ஶ்ரீஶிவஸஹஸ்ரநாமஸ்தோத்ரம்

ஸர்வதூர்யநிநாதீ ச ஸர்வாதோத்யபரிக்ரஹஃ । வ்யாலரூபோ குஹாவாஸீ குஹோ மாலீ தரங்கவித் ॥ ௩௧ ॥

அவர் எல்லா இசைக்கருவிகளின் ஓசை, எல்லா இசைபொருட்களின் உரிமையாளர்; பாம்பு வடிவம் கொண்டவர், குகையில் வாழ்பவர், மர்மமானவர், மாலை அணிந்தவர், அலைகளை அறிந்தவரும் ஆவார்.

த்ரிதஶஸ்த்ரிகாலத்ரு'க்கர்மஸர்வபந்தவிமோசநஃ । பந்தநஸ்த்வஸுரேந்த்ராணாம் யுதிஶத்ருவிநாஶநஃ ॥ ௩௨ ॥

மூன்று உலகங்களையும் காலங்களையும் தாங்கி நிற்பவர், எல்லா கர்ம பந்தங்களிலிருந்தும் உயிர்களை விடுவிப்பவர், அசுரர்களின் தலைவர்களுக்கு பந்தமாக இருப்பவர், போரில் எதிரிகளை அழிப்பவரும் ஆவர்.

ஸாங்க்யப்ரஸாதோ துர்வாஸாஃ ஸர்வஸாதுநிஷேவிதஃ । ப்ரஸ்கந்தநோ விபாகஜ்ஞோ அதுல்யோ யஜ்ஞபாகவித் ॥ ௩௩ ॥

சாங்க்யம் போல் அமைதியானவர், அருகில் இருப்பதற்கு கடினமானவர், எல்லா நல்லவர்களாலும் மதிக்கப்படுபவர், எல்லாவற்றையும் கடந்து செல்லும் வல்லமை உடையவர், வேறுபாடுகளை அறிந்தவர், ஒப்பற்றவர், யாகங்களில் யாருக்கு என்ன பங்கு என்று அறிவவர்.

ஸர்வவாஸஃ ஸர்வசாரீ துர்வாஸா வாஸவோऽமரஃ । ஹைமோ ஹேமகரோऽயஜ்ஞஃ ஸர்வதாரீ தரோத்தமஃ ॥ ௩௪ ॥ [யஜ்ஞஃ]

எல்லா இடங்களிலும் வாழ்பவர், எல்லா இடங்களிலும் சஞ்சரிப்பவர், அருகில் இருப்பதற்கு கடினமானவர், வாசஸ்வரூபியானவர், மரணமற்றவர், பொன்னைப் போல் ஒளிர்பவர், பொன்னை உருவாக்குபவர், யாகங்களுக்கு அப்பாற்பட்டவர், எல்லாவற்றையும் தாங்குபவர், பூமியில் சிறந்தவர்.

லோஹிதாக்ஷோ மஹாக்ஷஶ்ச விஜயாக்ஷோ விஶாரதஃ । ஸங்க்ரஹோ நிக்ரஹஃ கர்தா ஸர்பசீரநிவாஸநஃ ॥ ௩௫ ॥

சிவப்பான கண்கள் உடையவர், பெரிய கண்கள் உடையவர், வெற்றிக்கண் கொண்டவர், திறமையுடன் செயல்படுபவர், ஒன்றை சேர்ப்பவர், கட்டுப்படுத்துபவர், செயலை நிறைவேற்றுபவர், பாம்பு தோல் உடை அணிபவர்.

முக்யோऽமுக்யஶ்ச தேஹஶ்ச காஹலிஃ ஸர்வகாமதஃ । ஸர்வகாலப்ரஸாதஶ்ச ஸுபலோ பலரூபத்ரு'த் ॥ ௩௬ ॥

அவர் எல்லாவற்றிலும் முதன்மை உடையவரும், சிலவற்றில் முதன்மை இல்லாதவரும், எல்லா உருவங்களும் கொண்டவரும், எல்லா விருப்பங்களையும் அருளும் பெருமையும், எப்போதும் அருள் புரிவவரும், மிகுந்த வலிமை உடையவரும், வலியின் உருவாகத் திகழ்வவரும் ஆவர்.

ஸர்வகாமவரஶ்சைவ ஸர்வதஃ ஸர்வதோமுகஃ । ஆகாஶநிர்விரூபஶ்ச நிபாதீ ஹ்யவஶஃ ககஃ ॥ ௩௭ ॥

அவர் எல்லா ஆசைகளையும் பூர்த்தி செய்யும் வரங்களை வழங்குபவரும், எல்லாவற்றையும் தருபவரும், எல்லாத் திசைகளிலும் முகம் கொண்டவரும், ஆகாயம் போல உருவமில்லாதவரும், பல்வேறு வடிவங்கள் கொண்டவரும், எங்கும் செல்லும் திறன் உடையவரும், எந்த கட்டுப்பாடும் இல்லாதவரும், ஆகாயத்தில் சஞ்சரிப்பவரும் ஆவர்.

ரௌத்ரரூபோऽம்ஶுராதித்யோ பஹுரஶ்மிஃ ஸுவர்சஸீ । வஸுவேகோ மஹாவேகோ மநோவேகோ நிஶாசரஃ ॥ ௩௮ ॥

அவர் கொடூரமான உருவம் உடையவரும், சூரியனைப் போல ஒளிர்வவரும், பல கதிர்கள் உடையவரும், பிரகாசம் நிறைந்தவரும், காற்றைப் போல வேகமானவரும், மிகுந்த வேகத்துடன் செல்லுபவரும், மனதைப் போல விரைவாக நகர்வவரும், இரவில் சஞ்சரிப்பவரும் ஆவர்.

ஸர்வவாஸீ ஶ்ரியாவாஸீ உபதேஶகரோऽகரஃ । முநிராத்மநிராலோகஃ ஸம்பக்நஶ்ச ஸஹஸ்ரதஃ ॥ ௩௯ ॥

அவர் எல்லா இடங்களிலும் வாழ்பவரும், செல்வத்தில் தங்குபவரும், அறிவுரையை வழங்குபவரும், செயல் இல்லாதவரும், முனிவருமானவரும், தானே ஒளிர்பவரும், அறியாமையை அழிப்பவரும், ஆயிரம் வரங்களை வழங்குபவரும் ஆவர்.

பக்ஷீ ச பக்ஷரூபஶ்ச அதிதீப்தோ விஶாம் பதிஃ । உந்மாதோ மதநஃ காமோ ஹ்யஶ்வத்தோऽர்தகரோ யஶஃ ॥ ௪௦ ॥

அவர் பறவை, பறவையின் உருவம் கொண்டவர், மிகுந்த ஒளியுடன் உலகுகளின் ஆண்டவர்; அவர் பித்தும், காதலும், ஆசையும், அஸ்வத்த மரமும், அர்த்தம் தருபவரும், புகழும் ஆவார்.

வாமதேவஶ்ச வாமஶ்ச ப்ராக்தக்ஷிணஶ்ச வாமநஃ । ஸித்தயோகீ மஹர்ஷிஶ்ச ஸித்தார்தஃ ஸித்தஸாதகஃ ॥ ௪௧ ॥

அவர் வாமதேவன், மென்மையானவர், கிழக்கு, தெற்கு, மற்றும் வாமனன்; அவர் সিদ্ধியான யோகி, பெரிய முனிவர், குறிக்கோள் நிறைவேற்றியவர், மற்றும் சித்தி கொடுப்பவரும் ஆவார்.

பிக்ஷுஶ்ச பிக்ஷுரூபஶ்ச விபணோ ம்ரு'துரவ்யயஃ । மஹாஸேநோ விஶாகஶ்ச ஷஷ்டிபாகோ கவாம் பதிஃ ॥ ௪௨ ॥

அவர் பிச்சைக்காரர், பிச்சைக்காரரின் உருவம் கொண்டவர், வியாபாரி, மென்மையானவர், அழிவில்லாதவர்; அவர் மகாசேனன், விஷாகன், அறுபதிலொரு பங்கு, மற்றும் பசுக்களின் ஆண்டவரும் ஆவார்.

வஜ்ரஹஸ்தஶ்ச விஷ்கம்பீ சமூஸ்தம்பந ஏவ ச । வ்ரு'த்தாவ்ரு'த்தகரஸ்தாலோ மதுர்மதுகலோசநஃ ॥ ௪௩ ॥

அவர் வஜ்ரம் கையில் பிடித்தவர், தாங்குபவர், படைகளை அடக்குபவர்; அவர் நல்வினை, தீவினை செய்பவர், தாள மரம், இனிமை, தேனுபோல் கண்கள் உடையவரும் ஆவார்.

வாசஸ்பத்யோ வாஜஸநோ நித்யமாஶ்ரமபூஜிதஃ । [நித்யமாஶ்ரிதபூஜிதஃ] ப்ரஹ்மசாரீ லோகசாரீ ஸர்வசாரீ விசாரவித் ॥ ௪௪ ॥

பேச்சில் முதன்மை உடையவன், வலிமை கொண்டவன், எப்போதும் தவமிருக்கும் இடங்களில் வணங்கப்படுபவன், எப்போதும் அடைக்கலம் புகும் மக்களால் வணங்கப்படுபவன், துறவறம் கடைப்பிடிப்பவன், உலகங்களில் சஞ்சரிப்பவன், எல்லா இடங்களிலும் நடமாடுபவன், எல்லா விசாரணைகளையும் அறிந்தவன்.

ஈஶாந ஈஶ்வரஃ காலோ நிஶாசாரீ பிநாகப்ரு'த் । நிமித்தஸ்தோ நிமித்தம் ச நந்திர்நந்திகரோ ஹரிஃ ॥ ௪௫ ॥

வடகிழக்கு திசையின் ஆண்டவன், எல்லாவற்றுக்கும் இறைவன், காலம், இரவில் உலாவும்வன், பினாகம் என்ற வில்லைக் கொண்டவன், காரணங்களில் நிலைபெற்றவன், தானே காரணம், நந்தி, ஆனந்தம் அளிப்பவன், துயரை நீக்குபவன், சிங்கம், அழிப்பவன், காலம், படைப்பவன், முதியோர் அனைவருக்கும் முன்னோர்.

நந்தீஶ்வரஶ்ச நந்தீ ச நந்தநோ நந்திவர்தநஃ । பகஹாரீ நிஹந்தா ச காலோ ப்ரஹ்மா பிதாமஹஃ ॥ ௪௬ ॥

நந்தியின் ஆண்டவன், நந்தி, ஆனந்தத்தின் மூலமானவன், ஆனந்தத்தை அதிகரிப்பவன், செல்வத்தை அகற்றுபவன், அழிப்பவன், காலம், பிரம்மா, பிதாமகன்.

சதுர்முகோ மஹாலிங்கஶ்சாருலிங்கஸ்ததைவ ச । லிங்காத்யக்ஷஃ ஸுராத்யக்ஷோ யோகாத்யக்ஷோ யுகாவஹஃ ॥ ௪௭ ॥

நான்கு முகங்கள் உடையவன், பெரிய லிங்கம், அழகிய லிங்கம், லிங்கத்தை காக்கும் தலைவர், தேவர்களின் தலைவர், யோகிகளின் தலைவர், யுகங்களைத் தொடங்குபவன்.

பீஜாத்யக்ஷோ பீஜகர்தா அத்யாத்மாநுகதோ பலஃ । இதிஹாஸஃ ஸகல்பஶ்ச கௌதமோऽத நிஶாகரஃ ॥ ௪௮ ॥

அவன் விதைகளைக் கண்காணிப்பவன், விதைகளை உருவாக்குபவன், ஆன்மாவை பின்பற்றுபவன், தன்னிலே பலமாக இருப்பவன்; அவன் வரலாறு, உறுதியும், கவுதமன், இரவை உருவாக்குபவன்.

தம்போ ஹ்யதம்போ வைதம்போ வஶ்யோ வஶகரஃ கலிஃ । லோககர்தா பஶுபதிர்மஹாகர்தா ஹ்யநௌஷதஃ ॥ ௪௯ ॥

அவன் போலித்தனமும், போலித்தனம் இல்லாதவனும், போலித்தனமாகத் தோன்றுபவனும்; அவன் அடங்கும் தன்மையுடையவனும், அடக்குவானும், கலியுகமும்; உலகங்களை உருவாக்குபவன், பசுக்களின் ஆண்டவன், பெரிய படைப்பாளி, மருந்து இல்லாதவனும்.

அக்ஷரம் பரமம் ப்ரஹ்ம பலவச்சக்ர ஏவ ச । நீதிர்ஹ்யநீதிஃ ஶுத்தாத்மா ஶுத்தோ மாந்யோ கதாகதஃ ॥ ௫௦ ॥

அவன் அழியாதவன், உயர்ந்த பிரம்மம், மிகுந்த பலம் கொண்டவன், சக்கரமாக இருப்பவன்; நீதியும் அநீதியும் அவனே, தூய ஆன்மா, தூயவன், மதிப்புக்குரியவன், வருவதும் போவதுமானவன்.

பஹுப்ரஸாதஃ ஸுஸ்வப்நோ தர்பணோऽத த்வமித்ரஜித் । வேதகாரோ மந்த்ரகாரோ வித்வாந் ஸமரமர்தநஃ ॥ ௫௧ ॥

அவன் பெரும் அருளாளன், நல்ல கனவுகளைக் கொடுப்பவன், கண்ணாடி போன்றவன், பகைவரை வெல்வவன்; வேதங்களை உருவாக்குபவன், மந்திரங்களை உருவாக்குபவன், ஞானி, போரில் பகைவரை அழிப்பவன்.

மஹாமேகநிவாஸீ ச மஹாகோரோ வஶீகரஃ । அக்நிஜ்வாலோ மஹாஜ்வாலோ அதிதூம்ரோ ஹுதோ ஹவிஃ ॥ ௫௨ ॥

பெரும் மேகங்களில் குடியிருப்பவர், மிகவும் பயங்கரமானவர், எல்லாவற்றையும் வசப்படுத்துபவர்; அவருடைய தீப்பொலி எரியும் நெருப்பைப் போல, அவருடைய ஜ்வாலைகள் அளவில்லாதவை, அடர்ந்த புகையில் மூடப்பட்டவர், யாகத்தில் அர்ப்பணிக்கப்படும் ஹவிசும் தாமே.

வ்ரு'ஷணஃ ஶங்கரோ நித்யவர்சஸ்வீ தூமகேதநஃ । நீலஸ்ததாங்கலுப்தஶ்ச ஶோபநோ நிரவக்ரஹஃ ॥ ௫௩ ॥

வீரியமிக்கவர், நன்மை தருபவர், எப்போதும் ஒளிவிடுபவர், புகைபடையாக கொண்டவர்; கரும்பச்சை நிறமுடையவர், பக்தர்களிடம் பற்றுள்ளவர், அழகானவர், எந்த தடையும் இல்லாதவர்.

ஸ்வஸ்திதஃ ஸ்வஸ்திபாவஶ்ச பாகீ பாககரோ லகுஃ । உத்ஸங்கஶ்ச மஹாங்கஶ்ச மஹாகர்பபராயணஃ ॥ ௫௪ ॥

நல்வாழ்க்கை வழங்குபவர், நல்வாழ்க்கையே ஆனவர், பாக்யத்தையும் பகிர்ந்தளிப்பவரும், எளிமையானவர்; எல்லாவற்றிற்கும் ஆதாரமாக இருப்பவர், பெரிய உடலுடையவர், பெரிய கருவில் மனம் செலுத்துபவர்.

க்ரு'ஷ்ணவர்ணஃ ஸுவர்ணஶ்ச இந்த்ரியம் ஸர்வதேஹிநாம் । மஹாபாதோ மஹாஹஸ்தோ மஹாகாயோ மஹாயஶாஃ ॥ ௫௫ ॥

கருந்தோல் நிறமுடையவரும் பொன்னிறம் கொண்டவரும், எல்லா உயிர்களுக்கும் உணர்வாக இருப்பவர்; அவருடைய பாதங்கள் பெரிது, கைகள் பெரிது, உடல் மிகப்பெரியது, புகழும் அளவில்லாதது.

மஹாமூர்தா மஹாமாத்ரோ மஹாநேத்ரோ நிஶாலயஃ । மஹாந்தகோ மஹாகர்ணோ மஹோஷ்டஶ்ச மஹாஹநுஃ ॥ ௫௬ ॥

அவரது தலை பெரிது, அளவு அளவிட முடியாதது, கண்கள் விசாலம், இரவின் ஆதாரம், முடிவைத் தருபவர், பெரிய செவிகள், பெரிய உதடுகள், பெரிய தாடை உடையவர்.

மஹாநாஸோ மஹாகம்புர்மஹாக்ரீவஃ ஶ்மஶாநபாக் । மஹாவக்ஷா மஹோரஸ்கோ ஹ்யந்தராத்மா ம்ரு'காலயஃ ॥ ௫௭ ॥

அவரது மூக்கு பெரிது, கழுத்து வலிமைமிக்கது, தொண்டை பரந்தது, சுடுகாட்டில் உண்டுபவர், மார்பு விசாலம், உள்ளார்ந்த உயிராக இருப்பவர், காட்டு மிருகங்களின் உறைவிடம்.

லம்பநோ லம்பிதோஷ்டஶ்ச மஹாமாயஃ பயோநிதிஃ । மஹாதந்தோ மஹாதம்ஷ்ட்ரோ மஹாஜிஹ்வோ மஹாமுகஃ ॥ ௫௮ ॥

அவர் தொங்கும் உருவம் உடையவர், தொங்கும் உதடுகள் உடையவர், மாயையின் முதல்வர், பாற்கடலின் ஆதாரம், பெரிய பற்கள், பெரிய கொம்புகள், பெரிய நாக்கு, பெரிய வாயும் உடையவர்.

மஹாநகோ மஹாரோமா மஹாகேஶோ மஹாஜடஃ । ப்ரஸந்நஶ்ச ப்ரஸாதஶ்ச ப்ரத்யயோ கிரிஸாதநஃ ॥ ௫௯ ॥

அவரது நகங்கள் பெரிது, முடி பெரிது, ஜடைகள் பெரிது, தயைமிக்கவர், அருளின் உருவம், நம்பிக்கைக்கு உரியவர், மலைக்கு ஆதரவாக இருப்பவர்.