ਸ਼੍ਰੀਵਿष੍ਣੁਸਹਸ੍ਰਨਾਮਸ੍ਤੋਤ੍ਰਮ੍

ਭੂਤਭਵ੍ਯਭਵਨ੍ਨਾਥਃ ਪਵਨਃ ਪਾਵਨੋऽਨਲਃ । ਕਾਮਹਾ ਕਾਮਕृਤ੍ਕਾਨ੍ਤਃ ਕਾਮਃ ਕਾਮਪ੍ਰਦਃ ਪ੍ਰਭੁਃ

ਉਹ ਜੋ ਹੋਏ, ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਹੁਣ ਮੌਜੂਦ ਸਭ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਜੋ ਹਵਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਅੱਗ ਹੈ। ਜੋ ਇੱਛਾ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਦਾ ਪਿਆਰਾ, ਆਪ ਹੀ ਇੱਛਾ ਹੈ, ਇੱਛਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸਰਵ-ਸ਼ਕਤੀਮਾਨ ਹੈ।

ਯੁਗਾਦਿਕृਦ੍ਯੁਗਾਵਰ੍ਤੋ ਨੈਕਮਾਯੋ ਮਹਾਸ਼ਨਃ । ਅਦृਸ਼੍ਯੋ ਵ੍ਯਕ੍ਤਰੂਪਸ਼੍ਚ ਸਹਸ੍ਰਜਿਦਨਨ੍ਤਜਿਤ੍

ਉਹ ਯੁਗਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਮੇਂ ਦੇ ਚੱਕਰਾਂ ਨੂੰ ਘੁੰਮਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਅਨੇਕ ਮਾਇਆ ਰਚਣ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਖਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਹੈ ਪਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਵੀ ਹੈ। ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਅੰਤਹੀਨ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਇष੍ਟੋऽਵਿਸ਼ਿष੍ਟਃ ਸ਼ਿष੍ਟੇष੍ਟਃ ਸ਼ਿਖਣ੍ਡੀ ਨਹੁषੋ ਵृषਃ । ਕ੍ਰੋਧਹਾ ਕ੍ਰੋਧਕृਤ੍ਕਰ੍ਤਾ ਵਿਸ਼੍ਵਬਾਹੁਰ੍ਮਹੀਧਰਃ

ਉਹ ਸਭ ਦੀ ਇੱਛਾ ਹੈ, ਪਰ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਨਹੀਂ। ਉੱਚ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਚੋਟੀ ਵਾਲਾ, ਨਹੁਸ਼ ਦਾ ਵੰਸ਼ਜ, ਧਰਮ ਵਾਲਾ। ਉਹ ਗੁੱਸੇ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਗੁੱਸਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਹਨ ਅਤੇ ਜੋ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਥਾਮਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਅਚ੍ਯੁਤਃ ਪ੍ਰਥਿਤਃ ਪ੍ਰਾਣਃ ਪ੍ਰਾਣਦੋ ਵਾਸਵਾਨੁਜਃ । ਅਪਾਂਨਿਧਿਰਧਿष੍ਠਾਨਮਪ੍ਰਮਤ੍ਤਃ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਿਤਃ

ਉਹ ਕਦੇ ਨਾ ਡੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਨੂੰ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ, ਜੀਵਨ ਦੀ ਸਾਸ਼, ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਵਾਸਵ ਦਾ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਹੈ। ਉਹ ਪਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ, ਆਧਾਰ, ਸਦਾ ਚੌਕਸ ਅਤੇ ਪੱਕਾ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

ਸ੍ਕਨ੍ਦਃ ਸ੍ਕਨ੍ਦਧਰੋ ਧੁਰ੍ਯੋ ਵਰਦੋ ਵਾਯੁਵਾਹਨਃ । ਵਾਸੁਦੇਵੋ ਬृਹਦ੍ਭਾਨੁਰਾਦਿਦੇਵਃ ਪੁਰਨ੍ਦਰਃ

ਉਹ ਸਕੰਦ ਹੈ, ਸਕੰਦ ਨੂੰ ਥਾਮਣ ਵਾਲਾ, ਭਾਰ ਠਾਣ ਵਾਲਾ, ਵਰ ਦਿੰਣ ਵਾਲਾ, ਹਵਾ ਨਾਲ ਚਲਣ ਵਾਲਾ। ਵਾਸੁਦੇਵ, ਵੱਡੀ ਚਮਕ ਵਾਲਾ, ਪਹਿਲਾ ਦੇਵਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਅਸ਼ੋਕਸ੍ਤਾਰਣਸ੍ਤਾਰਃ ਸ਼ੂਰਃ ਸ਼ੌਰਿਰ੍ਜਨੇਸ਼੍ਵਰਃ । ਅਨੁਕੂਲਃ ਸ਼ਤਾਵਰ੍ਤਃ ਪਦ੍ਮੀ ਪਦ੍ਮਨਿਭੇਕ੍ਸ਼ਣਃ

ਉਹ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਸਭ ਨੂੰ ਪਾਰ ਲੰਘਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਬਚਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਹੈ, ਸ਼ੂਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ, ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ; ਹਮੇਸ਼ਾ ਭਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸੌ ਵਾਰੀ ਘੁੰਮਣ ਵਾਲਾ, ਕੰਵਲ ਵਰਗਾ ਹੱਥ ਵਾਲਾ ਤੇ ਕੰਵਲ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਪਦ੍ਮਨਾਭੋऽਰਵਿਨ੍ਦਾਕ੍ਸ਼ਃ ਪਦ੍ਮਗਰ੍ਭਃ ਸ਼ਰੀਰਭृਤ੍ । ਮਹਰ੍ਦ੍ਧਿਰृਦ੍ਧੋ ਵृਦ੍ਧਾਤ੍ਮਾ ਮਹਾਕ੍ਸ਼ੋ ਗਰੁਡਧ੍ਵਜਃ

ਉਸ ਦੀ ਨਾਭੀ ਵਿੱਚ ਕੰਵਲ ਹੈ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਕੰਵਲ ਵਰਗੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਕੰਵਲ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਹੈ, ਸਰੀਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ, ਧਨ-ਦੌਲਤ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਪੁਰਾਤਨ ਆਤਮਾ, ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਤੇ ਗਰੁੜ ਦਾ ਝੰਡਾ ਲਿਆਂਦਾ ਹੈ।

ਅਤੁਲਃ ਸ਼ਰਭੋ ਭੀਮਃ ਸਮਯਜ੍ਞੋ ਹਵਿਰ੍ਹਰਿਃ । ਸਰ੍ਵਲਕ੍ਸ਼ਣਲਕ੍ਸ਼ਣ੍ਯੋ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਵਾਨ੍ ਸਮਿਤਿਞ੍ਜਯਃ

ਉਹ ਬੇਮਿਸਾਲ ਹੈ, ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਡਰਾਉਣਾ, ਸਮੇਂ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਹਵਨ ਦੀ ਭੇਟ ਲੈਣ ਵਾਲਾ, ਭੇਟਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ; ਹਰ ਚੰਗੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਲਕਸ਼ਮੀ ਵਾਲਾ ਤੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਵਿਕ੍ਸ਼ਰੋ ਰੋਹਿਤੋ ਮਾਰ੍ਗੋ ਹੇਤੁਰ੍ਦਾਮੋਦਰਃ ਸਹਃ । ਮਹੀਧਰੋ ਮਹਾਭਾਗੋ ਵੇਗਵਾਨਮਿਤਾਸ਼ਨਃ

ਉਹ ਅਟੱਲ ਹੈ, ਲਾਲ ਰੰਗ ਵਾਲਾ, ਸਹੀ ਰਸਤਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਹੋਣ ਦਾ ਕਾਰਨ, ਕਮਰ 'ਤੇ ਰੱਸੀ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਕੁਝ ਸਹਿਣ ਵਾਲਾ; ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਥਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਵੱਡੀ ਕਿਸਮਤ ਵਾਲਾ, ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਵਾਲਾ ਤੇ ਅਣਗਣ ਖਾਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਉਦ੍ਭਵਃ ਕ੍ਸ਼ੋਭਣੋ ਦੇਵਃ ਸ਼੍ਰੀਗਰ੍ਭਃ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ । ਕਰਣਂ ਕਾਰਣਂ ਕਰ੍ਤਾ ਵਿਕਰ੍ਤਾ ਗਹਨੋ ਗੁਹਃ

ਉਹ ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੈ, ਜੋ ਹਿਲਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਦਿਵ੍ਯ ਹੈ, ਜੋ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਦਾ ਜਣਨ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਰੱਬ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਧਨ ਹੈ, ਜੋ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਜੋ ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਵੱਖਰਾ ਰਚਨਹਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਅਪਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਅਜੋਕੇ ਹੈ।

ਵ੍ਯਵਸਾਯੋ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਾਨਃ ਸਂਸ੍ਥਾਨਃ ਸ੍ਥਾਨਦੋ ਧ੍ਰੁਵਃ । ਪਰਰ੍ਦ੍ਧਿਃ ਪਰਮਸ੍ਪष੍ਟਸ੍ਤੁष੍ਟਃ ਪੁष੍ਟਃ ਸ਼ੁਭੇਕ੍ਸ਼ਣਃ

ਉਹ ਜੋ ਪੱਕਾ ਇਰਾਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਨੀਵ ਹੈ, ਜੋ ਰੂਪ ਹੈ, ਜੋ ਥਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਦਾ ਟਿਕਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਫ-ਸੁਥਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਸ਼ੁਭ ਹੈ।

ਰਾਮੋ ਵਿਰਾਮੋ ਵਿਰਜੋ ਮਾਰ੍ਗੋ ਨੇਯੋ ਨਯੋऽਨਯਃ । (ਵਿਰਾਮੋ ਵਿਰਤੋ) ਵੀਰਃ ਸ਼ਕ੍ਤਿਮਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਧਰ੍ਮੋ ਧਰ੍ਮਵਿਦੁਤ੍ਤਮਃ

ਉਹ ਜੋ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਰੋਕ ਹੈ, ਜੋ ਵਾਸਨਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਜੋ ਰਾਹ ਹੈ, ਜੋ ਲੈ ਜਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਹੈ, ਜੋ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਨਹੀਂ, ਜੋ ਸ਼ੂਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਕਤੀਵਾਨਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਮ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗਾ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਵੈਕੁਣ੍ਠਃ ਪੁਰੁषਃ ਪ੍ਰਾਣਃ ਪ੍ਰਾਣਦਃ ਪ੍ਰਣਵਃ ਪृਥੁਃ । ਹਿਰਣ੍ਯਗਰ੍ਭਃ ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨੋ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤੋ ਵਾਯੁਰਧੋਕ੍ਸ਼ਜਃ

ਉਹ ਜੋ ਵੈਕੁੰਠ ਹੈ, ਜੋ ਸਰਬ-ਵਿਆਪਕ ਮਨੁੱਖ ਹੈ, ਜੋ ਜੀਵਨ-ਸਾਹ ਹੈ, ਜੋ ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਓਂਕਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੈ, ਜੋ ਸੋਨੇ ਦੀ ਜਣਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਜੋ ਹਵਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਤੇ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੈ।

ऋਤੁਃ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਃ ਕਾਲਃ ਪਰਮੇष੍ਠੀ ਪਰਿਗ੍ਰਹਃ । ਉਗ੍ਰਃ ਸਂਵਤ੍ਸਰੋ ਦਕ੍ਸ਼ੋ ਵਿਸ਼੍ਰਾਮੋ ਵਿਸ਼੍ਵਦਕ੍ਸ਼ਿਣਃ

ਉਹ ਮੌਸਮ ਹੈ, ਸੋਹਣੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸਮਾਂ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਸਭ ਕੁਝ ਆਪਣੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਤਿੱਖਾ ਹੈ, ਸਾਲ ਹੈ, ਚਤੁਰ ਹੈ, ਆਰਾਮ ਹੈ, ਅਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਚਤੁਰ ਹੈ।

ਵਿਸ੍ਤਾਰਃ ਸ੍ਥਾਵਰਸ੍ਥਾਣੁਃ ਪ੍ਰਮਾਣਂ ਬੀਜਮਵ੍ਯਯਮ੍ । ਅਰ੍ਥੋऽਨਰ੍ਥੋ ਮਹਾਕੋਸ਼ੋ ਮਹਾਭੋਗੋ ਮਹਾਧਨਃ

ਉਹ ਫੈਲਾਅ ਹੈ, ਅਡੋਲ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੈ, ਮਾਪ ਹੈ, ਅਟੱਲ ਬੀਜ ਹੈ; ਅਰਥ ਹੈ, ਅਨਰਥ ਹੈ, ਵੱਡਾ ਖਜਾਨਾ ਹੈ, ਵੱਡੀ ਰਸ ਹੈ, ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਦੌਲਤ ਹੈ।

ਅਨਿਰ੍ਵਿਣ੍ਣਃ ਸ੍ਥਵਿष੍ਠੋऽਭੂਰ੍ਧਰ੍ਮਯੂਪੋ ਮਹਾਮਖਃ । ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਨੇਮਿਰ੍ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰੀ ਕ੍ਸ਼ਮਃ ਕ੍ਸ਼ਾਮਃ ਸਮੀਹਨਃ

ਉਹ ਕਦੇ ਥੱਕਦਾ ਨਹੀਂ, ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਹੈ, ਧਰਤੀ ਹੈ, ਧਰਮ ਦਾ ਸਥੰਭ ਹੈ, ਵੱਡਾ ਯਜਨ ਹੈ; ਤਾਰਿਆਂ ਦੀ ਧੁਰੀ ਹੈ, ਤਾਰਿਆਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਧੀਰਜਵਾਨ ਹੈ, ਪਤਲਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਯਜ੍ਞ ਇਜ੍ਯੋ ਮਹੇਜ੍ਯਸ਼੍ਚ ਕ੍ਰਤੁਃ ਸਤ੍ਰਂ ਸਤਾਂ ਗਤਿਃ । ਸਰ੍ਵਦਰ੍ਸ਼ੀ ਵਿਮੁਕ੍ਤਾਤ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞੋ ਜ੍ਞਾਨਮੁਤ੍ਤਮਮ੍

ਉਹ ਯਜਨ ਹੈ, ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਵੱਡੀ ਪੂਜਾ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਕਰਮ ਹੈ, ਸਮੂਹ ਯਜਨ ਹੈ, ਚੰਗਿਆਂ ਦੀ ਰਹਿ ਹੈ; ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਮੁਕਤ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਗਿਆਨ ਹੈ।

ਸੁਵ੍ਰਤਃ ਸੁਮੁਖਃ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਃ ਸੁਘੋषਃ ਸੁਖਦਃ ਸੁਹृਤ੍ । ਮਨੋਹਰੋ ਜਿਤਕ੍ਰੋਧੋ ਵੀਰਬਾਹੁਰ੍ਵਿਦਾਰਣਃ

ਉਹ ਜੋ ਆਪਣੇ ਵਚਨਾਂ 'ਤੇ ਪੱਕਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਚਿਹਰਾ ਸੁਹਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਨਜ਼ੁਕ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਮਿੱਠੀ ਤੇ ਸੁਰੀਲੀ ਹੈ, ਜੋ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਚੰਗਾ ਦੋਸਤ ਹੈ; ਜੋ ਮਨ ਨੂੰ ਮੋਹ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਗੁੱਸੇ 'ਤੇ ਜਿੱਤ ਪਾਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਵੀਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਸ੍ਵਾਪਨਃ ਸ੍ਵਵਸ਼ੋ ਵ੍ਯਾਪੀ ਨੈਕਾਤ੍ਮਾ ਨੈਕਕਰ੍ਮਕृਤ੍ । ਵਤ੍ਸਰੋ ਵਤ੍ਸਲੋ ਵਤ੍ਸੀ ਰਤ੍ਨਗਰ੍ਭੋ ਧਨੇਸ਼੍ਵਰਃ

ਉਹ ਜੋ ਨੀਂਦ ਲਿਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਕਈ ਰੂਪ ਹਨ, ਜੋ ਕਈ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਸਾਲ ਹੈ, ਜੋ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਵੱਛਿਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਅੰਦਰ ਰਤਨ ਹੈ, ਜੋ ਧਨ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ।

ਧਰ੍ਮਗੁਬ੍ਧਰ੍ਮਕृਦ੍ਧਰ੍ਮੀ ਸਦਸਤ੍ਕ੍ਸ਼ਰਮਕ੍ਸ਼ਰਮ੍ । ਅਵਿਜ੍ਞਾਤਾ ਸਹਸ੍ਰਾਂਸ਼ੁਰ੍ਵਿਧਾਤਾ ਕृਤਲਕ੍ਸ਼ਣਃ

ਉਹ ਜੋ ਧਰਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਜੋ ਅਸਲ ਤੇ ਝੂਠਾ, ਨਾਸਵੰਤ ਤੇ ਅਨਾਸਵੰਤ ਦੋਵੇਂ ਹੈ; ਜੋ ਜਾਣਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਜਿਸਦੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਿਰਣਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਰਚਨਹਾਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਬਣਾਏ ਹਨ।

ਗਭਸ੍ਤਿਨੇਮਿਃ ਸਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਥਃ ਸਿਂਹੋ ਭੂਤਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ । ਆਦਿਦੇਵੋ ਮਹਾਦੇਵੋ ਦੇਵੇਸ਼ੋ ਦੇਵਭृਦ੍ਗੁਰੁਃ

ਉਹ ਜੋ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਦਾ ਚੱਕਰ ਹੈ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ੇਰ ਹੈ, ਜੋ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਮਹਾਂ-ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ; ਜੋ ਆਦਿ-ਦੇਵਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਹਾਂ-ਦੇਵਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਜੋ ਦੇਵ-ਭ੍ਰਿਤ ਦਾ ਗੁਰੂ ਹੈ।

ਉਤ੍ਤਰੋ ਗੋਪਤਿਰ੍ਗੋਪ੍ਤਾ ਜ੍ਞਾਨਗਮ੍ਯਃ ਪੁਰਾਤਨਃ । ਸ਼ਰੀਰਭੂਤਭृਦ੍ਭੋਕ੍ਤਾ ਕਪੀਨ੍ਦ੍ਰੋ ਭੂਰਿਦਕ੍ਸ਼ਿਣਃ

ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ, ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਸਰੀਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਭੋਗਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਬੰਦਰਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਤੇ ਦਾਨ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਉਦਾਰ ਹੈ।

ਸੋਮਪੋऽਮृਤਪਃ ਸੋਮਃ ਪੁਰੁਜਿਤ੍ਪੁਰੁਸਤ੍ਤਮਃ । ਵਿਨਯੋ ਜਯਃ ਸਤ੍ਯਸਨ੍ਧੋ ਦਾਸ਼ਾਰ੍ਹਃ ਸਾਤ੍ਵਤਾਮ੍ਪਤਿਃ

ਉਹ ਸੋਮਾ ਪੀਣ ਵਾਲਾ, ਅਮਰਤਾ ਪੀਣ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਸੋਮਾ ਹੀ ਹੈ। ਬਹੁਤਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ। ਨਿਮਰ, ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ, ਸੱਚ ਤੇ ਟਿਕੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ, ਦਾਸਾਰਹ ਦਾ ਵੰਸ਼ਜ, ਤੇ ਸਾਤਵਤਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ।

ਵਿਨਿਯੋਜ੍ਯਃ ਜੀਵੋ ਵਿਨਯਿਤਾ ਸਾਕ੍ਸ਼ੀ ਮੁਕੁਨ੍ਦੋऽਮਿਤਵਿਕ੍ਰਮਃ । ਅਮ੍ਭੋਨਿਧਿਰਨਨ੍ਤਾਤ੍ਮਾ ਮਹੋਦਧਿਸ਼ਯੋऽਨ੍ਤਕਃ

ਉਹ ਆਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਯੋਗ ਹੈ, ਜੀਵ ਹੈ, ਨਿਮਰ ਹੈ, ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਪੈਰ ਬੇਹੱਦ ਵੱਡੇ ਹਨ। ਸਮੁੰਦਰ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਆਤਮਾ ਅਨੰਤ ਹੈ, ਵੱਡੇ ਪਾਣੀ ਉੱਤੇ ਵਿਛਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤੇ ਸਭ ਕੁਝ ਖਤਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਅਜੋ ਮਹਾਰ੍ਹਃ ਸ੍ਵਾਭਾਵ੍ਯੋ ਜਿਤਾਮਿਤ੍ਰਃ ਪ੍ਰਮੋਦਨਃ । ਆਨਨ੍ਦੋ ਨਨ੍ਦਨੋ ਨਨ੍ਦਃ ਸਤ੍ਯਧਰ੍ਮਾ ਤ੍ਰਿਵਿਕ੍ਰਮਃ

ਉਹ ਜਨਮ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਆਪਣੀ ਮੂਲ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਆਨੰਦਮਈ ਹੈ, ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ, ਖੁਸ਼ੀ ਹੀ ਹੈ, ਸੱਚੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਰ ਪਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਮਹਰ੍षਿਃ ਕਪਿਲਾਚਾਰ੍ਯਃ ਕृਤਜ੍ਞੋ ਮੇਦਿਨੀਪਤਿਃ । ਤ੍ਰਿਪਦਸ੍ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਧ੍ਯਕ੍ਸ਼ੋ ਮਹਾਸ਼ृਙ੍ਗਃ ਕृਤਾਨ੍ਤਕृਤ੍

ਕਪਿਲ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕ, ਧੰਨਵਾਦੀ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਤਿੰਨ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਨਿਗਰਾਨ, ਵੱਡੇ ਸਿੰਗਾਂ ਵਾਲਾ, ਮੌਤ ਨੂੰ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਮਹਾਵਰਾਹੋ ਗੋਵਿਨ੍ਦਃ ਸੁषੇਣਃ ਕਨਕਾਙ੍ਗਦੀ । ਗੁਹ੍ਯੋ ਗਭੀਰੋ ਗਹਨੋ ਗੁਪ੍ਤਸ਼੍ਚਕ੍ਰਗਦਾਧਰਃ

ਵੱਡਾ ਸੂਰ, ਗੋਵਿੰਦ, ਸੁੰਦਰ ਫੌਜ ਵਾਲਾ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਕੰਗਣ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲਾ, ਰਾਜ਼ਦਾਰ, ਗਹਿਰੀ ਸੋਚ ਵਾਲਾ, ਅਥਾਹ, ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਚਕਰ ਤੇ ਗਦਾ ਧਾਰਣ ਕਰਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਵੇਧਾਃ ਸ੍ਵਾਙ੍ਗੋऽਜਿਤਃ ਕृष੍ਣੋ ਦृਢਃ ਸਙ੍ਕਰ੍षਣੋऽਚ੍ਯੁਤਃ । ਵਰੁਣੋ ਵਾਰੁਣੋ ਵृਕ੍ਸ਼ਃ ਪੁष੍ਕਰਾਕ੍ਸ਼ੋ ਮਹਾਮਨਾਃ

ਸਿਰਜਣਹਾਰ, ਪਵਿੱਤਰ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲਾ, ਅਜਿੱਤ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਮਜ਼ਬੂਤ, ਸੰਕਰਸ਼ਣ, ਅਟੱਲ, ਵਰੁਣ, ਵਰੁਣ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਰੁੱਖ, ਕਮਲ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਵੱਡੀ ਸੋਚ ਵਾਲਾ ਹੈ।

ਭਗਵਾਨ੍ ਭਗਹਾऽऽਨਨ੍ਦੀ ਵਨਮਾਲੀ ਹਲਾਯੁਧਃ । ਆਦਿਤ੍ਯੋ ਜ੍ਯੋਤਿਰਾਦਿਤ੍ਯਃ ਸਹਿष੍ਣੁਰ੍ਗਤਿਸਤ੍ਤਮਃ

ਭਗਵਾਨ, ਭਾਗ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਖੁਸ਼ੀ ਵਾਲਾ, ਜੰਗਲ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨਣ ਵਾਲਾ, ਹਲ ਧਾਰਣ ਕਰਣ ਵਾਲਾ, ਆਦਿਤੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਚਮਕਦਾਰ ਸੂਰਜ, ਸਹਿਣਸ਼ੀਲ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।