आन्तर्यं तद्-गुण-विषयत्वात् उपदिश्यते। तत्र भेद-निर्देशात् अन्यत्वं दर्श्यते। आकाशस्य तु लिङ्गात् उपदेशः क्रियते। प्राणस्यापि तद्-हेतुना उपदिश्यते। ज्योतिषः तु मार्ग-निर्देशात् उपदेशः भवति। यदि छन्दः-प्रसङ्गात् न स्यात् इति शङ्क्यते, तर्हि मनः-समर्पणस्य उल्लेखात् नास्ति; यथा दर्शनं तथा। एवं च, भूतादि-कारणत्व-नाम्नः योगात् उपदेशः उचितः। यदि शिक्षायाम् भेदात् न स्यात् इति शङ्क्यते, तर्हि उभयत्र विरोधाभावात् नास्ति। प्राणस्य तु अनन्तर-सम्बन्धात् उपदेशः क्रियते। यदि आचार्यः स्वात्मनं निर्दिश्यति इति शङ्क्यते, तर्हि आत्म-सम्बन्धात् नास्ति। उपदेशः शास्त्रदृष्ट्या भवति, यथा वामदेवस्य। यदि जीव-लक्षण-प्रधान-प्राण-लक्षणात् न स्यात् इति शङ्क्यते, तर्हि त्रिविध-उपासनायाः उभय-आश्रयत्वात् सम्बन्धः स्थापितः। सर्वत्र प्रसिद्ध-उपदेशात् उपदेशः प्राप्यते। तद्-गुण-योग्यत्वात् उपदेशः उपपद्यते। न तु देहधारी जीवः, असम्भवात्। कर्तृत्व-नाम्नः उपदिश्यते। शब्द-व्यञ्जन-विशेषात् तद् उपपद्यते। स्मरणात् अपि उपदेशः। यदि बाल्यादि-नाम्नः तद् न स्यात् इति शङ्क्यते, तर्हि आकाशवत् उपदेश्यत्वात् नास्ति। यदि भोगः प्राप्यते इति शङ्क्यते, तर्हि भेदात् नास्ति। भोक्ता तु चराचर-ग्रहणात् उपदिश्यते। प्रसङ्गात् उपदेशः। द्वौ आत्मानौ गुहाम् प्रविशतः, यथा दृश्यते। विशेषणात् तद् उपपद्यते। अन्तर्य-स्थितित्वात् उपदेशः। स्थानादि-नाम्नः उपदिश्यते। सुख-विशिष्टत्व-नाम्नः उपदिश्यते। अतः स ब्रह्मैव। उपनिषद्-मार्ग-उल्लेखात् उपदेशः। अन्यः न, अनन्तत्व-असम्भवात्। अन्तर्यामी-देव-लोकादि-नाम्नः तद्-गुण-आरोपणात् उपदेशः। स्मृत्युक्तस्य न, तद्-गुण-अनारोपणात् देहधारित्वाच्। उभयम् अपि भिन्नत्वेन अध्ययनं क्रियते। गुणाः अदृश्यत्वादयः तद्-गुणत्वेन उपदिश्यन्ते। पात्रता-नाम्नः भेदात् अन्ययोः न। रूप-उल्लेखात् उपदेशः। वैश्वानरः एव, सामान्य-शब्द-विशेष-प्रयोगात्। यदि अनुमानं स्मर्यते इति शङ्क्यते, तर्हि स्यात्। यदि शब्दादि-आन्तर्य-स्थापनात् न स्यात् इति शङ्क्यते, तर्हि नास्ति, प्रत्यक्ष-शिक्षायाः विप्रतिपत्तेः, एवं पुरुषत्वेन अध्ययनात्। अतः तदेव न देवता, न भूतम्।