శ్రీలలితాసహస్రనామస్తోత్రమ్

మిథ్యాజగదధిష్ఠానా ముక్తిదా ముక్తిరూపిణీ । లాస్యప్రియా లయకరీ లజ్జా రమ్భాదివన్దితా

ఈ ప్రపంచమనే మాయకు ఆధారం, విముక్తిని ప్రసాదించేది, విముక్తి స్వరూపిణి. నాట్యాన్ని ఇష్టపడుతుంది, లయాన్ని కలిగించేది, లజ్జ స్వరూపిణి, రంభాదుల వంటి అప్సరసలు ఆమెను పూజిస్తారు.

భవదావసుధావృష్టిః పాపారణ్యదవానలా । దౌర్భాగ్యతూలవాతూలా జరాధ్వాన్తరవిప్రభా

జన్మ మరణాల అగ్నిని ఆపే అమృత వర్షం ఆమె, పాపాల అరణ్యాన్ని కాల్చే అగ్ని ఆమె, దురదృష్టాన్ని పీల్చే గాలి ఆమె, వృద్ధాప్యపు చీకటిని పోగొట్టే వెలుగు ఆమె.

భాగ్యాబ్ధిచన్ద్రికా భక్తచిత్తకేకిఘనాఘనా । రోగపర్వతదమ్భోలిర్ మృత్యుదారుకుఠారికా

ఆమె అదృష్ట సముద్రానికి చంద్రిక, భక్తుల హృదయాల్లో మేఘాల మధ్య నర్తించే నెమలి వలె, వ్యాధి పర్వతాన్ని చీల్చే మేఘగర్జన, మరణ వృక్షాన్ని నరికే గొడ్డలి.

మహేశ్వరీ మహాకాలీ మహాగ్రాసా మహాశనా । అపర్ణా చణ్డికా చణ్డముణ్డాసురనిషూదినీ

ఆమె మహేశ్వరీ, మహాకాళి, మహాగ్రాస, మహాశనా. ఆమె అపర్ణ, చండికా, చండముండాసురులను సంహరించినవారు.

క్షరాక్షరాత్మికా సర్వలోకేశీ విశ్వధారిణీ । త్రివర్గదాత్రీ సుభగా త్ర్యమ్బకా త్రిగుణాత్మికా

ఆమె నశించేవి, నశించనివి రెండింటినీ కలిగి ఉంటుంది. అన్ని లోకాలకూ అధిపతి, జగత్తును మోయువారు. ఆమె మానవుల మూడు పురుషార్థాలను ప్రసాదించేవారు, శుభప్రదాయిని, మూడు కళ్లతో ఉన్నవారు, మూడు గుణాల స్వరూపిణి.

స్వర్గాపవర్గదా శుద్ధా జపాపుష్పనిభాకృతిః । ఓజోవతీ ద్యుతిధరా యజ్ఞరూపా ప్రియవ్రతా

ఆమె స్వర్గాన్ని, మోక్షాన్ని ప్రసాదించేవారు. ఆమె శుద్ధురాలు, జపాపుష్పంలా కాంతివంతురాలు. ఆమె ఉత్సాహంతో నిండినవారు, తేజస్సుతో మెరిసే వారు, యజ్ఞరూపిణి, వ్రతాలలో ఆనందించే వారు.

దురారాధ్యా దురాధర్షా పాటలీకుసుమప్రియా । మహతీ మేరునిలయా మన్దారకుసుమప్రియా

ఆమెను చేరడం చాలా కష్టం, ఆమెను జయించడం అసాధ్యం. ఆమె పాటలికుసుమాలను ఇష్టపడుతుంది. ఆమె గొప్పవారు, మేరు పర్వతంపై నివసించే వారు, మందారపుష్పాలను ప్రేమించే వారు.

వీరారాధ్యా విరాడ్రూపా విరజా విశ్వతోముఖీ । ప్రత్యగ్రూపా పరాకాశా ప్రాణదా ప్రాణరూపిణీ

వీరులు పూజించే తల్లి, విశ్వరూపిణి, మలినతలేని ఆమె, అన్ని దిశల్లోనూ ముఖముంచినవాడు, ఎప్పుడూ కొత్త రూపంలో వెలిగే తల్లి, పరమ ప్రకాశమయి, ప్రాణాలిచ్చే తల్లి, ప్రాణస్వరూపిణి.

మార్తాణ్డభైరవారాధ్యా మన్త్రిణీన్యస్తరాజ్యధూః । ఓర్ మార్తణ్డ త్రిపురేశీ జయత్సేనా నిస్త్రైగుణ్యా పరాపరా

మార్తాండ భైరవుడు పూజించే తల్లి, తన మంత్రిణికి రాజ్యాన్ని అప్పగించినవాడు, మార్తాండునికి త్రిపురేశ్వరి, విజయం సాధించే సేన కలిగినవాడు, మూడు గుణాలకు అతీతురాలు, పరమమైనదీ, అపరమైనదీ అయిన తల్లి.

సత్యజ్ఞానానన్దరూపా సామరస్యపరాయణా । కపర్దినీ కలామాలా కామధుక్ కామరూపిణీ

సత్యం, జ్ఞానం, ఆనందం రూపమైన తల్లి, సమరస్యం కోసం పరమంగా నిలిచినవాడు, జటలు ధరించినవాడు, కళల మాల ధరించిన తల్లి, కోర్కెలు తీరుస్తూ ఉండే కామధేను, కోరికల రూపంలో కనిపించే తల్లి.

కలానిధిః కావ్యకలా రసజ్ఞా రసశేవధిః । పుష్టా పురాతనా పూజ్యా పుష్కరా పుష్కరేక్షణా

అన్ని కళలకు నిలయమైన తల్లి, కవిత్వంలో నైపుణ్యమున్నవాడు, రుచిని బాగా తెలిసినవాడు, రసాలకు నిలయమైన తల్లి, సంపూర్ణంగా పెరిగినవాడు, పురాతనురాలు, పూజకు అర్హురాలు, కమలంలాంటి తల్లి, కమలాక్షి.

పరంజ్యోతిః పరంధామ పరమాణుః పరాత్పరా । పాశహస్తా పాశహన్త్రీ పరమన్త్రవిభేదినీ

ఆమె పరమవైభవమైన వెలుగు, అత్యున్నత నివాసస్థానం, అతి సూక్ష్మమైన కణం, అందరికంటే మించినది. ఆమె చేతిలో పాశం ఉంది, ఆ పాశాన్ని కూడా తొలగించగలదు, పరమ మంత్రాలను కూడా దాటి పోయగలదు.

మూర్తాఽమూర్తాఽనిత్యతృప్తా మునిమానసహంసికా । సత్యవ్రతా సత్యరూపా సర్వాన్తర్యామినీ సతీ

ఆమె రూపంతో కూడినదీ, రూపం లేనిదీ, ఎప్పుడూ తృప్తిగా ఉండే తత్వం. మునుల మనస్సులో హంసలా విహరిస్తుంది. ఆమె సత్యానికి కట్టుబడి ఉంటుంది, సత్య స్వరూపిణి, అందరిలోనూ అంతర్ముఖంగా నివసించే పవిత్రురాలు.

బ్రహ్మాణీ బ్రహ్మజననీ బహురూపా బుధార్చితా । ప్రసవిత్రీ ప్రచణ్డాఽఽజ్ఞా ప్రతిష్ఠా ప్రకటాకృతిః

ఆమె బ్రహ్మశక్తి, బ్రహ్మను జన్మించించిన తల్లి, అనేక రూపాల కలది, జ్ఞానులు పూజించే దైవం. సృష్టికర్త, ఉగ్ర ఆజ్ఞలు ఇచ్చే శక్తి, స్థిరతను కలిగించేది, స్పష్టమైన రూపంలో కనిపించే తల్లి.

ప్రాణేశ్వరీ ప్రాణదాత్రీ పఞ్చాశత్పీఠరూపిణీ । విశృఙ్ఖలా వివిక్తస్థా వీరమాతా వియత్ప్రసూః

ఆమె ప్రాణాలకు అధిపతి, ప్రాణాలను ప్రసాదించేది, యాభై పీఠాల రూపిణి. ఎలాంటి పరిమితులు లేని స్వతంత్రురాలు, ఏకాంతంగా నివసించే తల్లి, వీరుల తల్లి, ఆకాశానికి మూలమైన తత్వం.

ముకున్దా ముక్తినిలయా మూలవిగ్రహరూపిణీ । భావజ్ఞా భవరోగఘ్నీ భవచక్రప్రవర్తినీ

ముకుందా, ముక్తికి నిలయమైనవారు, సర్వదేవతల మూలరూపం. భావాలను తెలుసుకునే తల్లి, జన్మజన్మల బాధలను తొలగించేవారు, ఈ Samsāra చక్రాన్ని నడిపించేవారు.

ఛన్దఃసారా శాస్త్రసారా మన్త్రసారా తలోదరీ । ఉదారకీర్తిర్ ఉద్దామవైభవా వర్ణరూపిణీ

ఛందస్సుల సారం, శాస్త్రాల సారం, మంత్రాల సారం అయిన తల్లి, సన్నని నడుముతో, గొప్ప కీర్తి కలిగి, అపారమైన వైభవంతో, అక్షరాల రూపంలో వెలిగే దేవి.

జన్మమృత్యుజరాతప్తజనవిశ్రాన్తిదాయినీ । సర్వోపనిషదుద్ఘుష్టా శాన్త్యతీతకలాత్మికా

జననం, మరణం, వృద్ధాప్యం వల్ల బాధపడే జనులకు విశ్రాంతిని ఇచ్చే తల్లి, అన్ని ఉపనిషత్తుల ద్వారా ఘనంగా ప్రకటించబడినవారు, శాంతికి కూడా అతీతమైన స్వరూపం కలిగినవారు.

గమ్భీరా గగనాన్తస్థా గర్వితా గానలోలుపా । కల్పనారహితా కాష్ఠాఽకాన్తా కాన్తార్ధవిగ్రహా

గంభీరమైనవారు, ఆకాశాంతంలో నివసించే తల్లి, గర్వంతో నిండినవారు, పాటలకు మక్కువ కలిగినవారు, కల్పనలకు అతీతమైనవారు, పరమావస్థగా నిలిచినవారు, ప్రియమైనవారు, తన అర్ధాంగిగా స్వామిని కలిగి ఉన్నవారు.

కార్యకారణనిర్ముక్తా కామకేలితరఙ్గితా । కనత్కనకతాటఙ్కా లీలావిగ్రహధారిణీ

కారణం, కార్యం అనే బంధనాల నుండి పూర్తిగా విముక్తురాలై, ప్రేమలీలల ఉల్లాసంతో అలంకరించబడినవారు. ఆమె బంగారు తాటంకాలు మెరిసిపోతూ, లీలావిహారానికి అందమైన రూపాన్ని ధరించువారు.

అజా క్షయవినిర్ముక్తా ముగ్ధా క్షిప్రప్రసాదినీ । అన్తర్ముఖసమారాధ్యా బహిర్ముఖసుదుర్లభా

ఆమె జన్మించని, నశించని, ఎప్పుడూ యవ్వనంగా, చక్కగా ఉండే దేవి. తక్షణమే అనుగ్రహాన్ని ప్రసాదించేవారు. అంతర్ముఖంగా భక్తితో పూజించే వారికి సులభంగా లభించెదరు, బాహ్య విషయాలలో మునిగిపోయినవారికి దుర్లభురాలు.

త్రయీ త్రివర్గనిలయా త్రిస్థా త్రిపురమాలినీ । నిరామయా నిరాలమ్బా స్వాత్మారామా సుధాసృతిః

ఆమె మూడు వేదాల సారంగా, ధర్మార్థకామాల నివాసంగా, మూడు లోకాల్లో స్థితిగా, మూడు పురాల అలంకారంగా వెలుగుతారు. ఆమెకు ఎలాంటి వ్యాధి లేదు, ఆధారమేమీ అవసరం లేదు, తనలో తానే ఆనందించేవారు, అమృత ప్రవాహంలా పరమానందాన్ని ప్రసాదించేవారు.

ఓర్ సుధాస్రుతిః సంసారపఙ్కనిర్మగ్నసముద్ధరణపణ్డితా । యజ్ఞప్రియా యజ్ఞకర్త్రీ యజమానస్వరూపిణీ

ఆమె అమృత ప్రవాహంలా జీవులకు ఆనందాన్ని ప్రసాదించేవారు. సంసారపు కష్టాల్లో మునిగిపోయినవారిని రక్షించడంలో నిపుణురాలు. యజ్ఞాలను ఎంతో ఇష్టపడే వారు, యజ్ఞాన్ని తానే నిర్వహించేవారు, యజమానురూపిణి.

ధర్మాధారా ధనాధ్యక్షా ధనధాన్యవివర్ధినీ । విప్రప్రియా విప్రరూపా విశ్వభ్రమణకారిణీ

ధర్మానికి ఆధారంగా నిలిచినవారు, ధనాన్ని పర్యవేక్షించేవారు, ధనం ధాన్యాన్ని పెంచే తల్లి. బ్రాహ్మణులను ఎంతో ఇష్టపడే వారు, బ్రాహ్మణరూపాన్ని ధరించే వారు, ఈ జగత్తును తిప్పే శక్తి.

విశ్వగ్రాసా విద్రుమాభా వైష్ణవీ విష్ణురూపిణీ । అయోనిర్ యోనినిలయా కూటస్థా కులరూపిణీ

ఈ జగత్తును మింగే తల్లి, పగడపు వర్ణంతో మెరిసే వారు, విష్ణువును ఎంతో ఇష్టపడే వారు, విష్ణురూపాన్ని ధరించే వారు. జననం లేని వారు అయినా జననానికి నిలయంగా ఉండే తల్లి, ఎప్పటికీ మారని వారు, వంశానికి రూపం.

వీరగోష్ఠీప్రియా వీరా నైష్కర్మ్యా నాదరూపిణీ । విజ్ఞానకలనా కల్యా విదగ్ధా బైన్దవాసనా

వీరుల సమూహంలో ఆనందించే తల్లి, స్వయంగా వీరురాలు, కర్మలకు అతీతంగా ఉండే వారు, నాదస్వరూపిణి. జ్ఞానాన్ని విచక్షణతో తెలుసుకునే తల్లి, మంగళకరమైన వారు, చతురురాలు, బిందువులో ఆసీనురాలు.

తత్త్వాధికా తత్త్వమయీ తత్త్వమర్థస్వరూపిణీ । సామగానప్రియా సౌమ్యా సదాశివకుటుమ్బినీ

తత్వాలను మించిపోయిన తల్లి, తత్వమయురాలు, తత్వాల సారాన్ని కలిగి ఉన్న వారు. సామవేద గానం వినడాన్ని ఇష్టపడే వారు, మృదువైన స్వభావం గల తల్లి, సదాశివుని గృహిణి.

ఓర్ సోమ్యా సవ్యాపసవ్యమార్గస్థా సర్వాపద్వినివారిణీ । స్వస్థా స్వభావమధురా ధీరా ధీరసమర్చితా

ఆమె ఎంతో మృదువుగా, ఎడమవైపు, కుడివైపు మార్గాల్లో ఉండి, అన్ని అపాయాలను తొలగించేవారు. తనలో తానే స్థిరంగా ఉండి, సహజంగా మధురంగా, ధైర్యంగా, ధీరులు పూజించేవారు.

చైతన్యార్ఘ్యసమారాధ్యా చైతన్యకుసుమప్రియా । సదోదితా సదాతుష్టా తరుణాదిత్యపాటలా

ఆమెను చైతన్యార్పణాలతో ఆరాధిస్తారు, చైతన్యపుష్పాలు ఆమెకు ఇష్టమైనవి. ఎప్పుడూ ఉదయించియుండి, ఎప్పుడూ సంతృప్తిగా, ఉదయించే సూర్యుని వర్ణంతో ప్రకాశిస్తుంది.