഃ ഷൌഭരോഽയാസ്യാദാങ്ഗിരസാദ് ആയാസ്യോഽങ്ഗിരസഽഭുതേസ് ട്വാഷ്ട്രാദ് ആഭുതിഃ ട്വാഷ്ട്രോ വിശ്വരൂപാത്ട്വാഷ്ട്രാദ് വിശ്വരൂപസ് ട്വാഷ്ട്രോഽശ്വിഭ്യാം, ആശ്വിനൌ ഡധിച അഥര്വണാദ് ഡധ്യങ്ങ് അഥര്വണോഽഥര്വണോഡൈവാദ് ആഥര്വാ ഡൈവോഃ മൃത്യോഃ പ്രാധ്വഁസനാന് മൃത്യുഃ പ്രാധ്വഁസനഃ പ്രാധ്വഁസനാന് പ്രാധ്വഁസനഃ ഏകര്ഷേഃ ഏകര്ഷിര്വിപ്രജിത്തേഃ വിപ്രജിത്തിര്വ്യഷ്ടേഃ വ്യഷ്ടിഃ ഷനാരോഃ, ഷനാരുഃ ഷനാതനാത് ഷനാതനഃ ഷനഗാത് ഷനഗഃ പരമേഷ്ടിണഃ, പരമേഷ്ടീബ്രഹ്മണോ॥ ബ്രഹ്മ സ്വയമ്ഭൂ ബ്രഹ്മ നമഃ
രണ്ടായിരിക്കുന്നു എന്നതുപോലുള്ള സ്ഥിതിയിലാണെങ്കിൽ, അപ്പോൾ ഒരുത്തൻ മറ്റൊരുത്തനെ കാണുന്നു, മറ്റൊരുത്തനെ വാസനയെടുക്കുന്നു, മറ്റൊരുത്തനെ രുചിക്കുന്നു, മറ്റൊരുത്തനോട് സംസാരിക്കുന്നു, മറ്റൊരുത്തനെ കേൾക്കുന്നു, മറ്റൊരുത്തനെ ചിന്തിക്കുന്നു, മറ്റൊരുത്തനെ തൊടുന്നു, മറ്റൊരുത്തനെ അറിയുന്നു. എന്നാൽ, എല്ലാം ആത്മാവായി മാറിയപ്പോൾ, എന്തുകൊണ്ട് ആരെ കാണും? എന്തുകൊണ്ട് ആരെ വാസനയെടുക്കും? എന്തുകൊണ്ട് ആരെ രുചിക്കും? എന്തുകൊണ്ട് ആരോട് സംസാരിക്കും? എന്തുകൊണ്ട് ആരെ കേൾക്കും? എന്തുകൊണ്ട് ആരെ ചിന്തിക്കും? എന്തുകൊണ്ട് ആരെ തൊടും? എന്തുകൊണ്ട് ആരെ അറിയും? എല്ലാം അറിയുന്നതിലൂടെ അറിയപ്പെടുന്നതിനെ എന്തുകൊണ്ട് അറിയും? അറിയുന്നവനെ എന്തുകൊണ്ട് അറിയും? ഇതാണ് ഉപദേശത്തിന്റെ അവസാനം, മൈത്രേയി. ഇതാണ് അമൃതത. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് യാജ്ഞവൽക്ക്യൻ പുറപ്പെട്ടു.
അഗ്നിവേശ്യാദ് അഗ്നിവേശ്യോ ഗാര്ഗ്യാദ് ഗാര്ഗ്യോ ഗാര്ഗ്യാദ് ഗാര്ഗ്യോ ഗൌതമാദ് ഗൌതമഃ ഷൈതവാത് ഷൈതവഃ പാരാശര്യായണാത് പാരാശാര്യായണോ ഗാര്ഗ്യായണാദ് ഗാര്ഗ്യായണ ഊദ്ദാലകായനാദ് ഊദ്ദാലകായനോ ജാബാലായനാത് ജാബാലായനോ മാധ്യന്ദിനായനാന് മാധ്യന്ദിനായനഃ ഷൌകരായണാത് ഷൌകരായണഃ കാഷായണാത് കാഷായണഃ ഷായകായനാത് ഷായകായനഃ കൌശികായനേഃ, കൌശികായനിഃ
അഗ്നിവേശ്യൻ അഗ്നിവേശ്യനിൽ നിന്ന്, അഗ്നിവേശ്യൻ ഗാർഗ്യനിൽ നിന്ന്, ഗാർഗ്യൻ ഗാർഗ്യനിൽ നിന്ന്, ഗാർഗ്യൻ ഗൗതമനിൽ നിന്ന്, ഗൗതമൻ ഷൈതവനിൽ നിന്ന്, ഷൈതവൻ പാർാശാര്യായണനിൽ നിന്ന്, പാർാശാര്യായണൻ ഗാർഗ്യായണനിൽ നിന്ന്, ഗാർഗ്യായണൻ ഊദ്ദാലകായണനിൽ നിന്ന്, ഊദ്ദാലകായണൻ ജാബാലായണനിൽ നിന്ന്, ജാബാലായണൻ മാധ്യന്ദിനായണനിൽ നിന്ന്, മാധ്യന്ദിനായണൻ ഷൗകരായണനിൽ നിന്ന്, ഷൗകരായണൻ കാഷായണനിൽ നിന്ന്, കാഷായണൻ ഷായകായണനിൽ നിന്ന്, ഷായകായണൻ കൗശികായണനിൽ നിന്ന്, കൗശികായണൻ...
ഘൃതകൌശികാദ് ഘൃതകൌശികഃ പ്രാശര്യായണാത് പാരശര്യായണഃ പാരാശര്യാത് പാരാശര്യോ ജാതൂകര്ണ്യാത് ജാതൂകര്ണ്യ അസുരായണാച്ച യാസ്കാച്ച, അസുരായണസ് ട്രൈവണേഃ ട്രൈവണിരൌപജന്ധനേഃ, ഔപജന്ധനിരസുരേഃ, അസുരിര്ഭാരദ്വാജാദ് ഭാരദ്വാജ അത്രേയാദ് അത്രേയോ മാണ്ടേഃ, മാണ്ടിര്ഗൌതമാദ് ഗൌതമോ ഗൌതമാദ് ഗൌതമോ വാത്സ്യാദ് വാത്സ്യഃ ഹാണ്ഡില്യാച്, ഛാണ്ഡില്യഃ കൈശോര്യാത്കാപ്യാത് കൈശോര്യഃ കാപ്യഃ കുമാരഹാരിതാത് കുമാരഹാരിതോ ഗാലവാദ് ഗാലവോ വിദര്ഭീകൌണ്ഡിന്യാദ് വിദര്ഭീകൌണ്ഡിന്യോ വത്സനപാതോ ബാഭ്രവാദ് വത്സനപാദ്ബാഭ്രവഃ പഥഃ ഷൌഭരാത് പന്ഥാഃ ഷൌഭരോഽയാസ്യാദങ്ഗിരസാദ് ആയാസ്യ അങ്ഗിരസ അഭൂതേസ് ട്വാഷ്ട്രാദ് അഭൂതിസ് ട്വാഷ്ട്രോ വിവരൂപാത്ട്വാഷ്ട്രാദ് വിശ്വരൂപസ് ട്വാഷ്ട്രോഽവ്ശിഭ്യാമ് ആശ്വിനൌ ഡധീച അഥര്വണാദ് ഡധ്യങ്ങ് അഥര്വണോഽഥര്വണോ ഡൈവാദ് ആഥര്വാ ഡൈവോ മൃത്യോഃ പ്രാധ്വഁസനാന് മൃത്യുഃ പ്രാധ്വഁസനഃ പ്രധ്വഁസനാത് പ്രധ്വഁസന ഏകര്ഷേഃ, ഏകര്ഷിര്വിപ്രചിത്തേഃ, വിപ്രചിത്തിര്വ്യഷ്ടേഃ, വ്യഷ്ടിഃ ഷനാരോഃ, ഷനാരുഃ ഷനാതനാത് ഷനാതനഃ ഷനഗാത് ഷനഗഃ പരമേഷ്ഠിനഃ, പരമേഷ്ഠീ ബ്രഹ്മണോ, ബ്രഹ്മ സ്വയംഭു, ബ്രഹ്മണേ നമഃ॥ [പ്നോര്മല്] 5 = 14.8 =
ഘൃതകൗശികൻ ഘൃതകൗശികനിൽ നിന്ന്, പ്രാശര്യായണൻ പാർാശര്യായണനിൽ നിന്ന്, പാർാശര്യൻ പാർാശര്യനിൽ നിന്ന്, ജാതൂകർണ്യൻ ജാതൂകർണ്യനിൽ നിന്ന്, അസുരായണനും യാസ്കനും അസുരായണനിൽ നിന്ന്, അസുരായണൻ ട്രൈവണനിൽ നിന്ന്, ട്രൈവണൻ ഔപജന്ധനനിൽ നിന്ന്, ഔപജന്ധനൻ അസുരനിൽ നിന്ന്, അസുരൻ ഭാരദ്വാജനിൽ നിന്ന്, ഭാരദ്വാജൻ അത്രേയനിൽ നിന്ന്, അത്രേയൻ മാണ്ടിയിൽ നിന്ന്, മാണ്ടി ഗൗതമനിൽ നിന്ന്, ഗൗതമൻ ഗൗതമനിൽ നിന്ന്, ഗൗതമൻ വാത്സ്യനിൽ നിന്ന്, വാത്സ്യൻ ഹാണ്ഡില്യനിൽ നിന്ന്, ചാണ്ഡില്യൻ കൈശോര്യനിൽ നിന്ന്, കൈപ്യൻ കൈശോര്യനിൽ നിന്ന്, കൈപ്യൻ കുമാരഹാരിതനിൽ നിന്ന്, കുമാരഹാരിതൻ ഗാലവനിൽ നിന്ന്, ഗാലവൻ വിദർഭികൗണ്ടിന്യനിൽ നിന്ന്, വിദർഭികൗണ്ടിന്യൻ വത്സനപാതനിൽ നിന്ന്, ബാഭ്രവൻ വത്സനപാതനിൽ നിന്ന്, പന്താൻ ശൗഭരനിൽ നിന്ന്, ശൗഭരൻ ആയാസ്യയിൽ നിന്ന്, ആയാസ്യൻ അങ്കിരസിൽ നിന്ന്, ഭൂതി ട്വഷ്ട്രനിൽ നിന്ന്, ട്വഷ്ട്രൻ വിശ്വരൂപനിൽ നിന്ന്, വിശ്വരൂപൻ ട്വഷ്ട്രനിൽ നിന്ന്, ട്വഷ്ട്രൻ അശ്വിനികളിൽ നിന്ന്, അശ്വിനികൾ ദധീചനിൽ നിന്ന്, ദധ്യങ് അതർവണിൽ നിന്ന്, അതർവൻ ആഥർവനിൽ നിന്ന്, ആഥർവൻ ദൈവനിൽ നിന്ന്, ദൈവൻ മൃത്യുവിൽ നിന്ന്, മൃത്യു പ്രാധ്വംസനനിൽ നിന്ന്, പ്രാധ്വംസനൻ പ്രാധ്വംസനനിൽ നിന്ന്, പ്രാധ്വംസനൻ ഏകർഷിയിൽ നിന്ന്, ഏകർഷി വിപ്രചിത്തിയിൽ നിന്ന്, വിപ്രചിത്തി വ്യഷ്ടിയിൽ നിന്ന്, വ്യഷ്ടി ഷനാരനിൽ നിന്ന്, ഷനാരൻ ഷനാതനനിൽ നിന്ന്, ഷനാതനൻ ഷനഗനിൽ നിന്ന്, ഷനഗൻ പരമേഷ്ഠിയിൽ നിന്ന്, പരമേഷ്ഠി ബ്രഹ്മാവിൽ നിന്ന്, ബ്രഹ്മാവ് സ്വയംഭൂ, ബ്രഹ്മാവിന് നമസ്കാരം.