एतेषु ब्रह्मसूत्रेषु, अद्य आत्मनः स्वरूपे तथा जीवस्य ब्रह्मणः सम्बन्धे विविधानि संशयानि उत्तराणि च निरूप्यन्ते। यदा अस्य उत्तरस्य योगशास्त्रे अपि प्रयोजनं स्यात्, तदपि अत्रैव प्रतिपाद्यते – अस्य व्याख्यानेन योगस्य अपि समाधानं सम्पद्यते इति। किन्तु, तत्र भेदः अस्ति, शब्दः अपि तद् दर्शयति; तस्मात् तदन्यथा न भवति। यद्यपि तद्वद् तदात्म्य-व्यपदेशः दृश्यते, तथापि भेदोपपत्तेः स एव। एषु भेदेषु साक्षात् दृश्यते – प्रत्यक्षानुभवेनैव। यदि केचन वदन्ति – 'सत् नास्ति' इति, तर्हि तदप्ययुक्तम्; केवलं निषेधमात्रत्वात्, न तु तत्त्वनिरूपणम्। यदि तदन्यथा स्वीक्रियते, तर्हि भोजनादिषु अपि तदवस्थैव स्यात् – यत् युक्तं न भवति। न च तद्वत्, यतो न कोऽपि तुल्यदृष्टान्तः अस्ति। अपरेषां मतानां दोषाः अपि दृश्यन्ते। तेषां तर्कस्य अपि स्थिरनिष्ठा न दृश्यते। यदि अन्यथा अनुमानं क्रियते, तर्हि अनवस्थादोषः अनिवार्यः। एवं अन्येषां शेषमतानां निराकरणं अपि अनेन सम्पादितम्। यदि अनुभविनः अभावः अभेदात् स्यात्, तर्हि स जगद्वत् एव। तत्रापि शब्दैः – 'उत्पत्ति' इत्यादिभिः – अभेदः निश्चीयते। साक्षात् सन्निधौ प्रत्यक्षानुभवः अपि दृश्यते। अपरस्य सतत्त्वात् अपि तद् सिद्धम्। यदि कोऽपि वदेत् – 'असत्' इति, तर्हि तदपि न; शेषवाक्यैः अन्यैश्च शब्दैः अन्यः धर्मः सूचितः अस्ति। यथा वस्त्रस्य, तथा प्राणादीनामपि, स्वरूपभेदः दृश्यते। यदि 'अन्यः' इति व्यपदेशः क्रियते, तर्हि कर्तृत्वाद्यसंभवदोषः जायते। तथापि, विशेषणेन भेदः निर्दिश्यते, अतः किञ्चित् अधिकं तत्र अस्ति। यथा शिलादीनां, तथा तत्र न सम्भवति। यदि लयः दृश्यते इति कश्चित् वदेत्, तर्हि तदपि न; यथा दुग्धे तद्वत्। देवादिषु यः दृश्यते, स एव लोके अपि। अथवा सर्वत्र व्याप्नोति चेत्, अवयवशून्यत्वविरोधः स्यात्। शास्त्रात् तु, शब्दमूलकत्वात्, तस्य प्रमाणं स्फुटम्। आत्मनि अपि विविधधर्माः दृश्यन्ते। प्रतिपक्षे दोषः अपि अस्ति। सर्वे धर्माः यथावत् दृश्यन्ते। यदि 'न, इन्द्रियाभावात्' इति वदन्ति, तदपि पूर्वमेव उत्तरितम्। न, प्रयोजनवत्त्वात्। यथा लोके लीलया एव सृष्टिः, तथा। न पक्षपातक्रूरतादोषः, परतन्त्रत्वात्; एवं शास्त्रं दर्शयति। यदि 'कर्मणां अविभागात् न' इति, तर्हि अनादित्वात् युक्तं, दृश्यते च। सर्वधर्मसम्भवः अपि दृश्यते। यदि 'व्यवस्था न स्याद्,' इति, तर्हि अनुमानं न प्रवर्तते; न च क्रिया। यदि 'दुग्धजलवत्' इति वदन्ति, तत्रापि स एव दोषः। विभागाभावात्, परतन्त्रत्वाभावाच्च। अन्यत्रापि न दृश्यते, तस्मात् तृणादिवत् न भवति। यदि 'नरशिलावत्' इति, तत्रापि दोषः। प्रधानत्वसम्बन्धः अपि न सम्भवति। एवं तात्त्विके प्रश्नानां उत्तरपरम्परा अत्र ब्रह्मसूत्रेषु सम्यग् निरूपिता।