विद्यया सम्यगुपासितस्य जीवस्य गत्युत्तरक्रमे विद्युच्छेदं स्मरन्ति, ततः वरुणस्य सन्निधिः स्यात्, तस्य विद्युता सह सम्बन्धात्। तत्र देवयानमार्गे देवदूताः, तेषां चिह्नात्, जीवस्य नेतारः प्रतीयन्ते। किन्तु केवलं विद्युता एव नेतृत्त्वमस्ति, शास्त्रवचनात्। बदर्यृषेः मतं स्वीकर्तव्यम्—गमनस्य युक्तत्वात्—एवमेव निर्णयः। तदपि विशेषेण निर्दिष्टमस्ति, तस्मात् न संशयः। विद्युच्छेदस्य सन्निकर्षात्, तस्यैव नामोपपद्यते। कर्मणः समाप्तौ, तस्य जीवस्य तस्यैव अधिष्ठातृदेवतया सह, परमात्मा निर्दिश्यते। तदपि परम्परया प्रतीयते। जैमिनिरपि परमात्मानं प्रधानं मन्यते, तस्य मुख्यत्वात्। यथारूढदृष्ट्या अपि तद्विषयं द्रष्टुं शक्यते। कृतकर्मणः पुनरावृत्तिर्नास्ति। बदरायणः वदति—सः कालस्य प्रतीक्षां विना नयति; उभयथा दोषः, यथा कर्मसु अपि। सः भेदं अपि दर्शयति। यदा जीवः परमगत्यां प्राप्नोति, तदा तस्य उद्भवः तस्यैव वचनेन ज्ञायते। सः मुक्तः, यथा शास्त्रे प्रतिज्ञायते। आत्मैव तत्र विषयः, प्रसङ्गात्। सः अविभक्तरूपेण दृश्यते। जैमिनिः वदति—ब्रह्मणा एव, व्याख्यानादिभ्यः। औदुलोमिः तु—शुद्धचैतन्येनैव, तस्य तादृश्यस्वरूपत्वात्। तथापि बदरायणः वदति—न विरोधः, व्याख्यानपूर्वभावाभ्याम्। केवलसंकल्पमात्रेणैव, श्रुतिस्मरणात्। अतः सः अन्यस्य कस्यचित् नियन्तुः विना भवति। बदरिः वदति—नास्ति, यथातथैव। जैमिनिः तु अस्तित्वं मन्यते, मननविचारयोः कारणात्। बदरायणः उभयमपि अनुमन्यते, द्वादशाहवदिति। शरीराभावे, सन्ध्यायाः सदृशं, युक्तत्वात्; शरीरसन्निधौ, जाग्रदवस्थेव। दीपस्य लयवत्, यथैव दर्श्यते। लयः च प्राप्तिः च, द्वयोरपि आश्रयत्वेन प्रकाश्यते। लोकव्यवहारस्य क्रियाम् ऋते, प्रसङ्गात्, तस्य अनुपस्थितेः। यदि प्रत्यक्षोपदेशः कारणमिति उक्तं, न तथा, केवलं तत्रवर्तिनां प्रति वचनस्य प्रवृत्तेः। तथैव, तस्यावस्थायाः विकारसंयुक्तत्वं निर्दिश्यते। इदं च प्रत्यक्षानुमानाभ्यां प्रमाणीकृतम्। तत्र चिह्नं केवलं भोगसाम्यरूपमेव। न पुनरावृत्तिः, शास्त्रवचनात्; न पुनरावृत्तिः, शास्त्रवचनात्।