ਪ੍ਰਾਣਾਦਯੋ ਵਾਕ੍ਯਸ਼ੇषਾਤ੍
ਪ੍ਰਾਣ ਆਦਿ, ਕਿਉਂਕਿ ਬਾਕੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੋਂ।
ਜ੍ਯੋਤਿषੈਕੇषਾਮ੍ ਅਸਤ੍ਯਨ੍ਨੇ
ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਲਈ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸੱਚਾ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ।
ਕਾਰਣਤ੍ਵੇਨ ਚਾਕਾਸ਼ਾਦਿषੁ ਯਥਾਵ੍ਯਪਦਿष੍ਟੋਕ੍ਤੇਃ
ਅਤੇ ਕਿਉਂਕਿ, ਜਿਵੇਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਆਕਾਸ਼ ਆਦਿ ਕਾਰਨ ਵਜੋਂ ਉਲੇਖ ਕੀਤੇ ਹਨ।
ਸਮਾਕਰ੍षਾਤ੍
ਆਕਰਸ਼ਣ ਕਰਕੇ।
ਜਗਦ੍ਵਾਚਿਤ੍ਵਾਤ੍
ਕਿਉਂਕਿ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਆਇਆ ਹੈ।
ਜੀਵਮੁਖ੍ਯਪ੍ਰਾਣਲਿਙ੍ਗਾਨ੍ ਨੇਤਿ ਚੇਤ੍ ਤਦ੍ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਤਮ੍
ਜੇ ਕਿਹਾ ਜਾਵੇ ਕਿ ਨਿਸ਼ਾਨ ਜੀਵ ਤੇ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਾਣ ਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਮਝਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਨ੍ਯਾਰ੍ਥਂ ਤੁ ਜੈਮਿਨਿਃ ਪ੍ਰਸ਼੍ਨਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਨਾਭ੍ਯਾਮ੍ ਅਪਿ ਚੈਵਮ੍ ਏਕੇ
ਪਰ ਜੈਮੀਨੀ ਦੇ ਮਤ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹਦਾ ਹੋਰ ਉਦੇਸ਼ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਤੇ ਵਿਆਖਿਆ ਤੋਂ ਇਹ ਗੱਲ ਸਪਸ਼ਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਕੁਝ ਹੋਰ ਵਿਦਵਾਨ ਵੀ ਇਹੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਵਾਕ੍ਯਾਨ੍ਵਯਾਤ੍
ਕਿਉਂਕਿ ਵਾਕਾਂ ਦੇ ਆਪਸੀ ਸੰਬੰਧ ਕਰਕੇ।
ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਸਿਦ੍ਧੇਰ੍ ਲਿਙ੍ਗਮ੍ ਆਸ਼੍ਮਰਥ੍ਯਃ
ਆਸ਼ਮਰਥਿਆ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨਾਲ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਉਤ੍ਕ੍ਰਮਿष੍ਯਤ ਏਵਂ ਭਾਵਾਦ੍ ਇਤ੍ਯ੍ ਔਡੁਲੋਮਿਃ
ਔਡੁਲੋਮੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਇਸ ਹਾਲਤ ਕਰਕੇ।
ਅਵਸ੍ਥਿਤੇਰ੍ ਇਤਿ ਕਾਸ਼ਕृਤ੍ਸ੍ਨਃ
ਕਾਸ਼ਕ੍ਰਿਤਸਨਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦੀ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਅਵਸਥਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਕृਤਿਸ਼੍ ਚ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਦृष੍ਟਾਨ੍ਤਾਨੁਪਰੋਧਾਤ੍
ਅਸਲ ਸਰੂਪ ਵੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਤੇ ਉਦਾਹਰਣ ਤੋਂ ਕੋਈ ਵਿਰੋਧ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਅਭਿਧ੍ਯੋਪਦੇਸ਼ਾਚ੍ ਚ
ਇਰਾਦੇ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਕਰਕੇ ਵੀ।
ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਚ੍ ਚੋਭਯਾਮ੍ਨਾਨਾਤ੍
ਤੇ ਦੋਵੇਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਦੱਸਦੀਆਂ ਹਨ।
ਆਤ੍ਮਕृਤੇਃ
ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਆਤਮਕ ਲਾਭ ਲਈ ਹੈ।
ਪਰਿਣਾਮਾਤ੍
ਕਿਉਂਕਿ ਬਦਲਾਅ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਯੋਨਿਸ਼੍ ਚ ਹਿ ਗੀਯਤੇ
ਅਤੇ, ਸਰੋਤ ਦੀ ਵੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਏਤੇਨ ਸਰ੍ਵੇ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਤਾ ਵ੍ਯਾਖ੍ਯਾਤਾਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਸ੍ਮृਤ੍ਯਨਵਕਾਸ਼ਦੋषਪ੍ਰਸਙ੍ਗ ਇਤਿ ਚੇਨ੍ ਨਾਨ੍ਯਸ੍ਮृਤ੍ਯਨਵਕਾਸ਼ਦੋषਪ੍ਰਸਙ੍ਗਾਤ੍
ਜੇ ਇਹ ਆਖਿਆ ਜਾਵੇ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਸ੍ਰੁਤੀ ਲਈ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ, ਤਾਂ ਇਹ ਗਲਤ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਘਾਟੀ ਹੋਰ ਸ੍ਰੁਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਇਤਰੇषਾਂ ਚਾਨੁਪਲਬ੍ਧੇਃ
ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਲੱਗਦਾ।
ਏਤੇਨ ਯੋਗਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਕ੍ਤਃ
ਇਸ ਨਾਲ, ਯੋਗ ਦਾ ਉੱਤਰ ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਨ ਵਿਲਕ੍ਸ਼ਣਤ੍ਵਾਦ੍ ਅਸ੍ਯ ਤਥਾਤ੍ਵਂ ਚ ਸ਼ਬ੍ਦਾਤ੍
ਇਸ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਵੱਖਰਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਸ਼ਬਦ ਵੀ ਇਹੀ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਅਭਿਮਾਨਿਵ੍ਯਪਦੇਸ਼ਸ੍ ਤੁ ਵਿਸ਼ੇषਾਨੁਗਤਿਭ੍ਯਾਮ੍
ਪਰ ਪਛਾਣ ਦੀ ਗੱਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਤੁ
ਪਰ ਇਹ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਸਦ੍ ਇਤਿ ਚੇਨ੍ ਨ ਪ੍ਰਤਿषੇਧਮਾਤ੍ਰਤ੍ਵਾਤ੍
ਜੇ ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਵੇ ਕਿ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਤਾਂ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਿਰਫ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ।
ਅਪੀਤੌ ਤਦ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਙ੍ਗਾਦ੍ ਅਸਮਞ੍ਜਸਮ੍
ਖਾਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹੀ ਨਤੀਜਾ ਆਵੇਗਾ, ਜੋ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।
ਨ ਤੁ ਦृष੍ਟਾਨ੍ਤਭਾਵਾਤ੍
ਪਰ ਇਹ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਲਈ ਕੋਈ ਮਿਲਦਾ ਉਦਾਹਰਨ ਨਹੀਂ।
ਸ੍ਵਪਕ੍ਸ਼ਦੋषਾਚ੍ ਚ
ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਖਾਮੀਆਂ ਹੋਣ ਕਰਕੇ।
ਤਰ੍ਕਾਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਨਾਦ੍ ਅਪਿ
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਤਰਕ ਦੀ ਕੋਈ ਪੱਕੀ ਨੀਂਹ ਨਹੀਂ।
ਅਨ੍ਯਥਾਨੁਮੇਯਮ੍ ਇਤਿ ਚੇਦ੍ ਏਵਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਅਨਿਰ੍ਮੋਕ੍ਸ਼ਪ੍ਰਸਙ੍ਗਃ
ਜੇ ਹੋਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅਨੁਮਾਨ ਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਅਣਮੁਕਤੀ ਦਾ ਅੰਤ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ।