ശ്രീവിഷ്ണുസഹസ്രനാമസ്തോത്രമ്

ധനുര്ധരോ ധനുര്വേദോ ദണ്ഡോ ദമയിതാ ദമഃ । അപരാജിതഃ സര്വസഹോ നിയന്താഽനിയമോഽയമഃ

വില്ല് കൈവശമുള്ളവൻ, വില്ലിന്റെ ജ്ഞാനം തന്നെയാണ്, ദണ്ഡം, ശിക്ഷകൻ, ആത്മനിയന്ത്രണം, ജയിക്കാൻ കഴിയാത്തവൻ, എല്ലാം സഹിക്കുന്നവൻ, നിയന്ത്രകൻ, നിയന്ത്രണമില്ലാത്തവൻ, ഒരിക്കലും പരാജയപ്പെടാത്തവൻ.

സത്ത്വവാന് സാത്ത്വികഃ സത്യഃ സത്യധര്മപരായണഃ । അഭിപ്രായഃ പ്രിയാര്ഹോഽര്ഹഃ പ്രിയകൃത് പ്രീതിവര്ധനഃ

സത്യസങ്കല്പനും, സത്യസ്വഭാവവും, സത്യം മാത്രം സംസാരിക്കുന്നവനും, സത്യവും ധർമ്മവും പ്രിയമാക്കി ജീവിക്കുന്നവനും, മനസ്സിൽ ഉറച്ചതും, എല്ലാവർക്കും പ്രിയങ്കരനുമാണ്. സ്നേഹത്തിനും ആദരത്തിനും അർഹനായി, പ്രിയം ചെയ്യുന്നവനും, സ്നേഹം വളർത്തുന്നവനും ആകുന്നു.

വിഹായസഗതിര്ജ്യോതിഃ സുരുചിര്ഹുതഭുഗ്വിഭുഃ । രവിര്വിരോചനഃ സൂര്യഃ സവിതാ രവിലോചനഃ

ആകാശത്ത് സഞ്ചരിക്കുന്നവനും, പ്രകാശമുള്ളവനും, മനോഹരനുമായവനും, ഹോമയാഗങ്ങളിൽ അർപ്പിതമായതു ആസ്വദിക്കുന്നവനും, എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നവനും, സൂര്യനും, പ്രകാശം പകരുന്നവനും, ലോകത്തെ ഉണർത്തുന്നവനും, സൂര്യനെ കണ്ണായി ഉള്ളവനും ആകുന്നു.

അനന്തോ ഹുതഭുഗ്ഭോക്താ സുഖദോ നൈകജോഽഗ്രജഃ । അനിര്വിണ്ണഃ സദാമര്ഷീ ലോകാധിഷ്ഠാനമദ്ഭുതഃ

അവൻ അന്ത്യമില്ലാത്തവനും, ഹോമയാഗഫലങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നവനും, അനുഭവം നൽകുന്നവനും, സന്തോഷം നൽകുന്നവനും, പലവിധത്തിൽ ജനിച്ചവനും, മൂത്തവനും, ഒരിക്കലും വിഷമിക്കാത്തവനും, എല്ലാം സഹിക്കുന്നവനും, ലോകങ്ങളുടെ ആധാരവും, അത്ഭുതകരനുമാണ്.

സനാത്സനാതനതമഃ കപിലഃ കപിരവ്യയഃ । സ്വസ്തിദഃ സ്വസ്തികൃത്സ്വസ്തി സ്വസ്തിഭുക്സ്വസ്തിദക്ഷിണഃ

അവൻ ശാശ്വതനും, ശാശ്വതന്മാരിൽ ഏറ്റവും പ്രാചീനനും, കപിലനും, ഒരിക്കലും നശിക്കാത്തവനും, ക്ഷേമം നൽകുന്നവനും, നല്ലതു ചെയ്യുന്നവനും, മംഗളസ്വരൂപനും, മംഗളഫലങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നവനും, മംഗളമായ ദാനങ്ങൾ നൽകുന്നവനും ആകുന്നു.

അരൌദ്രഃ കുണ്ഡലീ ചക്രീ വിക്രമ്യൂര്ജിതശാസനഃ । ശബ്ദാതിഗഃ ശബ്ദസഹഃ ശിശിരഃ ശര്വരീകരഃ

അവൻ ക്രൂരനല്ല, കാതിൽ കുണ്ഡലം ധരിച്ചിരിക്കുന്നു, ചക്രം കൈവശമുണ്ട്, ശക്തിയോടെ നടന്നു, ശക്തമായ ആജ്ഞ നൽകുന്നു. ശബ്ദത്തെ അതിക്രമിച്ചവൻ, ശബ്ദം സഹിക്കുന്നവൻ, തണുത്തവൻ, രാത്രിയെ വരുത്തുന്നവൻ.

അക്രൂരഃ പേശലോ ദക്ഷോ ദക്ഷിണഃ ക്ഷമിണാംവരഃ । വിദ്വത്തമോ വീതഭയഃ പുണ്യശ്രവണകീര്തനഃ

അവൻ ക്രൂരനല്ല, സുന്ദരനും മനോഹരനും ആണ്, കാര്യങ്ങളിൽ നിപുണൻ, ചതുരനും, ക്ഷമയിലുള്ളവരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ, ജ്ഞാനത്തിൽ ഏറ്റവും ഉന്നതൻ, ഭയമില്ലാത്തവൻ, അവനെക്കുറിച്ച് കേൾക്കുന്നതും പാടുന്നതും പുണ്യമാണ്.

ഉത്താരണോ ദുഷ്കൃതിഹാ പുണ്യോ ദുഃസ്വപ്നനാശനഃ । വീരഹാ രക്ഷണഃ സന്തോ ജീവനഃ പര്യവസ്ഥിതഃ

അവൻ രക്ഷകൻ, ദുഷ്കൃത്യങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ, പവിത്രൻ, ദുർസ്വപ്നങ്ങൾ അകറ്റുന്നവൻ, വീരന്മാരെ സംഹരിക്കുന്നവൻ, രക്ഷകനും, വിശുദ്ധനും, ജീവൻ നൽകുന്നവനും, എല്ലായ്പ്പോഴും അചഞ്ചലനുമാണ്.

അനന്തരൂപോഽനന്തശ്രീര്ജിതമന്യുര്ഭയാപഹഃ । ചതുരശ്രോ ഗഭീരാത്മാ വിദിശോ വ്യാദിശോ ദിശഃ

അവനു അനന്തമായ രൂപങ്ങൾ ഉണ്ട്, അനന്തമായ മഹത്വം ഉണ്ട്, കോപം ജയിച്ചവൻ, ഭയം അകറ്റുന്നവൻ, നാലു ദിശകളിലും നിലകൊള്ളുന്നവൻ, ആഴമുള്ള ആത്മാവുള്ളവൻ, ദിശകളും, ദിശകൾ നൽകുന്നവനും, ദിശകളാകുന്നവനും ആണവൻ.

അനാദിര്ഭൂര്ഭുവോ ലക്ഷ്മീഃ സുവീരോ രുചിരാങ്ഗദഃ । ജനനോ ജനജന്മാദിര്ഭീമോ ഭീമപരാക്രമഃ

ആദിയില്ലാത്തവൻ, ഭൂമിക്കും ആകാശത്തിനും ആധാരമായവൻ, സമൃദ്ധിയുടെ പ്രതിരൂപം, അത്യന്തം ധൈര്യശാലി, മനോഹരമായ ഭൂഷണങ്ങൾ ധരിച്ചവൻ, എല്ലായിടത്തിലും ജനനത്തിന് കാരണമായവൻ, ഭയപ്പെടുത്തുന്നവൻ, അതിശക്തനായ വീരൻ.

ആധാരനിലയോഽധാതാ പുഷ്പഹാസഃ പ്രജാഗരഃ । ഊര്ധ്വഗഃ സത്പഥാചാരഃ പ്രാണദഃ പ്രണവഃ പണഃ

അവൻ അടിസ്ഥാനവും ആവാസവുമാണ്, സംരക്ഷകനും ആകുന്നു, പുഷ്പം പോലെ പുഞ്ചിരിയുള്ളവൻ, എപ്പോഴും ജാഗരൂകനായവൻ, ഉയരത്തിലേക്ക് എത്തുന്നവൻ, സത്പഥം അനുസരിക്കുന്നവൻ, ജീവൻ നൽകുന്നവൻ, പ്രണവം, ഏറ്റവും വലിയ പ്രതിഫലവും ആകുന്നു.

പ്രമാണം പ്രാണനിലയഃ പ്രാണഭൃത്പ്രാണജീവനഃ । തത്ത്വം തത്ത്വവിദേകാത്മാ ജന്മമൃത്യുജരാതിഗഃ

അവൻ എല്ലാ അളവിന്റെയും മാനദണ്ഡം, ജീവന്റെ ആധാരം, ജീവനെ നിലനിർത്തുന്നവൻ, ജീവന്റെ സാരവും ആകുന്നു; സത്യസ్వరൂപൻ, സത്യം അറിയുന്നവൻ, ഏകാത്മാവ്, ജനനം, മരണം, വയസ്സാകുന്നത് എന്നിവയെ അതിജീവിച്ചവൻ.

ഭൂര്ഭുവഃസ്വസ്തരുസ്താരഃ സവിതാ പ്രപിതാമഹഃ । യജ്ഞോ യജ്ഞപതിര്യജ്വാ യജ്ഞാങ്ഗോ യജ്ഞവാഹനഃ

അവൻ ഭൂമി, ആകാശം, പരമലോകം, അഭയം നൽകുന്ന വൃക്ഷം, രക്ഷകൻ, സൂര്യൻ, മഹാപിതാമഹൻ; യജ്ഞം, യജ്ഞത്തിന്റെ അധിപൻ, യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവൻ, യജ്ഞത്തിന്റെ ഭാഗങ്ങൾ, യജ്ഞത്തിന് വാഹനമായവൻ.

യജ്ഞഭൃദ് യജ്ഞകൃദ് യജ്ഞീ യജ്ഞഭുഗ് യജ്ഞസാധനഃ । യജ്ഞാന്തകൃദ് യജ്ഞഗുഹ്യമന്നമന്നാദ ഏവ ച

യജ്ഞത്തെ നിലനിർത്തുന്നവൻ, യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവൻ, യജ്ഞത്തിൽ പങ്കാളിയായവൻ, യജ്ഞഭോഗം അനുഭവിക്കുന്നവൻ, യജ്ഞം സാധ്യമാക്കുന്നവൻ, യജ്ഞം പൂർത്തിയാക്കുന്നവൻ, യജ്ഞത്തിന്റെ രഹസ്യം, ആഹാരവും ആഹാരം കഴിക്കുന്നവനും തന്നെയാണ്.

ആത്മയോനിഃ സ്വയഞ്ജാതോ വൈഖാനഃ സാമഗായനഃ । ദേവകീനന്ദനഃ സ്രഷ്ടാ ക്ഷിതീശഃ പാപനാശനഃ

സ്വന്തം ആത്മാവിൽ നിന്നു ജനിച്ചവൻ, സ്വയം ജനിച്ചവൻ, ഭൂമിയെ പുറത്തെടുത്തവൻ, സാമവേദത്തിന്റെ ഗാനം, ദേവകിയുടെ സന്തോഷം, സൃഷ്ടികർത്താവ്, ഭൂമിയുടെ അധിപൻ, പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ.

ശങ്ഖഭൃന്നന്ദകീ ചക്രീ ശാര്ങ്ഗധന്വാ ഗദാധരഃ । രഥാങ്ഗപാണിരക്ഷോഭ്യഃ സര്വപ്രഹരണായുധഃ

ശംഖം കൈവശമുള്ളവൻ, നന്ദകി എന്ന വാൾ കൈവശമുള്ളവൻ, ചക്രം കൈവശമുള്ളവൻ, ശാരംഗം എന്ന വില്ല് കൈവശമുള്ളവൻ, ഗദ കൈവശമുള്ളവൻ, രഥചക്രം ആയുധമായവൻ, അചഞ്ചലൻ, എല്ലാ ആയുധങ്ങളും കൈവശമുള്ളവൻ.

സര്വപ്രഹരണായുധ ഓം നമ ഇതി । വനമാലീ ഗദീ ശാര്ങ്ഗീ ശങ്ഖീ ചക്രീ ച നന്ദകീ । ശ്രീമാന് നാരായണോ വിഷ്ണുര്വാസുദേവോഽഭിരക്ഷതു

എല്ലാ ആയുധങ്ങളും കൈവശമുള്ളവൻ – ഓം, നമസ്കാരം – വനമാല ധരിച്ചവൻ, ഗദ കൈവശമുള്ളവൻ, ശാരംഗം വില്ല് കൈവശമുള്ളവൻ, ശംഖം കൈവശമുള്ളവൻ, ചക്രം കൈവശമുള്ളവൻ, നന്ദകി വാൾ കൈവശമുള്ളവൻ, മഹിമയുള്ള നാരായണൻ, വിഷ്ണു, വാസുദേവൻ – അവൻ നമ്മെ കാക്കട്ടെ.