ಈ ಪವಿತ್ರ ಶಿವ ಸಹಸ್ರನಾಮದ ವರ್ಣನೆಗಳಲ್ಲಿ, ಭಗವಂತನು ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಗುಣಗಳಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ದಯಾಮಯನೂ, ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ; ಜಯಿಸಲಾರದ ಮಹಾಮುನಿಯು, ವೃಕ್ಷದ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ವೃಕ್ಷದ ಧ್ವಜವನ್ನು ಧರಿಸಿದವನು; ಅಗ್ನಿಯೂ, ವಾಯುವಿನ ಧಾರಕನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ. ಅವನು ಗಣ್ಡಲೀ, ಮೆರುವಿನ ಆಧಾರ, ದೇವತೆಗಳ ಅಧಿಪತಿ; ಅವನ ತಲೆ ಅಥರ್ವವೇದ, ಬಾಯಿ ಸಾಮವೇದ, ಕಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಋಗ್ವೇದಗಳ ಪ್ರಕಾಶ. ಅವನ ಕೈಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಲುಗಳು ಯಜುರ್ವೇದದಿಂದ ರೂಪಿತವಾಗಿವೆ; ಅವನು ಗುಪ್ತನಾಗಿದ್ದರೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ, ಸದಾ ಚಲಿಸುವವನಾಗಿದ್ದಾನೆ; ಅವನ ಉದ್ದೇಶ ಯಾವತ್ತೂ ವಿಫಲವಾಗದು, ಅವನು ದಯಾಳು, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯವನು, ಸುಂದರ ದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳವನು. ಅವನು ಸಹಾಯಕ, ಎಲ್ಲರ ಪ್ರಿಯ, ಚಿನ್ನದ ವರ್ಣ, ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಚಿನ್ನದ ಪ್ರಕಾಶ ಹೊಂದಿರುವವನು; ಅವನು ನಾಭಿ, ಸಂತೋಷವನ್ನು ನೀಡುವವನು, ಸತ್ತ್ವರೂಪ, ಕಮಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಸ್ವಾಮಿ, ಸ್ಥಿರನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಅವನು ಹನ್ನೆರಡು ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆ, ಯಜ್ಞರೂಪ, ಸದಾ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವವನು; ಅವನು ರಾತ್ರಿಯು, ಕಲಿಯುಗ, ಕಾಲರೂಪ, ಮಕರ, ಕಾಲದಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವವನು. ಅವನಿಗೆ ಅನೇಕ ಭೃತ್ಯರು ಇದ್ದಾರೆ, ಅವನು ಭೂತಗಣಗಳ ನಿರ್ಮಾತೃ, ಆತ್ಮಯಾನದ ರಥಸಾರಥಿ; ಅವನು ಭಸ್ಮದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನು, ಭಸ್ಮವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವವನು, ತಾನೇ ಭಸ್ಮವಾಗಿರುವವನು, ವೃಕ್ಷರೂಪ, ಅನೇಕ ರೂಪಗಳ ಸಮೂಹ. ಅವನು ಲೋಕಗಳ ರಕ್ಷಕ, ಲೋಕಗಳ ಹೊರಗಿರುವವನು; ಮಹಾತ್ಮನು, ಎಲ್ಲರಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವವನು; ಶುದ್ಧ, ಮೂರು ಬಾರಿ ಶುದ್ಧ, সিদ্ধ, ನಿಷ್ಕಳಂಕ, ಜೀವಿಗಳಿಂದ ಸೇವಿಸಲ್ಪಡುವವನು. ಅವನು ಆಶ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನು, ಪವಿತ್ರ ಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತ, ವಿಶ್ವನಿರ್ಮಾತೃನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪರಮ; ಅವನು ವಿಶಾಲ ಶಾಖೆಗಳನುಳ್ಳವನು, ತಾಮ್ರವರ್ಣದ ತುಟಿಗಳು, ಕಮಲದ ಕಣ್ಣುಗಳು, ಸ್ಥಿರನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಅವನು ಕಪಿಲ, ಪಿಂಗಳ, ಶುದ್ಧ, ಜೀವರೂಪ ಮತ್ತು ಪರಮ; ಅವನು ಗಂಧರ್ವ, ಅದಿತಿ, ತಾರ್ಕ್ಷ್ಯ, ಸುಲಭವಾಗಿ ಅರಿಯಬಹುದಾದವನು, ವಾಗ್ಮಿಯು. ಈ ದೇವರು ಪರಶು ಆಯುಧವನ್ನು ಹಿಡಿದವನು, ಅನುಕರಿಸುವವನು, ನಿಜ ಸ್ನೇಹಿತ; ಅವನು ತುಂಬವೀಣೆಯನ್ನು ವಾದಿಸುವವನು, ಭಯಂಕರ ಕೋಪ, ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹರಿಯುವ ಬೀಜ, ಜಲಾಧಿಪತಿ. ಅವನು ಉಗ್ರ, ವಂಶದ ಆದಿಪುರುಷ, ವಂಶರೂಪ, ಬಾಸುರಿನ ಧ್ವನಿ, ನಿರ್ದೋಷ; ಎಲ್ಲ ರೂಪಗಳನ್ನು ತಾಳುವವನು, ಮಾಯಾಧಿಪತಿ, ಉತ್ತಮ ಸ್ನೇಹಿತ, ವಾಯು, ಅಗ್ನಿ. ಅವನು ಬಂಧನ, ಬಂಧನದ ನಿರ್ಮಾತೃ, ಉತ್ತಮ ಬಂಧನಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಿಗೊಳಿಸುವವನು; ಅವನು ಯಜ್ಞದ ಶತ್ರು, ಕಾಮದ ಶತ್ರು, ಮಹಾದಂತ, ಬಲಿಷ್ಠ. ಶರ್ವನು, ಅನೇಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂದಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೂ, ಶಂಕರ, ಹಿತಕರ, ದೀನ; ಅಮೃತಾತ್ಮಾ, ಮಹಾದೇವ, ಎಲ್ಲರ ದೇವ, ದೇವತೆಗಳ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ನಾಶ ಮಾಡುವವನು. ಅವನು ಅಹಿರ್ಬುದ್ಧ್ನ್ಯ, ವಾಯುವನ್ನು ಹೋಲುವವನು, ಜ್ಞಾನಿ, ಹೋಮದ ಪಾವನ; ಹರಿ, ಅಜೈಕಪಾದ, ಕಪಾಲಧಾರಿ, ತ್ರಿಶಂಕು ಜಯಿಸಿದವನು, ಶಿವ. ಅವನು ಧನ್ವಂತರಿ, ಧೂಮಕೇತು, ಸ್ಕಂದ, ವೈಶ್ರವಣ; ಧಾತಾ, ಶಕ್ರ, ವಿಷ್ಣು, ಮಿತ್ರ, ತ್ವಷ್ಟೃ, ಧ್ರುವ, ಧರ. ಅವನು ಪ್ರಭಾವ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ, ವಾಯು, ಆರ್ಯಮಾನ, ಸವಿತೃ, ರವಿ; ಉಷಂಗು, ವಿಧಾತಾ, ಮಾಂಧಾತಾ, ಜೀವಿಗಳ ನಿರ್ಮಾತೃ. ಅವನು ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ, ಬಣ್ಣಗಳ ಪ್ರಕಾಶಕ, ಎಲ್ಲ ಇಚ್ಛಿತ ಗುಣಗಳ ದಾತಾ; ಪದ್ಮನಾಭ, ಮಹಾಯೋನಿ, ಚಂದ್ರಮುಖ, ವಾಯು, ಅಗ್ನಿ. ಅವನು ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ, ಶಾಂತ, ಪ್ರಾಚೀನ, ಶುಭ ಚೂಚು; ಕರ್ಮಕರ್ತ, ಕುರುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನು, ಕುರುಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತ, ಗುಣಗಳ ಔಷಧಿ. ಅವನು ಎಲ್ಲರ ನಿವಾಸ, ದರ್ಭಾ ಮೇಲೆ ಸಂಚರಿಸುವವನು, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಅಧಿಪತಿ; ದೇವತೆಗಳ ದೇವತೆ, ಸುಖಕ್ಕೆ ಆಸಕ್ತ, ಸತ್ತ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ಅಸತ್ತ್ವರೂಪ, ರತ್ನಜ್ಞಾನಿ. ಅವನು ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನು, ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆಯುವವನು; ವಂಶವಿನಾಶಕ, ವಂಶನಿರ್ಮಾತೃ, ಜ್ಞಾನಸಂಪನ್ನ, ಮಹಾದಾನಿ. ಅವನು ವ್ಯಾಪಾರಿ, ಮರದ ಕಾರಿಗ, ವೃಕ್ಷ, ವಕುಲ, ಚಂದನ, ಆಶ್ರಯ; ಬಲಿಷ್ಠ ಗಡಪು, ವಿಶಾಲ ಭುಜ, ಚಪಲ, ಮಹಾಔಷಧಿ. ಅವನು ಯಶಸ್ಸಿನ ಸಾಧಕ, ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆದವನು, ಛಂದಸ್ಸು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಕರಣದ ಅಧಿಪತಿ; ಸಿಂಹದ ಗರ್ಜನೆ, ಸಿಂಹದ ದಂತ, ಸಿಂಹದ ಗಮನೆ, ಸಿಂಹದ ರಥಸಾರಥಿ. ಅವನು ಸಾರಭೂತ ಆತ್ಮ, ಲೋಕಕಾಲ, ಸ್ಥಿರ, ಲೋಕಹಿತ ವೃಕ್ಷ; ಚಿತ್ತದ ಚಿಹ್ನೆ, ನವಚಕ್ರ ರೂಪ, ಧ್ವಜ, ಪೋಷಕ. ಅವನು ಜೀವಿಗಳ ನಿವಾಸ, ಜೀವಿಗಳ ಅಧಿಪತಿ, ಹಗಲು ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ, ನಿರ್ದೋಷ. ಅವನು ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಹೊರುವವನು, ನಿವಾಸ, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ, ಮೂಲ; ವಿಫಲವಲ್ಲ, ನಿಯಮಿತ, ಕುದುರೆಯಂತೆ ವೇಗ, ಪೋಷಕ, ಪ್ರಾಣಧಾರಿ. ಅವನು ಸ್ಥಿರ, ಜ್ಞಾನಿ, ನಿಪುಣ, ಗೌರವಪಾತ್ರ, ಯುಗಾಧಿಪತಿ; ಗೋಗಳ ರಕ್ಷಕ, ಪಶುಗಳ ಅಧಿಪತಿ, ಗ್ರಾಮ, ಗೋಚರ್ಮದ ವಸ್ತ್ರಧಾರಿ, ಅಂಧಕಾರದ ನಿವಾರಕ. ಚಿನ್ನದ ಕೈಗಳು, ಗುಹೆಗಳ ರಕ್ಷಕ, ಪ್ರವೇಶಿಸುವವರಲ್ಲಿ; ಭಯಂಕರ ಶತ್ರು, ಮಹಾಸುಖ, ಕಾಮ ಜಯಿಸಿದವನು, ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಅಧಿಪತಿ. ಗಂಧಾರ, ಉತ್ತಮ ವಸ್ತ್ರಧಾರಿ, ತಪಸ್ಸಿಗೆ ತೊಡಗಿರುವವನು, ಪುರುಷರಿಗೆ ಆನಂದ; ಮಹಾ ಗಾಯಕ, ಮಹಾ ನೃತ್ಯಗಾರ, ಅಪ್ಸರಸಗಳ ಸೇವಿತ. ಮಹಾಧ್ವಜ, ಮಹಾಸ್ತಂಭ, ಅನೇಕರೊಂದಿಗೆ, ಸದಾ ಚಲಿಸುವವನು; ಅವನು ಬಹಿರಂಗ, ಆದೇಶ, ಎಲ್ಲ ಸುಗಂಧಗಳ ದಾತಾ. ಅವನು ದ್ವಾರ, ಉದ್ಧಾರಕ, ವಾಯು, ಆವರಣ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವವರ ಅಧಿಪತಿ; ಅವನು ಸಂಗಮ, ವೃದ್ಧಿ, ವೃದ್ಧ, ಅತ್ಯಂತ ವೃದ್ಧ, ಗುಣಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಅವನು ಶಾಶ್ವತ, ಸ್ವಯಂನಿರ್ಭರ, ದೇವತೆ ಮತ್ತು ದಾನವರ ಅಧಿಪತಿ, ಸ್ವಾಮಿ; ಏಕೀಕೃತ, ಬಲಿಷ್ಠ ಭುಜ, ದೇವ, ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಅವನು ಅಜೇಯ, ಉತ್ತಮ ಅಜೇಯ, ನಿರಂತರ, ಪಿಂಗಳ, ನಿವಾರಕ; ಅವನ ರೂಪ ಭ್ರಮಿಸುವ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಮಹಾಮಾರ್ಗ. ಅವನು ತಲೆಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವವನು, ಚಿಂತನೆ ಮಾಡುವವನು, ಶುಭ ಚಿಹ್ನೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತ; ಅಕ್ಷಯ, ರಥಸಾರಥಿ, ಎಲ್ಲಾ ಯೋಗಗಳ ಅಧಿಪತಿ, ಮಹಾಬಲ. ಅವನು ಸಂಪೂರ್ಣ ವೇದ, ವೇದದ ಪಾರ, ತೀರ್ಥದ ದೇವತೆ, ಮಹಾರಥಸಾರಥಿ; ಜೀವವಿಲ್ಲದ, ಜೀವದಾತ, ಮಂತ್ರ, ಶುಭದೃಷ್ಟಿ, ಅತ್ಯಂತ ಗಂಭೀರ. ಅವನು ರತ್ನಸಂಪನ್ನ, ಕೆಂಪು ಅಂಗ, ಮಹಾಸಾಗರದ ಆಳವನ್ನು ಅರಿಯುವವನು; ಮೂಲ ಮತ್ತು ವಿಶಾಲ, ಅಮೃತ, ಸ್ಪಷ್ಟ ಮತ್ತು ಅಸ್ಪಷ್ಟ, ತಪಸ್ಸಿನ ಕೇಂದ್ರ. ಅವನು ಏರುವವನು, ಏರಿಸಿಸುವವನು, ಧರ್ಮದ ಸ್ಥಾಪಕ, ಮಹಾಪ್ರತಿಷ್ಠೆ; ಸೇನೆಯಂತೆ, ಯುಗದಂತೆ, ಯೋಗ, ಯುಗನಿರ್ಮಾತೃ, ದುಃಖ ನಿವಾರಕ. ಅವನು ಯುಗರೂಪ, ಮಹಾರೂಪ, ವಿಶಾಲ ಮತ್ತು ಅಪ್ರವೇಶ್ಯ, ನಾಶರೂಪ; ನ್ಯಾಯದ ಸ್ಥಾಪಕ, ಆಧಾರ, ಜ್ಞಾನಿ, ಪರ್ವತದಂತೆ ಸ್ಥಿರ. ಅವನು ಅನೇಕ ಹಾರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತ, ಮಹಾ ಹಾರ, ಚಂದ್ರ, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರ ಕಣ್ಣುಗಳು; ವಿಶಾಲ, ಲವಣ, ಬಾವಿ, ಯುಗದ ಜೋಡಿ, ಅವನ ಉದಯ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುವವನು. ಅವನು ಮೂರು ಕಣ್ಣುಗಳು, ವಿಷದಿಂದ ಚಿಹ್ನಿತ ಅಂಗಗಳು, ರತ್ನಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತ, ಜಟಾಧಾರಿ; ಬಿಂದು ಮತ್ತು ವಿಸರ್ಗ, ಶುಭಮುಖ, ಬಾಣ, ಎಲ್ಲಾ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದವನು, ದೀರ್ಘಕಾಲ ಸ್ಥಿರ. ಅವನು ಹೋಮ, ಸುಖದಿಂದ ಜನಿಸಿದ, ಸುಗಂಧದ ಧಾರಿ, ಮಹಾ ಧನು; ಸುಗಂಧದ ರಕ್ಷಕ, ದೈವ, ಮೂಲ, ಎಲ್ಲಾ ಕರ್ಮಗಳ ಕರ್ತೃ. ಈ ರೀತಿ ಶ್ರೀ ಶಿವನು ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಗುಣಗಳಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಅರಿಯಲು, ಅವನನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ಮರಿಸಬೇಕು, ಅವನಿಗೆ ಪೂಜಿಸಬೇಕು.