श्रूयतां, भगवतः ब्रह्मसूत्राणां एतेषु पादेषु प्रतिपादितं तत्त्वं सम्यग् अवगच्छामः। कर्मसु हि आत्मा विशेषेण निर्दिश्यते, अन्यथा हि उपदेशस्य विपर्ययः स्यात्। यथा प्रत्यक्षे, तत्रापि न कश्चित् नियमः अस्ति। शक्तेः अपि विपर्ययज्ञानस्य सम्भवात्, तत्र दोषः सम्भवति। चैतन्यस्य लयनाभावात् अपि तद् न स्यात्। यथा तक्षकर्मणि द्विधा प्रवृत्तिः दृश्यते, तथा अत्रापि। परन्तु परमात्मनः तु शास्त्र एव एतत् प्रतिपाद्यते। यत्नकरणे तु फलसिद्धिः, अन्यथा विधिनिषेधानां व्यर्थता स्यात्। आत्मा तु विभागरूपः, नामभेदात्; अन्ये अपि उपाध्यायतादिकल्पनया उपदिशन्ति। मन्त्रवाक्येन अपि तस्य विभागः दर्श्यते। स्मृतिषु अपि तद् एव अनुस्मर्यते। परमात्मनि तु न एवं, यथा प्रकाशादिषु। मुनयः अपि एतद् एव स्मरन्ति। देहसम्बन्धात् अनुमतिनिषेधौ, यथा प्रकाशादिषु। अननुवृत्ते तु सङ्करः न विद्यते। तद् केवलं प्रतिबिम्बवत् दृश्यते। अदृष्टविषये न कश्चित् नियमः अस्ति। संकल्पादिषु अपि एवं दृश्यते। यदि देशभेदात् इति उक्तं, तर्हि न, अन्तर्गतत्वात्। एवमेव प्राणाः अपि तद्वत्। मुख्यार्थस्य असम्भवात्, पूर्वमेव शास्त्रस्य उक्तत्वात्। वाचः पूर्वता तेन दर्श्यते। सप्तधा मार्गनिरूपणात् अपि तद् ज्ञायते। शरीरस्थितौ हस्तादीनां तद्वत्त्वं न दृश्यते। ते अतीव सूक्ष्माः। ते चोत्तमाः। वायोः उत्पाद्यत्वं न, पृथक् उपदेशात्। चक्षुरादिवत् तेषां सहवासोपदेशात् तद् उपपद्यते। इन्द्रियताया अभावात् दोषः न, शास्त्रस्य एव उपदर्शनात्। पञ्चविधं कार्यं मनसो यथा, तद् एव उच्यते। तदपि अतीव सूक्ष्मम्। तस्य आधारः प्रकाशादयः, शास्त्रवचनात् तथा प्राणवत्। तदपि नित्यं, शाश्वतम्। इन्द्रियाणि तानि, तद्वाचकत्वात्, परमस्य अपवादः। भेदश्रुत्या च विशेषात् तद् ज्ञायते। नामरूपविनियोजनं तु त्रैवृत्कर्तुः, उपदेशात्। मांसादीनि पृथिव्यात्मकानि, शब्दात्; अन्येषां अपि तथैव। भेदात् तु एषः दृष्टान्तः युक्तः। यदा च अन्तरात्मनः विज्ञानं सम्पद्यते, तदा सः पृष्ट्वा निश्चित्य आलिङ्ग्य प्रवर्तते। त्रिविधत्वात्, प्राधान्याच्च, तदपि एवं दृश्यते। प्राणगत्यनुबन्धात् च तद् उपपद्यते। एवं शास्त्रवचनानुसारेण आत्मनः, प्राणानां, इन्द्रियाणां, परमात्मनः च स्वरूपं, भेदः, कार्यम्, तथा तदनुगुणं धर्मविधानं प्रतिपादितम्।