ಶ್ರೀಶಿವಸಹಸ್ರನಾಮಸ್ತೋತ್ರಮ್

ಬನ್ಧನೋ ಬನ್ಧಕರ್ತಾ ಚ ಸುಬನ್ಧನವಿಮೋಚನಃ । ಸ ಯಜ್ಞಾರಿಃ ಸ ಕಾಮಾರಿರ್ಮಹಾದಂಷ್ಟ್ರೋ ಮಹಾಯುಧಃ ॥ ೭೧ ॥

ಅವನು ಬಂಧನ, ಬಂಧನ ಮಾಡುವವನು ಮತ್ತು ಒಳ್ಳೆಯ ಬಂಧನದಿಂದ ಮುಕ್ತಿಗೊಳಿಸುವವನು; ಅವನು ಯಜ್ಞದ ಶತ್ರು, ಕಾಮದ ಶತ್ರು, ದೊಡ್ಡ ಹಲ್ಲುಗಳವನು ಮತ್ತು ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ಯೋಧನು.

ಬಹುಧಾ ನಿನ್ದಿತಃ ಶರ್ವಃ ಶಙ್ಕರಃ ಶಙ್ಕರೋಽಧನಃ । ಅಮರೇಶೋ ಮಹಾದೇವೋ ವಿಶ್ವದೇವಃ ಸುರಾರಿಹಾ ॥ ೭೨ ॥

ಶರ್ವನು ಅನೇಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ದೂಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೂ, ಅವನು ಶಂಕರ, ಸದಾ ಹಿತಕರನು, ದಾರಿದ್ರ್ಯವಂತನು; ದೇವತೆಗಳ ಅಧಿಪತಿ, ಮಹಾದೇವ, ಎಲ್ಲರ ದೇವರು, ದೇವತೆಗಳ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವವನು.

ಅಹಿರ್ಬುಧ್ನ್ಯೋಽನಿಲಾಭಶ್ಚ ಚೇಕಿತಾನೋ ಹವಿಸ್ತಥಾ । [ಹರಿ] ಅಜೈಕಪಾಚ್ಚ ಕಾಪಾಲೀ ತ್ರಿಶಙ್ಕುರಜಿತಃ ಶಿವಃ ॥ ೭೩ ॥

ಅವನು ಅಹಿರ್ಬುಧ್ನ್ಯ, ಗಾಳಿಯಂತಿರುವವನು, ಬುದ್ಧಿವಂತನು, ಹವಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವವನು; [ಹರಿ], ಅಜೈಕಪಾದ, ಕಪಾಲಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವವನು, ತ್ರಿಶಂಕುವನ್ನು ಜಯಿಸಿದವನು, ಶಿವನು.

ಧನ್ವನ್ತರಿರ್ಧೂಮಕೇತುಃ ಸ್ಕನ್ದೋ ವೈಶ್ರವಣಸ್ತಥಾ । ಧಾತಾ ಶಕ್ರಶ್ಚ ವಿಷ್ಣುಶ್ಚ ಮಿತ್ರಸ್ತ್ವಷ್ಟಾ ಧ್ರುವೋ ಧರಃ ॥ ೭೪ ॥

ಅವನು ಧನ್ವಂತರಿ, ಧೂಮಕೇತು, ಸ್ಕಂದ, ವೈಶ್ರವಣ; ಅವನು ಧಾತೃ, ಶಕ್ರ, ವಿಷ್ಣು, ಮಿತ್ರ, ತ್ವಷ್ಟೃ, ಧ್ರುವ, ಧರ.

ಪ್ರಭಾವಃ ಸರ್ವಗೋ ವಾಯುರರ್ಯಮಾ ಸವಿತಾ ರವಿಃ । ಉಷಙ್ಗುಶ್ಚ ವಿಧಾತಾ ಚ ಮಾನ್ಧಾತಾ ಭೂತಭಾವನಃ ॥ ೭೫ ॥

ಅವನು ಪ್ರಭಾವ, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರುವವನು, ವಾಯು, ಅರ್ಯಮನ್, ಸವಿತೃ, ರವಿ; ಉಷಂಗು, ವಿಧಾತ, ಮಾಂಧಾತ, ಭೂತಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ.

ವಿಭುರ್ವರ್ಣವಿಭಾವೀ ಚ ಸರ್ವಕಾಮಗುಣಾವಹಃ । ಪದ್ಮನಾಭೋ ಮಹಾಗರ್ಭಶ್ಚನ್ದ್ರವಕ್ತ್ರೋಽನಿಲೋಽನಲಃ ॥ ೭೬ ॥

ಅವನೊಬ್ಬನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರುವವನು, ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವವನು, ಎಲ್ಲ ಬಗೆಯ ಇಷ್ಟ ಗುಣಗಳನ್ನು ಕೊಡುವವನು. ಅವನು ಪದ್ಮನಾಭ, ಮಹಾ ಗರ್ಭ, ಚಂದ್ರನಂತೆ ಮುಖವಿರುವವನು, ಗಾಳಿಯೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ, ಅಗ್ನಿಯೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.

ಬಲವಾಂಶ್ಚೋಪಶಾನ್ತಶ್ಚ ಪುರಾಣಃ ಪುಣ್ಯಚಞ್ಚುರೀ । ಕುರುಕರ್ತಾ ಕುರುವಾಸೀ ಕುರುಭೂತೋ ಗುಣೌಷಧಃ ॥ ೭೭ ॥

ಅವನು ಬಲಶಾಲಿಯೂ ಶಾಂತನೂ ಹಳೆಯವನೂ ಶುಭವಾದ ಚಂಚುವುಳ್ಳವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ. ಅವನು ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಯಗಳ ಮಾಡುವವನು, ಕುರುಗಳ ನಡುವೆ ವಾಸಿಸುವವನು, ಕುರುಗಳಾಗಿಯೂ ಇದ್ದವನು, ಗುಣಗಳೆಂಬ ಔಷಧಿಯೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.

ಸರ್ವಾಶಯೋ ದರ್ಭಚಾರೀ ಸರ್ವೇಷಾಂ ಪ್ರಾಣಿನಾಂ ಪತಿಃ । ದೇವದೇವಃ ಸುಖಾಸಕ್ತಃ ಸದಸತ್ಸರ್ವರತ್ನವಿತ್ ॥ ೭೮ ॥

ಅವನು ಎಲ್ಲರ ಆಶ್ರಯ, ದರ್ಭೆ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುವವನು, ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳ ಒಡೆಯ. ದೇವತೆಗಳ ದೇವತೆ, ಸುಖದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನೂ, ಇರುವದೂ ಇಲ್ಲದದೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ, ಎಲ್ಲಾ ರತ್ನಗಳನ್ನು ತಿಳಿದವನು.

ಕೈಲಾಸಗಿರಿವಾಸೀ ಚ ಹಿಮವದ್ಗಿರಿಸಂಶ್ರಯಃ । ಕೂಲಹಾರೀ ಕೂಲಕರ್ತಾ ಬಹುವಿದ್ಯೋ ಬಹುಪ್ರದಃ ॥ ೭೯ ॥

ಅವನು ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನು, ಹಿಮವಂತ ಪರ್ವತವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸುವವನು. ಅವನು ವಂಶವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವವನು, ವಂಶವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವವನು, ಬಹಳ ಜ್ಞಾನವಿರುವವನು, ಬಹಳ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನೂ ನೀಡುವವನು.

ವಣಿಜೋ ವರ್ಧಕೀ ವೃಕ್ಷೋ ವಕುಲಶ್ಚನ್ದನಶ್ಛದಃ । ಸಾರಗ್ರೀವೋ ಮಹಾಜತ್ರುರಲೋಲಶ್ಚ ಮಹೌಷಧಃ ॥ ೮೦ ॥

ಅವರು ವ್ಯಾಪಾರಿ, ಬಡಿಗ, ಮರ, ಬಕೂಲ ಮರ, ಚಂದನ, ಆಶ್ರಯ; ಬಲವಾದ ಕಂಠದವರು, ವಿಶಾಲ ಭುಜಗಳವರು, ಚಂಚಲ ಮನಸ್ಸಿನವರು ಮತ್ತು ಮಹಾ ಔಷಧಿಯೂ ಹೌದು.

ಸಿದ್ಧಾರ್ಥಕಾರೀ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥಶ್ಛನ್ದೋವ್ಯಾಕರಣೋತ್ತರಃ । ಸಿಂಹನಾದಃ ಸಿಂಹದಂಷ್ಟ್ರಃ ಸಿಂಹಗಃ ಸಿಂಹವಾಹನಃ ॥ ೮೧ ॥

ಅವರು ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಸಾಧಿಸುವವರು, ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆದವರು, ಛಂದಸ್ಸು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಕರಣದ ಪಂಡಿತರು; ಸಿಂಹದ ಹಾವು, ಸಿಂಹದ ಹಲ್ಲುಗಳವರು, ಸಿಂಹದಂತೆ ನಡೆಯುವವರು ಮತ್ತು ಸಿಂಹವನ್ನು ಏರಿ ಹೋಗುವವರೂ ಹೌದು.

ಪ್ರಭಾವಾತ್ಮಾ ಜಗತ್ಕಾಲಸ್ಥಾಲೋ ಲೋಕಹಿತಸ್ತರುಃ । ಸಾರಙ್ಗೋ ನವಚಕ್ರಾಙ್ಗಃ ಕೇತುಮಾಲೀ ಸಭಾವನಃ ॥ ೮೨ ॥

ಅವರು ಸತ್ವಸ್ವರೂಪಿ, ಜಗತ್ತಿನ ಕಾಲ, ಸ್ಥಿರ ಮನಸ್ಸಿನವರು, ಲೋಕದ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಇರುವ ವೃಕ್ಷ; ಮೃಗಚಿಹ್ನೆಯುಳ್ಳವರು, ಒಂಬತ್ತು ಚಕ್ರಗಳ ರೂಪದವರು, ಧ್ವಜವನ್ನು ಧರಿಸಿದವರು ಮತ್ತು ಪೋಷಕರೂ ಹೌದು.

ಭೂತಾಲಯೋ ಭೂತಪತಿರಹೋರಾತ್ರಮನಿನ್ದಿತಃ ॥ ೮೩ ॥

ಅವರು ಭೂತಗಳ ನಿವಾಸ, ಭೂತಪತಿ, ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿ ಮತ್ತು ನಿರ್ದೋಷಿಯೂ ಹೌದು.

ವಾಹಿತಾ ಸರ್ವಭೂತಾನಾಂ ನಿಲಯಶ್ಚ ವಿಭುರ್ಭವಃ । ಅಮೋಘಃ ಸಮ್ಯತೋ ಹ್ಯಶ್ವೋ ಭೋಜನಃ ಪ್ರಾಣಧಾರಣಃ ॥ ೮೪ ॥

ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುವವನು, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆಶ್ರಯವಾಗಿರುವವನು, ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರುವವನು, ಎಲ್ಲದರ ಮೂಲವಾದವನು, ಯಾವಾಗಲೂ ವಿಫಲವಾಗದವನು, ತನ್ನನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿಕೊಂಡವನು, ಕುದುರೆಯಂತೆ ವೇಗಿಯಾದವನು, ಆಹಾರವಾಗಿರುವವನು, ಉಸಿರನ್ನು ಉಳಿಸುವವನು.

ಧೃತಿಮಾನ್ ಮತಿಮಾನ್ ದಕ್ಷಃ ಸತ್ಕೃತಶ್ಚ ಯುಗಾಧಿಪಃ । ಗೋಪಾಲಿರ್ಗೋಪತಿರ್ಗ್ರಾಮೋ ಗೋಚರ್ಮವಸನೋ ಹರಿಃ ॥ ೮೫ ॥

ದೃಢಚಿತ್ತನಾದವನು, ಬುದ್ಧಿವಂತನು, ಕೌಶಲ್ಯವಂತನು, ಎಲ್ಲರಿಂದ ಗೌರವಪಡುವವನು, ಯುಗಗಳ ಅಧಿಪತಿ, ಹಸುವಿನ ರಕ್ಷಕ, ಹಸುವಿನ ಒಡೆಯ, ಗ್ರಾಮದ ಪಾಲಕ, ಹಸುವಿನ ಚರ್ಮವನ್ನು ಧರಿಸಿದವನು, ಅಂಧಕಾರವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವವನು.

ಹಿರಣ್ಯಬಾಹುಶ್ಚ ತಥಾ ಗುಹಾಪಾಲಃ ಪ್ರವೇಶಿನಾಮ್ । ಪ್ರಕೃಷ್ಟಾರಿರ್ಮಹಾಹರ್ಷೋ ಜಿತಕಾಮೋ ಜಿತೇನ್ದ್ರಿಯಃ ॥ ೮೬ ॥

ಹೆಮ್ಮೆಯ ಚಿನ್ನದ ಕೈಗಳಿರುವವನು, ಗುಹೆಗಳ ರಕ್ಷಕ, ಪ್ರವೇಶಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಭಯಾನಕ ಶತ್ರುವಾದವನು, ಮಹಾನಂದದ ಮೂಲ, ಕಾಮವನ್ನು ಜಯಿಸಿದವನು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದವನು.

ಗಾನ್ಧಾರಶ್ಚ ಸುವಾಸಶ್ಚ ತಪಃಸಕ್ತೋ ರತಿರ್ನರಃ । ಮಹಾಗೀತೋ ಮಹಾನೃತ್ಯೋ ಹ್ಯಪ್ಸರೋಗಣಸೇವಿತಃ ॥ ೮೭ ॥

ಗಾಂಧಾರ ದೇಶದವನು, ಚೆನ್ನಾಗಿ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದವನು, ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವವನು, ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಆನಂದವನ್ನು ಕೊಡುವವನು, ಮಹಾ ಗಾಯಕ, ಮಹಾ ನೃತ್ಯಗಾರ, ಅಪ್ಸರಸರು ಸೇವಿಸುವವನು.

ಮಹಾಕೇತುರ್ಮಹಾಧಾತುರ್ನೈಕಸಾನುಚರಶ್ಚಲಃ । ಆವೇದನೀಯ ಆದೇಶಃ ಸರ್ವಗನ್ಧಸುಖಾವಹಃ ॥ ೮೮ ॥

ಮಹಾಕೇತು, ಮಹಾಧಾರ, ಅನೇಕರೊಂದಿಗೆ ಇರುವವನು, ಸದಾ ಚಲಿಸುವವನು; ಅವನು ಬಹಿರಂಗವಾಗಬೇಕಾದವನು, ಆದೇಶರೂಪ, ಎಲ್ಲ ಸುಗಂಧಗಳ ಸಂತೋಷವನ್ನು ತರುವವನು.

ತೋರಣಸ್ತಾರಣೋ ವಾತಃ ಪರಿಧೀ ಪತಿಖೇಚರಃ । ಸಮ್ಯೋಗೋ ವರ್ಧನೋ ವೃದ್ಧೋ ಅತಿವೃದ್ಧೋ ಗುಣಾಧಿಕಃ ॥ ೮೯ ॥

ಅವನು ಬಾಗಿಲು, ರಕ್ಷಕ, ಗಾಳಿ, ಸುತ್ತುವರಿದವನು, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವವರ ಒಡೆಯನು; ಅವನು ಸಂಗಮ, ಬೆಳೆಯುವವನು, ವೃದ್ಧ, ತುಂಬಾ ಹಳೆಯವನು, ಗುಣಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ.

ನಿತ್ಯ ಆತ್ಮಸಹಾಯಶ್ಚ ದೇವಾಸುರಪತಿಃ ಪತಿಃ । ಯುಕ್ತಶ್ಚ ಯುಕ್ತಬಾಹುಶ್ಚ ದೇವೋ ದಿವಿಸುಪರ್ವಣಃ ॥ ೯೦ ॥

ಅವನು ಶಾಶ್ವತ, ಸ್ವಯಂಸಹಾಯ, ದೇವರುಗಳಿಗೂ ಅಸುರರಿಗೂ ಒಡೆಯನು, ಎಲ್ಲರ ಪಾಲಕನು; ಅವನು ಏಕಾಗ್ರ, ಬಲಿಷ್ಠ ಭುಜಗಳವನು, ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಭು.

ಆಷಾಢಶ್ಚ ಸುಷಾಢಶ್ಚ ಧ್ರುವೋಽಥ ಹರಿಣೋ ಹರಃ । ವಪುರಾವರ್ತಮಾನೇಭ್ಯೋ ವಸುಶ್ರೇಷ್ಠೋ ಮಹಾಪಥಃ ॥ ೯೧ ॥

ಅವನು ಜಯಿಸುವವನೂ, ಸುಲಭವಾಗಿ ಜಯಿಸಲಾರದವನೂ, ಸ್ಥಿರನೂ, ಪಿತ್ತಳದ ವರ್ಣದವನೂ, ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡುವವನು; ಅವನ ರೂಪವು ಭ್ರಮಣಶೀಲ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ಬೆಳಗುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಮಹಾಮಾರ್ಗ.

ಶಿರೋಹಾರೀ ವಿಮರ್ಶಶ್ಚ ಸರ್ವಲಕ್ಷಣಲಕ್ಷಿತಃ । ಅಕ್ಷಶ್ಚ ರಥಯೋಗೀ ಚ ಸರ್ವಯೋಗೀ ಮಹಾಬಲಃ ॥ ೯೨ ॥

ತಲೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವವನು, ಯೋಚಿಸುವವನು, ಎಲ್ಲಾ ಶುಭ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುವವನು; ನಾಶವಾಗದವನು, ರಥವನ್ನು ಹತ್ತುವವನು, ಎಲ್ಲಾ ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನು, ಅಪಾರ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳವನು.

ಸಮಾಮ್ನಾಯೋಽಸಮಾಮ್ನಾಯಸ್ತೀರ್ಥದೇವೋ ಮಹಾರಥಃ । ನಿರ್ಜೀವೋ ಜೀವನೋ ಮನ್ತ್ರಃ ಶುಭಾಕ್ಷೋ ಬಹುಕರ್ಕಶಃ ॥ ೯೩ ॥

ಸಂಪೂರ್ಣ ವೇದರೂಪಿಯಾದವನು, ವೇದಕ್ಕೂ ಮೀರಿದವನು, ತೀರ್ಥಗಳ ದೇವರು, ಮಹಾ ರಥಸಾರಥಿ; ಜೀವವಿಲ್ಲದವನು, ಜೀವ ನೀಡುವವನು, ಮಂತ್ರಸ್ವರೂಪ, ಶುಭ ದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳವನು, ತುಂಬಾ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದವನು.

ರತ್ನಪ್ರಭೂತೋ ರಕ್ತಾಙ್ಗೋ ಮಹಾರ್ಣವನಿಪಾನವಿತ್ । [ರತ್ನಾಙ್ಗೋ] ಮೂಲಂ ವಿಶಾಲೋ ಹ್ಯಮೃತೋ ವ್ಯಕ್ತಾವ್ಯಕ್ತಸ್ತಪೋನಿಧಿಃ ॥ ೯೪ ॥

ಅನೇಕ ರತ್ನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುವವನು, ಕೆಂಪು ಅಂಗಗಳವನು, ಮಹಾ ಸಾಗರದ ಆಳವನ್ನು ತಿಳಿದವನು; ಮೂಲರೂಪ, ವಿಶಾಲ ಸ್ವರೂಪ, ಅಮರನು, ಸ್ಪಷ್ಟವಾದವನು ಮತ್ತು ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾದವನು, ತಪಸ್ಸಿನ ಭಂಡಾರ.

ಆರೋಹಣೋಽಧಿರೋಹಶ್ಚ ಶೀಲಧಾರೀ ಮಹಾಯಶಾಃ । ಸೇನಾಕಲ್ಪೋ ಮಹಾಕಲ್ಪೋ ಯೋಗೋ ಯುಗಕರೋ ಹರಿಃ ॥ ೯೫ ॥ [ಯೋಗಕರೋ]

ಏರುವವನು, ಏರುವಂತೆ ಮಾಡುವವನು, ಸದ್ಗುಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವವನು, ಮಹಾ ಕೀರ್ತಿಯುಳ್ಳವನು; ಸೇನೆಯಂತಿರುವವನು, ಮಹಾ ಯುಗದಂತಿರುವವನು, ಯೋಗಸ್ವರೂಪ, ಯುಗಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವವನು, ದುಃಖವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವವನು.

ಯುಗರೂಪೋ ಮಹಾರೂಪೋ ಮಹಾನಾಗಹನೋ ವಧಃ । ನ್ಯಾಯನಿರ್ವಪಣಃ ಪಾದಃ ಪಣ್ಡಿತೋ ಹ್ಯಚಲೋಪಮಃ ॥ ೯೬ ॥

ಯುಗಗಳ ರೂಪನು, ಮಹಾ ರೂಪವಂತನು, ಆಳವಾದ, ಅಜ್ಞೇಯವಾದವನು, ನಾಶಸ್ವರೂಪನು; ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವವನು, ಆಧಾರಭೂತನು, ಜ್ಞಾನಿಯು, ಪರ್ವತದಂತೆ ಅಚಲನು.

ಬಹುಮಾಲೋ ಮಹಾಮಾಲಃ ಶಶೀ ಹರಸುಲೋಚನಃ । ವಿಸ್ತಾರೋ ಲವಣಃ ಕೂಪಸ್ತ್ರಿಯುಗಃ ಸಫಲೋದಯಃ ॥ ೯೭ ॥

ಅನೇಕ ಹಾರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದವನು, ಮಹಾ ಹಾರವಂತನು, ಚಂದ್ರನಾದವನು, ಸೂರ್ಯಚಂದ್ರರ ಕಣ್ಣುಗಳಾದವನು; ವಿಶಾಲನು, ಉಪ್ಪಿನಂತಹವನು, ಭಾವಗರ್ಭವಾದವನು, ಎರಡು ಯುಗಗಳ ರೂಪನು, ಫಲದಾಯಕ ಉದಯವಂತನು.

ತ್ರಿಲೋಚನೋ ವಿಷಣ್ಣಾಙ್ಗೋ ಮಣಿವಿದ್ಧೋ ಜಟಾಧರಃ । ಬಿನ್ದುರ್ವಿಸರ್ಗಃ ಸುಮುಖಃ ಶರಃ ಸರ್ವಾಯುಧಃ ಸಹಃ ॥ ೯೮ ॥

ಮೂರು ಕಣ್ಣುಗಳಿರುವವನು, ವಿಷದಿಂದ ಗುರುತಾದ ಅಂಗಗಳವನು, ಮಣಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿದವನು, ಜಟಾಧಾರಿಯು; ಬಿಂದುವೂ, ವಿಶರ್ಗವೂ ಆದವನು, ಶುಭಮುಖವಂತನು, ಬಾಣಸ್ವರೂಪನು, ಎಲ್ಲ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದವನು, ಸಹನಶೀಲನು.

ನಿವೇದನಃ ಸುಖಾಜಾತಃ ಸುಗನ್ಧಾರೋ ಮಹಾಧನುಃ । ಗನ್ಧಪಾಲೀ ಚ ಭಗವಾನುತ್ಥಾನಃ ಸರ್ವಕರ್ಮಣಾಮ್ ॥ ೯೯ ॥

ಅರ್ಪಣೆಯಾದವನು, ಸುಖದಿಂದ ಜನಿಸಿದವನು, ಸುಗಂಧವನ್ನು ಹೊತ್ತವನು, ಮಹಾ ಧನುಸ್ಸುಧಾರಿಯು; ಸುಗಂಧದ ರಕ್ಷಕನು, ಭಗವಂತನು, ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳ ಆದಿಕಾರಣನು.