એતેન શિષ્ટાપરિગ્રહા અપિ વ્યાખ્યાતાઃ
આથી, બાકી રહેલા બીજા મતોની સ્વીકાર્યતા પણ સમજાઈ જાય છે.
ભોક્ત્રાપત્તેર્ અવિભાગશ્ ચેત્ સ્યાલ્ લોકવત્
જો અનુભવનારની અદૃશ્યતા ભેદના અભાવને કારણે હોય, તો એ જગત જેવી જ ગણાશે.
તદનન્યત્વમ્ આરમ્ભણશબ્દાદિભ્યઃ
એનું અભેદ 'ઉત્પત્તિ' જેવા શબ્દોથી સાબિત થાય છે.
ભાવે ચોપલબ્ધેઃ
અને હાજરીમાં જ અનુભવ થતો જોવા મળે છે.
સત્વાચ્ ચાપરસ્ય
અને બીજું પણ અસ્તિત્વ ધરાવે છે.
અસદ્વ્યપદેશાન્ નેતિ ચેન્ ન ધર્માન્તરેણ વાક્યશેષાદ્યુક્તેઃ શબ્દાન્તરાચ્ ચ
જો કોઈ કહે કે એને અસ્તિત્વહીન કહેવાયું છે, તો એવું નથી, કારણ કે વાક્યના બાકીના ભાગ અને બીજા શબ્દોથી બીજું ગુણ દર્શાવવામાં આવ્યું છે.
પટવચ્ ચ
અને એ કપડાની જેમ છે.
યથા ચ પ્રાણાદિઃ
અને જેમ શ્વાસ વગેરેમાં છે તેમ.
ઇતરવ્યપદેશાદ્ ધિતાકરણાદિદોષપ્રસક્તિઃ
બીજું નામ આપવામાં આવતાં, કાર્યની અશક્યતા જેવા દોષો ઊભા થાય છે.
અધિકં તુ ભેદનિર્દેશાત્
પણ અહીં કંઈક વધારાનું છે, કારણ કે ભેદ સ્પષ્ટ જણાવાયો છે.
અશ્માદિવચ્ ચ તદનુપપત્તિઃ
અને પથ્થર વગેરેની જેમ, એ શક્ય નથી.
ઉપસંહારદર્શનાન્ નેતિ ચેન્ ન ક્ષીરવદ્ ધિ
જો કોઈ કહે કે વિલય થતો જોવા મળે છે, તો એવું નથી, કારણ કે એ દૂધ જેવી સ્થિતિ છે.
દેવાદિવદ્ અપિ લોકે
દેવતાઓ અને અન્ય લોકો જેમ, એ જ રીતે દુનિયામાં પણ છે.
કૃત્સ્નપ્રસક્તિર્ નિરવયવત્વશબ્દકોપો વા
નહીં તો આખું જ લાગુ પડી જાય અથવા ભાગરહિત હોવાનો ઉલ્લેખ વિરોધાભાસ ઉભો કરે.
શ્રુતેસ્ તુ શબ્દમૂલત્વાત્
પણ શાસ્ત્રના આધારથી, કારણ કે તેનું મૂળ શબ્દ છે.
આત્મનિ ચૈવં વિચિત્રાશ્ ચ હિ
અને આત્મામાં પણ આવા અનેક પ્રકારના ગુણો જોવા મળે છે.
સ્વપક્ષદોષાચ્ ચ
અને વિરોધી પક્ષમાં ખામી હોવાથી પણ.
સર્વોપેતા ચ તદ્દર્શનાત્
અને કારણ કે બધાં ગુણો તેમાં જોવા મળે છે.
વિકરણત્વાન્ નેતિ ચેત્ તદ્ ઉક્તમ્
જો કહે કે, 'ઇન્દ્રિયો નથી એટલે શક્ય નથી,' તો એ પહેલેથી જ સમજાવવામાં આવ્યું છે.
ન પ્રયોજનવત્ત્વાત્
નહીં, કારણ કે તેમાં હેતુ છે.
લોકવત્ તુ લીલાકૈવલ્યમ્
પણ દુનિયામાં જેમ, એ માત્ર રમણ માટે જ છે.
વૈષમ્યનૈર્ઘૃણ્યે ન સાપેક્ષત્વાત્ તથા હિ દર્શયતિ
આપક્ષપાત કે ક્રૂરતાથી નહીં, પણ કારણ કે તે અન્ય પર આધાર રાખે છે; શાસ્ત્ર પણ એવું જ બતાવે છે.
ન કર્માવિભાગાદ્ ઇતિ ચેન્ નાનાદિત્વાદ્ ઉપપદ્યતે ચાપ્ય્ ઉપલભ્યતે ચ
જો કહે કે, 'કર્મના વિભાજન ન થવાથી નહીં,' તો અનાદિત્વને લીધે એ યોગ્ય છે અને અનુભવમાં પણ આવે છે.
સર્વધર્મોપપત્તેશ્ ચ
અને બધાં ગુણો શક્ય છે એ પણ જોવા મળે છે.
રચનાનુપપત્તેશ્ ચ નાનુમાનં પ્રવૃત્તેશ્ ચ
અને રચના શક્ય નથી, એટલે અનુમાન માન્ય નથી; અને પ્રવૃત્તિ પણ નથી.
પયો ઽમ્બુવચ્ ચેત્ તત્રાપિ
જો કહે કે, 'દૂધ અને પાણી જેવું,' તો ત્યાં પણ એ જ પ્રશ્ન છે.
વ્યતિરેકાનવસ્થિતેશ્ ચાનપેક્ષત્વાત્
અને વિભાજન સાબિત નથી, તેમજ આધાર પણ નથી.
અન્યત્રાભાવાચ્ ચ ન તૃણાદિવત્
અને બીજે ક્યાંય જોવા મળતું નથી, એટલે તે ઘાસ વગેરે જેવું નથી.
પુરુષાશ્મવદ્ ઇતિ ચેત્ તથાપિ
જો કહે કે, 'માણસ અને પથ્થર જેવું,' તો પણ એ જ પ્રશ્ન રહે છે.
અઙ્ગિત્વાનુપપત્તેશ્ ચ
અને મુખ્યત્વનો સંબંધ શક્ય નથી.