अन्याधिष्ठिते पूर्ववदभिलापात्
जेव्हा दुसऱ्या आधारावर असते, तेव्हा पूर्वीप्रमाणेच बोलले जाते.
अशुद्धम् इति चेन् न शब्दात्
कोणी म्हणाले अपवित्र आहे, तर तसे नाही, कारण शब्दात तसे नाही.
रेतःसिग्योगो ऽथ
मग वीर्याशी संबंध येतो.
योनेःशरीरम्
गर्भातून शरीर मिळते.
सन्ध्ये सृष्टिराह हि
मधल्या अवस्थेत सृष्टी होते असे सांगितले आहे.
निर्मातारं चैके पुत्रादयश् च
काही जण निर्माण करणारा, तसेच पुत्र वगैरेही सांगतात.
मायामात्रं तु कार्त्स्न्येनानभिव्यक्तस्वरूपत्वात्
पण ते फक्त माया आहे, कारण त्याचे खरे स्वरूप पूर्णपणे प्रकट होत नाही.
पराभिध्यानात् तु तिरोहितं ततो ह्यस्य बन्धविपर्ययौ
पण दुसऱ्याच्या इच्छेमुळे ते लपवले जाते; कारण त्यातूनच बंधन आणि त्याचे विरुद्ध येते.
देहयोगाद्वा सो ऽपि
किंवा शरीराशी संबंध आल्यामुळे तेही होते.
सूचकश् च हि श्रुतेराचक्षते च तद्विदः
कारण त्याचा इशारा श्रुतीत आहे आणि जाणणारे तसे सांगतात.
तदभावो नाडीषु तच्छ्रुतेरात्मनि च
त्याचा अभाव नाड्यांमध्ये आहे, तसेच त्या श्रुतीनुसार आत्म्यातही आहे.
अतः प्रबोधो ऽस्मात्
म्हणून जागृती याच्यापासून होते.
स एव तु कर्मानुस्मृतिशब्दविधिभ्यः
पण तेच असते, कारण कर्म, स्मरण आणि श्रुतीचे आदेश.
मुग्धेर्ऽधसंपत्तिः परिशेषात्
मूढ असणाऱ्याला अर्धवटच प्राप्ती होते, कारण उरलेले राहते.
न स्थानतो ऽपि परस्योभयलिङ्गं सर्वत्र हि
स्थानानुसार सुद्धा, दोन्हींच्या विशेष लक्षणांचा दुसऱ्यावर उपयोग होत नाही, कारण अशी चिन्हे सर्वत्र दिसतात.
भेदाद् इति चेन् न प्रत्येकमतद्वचनात्
जर कोणी म्हणाले की हा फरकामुळे आहे, तर तसे नाही, कारण प्रत्येक ठिकाणी असे सांगितलेले नाही.
अपि चैवम् एके
तरीही, काहीजण असे मत मांडतात.
अरूपवदेव हि तत्प्रधानत्वात्
खरं तर, ते निराकारासारखेच आहे, कारण त्यात तेच मुख्य आहे.
प्रकाशवच्चावैयर्थ्यात्
ते प्रकाशासारखे आहे, कारण अन्यथा त्याचा काही उपयोग राहणार नाही.
आह च तन्मात्रम्
तो देखील फक्त तेच आहे असे सांगतो.
दर्शयति चाथो अपि स्मर्यते
तो असे दाखवतो आणि हे स्मरणातही आहे.
अत एव चोपमा सूर्यकादिवत्
म्हणूनच, सूर्य आणि त्याच्या किरणांप्रमाणेच तुलना केली जाते.
अम्बुवदग्रहणात् तु न तथात्वम्
पण पाण्याचा भाग घेतला जात नाही, म्हणून ते अगदी तसेच नाही.
वृद्धिह्रासभाक्त्वमन्तर्भावादुभयसामञ्जस्यादेवं दर्शनाच् च
वाढ आणि घट यात समाविष्ट आहेत, दोन्हींत सुसंगती आहे, आणि तसेच दिसून येते.
प्रकृतैतावत्त्वं हि प्रतिषेधति ततो ब्रवीति च भूयः
विषय इथेच मर्यादित आहे, कारण अधिक नाकारले जाते आणि नंतर पुढे सांगितले जाते.
तदव्यक्तमाह हि
खरंच, ते अव्यक्त आहे असे सांगितले आहे.
अपि संराधने प्रत्यक्षानुमानाभ्याम्
पूजा करताना देखील, ते प्रत्यक्ष आणि अनुमानाने स्पष्ट होते.
प्रकाशादिवच्चावैशेष्यं प्रकाशश् च कर्मण्यभ्यासात्
ते प्रकाशासारखेच भेदरहित आहे; आणि प्रकाश कृतीत वारंवार दिसतो.
अतो ऽनन्तेन तथा हि लिङ्गम्
म्हणून, ते अनंत आहे, कारण अशीच खूण आहे.
उभयव्यपदेशात्त्वहिकुण्डलवत्
दोन्हींचा उल्लेख केला जातो, जसे सर्प आणि त्याच्या वेटोळ्यासारखे.