ଶ୍ରୀଵିଷ୍ଣୁସହସ୍ରନାମସ୍ତୋତ୍ରମ୍

ଅମୃତ୍ଯୁଃ ସର୍ଵଦୃକ୍ ସିଂହଃ ସନ୍ଧାତା ସନ୍ଧିମାନ୍ ସ୍ଥିରଃ । ଅଜୋ ଦୁର୍ମର୍ଷଣଃ ଶାସ୍ତା ଵିଶ୍ରୁତାତ୍ମା ସୁରାରିହା

ସେ ଅମର, ସବୁକିଛି ଦେଖନ୍ତି, ସିଂହ ରୂପୀ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଏକତ୍ର କରନ୍ତି, ସମ୍ପର୍କ ରଖିଥିବା, ଅଟୁଟ, ଅଜନ୍ମା, ଜିତିବା କଠିନ, ଶିକ୍ଷକ, ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଆତ୍ମା, ଦେବତାଙ୍କ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ନଶ୍ଟ କରନ୍ତି।

ଗୁରୁର୍ଗୁରୁତମୋ ଧାମ ସତ୍ଯଃ ସତ୍ଯପରାକ୍ରମଃ । ନିମିଷୋଽନିମିଷଃ ସ୍ରଗ୍ଵୀ ଵାଚସ୍ପତିରୁଦାରଧୀଃ

ସେ ଗୁରୁ, ସର୍ବୋତ୍ତମ ଗୁରୁ, ଆଶ୍ରୟ, ସତ୍ୟ, ସତ୍ୟ ଶକ୍ତି ଧାରୀ, ଚକ୍ଷୁ ମିଳନ୍ତି ଓ ମିଳନ୍ତି ନାହିଁ, ମାଳା ପିନ୍ଧିଥିବା, ଉତ୍ତମ କଥାର ମାଲିକ, ଉଦାର ମନ ଧାରୀ।

ଅଗ୍ରଣୀର୍ଗ୍ରାମଣୀଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ନ୍ଯାଯୋ ନେତା ସମୀରଣଃ । ସହସ୍ରମୂର୍ଧା ଵିଶ୍ଵାତ୍ମା ସହସ୍ରାକ୍ଷଃ ସହସ୍ରପାତ୍

ସେ ଅଗ୍ରଣୀ, ଦଳମୁଖ୍ୟ, ଶ୍ରୀମାନ୍, ନ୍ୟାୟର ଉପଜ୍ଞାତା, ନେତୃତ୍ୱ ଦେଇଥିବା, ପବନ, ହଜାର ମୁଣ୍ଡ ଧାରୀ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆତ୍ମା, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ଓ ହଜାର ପାଦ ଧାରୀ।

ଆଵର୍ତନୋ ନିଵୃତ୍ତାତ୍ମା ସଂଵୃତଃ ସମ୍ପ୍ରମର୍ଦନଃ । ଅହଃ ସଂଵର୍ତକୋ ଵହ୍ନିରନିଲୋ ଧରଣୀଧରଃ

ଯିଏ ସୃଷ୍ଟି ଓ ପ୍ରଳୟର ଚକ୍ରକୁ ଚାଳନା କରନ୍ତି, ଯାହାଙ୍କର ମନ ଅନ୍ତର୍ମୁଖୀ ଓ ଗୁପ୍ତ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଦମନ କରନ୍ତି; ଯିଏ ପ୍ରଳୟର ଦିନ, ଅଗ୍ନି, ପବନ ଓ ପୃଥିବୀକୁ ଧାରଣ କରନ୍ତି।

ସୁପ୍ରସାଦଃ ପ୍ରସନ୍ନାତ୍ମା ଵିଶ୍ଵଧୃଗ୍ଵିଶ୍ଵଭୁଗ୍ଵିଭୁଃ । ସତ୍କର୍ତା ସତ୍କୃତଃ ସାଧୁର୍ଜହ୍ନୁର୍ନାରାଯଣୋ ନରଃ

ଯିଏ ଅତ୍ୟନ୍ତ କୃପାଳୁ, ଶାନ୍ତ ମନର ମାଲିକ, ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱକୁ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ବିଶ୍ୱର ଭୋଗ କରନ୍ତି, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ; ସତ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ, ସତ୍କୃତି ହୋଇଥିବା, ନିଷ୍ଠାବାନ, ଜହ୍ନୁ, ନାରାୟଣ ଓ ନର।

ଅସଙ୍ଖ୍ଯେଯୋଽପ୍ରମେଯାତ୍ମା ଵିଶିଷ୍ଟଃ ଶିଷ୍ଟକୃଚ୍ଛୁଚିଃ । ସିଦ୍ଧାର୍ଥଃ ସିଦ୍ଧସଙ୍କଲ୍ପଃ ସିଦ୍ଧିଦଃ ସିଦ୍ଧିସାଧନଃ

ଯିଏ ଗଣନାରେ ଆସନ୍ତି ନାହିଁ, ଯାହାଙ୍କର ସ୍ୱରୂପ ଅପରିମାପ୍ୟ, ବିଶିଷ୍ଟ, ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନଙ୍କୁ ଶିଖ୍ୟା ଦେଇଥିବା, ଶୁଦ୍ଧ; ନିଜ ଲକ୍ଷ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ, ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ, ସିଦ୍ଧି ଦେଇଥିବା, ସିଦ୍ଧିର ଉପାୟ।

ଵୃଷାହୀ ଵୃଷଭୋ ଵିଷ୍ଣୁର୍ଵୃଷପର୍ଵା ଵୃଷୋଦରଃ । ଵର୍ଧନୋ ଵର୍ଧମାନଶ୍ଚ ଵିଵିକ୍ତଃ ଶ୍ରୁତିସାଗରଃ

ଯିଏ ବୃଷଭକୁ ଚିହ୍ନ ଭାବେ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ବୃଷଭ ସ୍ୱୟଂ, ବିଷ୍ଣୁ, ବୃଷଭ ପରି ଦୃଢ଼ ପଦକ୍ରମ, ବୃଷଭ ପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପେଟ; ବୃଦ୍ଧି କରନ୍ତି, ସଦା ବଢ଼ୁଥିବା, ଅଲଗା ଓ ବେଦର ସାଗର।

ସୁଭୁଜୋ ଦୁର୍ଧରୋ ଵାଗ୍ମୀ ମହେନ୍ଦ୍ରୋ ଵସୁଦୋ ଵସୁଃ । ନୈକରୂପୋ ବୃହଦ୍ରୂପଃ ଶିପିଵିଷ୍ଟଃ ପ୍ରକାଶନଃ

ଯାହାଙ୍କର ବାହୁ ଅତି ସୁନ୍ଦର, ଯିଏ କେହିଁ ଜିତିପାରିବେ ନାହିଁ, ଯିଏ ମଧୁର ଭାଷାରେ କଥା କହନ୍ତି, ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଧନ ଦେଇଥିବା, ନିଜେ ଧନ ରୂପେ ଅଛନ୍ତି; ଅନେକ ରୂପ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ତାଙ୍କର ରୂପ ବିଶାଳ, ତେଜରେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆଲୋକିତ କରନ୍ତି।

ଜସ୍ତେଜୋଦ୍ଯୁତିଧରଃ ପ୍ରକାଶାତ୍ମା ପ୍ରତାପନଃ । ଋଦ୍ଧଃ ସ୍ପଷ୍ଟାକ୍ଷରୋ ମନ୍ତ୍ରଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରାଂଶୁର୍ଭାସ୍କରଦ୍ଯୁତିଃ

ଯିଏ ଶକ୍ତି, ତେଜ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଧାରଣ କରନ୍ତି; ଯାହାଙ୍କର ସ୍ୱଭାବ ହେଉଛି ଆଲୋକ, ଯିଏ ଅତି ପ୍ରଭାମୟ; ଯିଏ ସମୃଦ୍ଧିଶାଳୀ, ଯାହାଙ୍କର ଶବ୍ଦ ସ୍ପଷ୍ଟ, ଯିଏ ମନ୍ତ୍ର ରୂପେ ଅଛନ୍ତି, ଚନ୍ଦ୍ରର କିରଣ ପରି ଶିତଳ, ସୂର୍ଯ୍ୟର ଭାସ୍କର୍ଯ୍ୟ ପରି ତେଜସ୍ୱୀ।

ଅମୃତାଂଶୂଦ୍ଭଵୋ ଭାନୁଃ ଶଶବିନ୍ଦୁଃ ସୁରେଶ୍ଵରଃ । ଔଷଧଂ ଜଗତଃ ସେତୁଃ ସତ୍ଯଧର୍ମପରାକ୍ରମଃ

ଯିଏ ଅମୃତର କିରଣ ଥିବା ଚନ୍ଦ୍ରରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଯିଏ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ରରେ ଶଶଙ୍କ ଚିହ୍ନ ଥିବା, ଦେବତାମାନଙ୍କର ନାଥ; ଯିଏ ଔଷଧ ରୂପେ ଅଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଜଗତର ସେତୁ, ଯିଏ ସତ୍ୟ ଓ ଧର୍ମରେ ପ୍ରବଳ।

ଭୂତଭଵ୍ଯଭଵନ୍ନାଥଃ ପଵନଃ ପାଵନୋଽନଲଃ । କାମହା କାମକୃତ୍କାନ୍ତଃ କାମଃ କାମପ୍ରଦଃ ପ୍ରଭୁଃ

ଯିଏ ଭୂତ, ଭବିଷ୍ୟତ ଓ ବର୍ତ୍ତମାନ ସମସ୍ତଙ୍କର ନାଥ; ଯିଏ ବାୟୁ, ଶୁଧ୍ଧିକର୍ତ୍ତା, ଅଗ୍ନି; ଯିଏ ଇଚ୍ଛାକୁ ନଶ୍ୱାନ କରନ୍ତି, ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରନ୍ତି, ସମସ୍ତଙ୍କର ପ୍ରିୟ, ନିଜେ ଇଚ୍ଛା ରୂପେ ଅଛନ୍ତି, ଇଚ୍ଛା ଦେଇଥିବା, ସମସ୍ତଙ୍କର ଠାକୁର।

ଯୁଗାଦିକୃଦ୍ଯୁଗାଵର୍ତୋ ନୈକମାଯୋ ମହାଶନଃ । ଅଦୃଶ୍ଯୋ ଵ୍ଯକ୍ତରୂପଶ୍ଚ ସହସ୍ରଜିଦନନ୍ତଜିତ୍

ସେଉଁହେଁ ସମସ୍ତ ଯୁଗର ଆରମ୍ଭକାରୀ, ସମୟର ଚକ୍ରକୁ ଘୁଞ୍ଚାଇଥିବା, ଅନେକ ପ୍ରକାର ମାୟାର ମାଲିକ, ବଡ଼ ଭୋକାଳି; ଦୃଶ୍ୟ ନୁହଁନ୍ତି, ତଥାପି ରୂପରେ ପ୍ରକାଶିତ, ହଜାର ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଜିତିଥିବା, ଅସୀମକୁ ଜିତିଥିବା।

ଇଷ୍ଟୋଽଵିଶିଷ୍ଟଃ ଶିଷ୍ଟେଷ୍ଟଃ ଶିଖଣ୍ଡୀ ନହୁଷୋ ଵୃଷଃ । କ୍ରୋଧହା କ୍ରୋଧକୃତ୍କର୍ତା ଵିଶ୍ଵବାହୁର୍ମହୀଧରଃ

ସେଉଁହେଁ ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଶାର ଅବଳମ୍ବ, କୌଣସି ଭେଦ ନାହିଁ, ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟ, ମୁଣ୍ଡରେ ଚୂଡ଼ା ଧାରଣ କରିଥିବା, ନହୁଷଙ୍କ ବଂଶଜ, ଧର୍ମରେ ଦୃଢ଼ ଏବଂ ବୃଷଭ ସଦୃଶ; କ୍ରୋଧକୁ ନଶ୍ୱ କରିଥିବା, କ୍ରୋଧ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଥିବା, କାର୍ଯ୍ୟକର୍ତ୍ତା, ସମସ୍ତ ଜଗତ ତାଙ୍କର ହସ୍ତ, ଏବଂ ପୃଥିବୀକୁ ଧାରଣ କରିଥିବା।

ଅଚ୍ଯୁତଃ ପ୍ରଥିତଃ ପ୍ରାଣଃ ପ୍ରାଣଦୋ ଵାସଵାନୁଜଃ । ଅପାଂନିଧିରଧିଷ୍ଠାନମପ୍ରମତ୍ତଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତଃ

ସେଉଁହେଁ ଅଚଳ, ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ପ୍ରାଣରୂପ, ପ୍ରାଣ ଦେଇଥିବା, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଭାଇ; ସମସ୍ତ ଜଳର ସାଗର, ଆଧାର, ସଦା ସଚେତନ ଏବଂ ଦୃଢ଼ଭାବେ ଅବସ୍ଥିତ।

ସ୍କନ୍ଦଃ ସ୍କନ୍ଦଧରୋ ଧୁର୍ଯୋ ଵରଦୋ ଵାଯୁଵାହନଃ । ଵାସୁଦେଵୋ ବୃହଦ୍ଭାନୁରାଦିଦେଵଃ ପୁରନ୍ଦରଃ

ସେଉଁହେଁ ଶ୍କନ୍ଦ, ଶ୍କନ୍ଦକୁ ବୋହିଥିବା, ଭାର ବହନ କରିଥିବା, ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇଥିବା, ପବନ ସହ ଗତି କରୁଥିବା; ବାସୁଦେବ, ବିଶାଳ ତେଜସ୍ବୀ, ପ୍ରାଚୀନ ଦେବତା ଏବଂ ନଗର ଧ୍ୱଂସ କରିଥିବା।

ଅଶୋକସ୍ତାରଣସ୍ତାରଃ ଶୂରଃ ଶୌରିର୍ଜନେଶ୍ଵରଃ । ଅନୁକୂଲଃ ଶତାଵର୍ତଃ ପଦ୍ମୀ ପଦ୍ମନିଭେକ୍ଷଣଃ

ଯିଏ ଦୁଃଖରହିତ, ଉଦ୍ଧାରକ, ରକ୍ଷାକର୍ତ୍ତା, ପ୍ରବଳ ଓ ସାହସୀ, ଶୂରଙ୍କ ପୁଅ, ସମସ୍ତଙ୍କ ନାଥ; ସଦା ଉପକାରୀ, ଅନେକ ଭାବେ ଘୂର୍ଣ୍ଣିତ, ପଦ୍ମ ଧରିଥିବା ହାତ, ଓ ପଦ୍ମ ପ୍ରଭା ଆଖି ଥିବା।

ପଦ୍ମନାଭୋଽରଵିନ୍ଦାକ୍ଷଃ ପଦ୍ମଗର୍ଭଃ ଶରୀରଭୃତ୍ । ମହର୍ଦ୍ଧିରୃଦ୍ଧୋ ଵୃଦ୍ଧାତ୍ମା ମହାକ୍ଷୋ ଗରୁଡଧ୍ଵଜଃ

ଯାହାଙ୍କ ନାଭିରେ ପଦ୍ମ ଅଛି, ଆଖି ପଦ୍ମ ପରି, ପଦ୍ମରୁ ଜନ୍ମିଥିବା, ଶରୀରକୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା; ବଡ଼ ଧନ-ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଥିବା, ସମ୍ପନ୍ନ, ପୁରୁଣା ଆତ୍ମା, ବଡ଼ ଆଖି ଥିବା, ଓ ଗରୁଡ଼ ଚିହ୍ନ ଧାରଣ କରୁଥିବା।

ଅତୁଲଃ ଶରଭୋ ଭୀମଃ ସମଯଜ୍ଞୋ ହଵିର୍ହରିଃ । ସର୍ଵଲକ୍ଷଣଲକ୍ଷଣ୍ଯୋ ଲକ୍ଷ୍ମୀଵାନ୍ ସମିତିଞ୍ଜଯଃ

ଅପରିମିତ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ନାଶକ, ଭୟଙ୍କର, ସମୟର ଜ୍ଞାନୀ, ହବିଷ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରୁଥିବା, ନିବେଦିତ ଅର୍ପଣ ନେଇଥିବା; ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣ ଥିବା, ଲକ୍ଷ୍ମୀର ଧନୀ, ଓ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜିତିଥିବା।

ଵିକ୍ଷରୋ ରୋହିତୋ ମାର୍ଗୋ ହେତୁର୍ଦାମୋଦରଃ ସହଃ । ମହୀଧରୋ ମହାଭାଗୋ ଵେଗଵାନମିତାଶନଃ

ଅବିନାଶୀ, ଲାଲ ରଙ୍ଗର, ସତ୍ୟର ପଥ, ସବୁ କାରଣର କାରଣ, କମରେ ଦାମ ଥିବା, ସହନଶୀଳ; ପୃଥିବୀକୁ ଧାରଣ କରୁଥିବା, ବଡ଼ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଦ୍ରୁତ ଗତି ଥିବା, ଓ ଅପରିମିତ ଭୋକ ଥିବା।

ଉଦ୍ଭଵଃ କ୍ଷୋଭଣୋ ଦେଵଃ ଶ୍ରୀଗର୍ଭଃ ପରମେଶ୍ଵରଃ । କରଣଂ କାରଣଂ କର୍ତା ଵିକର୍ତା ଗହନୋ ଗୁହଃ

ଯିଏ ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆରମ୍ଭ, ଯିଏ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉତ୍ତେଜିତ କରନ୍ତି, ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶ୍ରୀର ଉତ୍ସ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନାୟକ, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟର ଉପକରଣ ଓ କାରଣ, କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ, ଅନନ୍ୟ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଅଗମ୍ୟ ଓ ଗୁପ୍ତ ମହିମାର ଧାରକ।

ଵ୍ଯଵସାଯୋ ଵ୍ଯଵସ୍ଥାନଃ ସଂସ୍ଥାନଃ ସ୍ଥାନଦୋ ଧ୍ରୁଵଃ । ପରର୍ଦ୍ଧିଃ ପରମସ୍ପଷ୍ଟସ୍ତୁଷ୍ଟଃ ପୁଷ୍ଟଃ ଶୁଭେକ୍ଷଣଃ

ଯିଏ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପର ଧନୀ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆଧାର, ସମସ୍ତ ରୂପର ଧାରକ, ସ୍ଥାନ ଦେଇଥିବା, ଅଚଳ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଧନ-ଐଶ୍ୱର୍ୟର ମାଲିକ, ସ୍ପଷ୍ଟ ଓ ପ୍ରକାଶମାନ, ସନ୍ତୁଷ୍ଟ, ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ପୋଷିତ, ଯାହାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଶୁଭ ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ।

ରାମୋ ଵିରାମୋ ଵିରଜୋ ମାର୍ଗୋ ନେଯୋ ନଯୋଽନଯଃ । (ଵିରାମୋ ଵିରତୋ) ଵୀରଃ ଶକ୍ତିମତାଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ଧର୍ମୋ ଧର୍ମଵିଦୁତ୍ତମଃ

ଯିଏ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା, ଶାନ୍ତି ଦେଇଥିବା, ରାଗ-ଦ୍ୱେଷରୁ ମୁକ୍ତ, ଜୀବନର ସଠିକ ପଥ, ଯାହାକୁ ନେଇଯିବାଯୋଗ୍ୟ, ନେତୃତ୍ୱ କରିଥିବା, ଅନେତା, ସୂର୍ଯ୍ୟବନ୍ତି, ସକ୍ତିଶାଳୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଧର୍ମର ମୂର୍ତ୍ତିମାନ୍, ଧର୍ମକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଭାବେ ଜାଣିଥିବା।

ଵୈକୁଣ୍ଠଃ ପୁରୁଷଃ ପ୍ରାଣଃ ପ୍ରାଣଦଃ ପ୍ରଣଵଃ ପୃଥୁଃ । ହିରଣ୍ଯଗର୍ଭଃ ଶତ୍ରୁଘ୍ନୋ ଵ୍ଯାପ୍ତୋ ଵାଯୁରଧୋକ୍ଷଜଃ

ଯିଏ ବୈକୁଣ୍ଠ, ପୁରୁଷ ତଥା ସମସ୍ତର ଜୀବନଶକ୍ତି, ପ୍ରାଣ ଦେଇଥିବା, ପବିତ୍ର 'ଓଁ' ଧ୍ୱନି, ବିଶାଳ ଓ ଅପାର, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଗର୍ଭ, ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ନଶ୍ୱ କରିଥିବା, ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ବ୍ୟାପ୍ତ, ପବନ ଓ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଦେବତା।

ଋତୁଃ ସୁଦର୍ଶନଃ କାଲଃ ପରମେଷ୍ଠୀ ପରିଗ୍ରହଃ । ଉଗ୍ରଃ ସଂଵତ୍ସରୋ ଦକ୍ଷୋ ଵିଶ୍ରାମୋ ଵିଶ୍ଵଦକ୍ଷିଣଃ

ସେ ଋତୁ, ସୁନ୍ଦର ଦୃଷ୍ଟି ଥିବା, ସମୟ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପ୍ରଭୁ, ସମ୍ପତିର ମାଲିକ; ଭୟଙ୍କର, ବର୍ଷ, କୁଶଳ, ବିଶ୍ରାମ ଓ ସମସ୍ତ କାମରେ ପାରଙ୍ଗତ।

ଵିସ୍ତାରଃ ସ୍ଥାଵରସ୍ଥାଣୁଃ ପ୍ରମାଣଂ ବୀଜମଵ୍ଯଯମ୍ । ଅର୍ଥୋଽନର୍ଥୋ ମହାକୋଶୋ ମହାଭୋଗୋ ମହାଧନଃ

ସେ ବିସ୍ତାର, ଅଚଳ ଓ ଦୃଢ଼, ମାପ, ଅକ୍ଷୟ ବୀଜ; ଅର୍ଥ, ଅନର୍ଥ, ବଡ଼ ଧନଭଣ୍ଡାର, ବଡ଼ ଭୋଗ ଓ ବଡ଼ ଧନର ମାଲିକ।

ଅନିର୍ଵିଣ୍ଣଃ ସ୍ଥଵିଷ୍ଠୋଽଭୂର୍ଧର୍ମଯୂପୋ ମହାମଖଃ । ନକ୍ଷତ୍ରନେମିର୍ନକ୍ଷତ୍ରୀ କ୍ଷମଃ କ୍ଷାମଃ ସମୀହନଃ

ସେ କେବେ ଅକ୍ଲାନ୍ତ ନହାନ୍ତି, ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ପୃଥିବୀ, ଧର୍ମର ଦଣ୍ଡ, ବଡ଼ ଯଜ୍ଞ; ତାରାମଣ୍ଡଳର ଧୁରା, ତାରାର ନାୟକ, ଧୈର୍ୟଶୀଳ, କ୍ଷୀଣ ଓ ସବୁ କାମରେ ଚେଷ୍ଟାଶୀଳ।

ଯଜ୍ଞ ଇଜ୍ଯୋ ମହେଜ୍ଯଶ୍ଚ କ୍ରତୁଃ ସତ୍ରଂ ସତାଂ ଗତିଃ । ସର୍ଵଦର୍ଶୀ ଵିମୁକ୍ତାତ୍ମା ସର୍ଵଜ୍ଞୋ ଜ୍ଞାନମୁତ୍ତମମ୍

ସେ ଯଜ୍ଞ, ପୂଜିତ, ବଡ଼ ପୂଜା ପାଇଥିବା, କ୍ରତୁ, ସତ୍ର, ସଜ୍ଜନଙ୍କର ଗତି; ସବୁକିଛି ଦେଖୁଥିବା, ମୁକ୍ତ ଆତ୍ମା, ସବୁକିଛି ଜାଣିଥିବା ଓ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଜ୍ଞାନ।

ସୁଵ୍ରତଃ ସୁମୁଖଃ ସୂକ୍ଷ୍ମଃ ସୁଘୋଷଃ ସୁଖଦଃ ସୁହୃତ୍ । ମନୋହରୋ ଜିତକ୍ରୋଧୋ ଵୀରବାହୁର୍ଵିଦାରଣଃ

ଯିଏ ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପରେ ଅଟୁଟ, ମଧୁର ମୁହଁ ଥିବା, ଅତି ସୂକ୍ଷ୍ମ, ସୁନ୍ଦର ଶବ୍ଦର ମାଲିକ, ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା, ସଦା ଭଲ ମିତ୍ର, ମନକୁ ଆକର୍ଷିତ କରେ, କ୍ରୋଧକୁ ଜିତିଛନ୍ତି, ପ୍ରବଳ ବାହୁ ଥିବା, ଏବଂ ସବୁ କିଛି ନଶ୍ଟ କରିପାରିବା ଶକ୍ତି ଥିବା।

ସ୍ଵାପନଃ ସ୍ଵଵଶୋ ଵ୍ଯାପୀ ନୈକାତ୍ମା ନୈକକର୍ମକୃତ୍ । ଵତ୍ସରୋ ଵତ୍ସଲୋ ଵତ୍ସୀ ରତ୍ନଗର୍ଭୋ ଧନେଶ୍ଵରଃ

ଯିଏ ନିଦ୍ରା ଦେଇଥିବା, ନିଜକୁ ନିଜେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିପାରିଥିବା, ସମସ୍ତ ଠାରେ ବ୍ୟାପିଥିବା, ଅନେକ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା, ଅନେକ କାମ କରୁଥିବା, ବର୍ଷ ହେଉଥିବା, ସ୍ନେହଶୀଳ, ବଛାମାନେଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରୁଥିବା, ମୂଳ୍ୟବାନ ରତ୍ନ ଭିତରେ ରଖିଥିବା, ଧନର ମାଲିକ।