ਇਹ ਸਭ ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦਾਂ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ, ਮਹਾਨ ਆਚਾਰਿਆਂ ਨੇ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜਿਹੜੀਆਂ ਹੋਰ ਬਚੀ ਹੋਈਆਂ ਮਤਾਂ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸਵੀਕਾਰਤਾ ਵੀ ਇਥੇ ਸਮਝਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਨੁਭਵ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਅਦ੍ਵੈਤਤਾ ਕਰਕੇ ਮੰਨੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਵਾਂਗ ਹੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਪਰ ਸੱਚਾਈ ਇਹ ਹੈ ਕਿ 'ਉਤਪੱਤੀ' ਆਦਿ ਸ਼ਬਦਾਂ ਰਾਹੀਂ ਉਸ ਦੀ ਅਦ੍ਵੈਤਤਾ ਸਾਬਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਅਨੁਭਵ ਸਿਰਫ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, 'ਦੂਜਾ' ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਹੋਰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਆਖੇ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਅਸਤਿਤਵਹੀਨ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਠੀਕ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਵਾਕ ਦੇ ਬਾਕੀ ਹਿੱਸੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਰਾਹੀਂ ਹੋਰ ਗੁਣ ਦਰਸਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਕਪੜੇ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਪੜਾ ਧਾਗਿਆਂ ਤੋਂ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਂਝ ਸਾਹ ਆਦਿ ਨਾਲ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸਾਹ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤੱਤ। ਪਰ ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਵਸਤੂ ਨੂੰ 'ਦੂਜਾ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੁਝ ਖਾਮੀਆਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਾਰਵਾਈ ਅਸੰਭਵ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫਿਰ ਵੀ, ਕੁਝ ਵਧੀਕ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਫ਼ਰਕ ਸਪਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਰ ਪੱਥਰ ਆਦਿ ਵਾਲੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਜੇ ਕੋਈ ਆਖੇ ਕਿ ਵਿਘਟਨ (ਨਾਸ਼) ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਠੀਕ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਦੁੱਧ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਜੋ ਰੂਪ ਬਦਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਮਿਟਦਾ ਨਹੀਂ। ਇਹੀ ਹਾਲਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਮੰਨ ਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਜਾਂ ਤਾਂ ਹਰ ਥਾਂ ਫੈਲਾਅ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਜਾਂ ਫਿਰ ਅਖੰਡਤਾ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਪਰ, ਸ਼ਾਸਤਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਸਾਰਾ ਗਿਆਨ 'ਸ਼ਬਦ' ਤੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਆਤਮਾ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗੁਣ ਵੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਵਿਰੋਧੀ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਵੀ ਖਾਮੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਗੁਣ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਅਨੁਭਵ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਆਖੇ ਕਿ ਆਤਮਾ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ, ਤਾਂ ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸਮਝਾਇਆ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਇਹ ਠੀਕ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਾਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਿਸੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਹੈ। ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਰਚਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਖੇਡ ਵਾਂਗ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੱਥੇ ਵੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੱਖਪਾਤ ਜਾਂ ਨਿਰਦਯਤਾ ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਹੋਰ ਕਾਰਕਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਆਖੇ ਕਿ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਠੀਕ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਜਵਾਬ ਹੈ: ਆਦਿਕਾਲ ਤੋਂ ਇਹੀ ਚਲਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜਿਹਾ ਅਨੁਭਵ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਗੁਣ ਇੱਥੇ ਸੰਭਵ ਹਨ। ਪਰ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਆਖੇ ਕਿ ਵਿਵਸਥਾ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਤਰਕ ਮੰਨਣਯੋਗ ਨਹੀਂ ਅਤੇ ਕੋਈ ਕਰਿਆ ਨਹੀਂ। ਜੇਕਰ ਦੁੱਧ ਤੇ ਪਾਣੀ ਵਾਂਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਵਿਰੋਧ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਵਿਛੋੜਾ ਸਾਬਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਨਾਂ ਹੀ ਨਿਰਭਰਤਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਘਾਹ ਆਦਿ ਵਾਂਗ ਨਹੀਂ। ਜੇਕਰ ਮਨੁੱਖ ਤੇ ਪੱਥਰ ਵਾਂਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਦ ਵੀ ਵਿਰੋਧ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਸੱਤਾ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਵੀ ਨਹੀਂ ਬਣਦਾ। ਹੋਰ ਤਰਕਾਂ 'ਚ, ਗਿਆਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਕਰਕੇ, ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਦਾ। ਜੇਕਰ ਮੰਨ ਵੀ ਲਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਵੀ ਵਸਤੂ ਦਾ ਅਸਤਿਤਵ ਨਹੀਂ। ਵਿਰੋਧ ਕਰਕੇ, ਇਹ ਅਯੁਕਤ ਹੈ। ਜਾਂ, ਵੱਡਾ ਤੇ ਲੰਮਾ, ਛੋਟਾ ਤੇ ਨਿੱਕਾ—ਇਹਨਾਂ ਵਾਂਗ। ਦੋਵੇਂ ਪਾਸਿਆਂ ਵਿਅਪਾਰ ਨਹੀਂ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਮਾਨਤਾ ਕਰਕੇ ਅਨੁਭਵ ਦੀ ਸਵੀਕਾਰਤਾ ਵਿੱਚ, ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਦਾ। ਅਸਤਿਤਵ ਸਦਾ ਕਾਇਮ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਰੂਪ ਆਦਿ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਉਲਟ ਨਤੀਜੇ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਦੋਵੇਂ ਪਾਸਿਆਂ ਖਾਮੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਪੂਰਨ ਅਨਾਸਕਤਾ ਕਰਕੇ, ਪੂਰੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸਾਰੇ ਵਾਦਾਂ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਆਚਾਰਿਆਂ ਨੇ ਸੱਚ ਦੀ ਪੱਕੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਹੈ: ਆਤਮਾ ਸਦਾ-ਅਸਤਿਤਵ ਵਾਲੀ, ਅਨਾਦੀ, ਸਵੈਤੰਤ੍ਰ ਅਤੇ ਸਰਬਗੁਣ-ਸੰਪੰਨ ਹੈ।