തദഭാവോ നാഡീഷു തച്ഛ്രുതേരാത്മനി ച
അത് നാഡികളിലും ആത്മാവിലും ഇല്ലെന്ന് ആ ശാസ്ത്രം പറയുന്നു.
അതഃ പ്രബോധോ ഽസ്മാത്
അതുകൊണ്ടാണ് ബോധം ഉണ്ടാകുന്നത്.
സ ഏവ തു കര്മാനുസ്മൃതിശബ്ദവിധിഭ്യഃ
കർമ്മം, ഓർമ്മ, ശാസ്ത്രവിഹിതം എന്നിവ കൊണ്ടു അതേതന്നെയാണ്.
മുഗ്ധേര്ഽധസംപത്തിഃ പരിശേഷാത്
മൂഢനു ഭാഗികമായ ഫലമേ ലഭിക്കുക, ശേഷിച്ചതു കൊണ്ടാണ്.
ന സ്ഥാനതോ ഽപി പരസ്യോഭയലിങ്ഗം സര്വത്ര ഹി
സ്ഥലത്തെ ആശ്രയിച്ചിട്ടും, രണ്ടിന്റെയും ലക്ഷണങ്ങൾ പരസ്പരം ബാധകമല്ല, കാരണം അത്തരം ലക്ഷണങ്ങൾ എല്ലായിടത്തും കാണാം.
ഭേദാദ് ഇതി ചേന് ന പ്രത്യേകമതദ്വചനാത്
വ്യത്യാസം കൊണ്ടാണെന്നു വാദിച്ചാൽ, അങ്ങനെ അല്ല, കാരണം ഓരോ സാഹചര്യത്തിലും അതിനെ കുറിച്ച് ശാസ്ത്രം പറയുന്നില്ല.
അപി ചൈവമ് ഏകേ
ഇങ്ങനെ ചിലർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു.
അരൂപവദേവ ഹി തത്പ്രധാനത്വാത്
അത് രൂപരഹിതംപോലെയാണ്, കാരണം അതാണ് പ്രധാനമായത്.
പ്രകാശവച്ചാവൈയര്ഥ്യാത്
അത് പ്രകാശംപോലെയാണ്, ഇല്ലെങ്കിൽ അതിന് അർത്ഥമില്ലാതിരിക്കും.
ആഹ ച തന്മാത്രമ്
അത് മാത്രം ആണെന്ന് അവൻ പ്രസ്താവിക്കുന്നു.
ദര്ശയതി ചാഥോ അപി സ്മര്യതേ
അവൻ ഇങ്ങനെ കാണിക്കുന്നു, കൂടാതെ അത് ഓർമ്മിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.
അത ഏവ ചോപമാ സൂര്യകാദിവത്
അതുകൊണ്ടാണ് സൂര്യനും അതിന്റെ കിരണങ്ങളും പോലുള്ള ഉപമ ഉപയോഗിക്കുന്നത്.
അമ്ബുവദഗ്രഹണാത് തു ന തഥാത്വമ്
എന്നാൽ, വെള്ളം ഉൾക്കൊള്ളുന്നില്ലാത്തതിനാൽ, അതുപോലെയല്ല.
വൃദ്ധിഹ്രാസഭാക്ത്വമന്തര്ഭാവാദുഭയസാമഞ്ജസ്യാദേവം ദര്ശനാച് ച
വളർച്ചയും കുറവുമൊക്കെ ഉൾപ്പെടുന്നതും, രണ്ടിനും തമ്മിൽ സൌഹൃദം കാണപ്പെടുന്നതും കാരണം, അങ്ങനെ കാണുന്നു.
പ്രകൃതൈതാവത്ത്വം ഹി പ്രതിഷേധതി തതോ ബ്രവീതി ച ഭൂയഃ
വിഷയം ഇത്രയോളം മാത്രമാണെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു, അതിൽ കൂടുതൽ ഇല്ലെന്ന് നിരാകരിക്കുകയും, പിന്നെയും വിശദീകരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
തദവ്യക്തമാഹ ഹി
അത് വ്യക്തമല്ലാത്തതാണെന്ന് പറയുന്നു.
അപി സംരാധനേ പ്രത്യക്ഷാനുമാനാഭ്യാമ്
സന്തോഷിപ്പിക്കുന്നതിലും, അത് നേരിട്ട് അനുഭവത്തിലും അനുമാനത്തിലും വ്യക്തമാണ്.
പ്രകാശാദിവച്ചാവൈശേഷ്യം പ്രകാശശ് ച കര്മണ്യഭ്യാസാത്
അത് പ്രകാശം പോലെയും മറ്റും വ്യത്യാസമില്ലാത്തതാണ്; പ്രകാശം പ്രവർത്തിയിൽ ആവർത്തനമായി കാണുന്നു.
അതോ ഽനന്തേന തഥാ ഹി ലിങ്ഗമ്
അതുകൊണ്ട് അത് അനന്തമാണ്, കാരണം അങ്ങനെയാണ് സൂചന.
ഉഭയവ്യപദേശാത്ത്വഹികുണ്ഡലവത്
രണ്ടിനും പേരിടുന്നത് ഉണ്ട്, പാമ്പും അതിന്റെ വളയും പോലെയാണ്.
പ്രകാശാശ്രയവദ്വാ തേജസ്ത്വാത്
അല്ലെങ്കിൽ, പ്രകാശത്തിന്റെ ആശ്രയംപോലെയും, അതിന് പ്രകാശസ്വഭാവം ഉള്ളതിനാലും.
പൂര്വവദ്വാ
അല്ലെങ്കിൽ, മുമ്പേ പറഞ്ഞതുപോലെ.
പ്രതിഷേധാച് ച
നിരോധനം കൊണ്ടും അതുപോലെ.
പരമതസ്സേതൂന്മാനസംബന്ധഭേദവ്യപദേശേഭ്യഃ
എതിര്വാദിയുടെ അഭിപ്രായം അളവ്, ബന്ധം, പേരിടല് എന്നിവയിലെ വ്യത്യാസങ്ങള് കൊണ്ടു തള്ളപ്പെടുന്നു.
സാമാന്യാത് തു
പക്ഷേ, പൊതുവായതുകൊണ്ടാണ്.
ബുദ്ധ്യര്ഥഃ പാദവത്
അത് ബുദ്ധിക്കായി, കാലിന്റെ പോലെ.
സ്ഥാനവിശേഷാത്പ്രകാശാദിവത്
പ്രത്യേക സ്ഥാനം കൊണ്ടാണ്, പ്രകാശം പോലുള്ളവയില് കാണുന്നതുപോലെ.
ഉപപത്തേശ് ച
ഉചിതമാണെന്നും.
തഥാന്യപ്രതിഷേധാത്
അതുപോലെ, മറ്റൊന്നിനെ കുറിച്ച് നിരോധനം ഇല്ലാത്തതിനാലും.
അനേന സര്വഗതത്വമായാമശബ്ദാദിഭ്യഃ
ഇതിലൂടെ, 'ആകാശം' പോലുള്ള വാക്കുകള് കൊണ്ടും മറ്റും സർവ്വവ്യാപ്തി മനസ്സിലാക്കാം.